quintana
~ane,fifte dæl þære strete
unam placiam turbar’ in fiodo de Beteley quod est setuatum juxta ~anam Cracalmos
~anam erigi fecerat, clypeum viz. fortem posti firmiter appensum
juvenes Londonienses, statuto pavone pro bravio, ad ~enam vires suas et equorum cursus sunt experti
juvenes Londonie, cum statuto pavone pro bravio ad stadium quod vulgariter ~ina dicitur luderent
sunt ‥ alie febres ‥ et earum nomina sunt ~ana, sextana
febres ‥ que nominantur ab auctoribus septene, ~ene, novene
quartana ‥ per hoc distinguitur a ~ana et a flegmatica, que est de materia grossa
quīntāna, (16) æ, f. (quintus), voie quintane [une rue transversale du camp romain, derrière le prætorium, dans laquelle se tenait le marché : P. Fest. 256 ] : Liv. 41, 2, 11 || [dʼoù] marché : Suet. Nero 26.
Pars plateæ, qua carpentum provehi potest.Ugutio addit,
quinta pars. Gloss. Ælfrici :
Banno viniconfundere videtur, seu facultate vinum vendendi, aut non vendendi interdicto, certis et statutis diebus. Charta Joan. Cabilon. Comitis ann. 1232. apud Petrum Franciscum Chiffletium in Beatrice Cabilonensi Comitissa :
Et placitum vigiriale, et] Vide Glossarium Juris Gallici v.Quintanam Cabiloni, et omnes Judæos Cabilonenses, etc.
Chauves toutes les rentes et redevanches qui devant lors en estoient deues et sauf droit Quetaigne et tout autre droit.
Tentoria variis ornamentorum generibus venustantur, terræ infixis sudibus scuta apponuntur, quibus in crastinum Quintanæ ludus scilicet equestris exerceretur.Matth. Paris ann. 1253 :
Juvenes Londinenses statuto Pavone pro bravio, ad stadium, quod vulgariter Quintena dicitur, vires proprias et equorum cursus sunt experti.Tabul. Dalonensis Monasterii fol. 34 :
Terram, quæ est juxta fontem domus Regum de la Quintana.MS. :
MS. :Li cuens ne volt plus longuement targier, Ains fait tantost la Quintaine drescier.
A la Quintaine et à l'escu jouster, Et courre as barres, et luitier, et verser.
Je ne vous tiens mie à si bons Chevalier, que je daigne prendre lance pour jouster à vous ; ains vous dy, que vous esloignez de moy, et me venez ferir de toute vostre force, et je vous ferai Quintaine.
de Mezieresin Turonibus, molendinarii tenentur semel in anno,
de fraper par trois coups le pal de la Quintaine. Vide Froissartem 4. vol. cap. 63. pag. 187. et quæ de hoc ludicro congessimus in Dissert. 7. ad Joinvillam pag. 182.
Altarium sanctæ Stephaniæ aureis circumcinxit Quintanis, et multas fecit æreas ibidem coronas, e quibus scilicet lucernæ seriatim dispositæ dependerent.Ubi Carraciolus
Quintanasannulos interpretatur, ratione mihi incomperta. Vide Ughellum tom 6. Italiæ sacræ pag. 98.
Quintanaannulum quandoque significat ; unde Florentinis
Correr alla Quintanaidem est quod nostris
Courre la bague, Ad appensum annulum equo decurrere : quod ludi genus proxime accedit ad illud, de quo mox in Quintana 3. Academici Cruscani :
Quintana, è una campanella o cerchietto di ferro, che si tien sospesa in aria, con una funicella attraverso, alla quale per infilzarla nella lancia, corrono i Cavalieri.Quem in locum Alexander Tassonus :
Quintana o piutosto Chintana, come le disse il Boccaccio nel Laberinto, e Franco Sacchetti nelle Novelle, in Firenze è la campanella, che qui si descrive, e la quale Anella si domanda in alcune altre contrade di Toscana, come in Siena, e per tutta Lombardia. Ma communemente fuor di Toscana, Quintana, e Quintaine in Francia, unde forse venne il nostro Italiano. Quintana è un legno grosso ficcato nella terra in forma d'uomo dallo busto in su con uno scudo davanti, contro al quale corronole lance, i Giostratori ; è quello stesso, che Saracino della piazza appellano in Firenze, dalla forma che egli ha di Saracino. Et tal giostra, mi par che in Roma parimente sia detta Quintana.Hinc patet
Quintanumapud Italos non solum significare figuram illam hominis ludicram, de qua in Quintana 3. sed circulum etiam ferreum, ad quem equo decurritur. Ad similitudinem vero annulorum, qui in decursione appendi funiculo solent, Johannes Diaconus aureas
Quintanasvocavit aureos vel inauratos circulos, quibus ditatum memorat altare S. Stephaniæ, ut optime explicat Carolus de Aquino in Lexico militari.
In ipso templo beatæ Patriciæ juxta altare, ubi Quintanæ factæ sunt marmoreæ in ædificio, una de præfatis Quintanis posita est in angulo ejus marmoris, ubi foramen est.Altera ibid. pag. 222. col. 1 :
Quintana marmorea, quæ conjuncta est cum capite tumuli, in quo sacrum corpus præfatæ virginis requiescit, cantatis vesperis, per suum foramen guttatim, ad instar olei, cœpit liquorem emittere.Quæ certe annulo vel circulo minime conveniunt : unde quod in
Quintanaseu decursione equestri ludicra, hominis armati figura exhibebatur, quam
Quintanamappellabant, larva, quæ ornamentum est architectonicum,
Quintanaquoque dici potuit, ex cujus ore liquor effluebat.
Quinnon. Videtur tamen sumi pro villa, vel ædificio, in Chartis Hispanicis. Charta Hispanica æræ 1010. apud Anton.
Et de ipsa villa mortua, quæ pergit in directo ad Quintana.Occurrit ibi pluries. Alia æræ 950. ch.
Et deinde quæ ad Quintana de Bistin, etc.Alia apud Brandaon. in Monarch. Lusitan. tom. 4. pag. 284 :
Item, quod Quintanas, seu casas factas de novo tempore Sancii fratris mei et quibuslibet personis, etc.Alia apud eumdem lib. 15. cap. 36 :
Ipse Consalvus debet eidem dominæ Alienoræ dare suas arras, scilicet sex Quintanas et sexaginta casalia, sicut est consuetudo inter Dorium et Meneum.Alia apud eumdem tom. 5. pag. 308. v° :
Concedo vobis.... Quintanam meam de Maiapaon... cum suis casalibus et hæreditatibus, quæ cum ipsa Quintana hactenus andaverunt, quæ ad ipsam Quintanam pertinent.
Quintanamapud Hispanos plerumque sumi pro villa seu prædio, eaque notione accipiendam esse hanc vocem in Chartis laudatis, ut et in Vita S. Johannis Erem. tom. 2. Junii pag. 261 :
Beatus igitur iste Joannes..... natione Hispanus, in territorio Burgensi, in rure campestri, Quintana Fortunii nomine, etc.
Item quod Quintanas seu casas factas de novo, tempore Sancii fratris mei, a quibuslibet personis in præjudicium aliorum,... faciam penitus demoliri.Testam. Mafaldæ reginæ ann. 1256. ibid. pag. 32 :
Item do ecclesiæ cathedrali de Portu Quintanam meam de Paacios de Goiol, etc.
Brusseltom. 2. de Usu feudorum pag.
Rabellus proest Hebdomada Quinquagesimæ, et Sabbatum postXII. canibus etI. garcione, a die Sabbati post Quintanam usque ad diem Martis post Pascha floridum, deXXXII. diebus,IIII. lib. Quintana,
Quintanam, est Sabbatum primum Quadragesimæ, ex quo ad diem Martis post Pascha floridum seu post Dominicam palmarum, fluunt dies 32. Rursum occurrit vox
Quintanaea notione in eodem Computo pag.
Dominica de Quintana, seu Quinquagesimæ in Charta ann. 1200. e Chartulario Domus Dei Pontisaræ.
De cloachis sive Quintanis : Predicta locum habeant, ubi dicta cloacha seu Quintana non habet .... decursum, alioquin predictas cloachas seu Quintanas aperientes.... amittant pro pena sol.Ibid. fol. 66. recto :XX. Astenses.
Si quis cives Ast. habent Quintanam sitam inter eorum domos, et aliquis ex habentibus partem in Quintanam, ipsam Quintanam purgari facere voluerit, teneatur Potestas facere et curare sic quod omnes habentes partem in Quintana solvant partem sibi contingentem expens. secundum quod unusquisque ipsorum partem habuerit in ipsa Quintana.Chronicon Petri Azarii apud Murator. tom. 16. col. 342 :
Plures rustici Bononienses reperti fuerunt mortui et putridi in Quintana unius domus occupatæ.Vide Quintanea.
QUINTANA
QUINTA´NA[CASTRA]