About
Menu

reserare

reserare [CL] 1 to draw back the bolt of (a door or gate). b to unbar, to open (an entrance or way, also fig.). c to unlock (with a key, also fig.); d (fig., tongue). mutis taciturnitatis valvam ~ando [gl.: i. aperiendo] Aldh. VirgP 34; priusquam ‥ Dominus ‥ electis ejusdem regni januam ad caelos ascendendo ~aret Bede Gen. 163A; ~ato ostio papilionis Id. HE IV 19 p. 245; clausas post eum portas jussit ~are Gosc. Edith 272; ~atis fontium claustris Gir. TH II 7; quibus [portis] per eum signo crucis †referatis [l. reseratis] Extr. Chr. Scot. 44.  b vitae nobis in perpetuum ~avit ingressum Bede Sam. 502; per unigenitum tuum aeternitatis nobis aditum ‥ ~asti Rit. Durh. 29; preclusi viam floris / vis reserat caloris P. Blois Carm. 2. 1. 2.  c cum compedes vel divinitus vel ipsis ~arentur clavibus W. Malm. GP IV 160; Gregorius dicit quod passio Domini est clavis qua ~antur nobis thesauri sacramentorum S. Langton Ruth 112; ABCDEFG que eciam claves vocantur, quia sicut per clavem ~atur, ita per has litteras totius musice reseratur melodia Tunst. 207b.  d s1238 absit ‥ virum ‥ in tam furibundam blasphemiam os et linguam ~asse M. Par. Maj. III 521; licet fuisset miraculose ex sterili natus et in nativitate linguam patris ~avit in prophetandum [Johannes Baptista] AncrR 51. 2 to open (a place) to access. b to open (container); c (letter); d (eyes, ears, or mouth). per tactum ligni paradisum clauserat Adam, / perque crucis lignum Christus reseravit Olimpum Alcuin Carm. 109. 10. 7; video domum ~atam sursum, quasi culmen non haberet (Carthagus 8) VSH I 172; filias venustatas inde deducet / et reserabit patrie mansionem J. Howd. Cant. 38.  b claudendi oris vel reserandi est vis mihi nunquam Hwætberht Aen. 16 (Phlasca) 4; corpus beati martyris ‥ vili ‥ continebatur mausoleo; ‥ ~ato ergo locello astitit, aspexit Abbo Edm. 16; bulge et mantice ~ate sunt, et tota supellex illius ‥ subversa et exquisita est Eadmer HN p. 101.  c 748 suscepimus ‥ chartam conscriptam ‥ . quam ~antes nimio gaudio sumus repleti (Lit. Papae) Ep. Bonif. 80 p. 178; 1351 Willelmus ~avit quandam litteram attornatoriam CourtR Winchester.  d ~atis extemplo luminibus clare diem captat Gosc. Transl. Aug. 23C; michi vero, inquam, jam tertio est manifestata, bis scilicet clausis in soporem palpebris, deinde pervigili acie ~atis Id. Transl. Mild. 30; quorum aures mulcentur fomento prenominum, et quibus nobilium molles ~antur auricule?  J. Sal. Pol. 486A; aures, o pie, resera pietatis / et quos offerimus precatus exaudi J. Howd. Cant. 33; s1238 os ‥ reserasse (v. 1d supra). 3 to reveal, disclose: a (information, knowledge, secret, or sim.); b (w. indir. qu.). c to unlock, interpret. a Gabrihele arcana rerum occultis clavibus ~ante Aldh. Met. 2 p. 69; 1073 in Anglorum ‥ terram veniens sive Romam proficiscens omnia sanctitati vestrae ~avi quae ~anda esse tunc temporis ‥ judicavi Lanfr. Ep. 43 (18); Willelmum ducem Normannorum adierunt, suamque voluntatem illi †reservaverunt [l. reseraverunt] Ord. Vit. III 2 p. 18; consilium cum quisque suum reseraverit D. Bec. 121; 1253 rex mittit ‥ decanum S. Andree et W. de B. ad quedam negocia ex parte regis ~anda RGasc I 352a; demostrer, ~are, recludere Gl. AN Ox. f. 154r; quod occulta sua velit hominibus ~are (J. Bridl.) Pol. Poems I 125.  b quis fuerit ‥ volo lucidius ~are lectoris intellectui Ord. Vit. V 18 p. 437; quantus puerperam dolor exulcerat, / quamvis loquaculus stilus non reserat Walt. Wimb. Carm. 265; ~a quid ‥ sentiunt assertores Ockham Dial. 414; ad regem Anglie properavit et que facta fuerant de se et circa villam de Herflu regi ~avit Strecche Hen. V 159.  c quia sciet ‥ ~are alias prophetias (Ergome) Pol. Poems I 125. 4 to shut or lock (again). quo finito injunxit tam suis quam aliis omnibus ut discederent et solum modo remanerent qui essent de capitulo. quo facto et hostiis claustri iterum ~atis dixit se ad visitandum ‥ venisse Ann. Durh. 52; 1442 custodiantur in duabus cistis ~atis cum tribus seris in quarum cista ~ata cum una sera reponentur vestimenta et alia ornamenta cotidiana Reg. Cant. II 621.

Saved

Recent