coarto
coarto, to press together, compress, contract, confine
cŏ-arto (cŏarcto), āvi, ātum, 1, v. a., to press together, compress, contract, confine (opp. laxo, dilato, etc.; class.).
- I Prop.: faenum in struem, Col. 2, 19, 2; 8, 7, 2: alveum Tiberis (opp. laxo), Suet. Aug. 30: angustae fauces coartant iter, Liv. 28, 5, 8; so id. 33, 6, 7: viam, Dig. 43, 8, 2: forum, Tac. Or. 39; Front. Aquaed. 35: os et fauces sudario, to strangle one’s self, Val. Max. 9, 12, 7 al.: Gnaeus in oppidis coartatus, Cic. Att. 7, 10 med.: in terra, Vulg. Exod. 14, 3.—
- II Trop.
- A Of time, to abridge, shorten: tempus sponsas habendi, Suet. Aug. 34 fin.: consulatus aliorum, Tac. H. 2, 71: nox coartat iter, Ov. F. 5, 546: tempus potestatis censoriae, Val. Max. 4, 1, 3.—
- B Of discourse, to abridge, compress: ut Crassus haec quae coartavit et peranguste refersit in oratione suā, dilatet nobis atque explicet, Cic. de Or. 1, 35, 163; cf.: plura in unum librum, Plin. Ep. 1, 20, 8.—
- C ( = cogo.) To compel, constrain: aliquem ad solutionem debiti, Cod. Th. 2, 29, 2; Dig. 18, 1, 57; cf.: coarctor e duobus, pressed, urged, Vulg. Phil. 1, 23.
co-arto, āvī, ātum, āre, zusammenengen, -drängen, verengen, einengen, einpressen (Ggstz. laxare, dilatare), I) eig.: vulnus, Petr.: fenum in struem, Col.: viam, ICt.: fauces, sich erdrosseln, Val. Max.: Pompeius adhuc in oppidis coartatus, Cic. – II) übtr.: 1) in Rede u. Schrift = zusammendrängen, ut quae coartavit... dilatet nobis, Cic.: quae per plures dies dixerit, postea recisa ac purgata in unum librum, grandem quidem, unum tamen, coartasse, Plin. ep. – 2) der Zeit nach verkürzen, abkürzen, consulatum aliorum, Tac.: nox coartat iter, Ov. – 3) prägn. = cogo, zwingen, mit folg. Infin., ICt.: alqm ad solutionem, spät. ICt.
See: coartare
cŏartō, (12) āvī, ātum, āre (cum, arto), tr., serrer, presser, resserrer : Liv. 28, 5, 8 ; Cic. Att. 7, 10 || abréger, réduire : Suet. Aug. 34, fin ; Tac. H. 2, 71 ; Ov. F. 5, 546 || resserrer, condenser [dans un exposé] : Cic. de Or. 1, 163 || contraindre, forcer : Dig. 18, 1, 57.
- 1. vernauwen, inperken;
- 2. (v. taal) beknopt uitdrukken;
- 3. (poët.; postklass.) (v. tijd) verkorten, bekorten [consulatum aliorum; tempus potestatis censoriae];
- 4. samendringen; bijeenbrengen;
- 5. (jur.) dwingen.
coarto (ō) (-arcto) āvī, ātus, āre
- com- + arto, to press together, compress, contract, confine: angustae fauces coartant iter, L.: in oppidis coartatus. —Fig., to abridge, shorten: consulatum, Ta.: iter, O.—Of discourse, to abridge, compress: haec.