lacuna
lacuna, a ditch, pit, hole, pool, pond
lăcūna (collateral form lŭcūna; cf. Lachm. ad Lucr. vol. 2, p. 205; lăcūnā-tūra, Ap. Flor. 15, p. 351, 2 Hildebrand; v. infra), ae, f. [lacus], a ditch, pit, hole; esp. a place where water collects, a pool, pond.
- I Lit. (mostly poet.): lacuna, id est aquae collectio, a lacu derivatur, quam alii lamam, alii lustrum dicunt, Paul. ex Fest. p. 117 Müll.: vastae, Lucr. 6, 552: vastae Orci, id. 1, 116; 6, 538: cavae, Verg. G. 1, 117; 3, 365.—Poet.: salsae, i. e. the sea, Lucr. 5, 794; 3, 1044; also, Neptuniae, Auct. Her. 4, 10, 15: caecas lustravit luce lacunas, Cic. Arat. 431.—
- B In gen., a hollow, cavity, opening, chasm, cleft: cum supercilia cana, et sub ea lacunae, dicunt, eum equum habere annos sedecim, Varr. R. R. 2, 7, 3; 1, 29, 3; cf.: atque lacunarum fuerant vestigia cuique, Lucr. 5, 1261; Vitr. 7, 1, 4: labrum superius sub ipsa medietate narium lacuna quadam levi, quasi valle, signavit deus, Lact. Op. D. 10: genae teretes ac medio mento lacuna, a dimple, Ap. Flor. p. 351 (Hildebr., lacunatura).—
- II Trop., a gap, void, defect, want, loss (rare but class.): est, qui expleas duplicem istam lacunam, to fill up the double void, Varr. R. R. 2, 1, 28: ut illam lacunam rei familiaris expleant, Cic. Verr. 2, 2, 55, § 138: lacuna in auro, id. Att. 12, 6, 1: illa labes et quasi lacuna famae, Gell. 1, 3, 23.
lacūna, ae, f. (eig. lacuina v. lacus; vgl. Varro LL. 5, 26. Paul. ex Fest. 117, 8), jede trogartige Vertiefung, I) eig.: 1) die Vertiefung, Senkung, Höhlung, die Lücke, die Grube, das Loch, der Schlund, Abgrund, a) im Boden usw.: α) übh.: quā aratrum vomere lacunam facit, sulcus vocatur, Varro r. r. 1, 29, 3: solent eadem in lacunis (Bodensenkungen) nata esse, Vitr. 8, 1, 3: testacea spicata sunt diligenter exigenda, ut ne habeant lacunas (Lücken) nec extantes tumulos, Vitr. 7, 1, 4: in pavimento non audes facere lacunam (ein Loch), at in humu calces facis elixos, Varro sat. Men. 531: fontes et maria, quae meatus et lacunas et origines habent in gremio terrarum, Apul. de mund. 5 (vgl. lympha e lacuna fontium allata, Varro sat. Men. 442): lacunas (Gruben) facere ad pisces capiendos, Vulg. Isai. 19, 10. – proni foraminis lacunae, Apul. met. 6, 14: ostrea muriceis scopulorum mersa lacunis (Ritzen), Auson. ep. 9, 4. p. 166 Schenkl: lacunarum vertigo, der Wirbel der Stromuntiefen, Amm. 18, 8, 9: lacuna (ein Abgrund) palustribus aquis interfusa, Amm. 16, 12, 59: voragines lacunaeque, Schlünde u. Abgründe, Curt. 8, 14 (47), 8: caecae lacunae (Tiefen), Cic. Arat. 428 (680): lacunae salsae, die salzigen Tiefen od. Schlünde (des Meeres), Lucr. 3, 1031; 5, 791: u. so Neptuniae lacunae (Schlünde), Auct. bei Cornif. rhet. 4, 15. – β) insbes., die Walkergrube, Lex de magistr. aqu. lin. 14 (vgl. Savignys Ztschr. für gesch. Rechtsw. 15, 203 ff.). – b) am tierischen Körper, sub eis (superciliis) lacunae, Varro r. r. 2, 7, 3: labrum superius sub ipsa medietate narium lacunā (Grübchen) quādam levi, quasi valle, signavit deus, Lact. de opif. dei 10, 19: sint modici rictus parvaeque utrimque lacunae (Grübchen), Ov. art. am. 3, 283: qui veste reductā ostentat foedas prope turpia membra lacunas (Löcher) perfossasque nates vicino podice nudat, Auson. epist. 4, 34. p. 160 Schenkl. – 2) die Lache, der Weiher, der Tümpel, der Teich, See, Sumpf, multi lacus multaeque lacunae (stehende Sümpfe), Lucr. 6, 538: magnae aquae vastaeque lacunae (Seen), Lucr. 6, 552: vastae lacunae (Sümpfe) Orci, Lucr. 1, 115: cavae lacunae, Verg. georg. 1, 117: totae solidam in glaciem vertēre lacunae, ibid. 3, 365: nec ulla adeo avia et sicca lacuna erat, ut vestigantium sitim falleret, Curt. 4, 16 (41), 14: quas vicinae suggessit praeda lacunae, anates maritas iunximus, Auson. epist. 3, 11. p. 159 Schenkl: cultor stagnorum, lucius, obscuras ulvā caenoque lacunas obsidet, Auson. Mosell. 122: siccare lacunis (Teiche) ac fossā urbem, Aur. Vict. de Caes. 37, 4: lacunam formare (für die Enten), Pallad. 1, 30, 1. – II) übtr., eine Lücke = Verlust, Nachteil, explere duplicem istam lacunam, Varro r. r. 2, 1, 28: explere illam lacunam rei familiaris, Cic. Verr. 2, 138: de Caelio, vide, ne qua lacuna in auro sit, daß bei dem Handel an dem Golde kein Verlust herauskomme, Cic. ad Att. 12, 6, 1: minima illa labes et quasi lacuna famae, der unbedeutende Makel oder, wenn ich so sagen darf, die Scharte, die unsere Ehre erlitten, Gell. 1, 3, 23. – ➳ Die umgelautete Form lucuna in sehr guten Handschriften des Vergil und Lukrez; s. Lachm. Lucr. 3, 1031. p. 205. Ribbeck prolegg. in Verg. p. 430. Schuchardt Vokal. usw. 1, 174.
he [terre, sc. Anglia et Normannia ] quicquid pecuniarum avidis faucibus insorbuerint in unam ~am defluit
quando sedebat ad mensam nec ventris ingurgitabat ~am nec abstinentis incurrebat pompam
cum sit fraudis laqueus, / viciorum puteus, / sordium lacuna
erat intra ceptum pene sub ipso sterquilinio fossa quedam sive ~a, quo sordes ‥ vi proruencium imbrium confluebant
Junius aequatos caelo videt ire lacunos
in hac ~a pelagi
Isis ‥ omnium ~arum fluentiam ostendit
hec ~a,a playche of water
hec ~a, est extremitas vestis
rex regum ‥ personam vestram, tamquam lampadem oleo sacre doctrine refertam, ‥ in ejus [(sc. ecclesie ] ~a sublimiori constituit
lăcūna, (12) æ, f. (lacus, cf. Varro L. 5, 26 ; P. Fest. 117, 8 ) : ¶ 1 fossé, creux, trou : Lucr. 6, 552 ; Virg. G. 1, 117 ; lacunæ salsæ, profondeurs de la mer : Lucr. 5, 794 ; Cic. Arat. 34, 431 ¶ 2 [en gén.] cavité, crevasse, ouverture : Cato Agr. 38, 1 ; Varro R. 2, 7, 3 || fossette : Apul. Flor. 15 ¶ 3 [fig.] brèche, vide, manque de, défaut : Varro R. 2, 1, 28 ; Cic. Verr. 2, 2, 138 ; Att. 12, 6, 1 ; Gell. 1, 3, 23.
➳ forme lucuna Lucr. 3, 1031.
- 1. kuil, gat, opening, holte;
- 2. (Ov.) kuiltje (in de wang);
- 3. afgrond, diepte [cavae; salsae];
- 4. meer, plas, poel, moeras; ➤ totae solidam in glaciem verterunt -ae (Verg.);
- 5. (metaf.) nadeel, verlies; ➤ ne qua ~ in auro sit opdat er bij de handel in goud geen verlies geleden wordt.
lacuna , ae. f.
水地。空水溝。缺。— in auro 缺之金。偽金。— famae 畧壞名。Lacunam rei familiaris explere 補家産之虧。
Suggest a Translation
See an image
水地。空水溝。缺。— in auro 缺之金。偽金。— famae 畧壞名。Lacunam rei familiaris explere 補家産之虧。
Suggest a Translation
See an image
Rex Regum... personam vestram, tamquam lampadem oleo sacræ doctrinæ refertam, in ejus (Ecclesiæ)Lampades Ecclesiarum e lacunari vulgo dependentes attendit. Glossar. Græc. Lat :Lacuna sublimiori constituit, ut igne divinæ charitatis accensa, non diutius lucerna ipsius claritatis sub minoris status modio celaretur abdita, sed ut luceat, etc.
Hordei et speltæ modium 1. mustiEt col. 564 :Lacunas xx.
Ad pensionem in menses septemVide Lagena.Lacunas lx. musti mundi... de vindemia musti mundi Laguenasx. justas et operas tres.
Ugutio et Jo. de Janua :Lacuna , quæ alio nomine dicitur Lacus, est receptaculum aquarum.
Fustibus cæsus, in Lacuna lutulenta volutatus.Charta Caroli C. ann. 23. Ind. 10. in Tabulario S. Dionysii n. 31 :
Videlicet ad pisces comparandos, vel in piscatoriis seu Lacunis congruenti ingenio acquirendos.Charta Philippi Comitis Flandrensis pro Cœnobio Marcianensi apud Buzelinum pag. 351 :
Excepto eo, quod ibi habet Aquicintensis Ecclesia a rascia Pomerii, usque ad rasciam Rullagii, et quod domino Warlemii in angulo suo licet habere tres tantummodo Lacunas, talis(f. palis) et viminibus compositas ; sed nullam ex jure licet ei exercere piscationem per decurrentes aquas.
In aliqua spirituali Lacuna procul a tempestatibus conquiescere, in Epistola Gozechini Scholastici sub ann. 1060. apud Mabillon. tom. 4. Analect. pag. 372.
Lacuna ventris, in Charta Roberti Fr. Regis apud Doubletum Histor. San-Dionys. pag. 825.
Ingluvies et Lacuna avaritiæ, apud Rolandinum Patav. de factis in Marchia Tarvisina lib. 11. cap. 17. tom. 8. Muratorii col. 340. ubi Cl. Editor annotat
Latrociniumhaberi in uno Codice Ambrosiano.
Lacunaest aqua viva, non vero restagnans. Incertus Agrimensor :
Stagnum finale aliquoties direximus, et Lacunam, quæ interpretabitur aqua viva, unde ipsum stagnum exiet.
Operarios faciet, Lacunarios, et perpetuo infelicitatis onere gravatos.Lib. 4. cap. 6 :
Aut jubebuntur assidue Lacunas cloacasque purgare.In Gloss. Græc. Lat. :
lacūna ae, f
- lacus, a ditch, pit, hole, pool, pond: cavae, V.: tenet ima lacunae salix, O.: caecas lustravit luce lacunas.—Fig., a gap, void, defect, want: rei familiaris: in auro.
Lacūna
The name given to a gap found in classical MSS., and due to erasures, accidental obliterations, the tearing of the pages, loss of pages, etc. On the importance of the lacunae as a means of determining the “family” to which a MS. belongs, see textual criticism.