protonotarius

protonotarius [πρωτονοτάριος; cf. CL notarius] , (as title) chief clerk, registrar, or notary, protonotary: a (leg., w. ref. to official, in English court). b (w. ref. to papal official, freq. w. sedis apostolicaeor sim.); c (dist. as apostolicus or extraordinarius); d (w. ref. to official in Holy Roman Empire); e (w. ref. to official in German city); f (transf., w. ref. to writers of New Testament and other early Christian scriptures). a 1199 de simplici confirmatione ‥ detur ‥ unus bisancius ad opus prothonotarii, et duodecim denarii pro cera Foed. (ed. RC)I 76a; facto ‥ sacramento ut predictum est, tunc legat ~ius virtutem brevis ad instructionem juratorum hoc modo ‥ Bracton f. 185b; magistro Petro Blesensi archidiacono Bath’ et domini nostri regis vicecancellario, totiusque regni dignissimo prothonotario Croyl. Cont. A 108; 1507 ad manus W. M. prothonotar’ hic in curia deliberavit Entries 163rb; memorandum quod officium capitalis prothonotarii in banco vacant [sic]post ultimum terminum per mortem N. R. Entries 443ra; pertinent ‥ ad hanc curiam [sc. cancellariam] ~ius, clericus coronae, clericus hanaperii Camd. Br. 143.  b 1259 dilectos filios magistrum A. capellanum nostrum prothonotarium et fratrem W. ordinis sancte Trinitatis ‥ familiarem (Lit. Papae) Ann. Burton 469 (= Foed. (ed. RC)I 382); s1423 mox, agnus de lupo factus, vocavit ad se viros venerabiles ‥ magistrum Willelmum Chicheley archidiaconum Cantuarie et prothonotarium domini pape Amund. I 81; 1453 testibus ‥ magistro W. C. apostolice sedis prothonotario Scot. Grey Friars II 103; 1478 sepe et sepius protulisse se ipsum papam a Deo electum ‥, et, quod pejus est, ‥ legatos ‥ ad diversas mundi partes destinando ac prothonotarios creando ‥ scismatis crimina ‥ contraxisse (Lit. Papae) Mon. Hib. & Scot. 480b.  c 1440 domo habitacionis venerabilis et circumspecti viri magistri Petri de Monte prothonotarii apostolici, utriusque juris arciumque doctoris, in regno Anglie collectoris generalis et apostolice sedis nuncii rectorisque Reg. Cant. I 310; Julius primus Romanus pontifex omnia ad rem sacram pertinentia per notarios literarum monimentis mandanda curavit. ii ab initio fuisse videri possunt quos hodie ~ios vocant, quorum officium est res precipue gestas conscribere. ‥ hodie ~ii apostolici numero septem ‥ [et] praeterea extraordinarii sine numero P. Verg. De rerum inventoribus IV 11; c1533 per reverendum ‥ patrem magistrum Gilbertum Strathachine, rectorem de Balhelvy, ~ium apostolicum, canonicumque Abirdonensem Reg. Aberd. I 407.  d imperator vices suas C. cancellario, P. dicto Coloniensi electo, et A. ~io suo concessit Boso V. Pont. 431; [nuncius] imperatoris, qui dicitur prothonotarius Diceto Opusc. 280; 1294 honorabilem virum magistrum Everardum aule nostre prothonotarium B. Cotton HA 243.  e 1405 honorabiles viros magistrum H. de V., dominum R. S. prothonotarios ‥ civitatum ‥ Bremensis, Hamburgensis ‥ et Gripeswaldensis Lit. Cant. III 94.  f Christus ‥ non scripsit miracula propria ‥ sed quattuor magni scribe et alii multi minores ‥ quidam in una lingua, quidam in alia ‥ . horum ‥ scribarum et ~iorum Christi testes sunt apostoli Bradw. CD 47B.