spingarda
Indiget dictum navigium tam ædificiis balistrarum, silvestrarum, vel Spingardarum, quam etiam machinarum, et potissime ex eis, quæ, ut longius projiciant, facta sunt penitus fortiora, id est, reforzata, etc.
Interim præparari fecit maximam quantitatem balistarum, sclopetorum, Spingardarum, etc.
Confeceruntque plus quam 15. trabuchos in vallatione civitatis, architectant multos Spingardos in gyro civitatis, ubi flebilioris apparebat virtutis.Et lib. 2. cap. 12 :
Aliquos trabuchos mirabiliter exercent,.... et quamplures balistarum et Spingardorum properant opponere.
Espringale, Scriptoribus nostratibus. Gloss. Lat. Gall. :
Guiartann. 1304 :
Infra :En l'estage ot une Espringalle, Là ou la breteche est haucie.
Eodem anno :Sus le pont et en la breteche Quarriaus traient au cliqueter, Et font l'Espringale gieter, Li garros, qui lors de là ist, Les plus viguereus esbaist.
Chronicon Fland. cap. 110 :En chascune nef bonne et male Ra-il au moins une Espringale.
Et avoient avec eux plusieurs charios, qui menoient trebus et Espringales.Guillelmus
de GuinevillaMonachus Carilocensis :
Froissartes 1. vol. cap. 144 :Ne nuls tels dars ni puet meffaire, Combien que on y sache traire. Malevoisine ses sajetes, Ne Espringale ses mouschetes.
Et fit le chastel asseoir droit sur la ville, du costé de la mer, et le fit bien pourvoir de Pringalles, de bombardes, d'arcs et d'autres instrumens.Ubi legendum
Espringalles, ut cap. seq. et 191.
Victualium, ingeniorum, Springaldorum, et aliarum rerum nostrarum, etc.Et pag. 142 :
Springaldos, balistas, arcus, sagittas, ingenia, et alias hujusmodi armaturas pro munitione castrorum et villarum.
Rex autem(Philippus Pulcher) ex adverso tres acies statuerat, et ita prope Flandrenses venerat, quod sagittis et telis, machinis, minutos lapides projicientibus, et Springalibus eos mirabiliter infestabat,..... Et omnes machinas et Springales confregerunt.
SpingardaVeterum profecto fuit balistæ genus, ut observat Carolus de Aquino in Lexico milit. ad recenti militiæ tormentum est pulverarium, non ita ponderosum, ut majoribus bombardis æquari possit, nec ea levitate, ut gestari manibus valeat. Vocis etymon a Germ.
Sprintz, quod muscetam, genus accipitrum, significat, deducit Ferrarius : malit idem Carolus a verbo Etruscorum veterum
Spingare, quod est crebro pulsu repulsuque obniti, accersere : quæ non male conveniunt instrumento muris vel navibus diffringendis idoneo. Nihil definio.