quadriga
quā̆drīga, ae, f., v. quadrigae, I. fin.
quadrīga, ae, f., klass. als Plur. quadrīgae, ārum, f. (= quadriiugae, v. quattuor u. iugum), das Gespann von Vieren, das Viergespann, sowohl die Tiere als der Wagen mit den Tieren, wie auch der Wagen allein, I) eig. u. übtr.: A) eig.: a) Plur., von Pferden, Verg., Liv. u.a.: alborum equorum, Liv.: als von vier Pferden gezogener Wagen, aureae, inauratae, Liv.: falcatae, Liv.: eburneae (als Spielstein), Suet. Ner. 22, 1. – bes. vom Viergespanne der Wettfahrenden, curru quadrigarum vehi, Cic.: quadrigas agitare, Suet.: so auch quadrigae der Sonne, Plaut.: der Morgenröte, Verg.: der Nacht, Tibull. – v. a. Tieren, qu. unae (asinorum), Varro: qu. camelorum, Suet. – b) Sing. (vgl. Gell. 19, 8, 17): quadriga currusque, Plin.: qu. Amphiaraea, Prop.: v. Wagen, quadrigae impulsus, Suet.: als Eigenname, is locus, qui in Boeotia Quadriga appellatur, Val. Max. 1, 8. ext. 9. – B) übtr.: a) v. vier Personen zusammen, das Viergespann, quadrigae tyrannorum, vier Tyrannen, Vopisc. Prob. 24, 8. – b) v. Abstr.: initiorum quadrigae (vier Teile), locus et corpus et tempus et actio, Varro LL. 5, 12. – II) bildl.: quadrigae meae decurrerunt, meine Freude, Heiterkeit ist vorbei, Petron.: als Bild großer Schnelligkeit, quadrigis albis, Plaut.: aut equis aut quadrigis poëticis, Cic.: u. großer Anstrengung, navibus atque quadrigis petimus etc., mit allen Segeln, Hor. – ➳ Viell. urspr. Form quadriiugae (vgl. Gell. 19, 8, 11), die Fleckeisen (Keit. Misc. S. 48) mit Döderlein (Reden u. Aufsätze 1. S. 398) bei Cic. or. 157 hergestellt wissen will.
bigae ‥ et trigae et ~ae pluraliter tantum, sed in nostrorum literis scriptorum et bigam et ~am
currus vel esseda vel ~a ‥cræt
~am cum bobus coaptari precepit saxumque ad sanctam ‥ edem reduci ‥ rogavit. saxo ‥ in curru levato ipse superpositus est
sciat me concessisse ‥ ecclesiam et decimas quadrugarum mearum ac molendinum et decimas molendinorum meorum
in acato duarum ~arum ferratarum ‥ et in conredio aurige
J. filius W. cecidit de quadam ~a ita quod obrutus fuit ~a et obiit
duobus quadragis
venire debent ad burgum ‥ cum quatrig’ et sumagiis suis
quadrus componitur hec ~a, -e i. carruca a quattuor equis agitata
~as,(charettes a quatre reus
unam ~am de quatuor rotis vocatamwhirleinthecole
una ‥ ~a ad duos equos solet portare viginti duodenas dictorum fasciculorum
Paulus Quaestor in Gratiarum actione ait, ‘Oceanum rapidis linquens repetensque quadrigis’
splendida dum rutilat roseis Aurora quadrigis
~a currus Plutonis eo quod de quattuor hominum etatibus triumphet
~am Phebo attribuunt seu quia quadripartitis temporum varietatibus ‥ anni circulum peragat ‥ seu quod quaternaria sui diversitate diei spatium emetiatur
meruerunt a Jove remunerari, Diana biga, Phebus ~a
huic ‥ prophetae [] caelis apertis ~a Domini ‥ de filio hominis visa est Ezech. ii 9
quod ‥ ~as Aminadab [cf. ] praecones novi testamenti cognominat, I Par. xiii 7 Cant. vi 11
hec est ~a Aminadab, ‥ jumenta duo ~am trahentia, clericalem et monachicam disciplinam
per ~as Aminadab ‥ judiciorum Dei rotunditatem ‥ a sponsa arbitror designari. has quippe quattuor rotas, quibus divini judicii ~a agitatur, scriptura proponere consuevit
utinam ‥ ea te vehat ~a ad caelestis regni palatium ubi est honor indeficiens
hii sunt pedes quatuor mense, quatuor reguli divine scripture, iiij rote ~e theologie
dare ij d. pro utroque summagio et j ~am lignorum et ij gallinas ad Natale ‥ et qui ‥ vadit ad lucum pro j ~a debet reddere ij d.(
quădrīga, (11) æ, f. , Gell. 19, 8, 17 ; Plin. 7, 85 ; 36, 36 ; Suet. Vitell. 17 ; Prop. , Mart. ; c. quadrigæ.
Carrucaaratoria,
Charrue: vel potius pro
Carrucata, seu modo agri, cui sufficit una
carrucavel aratrum. Herimannus de Restaurat. S. Martini Tornacensis cap. 92 :
Cunctaque molendina, quæ tunc erant in Scaldo, eis superaddidit, sex ex iis Episcopo reservatis, cum quinque Quadrigis terræ.Et cap. 93 :
Et pene ad nihilum redegerunt, ita ut de antiquis possessionibus nihil amplius eam cernamus hodie tenere, quam tria molendina Episcopi, tresque Quadrigas terræ ejus.Vide Carrucata.
Lancelot:
In coquina.... fuerunt reperta ea que sequuntur.... una cathedra modici valoris, item unum embutum, item una Quadriga antiqua garnita.An sella rotulis fulta ?
Olimparlam. Paris. fol. 93 :
Dominus rex præcepit, quod.... quædam mala consuetudo, quæ est in quibusdam partibus Viromandiæ amoveatur, qua quis Quadrigam suam, quando versatur, non audet levare, nisi de assensu domini, cujus est fundus ipsius terræ ; et si aliter levet, solvet sexaginta solidos ipsi domino.
Per quorum alterum(bivium) vaditur ad Quadrigam de Choysiaco in forestam Cuysiæ, et per alterum vaditur ad Quadrigam Compendii, versus portum Hugonis.
Quadrīga
(τέθριππον ἅρμα). A chariot drawn by four horses, used in battle and in athletic games. (See circus.) The illustration represents a quadriga as depicted on an ancient terra-cotta lamp. (See currus.) The driver of a quadriga is called quadrigarius.
quadriga
four-horse chariot