trepidus
trepidus, restless, agitated, anxious, solicitous, disturbed, alarmed, in trepidation
- restless, agitated, anxious, solicitous, disturbed, alarmed, in a state of trepidation, etc. (not. freq. in prose till the Aug. per.; perh. not at all in Cic. and Caes.): tum trepidae inter se coëunt pennisque coruscant (apes), in a hurry, Verg. G. 4, 73; so, Dido, id. A. 4, 642 Serv.: hic galeam tectis trepidus rapit, id. ib. 7, 638; 9, 233: trepidi improviso metu, Sall. J. 97, 5; cf.: curia maesta ac trepida ancipiti metu, Liv. 2, 24, 3: Romae nocturnus terror ita ex somno trepidam repente civitatem excivit, id. 8, 37, 6: trepidi formidine portas Explorant, Verg. A. 9, 169; Just. 2, 13, 9. — ( β ) With gen.: illae (apes) intus trepidae rerum per cerea castra Discurrunt, Verg. A. 12, 589: Messenii trepidi rerum suarum, Liv. 36, 31, 5; so, rerum suarum, id. 5, 11, 4: salutis, Sil. 12, 13: admirationis ac metus, Tac. A. 6, 21 fin.: tubarum, Stat. Th. 11, 325. —
- b Of things: illud (ferrum) in trepidā submersum sibilat unda, Ov. M. 12, 279 (Merkel, tepidā); cf.: et foliis undam trepidi despumat aheni, i. e. bubbling, foaming, Verg. G. 1, 296: venae, Ov. M. 6, 389: pes, id. ib. 4, 100: ōs, id. ib. 5, 231: vultus, id. ib. 4, 485: cursus, Verg. A. 4, 672: terror, Lucr. 5, 41: metus, Ov. Tr. 3, 1, 54; Plin. 2, 7, 5, § 15: tumultus belli, Lucr. 3, 846: certamen, Hor. Ep. 1, 19, 48: motus, Ov. M. 8, 606: fletus, id. ib. 4, 673: in re trepidā, in a critical situation, perilous juncture, Liv. 1, 27, 7; 4, 46, 8; 26, 5, 7; cf. in plur.: in trepidis rebus, id. 4, 17, 8; 4, 56, 8; Tib. 2, 3, 21; Hor. C. 3, 2, 5; Sil. 7, 1; cf. Sall. J. 91, 5: incerta et trepida vita, Tac. A. 14, 59; so, vita, id. ib. 4, 70 fin.: litterae, i. e. announcing danger, bringing alarming news, Curt. 7, 1, 36; so, nuntius, Just. 31, 2, 8.—Adv.: trĕpĭdē, hastily, in a state of confusion or alarm, with trepidation: trepide concursans, Phaedr. 2, 5, 2: classis trepide soluta, Liv. 22, 31, 5; so, relictis castris, id. 7, 11, 1: deserta stativa, id. 10, 12, 6: trepide anxieque certare, Suet. Ner. 23.
terreo cornipedum nunc velox agmen equorum / qui trepidi fugiunt
cum ‥ de supernis judiciis ~i aliqua confabulari coepissent
sicut ‥ damula canes latrantes, venatores insequentes trepida fugit et pavida(
mentes ‥ ~as roborate
- 1. (v. levende wezens en metaf. v. niet-lev.) onrustig, verward, zenuwachtig, angstig, haastig [curia; fuga chaotisch; vultus schuw; unda deinend; cursus; vita in gevaar verkerend; (door, wegens, over: abl.; soms gen.) metu; rerum]; ➤ terror ex somno -am civitatem excivit;
- 2. (metaf.) onrustbarend, verwarrend, onheilspellend [litterae]; ➤ res -ae angst, verwarring; in re -a en in rebus -is in gevaarlijke omstandigheden.
- TARC-, restless, agitated, anxious, solicitous, disturbed, alarmed, in trepidation: Tum trepidae inter se coëunt (apes), in a hurry, V.: inproviso metu, S.: formidine, V.: (apes) trepidae rerum discurrunt, V.: Messenii trepidi rerum suarum, L.—Of things, bubbling, boiling, foaming: (ferrum) in trepidā submersum undā, O.: aënum, V.—Hurried, quick, restless: trepidae micant venae, O.: voltus, O.: cursus, V.: certamen, H.—Fig., perilous, critical, alarming: in re trepidā, at a critical juncture, L.: trepidis In rebus, H.: litterae, i. e. with alarming news, Cu.
-
…ac belua Lernae horrendum stridens, flammisque armata Chimaera, Gorgones Harpyiaeque et forma tricorporis umbrae. Corripit hic subita trepidus formidine ferrum Aeneas, strictamque aciem venientibus offert, et, ni docta comes tenues sine corpore vitas admoneat volitare…
Vergil, Aeneid
-
…raptae patrem exorauit, suum non exorat. reum facit dementiae. Quid contremescis, senectus quid, lingua, trepidas quid optorpuistis, oculi nondum est tricesimus dies. Ne tristiore quidem uultu expugnatam filiae pudicitiam tulit. nimis cito…
Seneca the Elder, Excerpta Controversiae
-
…imperitia poscebant, congressus cum hoste funditur. et damno eius exterriti qui subsidium ferre debuerant sua quisque in castra trepida fuga rediere. quod graviter Corbulo accepit increpitumque Paccium et praefectos militesque tendere extra vallum iussit ; inque ea contumelia…
Tacitus, Annales
-
…et fessa fletu lumina oppressit sopor modo facibus atris armat infirmas manus oculosque et ora fratris infestus petit, modo trepidus idem refugit in thalamos meos persequitur hostis atque inhaerenti mihi violentus ensem per latus nostrum rapit. tunc tremor et…
Seneca, Octavia
-
…donant arcana cylindros. de nobis post haec tristis sententia fertur dat veniam corvis, vexat censura columbas. Fugerunt trepidi vera ac manifesta canentem Stoicidae ; quid enim falsi Laronia sed quid non facient alii, cum tu multicia sumas…
Juvenal, Satires
-
…exegit Ulixen. sic et Aloidae, cum iam calcaret Olympum desuper Ossa rigens, ipsum glaciale ferebant Pelion et trepido sperabant iungere caelo. Tum genitus Talao victori tigrin inanem ire iubet, fulvo quae circumfusa nitebat margine et extremos…
Statius, P. Papinius, Thebais
-
…per artus errat excussos tremor, erectus horret crinis, impulsis adhuc stat terror animis et cor attonitum salit pavidumque trepidis palpitat venis iecur, ut fractus austro pontus etiamnum tumet, quamvis quiescat languidis ventis dies, ita mens adhuc…
Seneca, Hercules Oetaeus
-
…detinet, heu princeps Natura ubi numina, ubi illest fulminis iniusti iaculator ubi estis, Athenae septima iam surgens trepidis Aurora iacentes aversatur equis ; radios declinat et horret stelligeri iubar omne poli ; iam comminus ipsae pabula dira ferae…
Statius, P. Papinius, Thebais
-
…frementem, saepe retemptantem totas infringere vestes sternentemque trabes irascentemque videres montibus aut patrio tendentem bracchia caelo. Ecce Lichan trepidum latitantem rupe cavata adspicit, utque dolor rabiem conlegerat omnem, tune, Licha, dixit feralia dona dedisti Tune…
Ovid, Metamorphoses
-
…Absyrtus clipei radiis curruque coruscus Solis avi, cuius vibrantem comminus hastam cernere nec galeam gentes potuere minantem, sed trepidae redeunt et verso vulnera tergo accipiunt magnisque fugam clamoribus augent, proterit impulsu gravis agmina corporaque altis sternit equis gemitusque…
C. Valerius Flaccus , Argonautica