Tarpeius
Tarpeius, of Tarpeia, Tarpeian
- a Roman proper name; so esp.,
- 1 Sp. Tarpeius, the father of Tarpeia, who opened the citadel to the Sabines, Liv. 1, 11; Val. Max. 9, 6, 1.—
- 2 Tarpeia, a Roman maiden, who treacherously opened the citadel to the Sabines, and for her reward was killed by the weight of their arms, which they cast upon her, Flor. 1, 1; Aur. Vict. Vir. Ill. 2; cf. Liv. 1, 11, 6 sqq.; Ov. M. 14, 776.—Hence,
- A Tarpēius, a, um, adj., Tarpeian: mons, the Tarpeian Rock, the name of a rock on the Capitoline Hill, from which criminals were thrown headlong, Varr. L. L. 5, § 41 Müll.; Liv. 1, 55; called also, saxum, id. 6, 20; Tac. A. 6, 19; Fest. p. 343 Müll.: rupes, Tac. H. 3, 71; and absol.: in Tarpeio fodientes, Plin. 28, 2, 4, § 15: ad Tarpeium raptus (Metellus), id. 7, 44, 45, § 143: arx, the citadel on the Capitoline Hill, Prop. 4, (5), 4, 29; Ov. M. 15, 866: pater, Capitoline Jupiter, Prop. 4 (5), 1, 7; cf. fulmina, Juv. 13, 78; and dei, who were worshipped on the Capitoline Hill, Luc. 8, 863: coronae, given to victors in the Capitoline games, Mart. 9, 41, 1; cf. frons, id. 9, 4, 8; and quercus, id. 4, 54, 1: lex, named after a certain Tarpeius, Cic. Rep. 2, 35, 60; Fest. p. 237 Müll.: pudicitia, of a Tarpeia, Prop. 1, 16, 2.—
- B Tarpēiānus, a, um, adj., Tarpeian: haedus, of the Tarpeian Hill, Apic. 8, 6 and 8.
- 1. ~ mons (of -a rupes, -um saxum) Tarpeïsche rots, steile afgrond op de zuidoosthelling v.h. Capitool, waar misdadigers, ihb. landverraders, bij wijze v. straf vanaf gegooid werden;
- 2. -a arx (of sedes) het Capitool; — Tarpeia, ae f dochter v. Sp. Tarpeius, de bevelhebber op het Capitool in Rome, die de Rom. burcht aan de Sabijnen (volgens een andere versie aan de Kelten) heeft verraden.
- of Tarpeia, Tarpeian: mons, the Tarpeian Rock near the Capitol, from which criminals were thrown, L.: arx, the citadel on the Capitoline Hill, V., O.: nemus, Pr.: fulmina, i. e. of Jupiter Capitolinus, Iu.
-
…nunc pereo, similis moniturus amantis O nullis tutum credere blanditiis Quae fueram magnis olim patefacta triumphis, ianua Tarpeiae nota pudicitiae ; cuius inaurati celebrarunt limina currus, captorum lacrimis umida supplicibus ; nunc ego, nocturnis potorum saucia…
Propertius, Elegies
-
…mactavit. Gratamque etiam illam legem quarto circiter et quinquagesimo anno post primos consules de multa et sacramento Sp. Tarpeius et A. Aternius consules comitiis centuriatis tulerunt. Annis postea xx ex eo, quod L. Papirius P…
M. Tullius Cicero, De Republica
-
…quantum resonat plangentibus alis armiger ad pastus rediens Iouis, hostibus arcem uirgo, immane nefas, adamato prodidit auro Tarpeia et pactis reserauit claustra Sabinis. iuxta nonne uides neque enim leuiora domantur delicta inlatrat ieiunis faucibus Orthrus, armenti…
NA, Silius Italicus, Corpus Poetarum Latinorum. Vol. 3, ed. W. C. Summers, 1905
-
…faxo ius praetorium conviciator sentiat, inpune ne nostris sibi dis destruendis luserit. tibi ergo soli, contumax, Tarpeia calcentur sacra tu porro solus obteras Romam, senatum, Caesarem vinctum retortis bracchiis sursum ac deorsum cxtendite, conpago…
Prudentius, Peristephanon Liber
-
…seruasse improuida campi distantis spatium propiorem transuolat hostem. cui consul Ferre haec umbris proauoque memento, quam procul occumbas Tarpeia sede, tibique haud licitum sacri Capitolia cernere montis. tum nodo cursuque leui simul adiuuat hastam, dignum mole…
NA, Silius Italicus, Corpus Poetarum Latinorum. Vol. 3, ed. W. C. Summers, 1905
-
…; dabitur tibi copia nostri ante expectatum, portisque focisque timebis quae nunc externos defendis, Roma, penatis. Tarpeios iterum scopulos praeruptaque saxa scandatis licet et celsam migretis in arcem nullo iam capti uitam pensabitis auro. Incensi dictis…
NA, Silius Italicus, Corpus Poetarum Latinorum. Vol. 3, ed. W. C. Summers, 1905
-
…et potius cecidisset nomen Elissae. quid tunc sat compos, qui non ardentia tela a Cannis in templa tuli Tarpeia, Iouemque detraxi solio sparsissem incendia montis per septem bello uacuos gentique superbae Iliacum exitium et proauorum fata dedissem .…
NA, Silius Italicus, Corpus Poetarum Latinorum. Vol. 3, ed. W. C. Summers, 1905
-
…matri nulla puella suae. Laetatur gemina votorum sorte maritus, Contigit hunc illi quod bis amare diem. XL Tarpeias Diodorus ad coronas Romam cum peteret Pharo relicta, Vovit pro reditu viri Philaenis, Illam lingeret ut puella simplex…
Martial, Epigrammata
-
…paucos quam occideretur menses cornix in Capitolio elocuta est ἔσται πάντα καλῶς, nec defuit qui ostentum sic interpretaretur nuper Tarpeio quae sedit culmine cornix est bene non potuit dicere, dixit erit. ipsum etiam Domitianum ferunt somniasse gibbam sibi…
Suetonius, Lives
-
…, ad quos non ausi Carthago atque Hannibal arma post Cannas adferre suas numquamne per auris it uestras, in Tarpeia cum sede Latini orarent paria, haud uerbis, haud uoce, sed acri propulsum dextra, qui tum mandata…
NA, Silius Italicus, Corpus Poetarum Latinorum. Vol. 3, ed. W. C. Summers, 1905