triplus

trĭplus, a, um,

• adj. num., = τριπλοῦς, threefold, triple: pars, Cic. Univ. 7 med.— In neutr. absol.: triplo plus scortorum, three times as many, Plaut. Truc. 1, 1, 70 (91).

triplus, a, um (τριπλοῦς), dreifach, pars, Cic. Tim. 7. § 22 M.: numerus, Chalcid. Tim. 46. – subst., triplum, ī, n., das Dreifache, dreimal so viel (s. Caper 101, 9 K.), Mart. Cap. 7. § 763 sqq.: triplo maior, dreimal größer, Mythogr. Lat. 1, 16.

triplus [CL] 1 triple (in size or number); b (of ordeal). cum praedictis pedibus parem divisionis non servat regulam, sed ~um condicionis incrementum contra simplum temporis detrimentum repugnat, dum arsis continet unum et thesis tres Aldh. PR 121 p. 168; ~um ‥ est quando majus ter continet totum quod minus, ut unum et tria Bonif. Met. 109; symplum set dupplum et aliquando tripplum Ælf. Bata 6 p. 101; quare BZ dupla ZA totaque BA ~a ad ZA et ZA tertia pars linee AB Adel. Elem. VI 11; diameter terre erit in longitudine ~um diametri lune Bacon Maj. I 232; multiplex est quando major numerus continet minorem multoties precise. ‥ duplum est quando major continet minorem bis; ~um quando continet ter Mens. & Disc. (Anon. IV) 65.  b in simplo unum pondus, in ~o [judicio] tria ferrum aequiperet pondera (Jud. Dei) GAS 406. 2 that consists of three parts: a (her., v. et. triplex 7b); b (mus., in quot. as sb.). a crux ~a partita florida ‥ tunc rite discernitur, quia si dividatur vel secundum longum aut secundum latum semper una pars remanebit tripartita in modum crucis Upton 220.  b magister Perotinus fecit quadrupla optima sicut ‘Viderunt, sederunt’ ‥ similiter et ~a plurima nobilissima sicut ‘Alleluia posui adjutorium’ Mens. & Disc. (Anon. IV) 46. 3 (mus., as sb.) third part (above the tenor and alto), triplum (v. et. triplex 4). ~um est cantus proportionatus aliquis ‥ concordans cum discantu. et sic est tertius cantus adjunctus duobus Garl. Mus. Mens. app. P 94; sic propositis duobus melis concordantibus addimus tertium melum sic, et vocatur ~um ‥ sicut secundus cantus duplum et tenor primum Mens. & Disc. (Anon. IV) 77. 4 (w. in) three times (over). b (~o, in ~o, in ~um, w. compar.) three times (greater, more, etc.) . quando prosa vel psalmus ‥ in ~um cantatur ‥ quando canitur ymnus ‘Eterna Christi munera’ solemniter in ~um Cust. Westm. 33; fratres rogabit qui ‥ versum responsorii ad vesperas in ~is solemniter cantare solent Ib. 34.  b plures in duplo denarios aut etiam in ~o vel amplius, quam pro merce ‥ donaverant, ex arboribus ‥ venditis ‥ receperunt Gir. Spec. III 12; s1327 licet exercitus regis Anglie fuisset in ~o major ‥ Scoti tamen ‥ sine lesione fugerunt Ad. Mur. Chr. 53; s1346 Scotos, licet Anglis in ~um potenciores, ‥ superabant J. Reading f. 156b; s1391 noluit inire certamen cum tam magno exercitu ~o majori suo Chr. Westm. p. 203; sunt in ~o plures vobis Reg. Whet. I 9.

trĭplus, a, um, triple : Cic. Tim. 20 ; Chalc. Tim. 46.

triplus adj.

• num., τριπλοῦς, threefold, triple: pars.