goliardus
guleardus de vite sue mutacione(
Item præcipimus quod Clerici non sint joculatores,Concil. Trevir. ann. 1227. apud eumd. Marten. tom. 7. Ampliss. Collect. col. 117 :Goliardi , seu bufones, declarantes, quod si per annum illam artem diffamatoriam exercuerint, omni privilegio ecclesiastico sunt nudati, et etiam temporaliter graviori, si moniti non destiterint.
Sacerdotes non permittant trutannos, et alios vagos scholares, autSanctus, Agnus Dei,Goliardos cantare versus super
in Missis vel in divinis Officiis, quia ex hoc Sacerdos in Canone quamplurimum impeditur, et scandalizantur homines audientes.
Statuimus, quod Clerici ribaldi, maxime quiCap. 1. de Vita et Honest. Cleric. in Sexto :Goliardi nuncupantur, per Episcopos et alios Ecclesiæ Prælatos præcipiantur tonderi, vel radi, ita quod non remaneat in eis tonsura Clericalis.
Clerici, qui Clericalis ordinis dignitatiConcil. Salzburgense ann. 1310. cap. 3. iisdem verbis, præterquam quod habetnon modicum detrahentes, se joculatores, seu Goliardos faciunt aut bufones, si per annum artem illam exercuerint.
Galiardi. Concil. Coloniense ann. 1300. cap. 12 :
Sacerdotes non permittant quæstionariosEadem habent Statuta Synodalia Joannis Episcopi Leodiensis cap. deGoliardos , vel quoscunque ignotos intra parochiam suam in Ecclesia, vel in via,... prædicare, vel ostiatim deferre indulgentias pro quæstu faciendo.
Quæstuariis. Concil. Senonense ann. 923. sub Gualtero Archiep. cap. 13 :
Statuimus, quod Clerici ribaldi, maxime vero qui dicuntur de familia Goliæ, per Episcopos... tonderi præcipiantur.Matth. Paris. ann. 1229 :
Quidam famuli, vel mancipia, vel illi, quos solemusCharta ann. 1380. in voceGoliardenses appellare, versus ridiculos componebant, etc.
Ribaldus:
Se gerens pro Ribaldo, et se dicens de ordine, seu de statuChristina PisanaGoliardorum seu buffonum, etc.
au Tresor de la Cité des Dames, 3. part. cap. 9 :
Mais tenir la maniere que aucuns Gouliardes et mauvaises font, est chemin damnable.Hinc Itali
Gallico ardore, vel alii a
validus, validior. Willelmus Armoricus in Philippo Aug. ann. 1201 :
Totamque munitionem illam vocavit Gaillardum, quod sonat in Gallico Petulantiam.Sic porro quidam dictos putant, a quodam scurra, de quo Silvester Giraldus in Speculo Ecclesiæ lib. 4. cap. 16 :
Parasitus quidam Golias nomine, nostris diebus gulositate pariter et dicacitate famosissimus, qui Gulias melius, quia gulæ et crapulæ per omnia deditus, dici potuit. Litteratus tamen affatim, sed nec bene morigeratus, nec disciplinis informatus, in Papam et curiam Romanam carmina famosa pluries et plurima, tam metrica quam rythmica, non minus impudenter quam imprudenter evomuit.Vide Seldenum ad Fletam pag. 524.
Wrightin Prolegom. Poem. Walteri Mapes pag. 9. sqq. et Haltaus. Glossarium German. col. 1704.
Anthonius de Sagiaco se gerens pro ribaldo, et se dicens de ordine seu statu Goliardorum seu buffonum, et ad causam hujusmodi super qualibet muliere uxorata adulterante sibi competere et posse exigere quinque solidos, et pro eisdem dictam talem mulierem de suo tripede pignorare, de talique et alio vili questu, quem sub umbra ribaldiæ, Goliardiæ seu buffoniæ hujusmodi a simplicibus mulieribus, licet probis,... procurabat sibi dari, vivebat.Cum autem hujusce artis sit proprium alios fallere et decipere, hinc nostris
Gualiament, pro Fallacia, fraus ; unde
Galiadour, iisdem Deceptor, fallax, ex Diction. Ms. Joan. Nostrad. ex museo Pr.
Chartierin Poem. inscripto :
La belle dame sans mercy,inter illius Opera pag. 521. :
Faulx amoureux au temps qui court Servent tous de Goliardie.
Figuierecirca initium 13. sæc. in Cantil. adversus Roman. :
Roma, verament Say yeu ben sens dobtansa, Qu'ab Gualiament Rome, vraiement Je scais bien, sans aucun doute, Qu'avec tromperie
Guill. de Turre Petragor. in Cantil. :De falsa predicansa Lieures à turment Lou bernage de Fransa, Luenc de Paradis, E'l bon roy Loys. De fausse doctrine, Vous livrés à tourment Le sang royal de France Loing de Paradis Le bon roi Louis.
Idem in alia :Perqu'yeu ab cor Galiadour. Pourquoy moi avec un cœur trompeur.
Se gardan et an paor Dels lairos et des trichors, An des fals Galliadors Las domnas. Les dames se gardent et ont peur Des traitres et des tricheurs, Aussi bien que des faux trompeurs.
Goulardise, Scurrilis dicacitas, cavillatio, vulgo
Jacotin Pouletz le print à moquer et dire plusieurs Goulardises.Vide infra Gorgia 2.
goliardorumseu helluonum more, illos imitari. Instruct. visitat. ordin. Cluniac. ann. 1494. in Lib. nig. prior. S. Petri Abbavil. fol. 530. r°. :
Armariola habentes et archas, in quibus, quod eis superestEt quidem(de cibis) recondunt ; et propterea se ingurgitant et inebriant et Goliardizant, etc.
Goliardus, Gall.
Circa gulam quæratur,... numquid Goliardus fuisti ?Lit. remiss. ann. 1381. in Reg. 119. Chartoph. reg. ch. 437 :
Firent mettre ledit Folleteste hors dudit hostel par leurs varlez, comme Gouliart et yvroin qu'il estoit. Gouliardoisvero, pro Histrio, in Mirac. Mss. B. M. V. lib. 2 :
Pour ce c'aucun sermoneeur, Gouliardois et jougleeur, etc.
Gouliardeusement, ut ejusmodi farinæ homines decet, in Lit. remiss. ann. 1392. ex Reg. 144. ch. 35 :
Icellui Jamet appella l'oste coupereau,... en nommant tout oultre Gouliardeusement.Vide Goliardus 1.
de Chantoinin Arvernis, fit mentio agri, qui debebat quotannis
censum quinque Goliardorum.
Gaillardealias dicta valebat quinque denarios, uti nos monuit Cl. D.
Aubret; dubium non est quin eadem sit cum
Goliardo: sed non fuit semper idem valor monetæ ejusdem nominis in omnibus provinciis.