iris
2. īris, is u. idis, Akk. im u. in, f. (Ἶρις), I) eine wohlriechende Pflanze, die Iris, bes. deren Wurzel, die Iriswurzel, Cato, Cels. u.a.: iris arida (getrocknete), Cato u. Cels. – Genet. iris, Cato r. r. 107, 1. Plin. 14, 128. Plin. Val. 3, 22: irios, Th. Prisc. 2, 20 extr.: iridis, Cels. 5, 18. no. 6. Plin. 25, 157: Akk. irim, Cels. 5, 27 extr. Colum. 12, 27: irin, Cass. Fel. 34. p. 74, 13: Abl. iri, Cato r. r. 107, 1. Plin. 15, 30: iride, Cels. 5, 16. – II) der Regenbogenstein, ein Edelstein, wahrsch. ein sehr reiner sechsseitiger prismatischer Kristall, Plin. 37, 136.
apte autem arcus caelestis, quem ~n vocant, in signum divinae propitiationis ponitur
yris vel arcus,renboga
sic caput ecclesie duo candelabra serenant, / vivis et variis imitata odoribus irim: / ‥ nam sol, / quando repercutitur in nubibus, efficit irim
scis unde veniunt nix, quando pluvia, / yris et tonitrus assunt et talia
in conclusionibus naturalis philosophie et perspective que sunt veritates sciende circa ~dem et circulos coloratos circa lunam et solem et stellas
comete et ~des
plures ‥ colores habet [(imago ], campum viz. fuscum, limbum quoque ad instar iris [] habentem, ex ereo et subrufo colore compositum ed. : iridis
usus armorum erat post diluvium cum tunc primo apparuit arcus celestis, id est, ~s, diversi colons . ‥ dicitur autem ~s ab er, quod est lis, quia raro mittitur nisi ad litem et discordiam concitandum
dicuntur pedisece et comites ipsius Yris et subpedisece Junonis
huic [sc. Junoni ] et ~dem, i. e. arcum celi, ministram assignant. est autem iris nubes aquosa
nunciam ‥ Junonis populis [? l. populus ] Yridem appellabat
ibi quoque gignitur lapis sexagonus, sc. ~s
~s est gemma crystallo similis, secundum nonnullos radix crystalli, frequenter exagonus reperitur in Arabia
confice ru[bri ] storacis cal[idi ], yrei an[a ] з quattuor et semis, opii, olibani, masticis ‥
recipe ‥ grana vij apii, agarici, ‥ hyris
supponatur vel de yri cocta vel de ficubus immaturis
cum fecibus olei yris
maturativa que sunt ‥ semen lini, ireos, radix lilii
yris
ireus ij unc’ prec’ j d.
[(pro iij bal’ de ] erios
herbarum nomina: ‥ hyrios [gl. ]floure delyce
herba ~s Illyrica
~s Illirica,hwatend
yris Illirica, i. gladiolus ortensis
yri Illirica
~s purpureum florem gerit, irios [v. l. ivos ] album
yreos, i. herba similis gladiolo, habens radicem odoriferam et florem inter album et citrinum, magis tamen album . ‥ yris Ylirica folia habet silphio [l. xiphio ] similia vel gladiolo sed majora et vastiora et pinguiora; florem habet purpureum ad modum agurii, radicem habet odoriferum
~s A. diciturflourdelys et ~eos A.gladyyn
~s est herba que ab officinis in gignendi casu ireos dicitur
radix laureole, radix ireos, ciclamen, faba lupina [etc. ]
radix rafani yreos et etiam squilla ut est radix fraxini et tamarisci
yri, i. radicis que yreos appellatur
3 īris, (14) is ou ĭdis, f. (ἶρις), a) arc-en-ciel : Sen. Nat. 1, 3, 1 ; b) iris (pierre précieuse) : Plin. 37, 136 ; c) iris [plante] : Plin. 21, 40 ; Col. Rust. 12, 27.
4 īris, acc. irim Pl. Capt. 184, hérisson.