balneare

balneare 1 to bathe (trans.); b (passive); c (reflexive). [oves] balneat egrotas, exudat flumine lotas R. Cant. Malch. II 437; [Cordeilla] precipiens ut patrem ‥ infirmum fingeret, ~aret, indueret, foveret G. Mon. II 12; 1279 [debet] †balinare [l. balniare] dominum et aquam portare, et calefacere ad idem (Inq.) Dom. S. Paul. lxxxiii; 1290 venatori regine exeunti curiam apud Tillebiri ‥ cum canibus suis ad balneand’ ipsos ibidem AcWardr (Chanc. Misc. 4/4) f. 59.  b 1072 sic ~eentur qui volunt ~eari ut duobus diebus ante dominicam Nativitatem sint omnes ~eati Lanfr. Const. 91; in jure ubi grus cocta fuit eum [accipitrem] ~eari facias et curabitur Adel. CA 12; frequenter †bannearis H. Los. Ep. 16; ~eari renui ob fetorem odoris sulphurei Greg. Mir. Rom. 12; senes sunt ~eandi in aqua dulci temperati caloris Bacon IX 96; consueverunt ‥ quater in anno ‥ ~eari Cust. Westm. 155; s1426 rex suscepit ordinem militarem ‥ cum triginta septem tironibus secum ~iatis (Chr. S. Alb. (1422–31)) Amund. I 10 (cf. (v. balneum 1b)).  c in Dominico ‥ panem non faciunt ‥ nec ~eant se Theod. Pen. II viii 1; ministri vel pueri se radant ac ~eent RegulC 47; s1190 Fredericus ‥ imperator ‥ prosiliit in aquam ad ~eandum se G. Ric. I II 89; Fredericus ‥ in quodam flumine Armenie ‥ se ~eans extinctus est Higd. VII 24. 2 to bathe (intr.), take a bath, swim. aquarius quando rex ~eat [capiat] iiii d. Domus Reg. 133; s1190 quum [Fredericus] ‥ ~eando attigisset ulteriorem ripam R. Niger 98; 1195 solet ~eare et piscari in aqua CurR PR 114; c1330 poterunt ‥ doceri ‥ de modo balniandi Cust. Cant. 11; 1350 ne quis ~eat [sic] in aqua juxta fossatum Turris (LBLond F) MGL I 579.