epacta

epacta [LL epactae < ἐπακταί (ἡμέραι)] 1 (pl.) epacts, eleven days by which a common solar year exceeds twelve lunations. inde ~ae Graeco vocabulo, id est ‘adjectiones’, dictae, quod per annos singulos xj dierum ‥ accumulentur augmento Bede TR 50; 797 in communibus annis secundum numerum ~arum quae singulis annis adcrescunt xj diebus, quarta decima luna paschalis locum prioris quartae decimae xj diebus anticipat Alcuin Ep. 126; ~arum vero ratio est undecim diebus singulis annis adcrescere Ib.; undenis rutulant lunares tempore epactae Kal. M. A. I 402; ~ae quae bis adiciuntur regularibus, duorum annorum inaequalitate solaris sc. et lunaris creantur Byrht. Man. 32; de saltu lune vel epactis defero tractum; / hoc alibi quondam pagina certa docet Garl. Tri. Eccl. 89. 2 (number of days in) the age of the moon at the beginning of the year. primo decennovenalis circuli anno, in quo nullae sunt ~ae Bede TR 20; 931 indictione quarta ~a nulla concurrente CS 677; 937 (13c) etc. (v. concurrere 5c); transfertur ergo sanctus rex ‥ millesimo nonagesimo quinto anno Domini ‥ indictione ‥ tertia, ~a duodecima, concurrente ‥ septimo cyclo decennovenali tertio decimo Herm. Arch. 46; 1074 m°lxx°iiij° anno ab incarnatione Domini, indictionis xij, ~is existentibus j, concurrentibus ij Regesta p. 20; indictio ‥ et era et ~a in cereo scribuntur ‥. prius indictiones fuerunt, postea ere. ab es, eris sic dicte ~am quere Beleth RDO 118. 112; cum ‥ sit error cycli decemnovennalis in singulis annis, sequitur quod ‥ erit error in cyclis ~arum. nam xj dies excrescentes in anno solari super annum lunarem dicuntur ~a sequentis anni solaris, quasi ‘epiaucta’, hoc est, superaugmentata Bacon Maj. I 280.