clibanus
clībănus, i, m., = κλίβανος,
- an earthen or iron vessel for baking bread, broader at the bottom than at the top, Plin. 18, 11, 27, § 105; 20, 9, 39, § 99; cf. Col. 5, 10, 4; id. Arb. 19, 2; Cels. 2, 17; 3, 21 al.—As a utensil of the rich, also of silver, Petr. 35, 6.—
- II Generally, an oven or furnace, Tert. adv. Marc. 4, 30; Sulpic. Sev. Dial. 1, 18.
clībanus, ī, m. (κλίβανος), I) ein tönernes Gefäß mit einem Deckel, unten weiter als oben (s. Col. 5, 10, 4 u. de arb. 19, 2), ringsum mit kleinen Löchern, durch welche die Hitze der heißen Asche, mit der man das Gefäß umgab, eindrang, die Backpfanne, -form, bes. gebraucht zum Backen des Brotes, das in ihr heiß aufgetragen wurde, Plin. 18, 105: c. argenteus (bei Reichen), Petr. 35, 6: aber auch zum Schmoren der Speisen, glires farsos in clibano coques, Apic. 8, 408: u. zum Schwitzen, Cels. 2, 17 u. 3, 21. – II) der Ofen, Tert. adv. Marc. 4, 30. Sulp. Sev. dial. 1, 18, 4. Vulg. genes. 15, 17; Matth. 6, 30 u. ö.
inter cribrandum ~umque accendendum mundandumque et panes in eo coquendos
fornax, ~us,ofn
pasta ministerio pale in ~um mittitur
pacat’ cimentar’ de ~o ‥, v s. viij d.: item ‥ pro petra invenienda ad †boscium [? l. hostium ] dicti ~i, xvj d.
cepit j picamquynces extra clebanum in coquina
praeses ‥ eosdem in ~um plurimo sarmentorum fomite succensum ‥ trudi praecepit
haec caligo et ~us ignis post occasum solis factus
respiciens sancta mater ecclesia quod super filios tales facta esset occumbente sole caligo tenebrosa et sinuans ~us appareret
decoctus in ~o Spiritus Sancti
dum Veneris clibanum stultus insignit amor
sacrificio ~i et sartaginis intentus continue offerendo [cf. ]Lev. ii 9
in j ~o faciendo ad comburendum calcem
in j ~o longitudinis et latitudinis xiiij pedum quadrat’ et profunditatis xiiij pedum de novo faciendo ad tascham
in ipsa domo ‥ est terra elevata ‥ in qua artificiose ~i sive furni consistunt, in quibus ponuntur ova innumerabilia et circa ipsa ignes continue ‥ uniformiter nutriuntur per xxij dies
1 clībănus, (16) ī, m. (κλίβανος), tourtière : Plin. 18, 105 ; Apic. 8, 408 || four : Tert. Marc. 4, 30.
- 1. (postklass.) bakpan;
- 2. (Laatl.) (bak)oven.
Cloche) Galli vocant, quod ad eam figuram proxime accedat. Differt autem a furno, tum quia mobile sit, tum quia minus, aliaque insuper materia constet. Ita Gorræus. At Abusive pro furno vox hæc postmodum sumpta. Hariulfus lib. 3. pag. 32 :
Simulque reditum publici Clibanicessit.
Item duas partes Clibani de Assellano valent quatuor libras.
Monachi habeantClibanum suum in quo omnes decocant panem suum. (Cart. Conchar. Ruthen. p. 386. an. 1106).
Hæc igitur quæcumque diximus, vel quæ non diximus, prædia, villas scilicet, Ecclesias, parrochias, fundos, casas... molendinos, molendinares cum suis caputaquis et piscatoriis, et cum salinis et Clibanis piceis,Similia prorsus habentur in altera ejusdem Papæ Bulla pro Monasterio Rivipullensi ibid. col. 989.omnia acquisita vel acquirenda ad S. Michaelis Cœnobium in valle Confluenti situm pertinentia, etc.
Operimento ferri equi atque homines pariter obsepti :Ammian. lib. 16 :Clibanariis in exercitu nomen est. Superne omnibus tectis equorum pectoribus, demissa lorica et crurum tenus pendens, sine impedimento gressus, a noxa vulneris vendicabat.
Sparsique cataphracti equites, quos Clibanarios dictitant Persæ, thoracum muniti tegminibus, et limbis ferreis cincti, etc.
Centum et viginti quinque millia equitum fudimus : Cataphractarios quos illiEx his duobus locis posterioribus liquet(Persæ) Clibanarios vocant, decem millia in bello interemimus : eorum armis nostros armavimus.
Paulo anteClibanus ob humile quantum speculæ sinatus Sæva per ora duit quamvis ignobile nomen.
Fornaxappellatur.
Clibănus
(κλίβανος). A covered vessel pierced round with small holes and used for baking bread, being enveloped in hot ashes whose warmth penetrated the holes (Petron.35).