assecurare

assecurare [< ad+securus; cf. assurare] 1 (w. pers. obj.) to assure (by pledge), make sure. b (refl.) to pledge or commit oneself. 1174 rex Scottorum ‥ et barones ‥ eos inde ~averunt (Conventio) Anglo-Scot. Rel. 2; si ‥ pactiones ‥ minus quam oporteret ~atus ‥ tamen, ut videtur, rerum necessitate coactus inierit Ad. Marsh Ep. 161; 1295 ipsam bene ~abit de dotalicio ‥ percipiendo ab eo post matrimonium contractum (Concord.) W. Guisb. 266; s1297 non videtur ‥ quod sit ad bonum regis quod transeat in Flandriam nisi plus esset ~atus de Flandrensibus pro se et pro gente sua Trevet 362; in ista comutacione stulta vendicio non sufficit ~are ementem Wycl. Sim. 87; s1397 rex, hoc negans, ~avit eum, jurando sibi super corpus Christi Eul. Hist. Cont. III 371 (cf. ib. 376: te ~o quod ‥ revocaberis); 1518 [Delphinus Mariam] de eodem doario ‥ certam et securam reddet et ~abit (DipDocE 817) Foed. XIII 635a. b s1138 principales ‥ viri sese adinvicem sacramentorum obligatione ~ant et confirmant quod nullus eorum ‥ alium desereret Ric. Hex. Stand. f. 43; 1293 quod occasione ‥ presentis mandati non ~ent se de intrando alicubi in portu ‥ in quo ‥ possit eis periculum imminere Cl 110 m. 8. 2 to confirm (by pledge), guarantee. b (w. quod). c (w. inf.). d (w. acc. and inf.). 1189 voluntatem ‥ vestram et propositum super hoc nuntiis nostris ‥ ~ari faciatis nosque ‥ certificetis; idem vero nuntii nostri super hoc vobis securitatem prestabunt (Lit. Regis Franciae) Diceto YH 71; 1202 de hiis que in scripto illo continentur ~andis Pat 8a; 1228 mandamus quatinus ‥ treugas ‥ observari et a vobis et imprisiis nostris in ballia vestra ~ari faciatis Pat 215; s1264 ad hec firmanda et ~anda tradiderunt castra ‥ fere omnia Flor. Hist. II 504; 1346 mandamus quod de ‥ condicionibus ejusdem tractatus, priusquam per vos ‥ firmetur vel ~etur, nos ‥ certificetis RScot 676b. b 1164 si exierint, ‥ ~abunt quod nec in eundo ‥ nec in redeundo perquirent malum ‥ regno (Const. Clar. 4) Gerv. Cant. I 178; c1177 quieti ‥ de omni theloneo de omnibus rebus quas ‥ possunt ~are quod emant vel vendant ad proprios usus ‥ ipsorum Danelaw 179; 1174 rex filius ‥ ~avit in manu domini regis patris sui quod ‥ nec malum nec damnum ‥ faciet (Concord.) G. Hen. II I 77; 1189 providit rex Francie quod per sacramentum hominum terre ~atum esset quod ‥ soror sua tradita sit comiti Ricardo Ib. II 70; est apud illos commune commercium quod velint ~are propter stipendium quod ponent animas suas ‥ pro animabus [etc.] Wycl. Versut. 102. c ita quod ~abit inde warantum suum habere ad talem diem Glanv. I 23; s1291 rex ~at reddere regnum Wals. HA I 37 rub.. d s1119 mandavit ei rex quatinus veritatis assercione ~aret se post Pascha iturum H. Cantor 16; c1150 ipsam ‥ convencionem sacramento fidei sue ~avit Rogerus se tenere (Pactio) Eng. Feudalism 261; c1160 hec omnia ‥ nos per omnia servaturos ‥ ~avimus Ch. Sal. 33; a1190 omnibus rebus quas ipsi potuerunt ~are suas esse dominicas (Newcastle-on-Tyne) BBC 185; 1251 theloneum ‥ cujuscunque rei unde [sic] homines ‥ abbatis ‥ ~are poterunt ad abbatem ‥ pertinere MonA II 309b. 3 to secure, safeguard. b (w. dat.) to ensure, guarantee (possession of). c to insure (naut.). 1231 rex misit J. ‥ ad salvam custodiam apponendam ‥ castris ‥ et ad partes illas ~andas Pat 427; 1303 pro statu eorundem [mercatorum] plenius ~ando MGL II 205 (= EEC 260); 1297 quousque status terre illius ~atus esset RScot 49b; 1308 concessimus vobis firma[m] ville [de Perth] ‥ habend[am] ad eandem villam et pontem illum inde afforciandum et ~andum, ita quod firma illa in assecuracione et afforciacione ville et pontis ‥ convertatur Ib. 56a. b 1101 volo ut ~etis michi sacramento terram meam Anglie, ad tenendum et defendendum contra omnes homines et nominatim contra Rotbertum ‥ fratrem meum (Breve Regis) EHR XXI 506; s1100 principes et proceres ‥, factis regi hominiis et fidelitatibus juratis, regnum ei ~averunt H. Cantor 3; 1141 comes Andegavie ‥ ~abit ei manu sua propria illud eidem tenendum Regesta III 634. c 1565 navem ‥ ejusque apparatus ‥ necnon periculum viagii ‥ fiendi ~asse SelPlAdm II 132.

, , Pignore vel fidejussione interposita securum facere, Gallis Asseurer, donner seureté. Charta Casimiri Regis Poloniæ apud Ludewig. tom. 5. Reliq. MS. pag. 597 : Ipsas treugas firmare, Assecurare et approbare debent per suas litteras. Litteræ Patentes Ludovici II. Comitis Provinciæ ann. 1414 : Navis Venetorum in portu Massiliæ gratiose tractaretur, a marchiis et represaliis et aliis debite Assecuraretur. Charta Pacis inter Regem Angliæ Henricum II. et filios, apud Rogerum Hoved. ann. 1174 : Adsecuravit in manu D. Regis patris sui, quod illis, qui servieruntei, nec damnum, nec malum aliquod hac de causa faciet. Sed proprie Assecuramentum spectabat dominos et vassallos. Constitutiones Siculæ lib. 3. tit. 16 : Domini a vassallis suis Assecurari debent, videlicet de vita, membris et captione corporis sui, et terreno honore. Ricardus Hagulstadensis : Se se ad invicem sacramentorum obligatione Assecurant. Epistola 58. ex iis, quæ habentur tom. 4. Histor. Francor. : Ego Henricus Assecurabo Regi Francorum sicut domino vitam suam et membra sua, et terrenum honorem suum : si ipse mihi Assecuraverit sicut homini et fideli suo vitam meam et membra mea, et terras meas, quas mihi conventionavit, de quibus homo suus sum. Epist. 62. ibid. : Comes de Mellento honorem totum de Gornaco Assecuravit Regi contra omnes homines ad magnam vim et parvam, etc. Tabular. Campaniæ : Ego Matthæus Dux Lotharingiæ et Marchio notum facio... quod ego Agnetem de Novocastro et Petrum filium ejus Assecuravi, nunquam in personas eorum manus violentas missurus, sed eadem libertate, qua ante fruebantur, gaudere permittam ; super quo obsides ei constitui, etc. Dat. 1221. Adde Fulbertum Epist. 6. Ericum Upsalensem lib. 3. Hist. Suecicæ pag. 95. etc. Vide Deassecurare. Essegurer, eodem intellectu, in Lit. remiss. ann. 1369. ex Reg. 100. Chartoph. reg. ch. 427 : Icellui Montfaucon dist audit Grisart, qu'il avoit bien besoing de charroier droit ; à quoy ledit Grisart li respondit que c'estoient menaces, et qu'il se feroit Essegurer de lui. Hinc Essehurement, pro Asseurement, assecuramentum, in Lit. ann. 1354. tom. 4. Ordinat. reg. Franc. pag. 295. art. 10. Nostris Ascur, pro Securus si tamen legendum non sit Aseur, in Contin. Histor. Belli sacri apud Marten. tom. 5. Ampl. Collect. col. 626 : Noveles vindrent à Salahadin que le roi de France et le roi d'Angleterre estoient croisiés, et tuit li autres barons de Crestienté por aler sus lui. Il n'en fut mie liés ni Ascur. Nisi malis interpretari Animosum, cordatum. Vide infra Asternere. Monendum tamen Assecuramentum non semper clientelæ argumentum extitisse. Sæpe enim qui viribus impares se noverant quam ut a vicinorum incursionibus tutos se præstarent, potentioris alicujus vicini opem implorabant, atque illi domum suam Assecurabant, eo scilicet pacto ut castrum illud hostibus illius adjutorio numquam esset, modo in ipsius tutela et protectione maneret. Hujusmodi sunt Assecuramenta quæ Johanni Drocensi Comiti facta leguntur in Chartulario Montis fortis fol. 66. et seqq. : Major de Hernovilla Assecuravit domino Comiti domum suam de Ulmeio. Porro horum assecuramentorum non eadem fuit omnium conditio ; varia enim pro variis stipulationibus, quorum exempla videsis apud D. Brussel Tract. de usu feudorum tom. 2. pag. 853. et seqq. præterea apud Leguleios dicitur securitas, qua coram judice vel domino feudali, qui inter se inimicitias ob crimen aliquod perpetratum exercent, sibi invicem de nihil faciendo cavant. Est autem Assecuramentum una e quatuor viis aut rationibus, quibus inter propinquos contentio ob cædem, aut aliud facinus oborta, quam Belli nomine indigitabant, finiebatur. Philippus de Bellomanerio MS. cap. 59 : La quarte maniere comment guerre faut, si est par Asseurement : si come quant li Sires commant les parties cievetains à Asseurer l'un l'autre. Id est : Quarto denique bellum finitur Assecuramento ; cum videlicet dominus feudi litigantibus imperat, ut sibi invicem de securitate fidem præstent. Id autem hocce pacto fiebat : alter litigantium, qui bellum inire verebatur, aut qui jam bello indicto, ab eo recedere volebat, quia forte non aderant vires æquales, quibus se adversus hostem tueretur, adibat dominum feudi, citatoque hoste, ab eodem domino petebat, ut sibi et suis ab hoste fides sacramento de vitæ et bonorum suorum securitate præstaretur, totius interim litis et contentionis judicio in domini aut judicis sui arbitrium relato. Quo facto, dominus vassallo suo imperabat, ut securitatem istam præstaret, quam non ipse modo observare, sed etiam agnati, cognative, qui una cum illo bellum amplexi erant, tenerentur. Ita ut si assecuramentum a quoquam ex agnatis violatum esset, licet belli, ut vocant, Capitaneus, seu Dux, non adfuisset, tanquam reus assecurationis violatæ, in judicium citaretur. Atque in eo differebat Assecuramentum a Trevia, quod Trevia securitatem daret, quamdiu bellum durabat ; Assecuramentum vero ut et Pax, vim perpetuo haberet. Cujus assecurationis violatæ pœna describitur in Stabilimentis Sancti Ludovici cap. 28 : Se ainsint estoit que uns hons eust guerre à un autre, et il venist à la justice pour li faere Asseurer, puisque il le requiert, il doit fere fiance, ou jurer à celui de cui il se plaint, ou fiancer que il ne li fera dommage ne il, ne li sien, et se il dedans ce li fet domage, et il en püet estre prouvé, il en sera pendus. Formula autem assecuramentorum, quæ coram judice dabantur habetur in veteribus Reg. Parlam. Paris. in hæc verba : Dominus N. non habet gardam de me, nec de meis, nec ipse, nec sui. Quod verbis Gallicis ita conceptum puto : Monsieur tel n'a pas garde de moy (id est, ne se gardera pas) ni lui ni les siens. In 1. Reg. fol. 101. in 2. Reg. sign. B. fol. 40. 42. 43. Salanova apud Blancam : Item quod dicitur : Caveat sibi ab inimicis suis, et consanguineis interfecti ; sic intelligatis, quando manifestum est homicidium : alias si negaretur ante probationem, esset Assecurandus per consanguineos et amicos interfecti. Regestum Magnorum Dierum Trecens. fol. 39 : Dominus Theobaldus de Broyes præsens in curia, Assecuravit Abbatem et Conventum de Oye, familiam et bona eorum, de se et suis, ad usus et consuetudines Campaniæ. Et dictus Abbas similiter Assecuravit dictum Theobaldum de se et suis. Vide præterea Concil. Bituricense ann. 1336. cap. 12. Oyhenartum in Notit. Vasconi. pag. 334. 335. 1. Edit. Magnum Recordum Leodiense pag. 56. etc. Universam materiam Assecuramentorum prosequuntur Consuetudines municipales nostræ, Perticensis art. 9. Marchensis art. 157. Arvernensis cap. 10. art. 1. 3. 4. 5. Melodunensis art. 4. Senonensis art. 8. 169. Trecensis art. 124. 125. Calvimontensis art. 100. Pontivensis art. ult. Cameracensis tit. 22. art. 8. Juliodun. cap. 39. art. 3. Pictavens. art. 419. Rupell. art. 9. Præterea Michael del Molino in Repertorio Foror. Aragonens. in v. Assecuramentum : nos etiam pluribus de Assecuramentis scripsimus in Dissert. 29. ad Joinvillam. Vide Assegurare, Assequurare, Asseurare et Assicurare. , Gall. Asseurance. Idem quod Assecuramentum, apud Rymerum tom. 7. pag. 403 : Contra specialem Assecurantiam factam et concordatam inter ipsos. , Eadem notione. Concil. Trevir. ann. 1238. inter Anecd. Marten. tom. 4. col. 186 : Si quis laicus ecclesiasticæ personæ minas intulerit de corpore proprio, et ammonitus a judice ordinario Assecurare noluerit, nec de ipso accipere rationem, per excommunicationis et interdicti sententias ad Assecurationem de ipsa recipienda compellatur. Chron. Trivetti ad ann. 1277. apud Acherium tom. 8. Spicil. pag. 640 : Pro Assecuratione ejus et rationem istorum tradidit Princeps decem obsides de melioribus Walliæ absque incarceratione. Apud Rymerum tom. 13. pag. 426. col. 1 : Litteras patentes et Assecurationem in debita et sufficienti forma factas, etc.

, Comitari. Acta SS. April. tom. 1. pag. 54. ubi de quinque Franciscanis Martyribus in India : Vir etiam ille, qui eos Assecuraverat, quatuor lictoribus illis viriliter respondit, eos de infidelitate acriter arguendo. Puto legendum Asseculaverat.

Menu

Word wheel

assecurare

Saved

Recent