curtana
precesserunt eum [(thesaurarium ], gestantes tres gladios, J. comes Cestrie et Huntindonie, indutus serico, qui ratione comitatus Cestrie vendicavit primatum deferendi gladium qui appellatur ~a
gladium S. Edwardi quiCurtein dicitur
comes Cestrie ‥ portabit gladium qui vocatur ~a
J. rex Castelle ‥ clamavit ‥ officium senescalcie Anglie et, ut dux Lancastrie, ad gerendum principalem gladium domini regis vocatum ~a die coronacionis ‥ regis(
in ij paribus rotarum ad ~anam
in xij bordis emptis ad ~enas emendandas
debet invenire j ~anam cum iiij bobus
in ‥ terra carianda ‥ [cum ] xlv ~enis xxij d. ob., pro ~ena ob.
in j ~ena nova empta cum rotis et toto alio apparatu pro cariagio et operibus castri [] Dover
debet invenire ‥ viij carros vel xvj ~enas ad educendum fimum in campo
in vj paribus rotarum, unde iiij pro ~enis et ij pro carectis(
pro ‥ xxx ~inis de stramine(
Comite Cestriæ gladium S. Edwardi, qui Curtein dicitur, ante Regem bajulante, in signum, quod Comes est Palatinus, et Regem, si oberret, habeat de jure potestatem cohibendi.Id etiam juris spectasse Ducem Lancastriæ, docet Processus factus ad coronationem Regis..... 2 :
Joannes Rex Castiliæ et Legionis, Dux Lancastriæ, coram dicto D. Rege, et Consilio suo comparens clamavit, ut Comes Leicestriæ officium Senescalciæ Anglicæ, et ut Dux Lancastriæ ad gerendum principalem gladium D. Regis vocatum Curtana, et ut Comes Lincolnensis ad scindendum et secandum coram ipso D. Rege sedente ad mensam dicto die coronationis, etc.apud Edw. Cokum ad Littleton. sect. 35.
Curtensappellatur apud Rymerum tom. 3. pag. 63. cap. 2. ubi de Coronatione Edwardi II. ann. 1308 :
Gladium qui vocatur Curtens portavit Comes Lancastriæ.
Neque id Anglis duntaxat familiare fuit, ut ensis Regius peculiari interdum nomine donaretur. Nam similia narrantur de ense Regio Danic. apud Saxonem lib. 2 :Ces lames de Damas, ces coutelas chautez, Ce branc que nos guerriers portoient à leurs costez, Sous des titres pompeux bruient dedans l'Histoire, Mais Joyeuse, Corto, Flamberge, Dordonnois, Rompié, Durandal, et Courtin le Danois, Cedent à son taillant, et bien plus à sa gloire.
Biarco utebatur præstantis acuminis, inusitatæque Longitudinis gladio, quem Lovi vocabat.Lib. 4 :
Erat Regi inusitati acuminis gladius Skrep dictus, qui quodlibet obstaculi genus uno ferientis ictu medium penetrando diffinderet.Et lib. 7 :
Haldenus avitos a matre gladios recepit, quorum alter Liusingus, alter Hwyntingus ob collimati acuminis nitorem vocabulum habuit.Ita Arthuri Brittonum Regis gladius
Caliburnedictus, ut auctor est Rogerus Hovedenus in Ricardo I. Vide Garassum in sacris Remensibus cap. de ense Regio, et infra in verbo Durandal.