lapis
lapis, a stone
Frieze-Dennison Vergil
Could not find lapide in Logeion dictionaries.
lapide Noun: feminine ablative singular, Noun: masculine ablative singular of lapis
- I In gen.: stillicidi casus lapidem cavat, Lucr. 1, 313: undique lapides in murum jaci coepti sunt, Caes. B. G. 2, 6; cf. Cic. Mil. 15, 41: pars eminus glande aut lapidibus pugnare, Sall. J. 57, 4: lapide percussus, Plaut. Stich. 4, 2, 33 (611): lapidem habere, ut illi cerebrum excutiam, id. Capt. 3, 4, 69 (601); cf. Cic. de Or. 2, 47, 197: consul ingentem vim modicorum, qui funda mitti possent, lapidum paraverat, Liv. 38, 20, 1; Gell. 4, 14, 3 sqq.: e lapide duro parietes construere, Plin. 36, 22, 51, § 171: lapis duritia marmoris, id. 36, 22, 46, § 163: bibulus, sandstone, pumice-stone, Verg. G. 2, 348: molaris, a millstone, Quint. 2, 19, 3; cf.: num me illue ducis, ubi lapis lapidem terit? i.e. into the mill, Plaut. As. 1, 1, 16 (31): Parius, Parian stone, i.e. Parian marble, Verg. A. 1, 593: lapide candidiore diem notare, i.e. to mark with a white stone the luckiest day, Cat. 68, 148; cf. lapillus.—
- B Trop. for dulness, stupidity, want of feeling: ego me credidi homini docto rem mandare: is lapidi mando maximo, Plaut. Merc. 3, 4, 47 (634): i, quid stas, lapis? quin accipis? Ter. Heaut. 831; cf. id. ib. 917: tu, inquam, mulier, quae me omnino lapidem, non hominem putas, id. Hec. 214; and with silex (q. v.): tu es lapide silice stultior, Plaut. Poen. 1, 2, 78 (287); cf.: lapides mehercule omnes flere ac lamentari coëgisses, Cic. de Or. 1, 57, 245: lapis est ferrumque suam quicumque puellam verberat, Tib. 1, 10, 59: aut mare prospiciens in saxo frigida sedi, quamque lapis sedes, tam lapis ipsa fui, Ov. H. 19, 30.—Prov.: lapidem ferre altera manu, altera panem ostentare, i.e. to flatter openly and injure secretly, Plaut. Aul. 2, 2, 18 (195): verberare lapidem, i.e. to hurt one's self more than one's enemy, id. Curc. 1, 3, 41 (198): lapides loqui, to speak hard words, id. Aul. 2, 1, 29 (148): ad eundem lapidem bis offendere, to commit the same error twice, Aus. Ep. 11; so, bis ad eundem (sc. lapidem), Cic. Fam. 10, 20, 2.—
- II In partic.
- A A mile-stone, set up on the roads at every thousand paces, which made a Roman mile; hence, with an ordinal numeral added to denote distance in miles: ad quartum et vicesimum lapidem a Roma, Varr. R. R. 3, 2, 14; cf.: effoditur ad vigesimum ab Urbe lapidem, Plin. 33, 12, 56, § 159: sacra videt fieri sextus ab Urbe lapis, Ov. F. 6, 682: intra vicesimum lapidem, Liv. 5, 4 fin.: duodecimum apud lapidem, Tac. A. 3, 45: a tertio lapide, Flor. 2, 6 fin.: ad lapidem undecimum, Paul. ex Fest. p. 250 Müll.—Sometimes ellipt. without lapis: ad duodecimum a Cremona, Tac. H. 2, 24: ad quartum, id. ib. 2, 39: ad octavum, id. ib. 3, 15.—
- B The stone or stone elevation on which the praetor stood at slavesales: in eo ipso astas lapide, ubi praeco praedicat, Plaut. Bacch. 4, 7, 17 (815); Col. 3, 3, 8: praeter duos de lapide emptos tribunos, Cic. Pis. 15, 35.—
- C Terminalis, a landmark, boundary-stone, Amm.18, 2, 15; called lapis alone, Lact. 1, 20 fin.; so, lapis sacer, Liv. 41, 13; cf.: non fixus in agris, qui regeret certis finibus arva, lapis, Tib. 1, 3, 44; cf. id. 1, 1, 12.—
- D A gravestone, tombstone, Prop. 3 (4), 1, 37; Tib. 1, 3, 54; called also ultimus, Prop. 1, 17, 20.—
- E A precious stone, gem, jewel, pearl (mostly poet.), Cat. 69, 3: gemmas et lapides, Hor. C. 3, 24, 48: clari lapides, id. ib. 4, 13, 14; Ov. A. A. 1, 432; Sil. 12, 231; Mart. 11, 50, 4; Tac. A. 3, 53; Macr. S. 7, 13, 11.—
- F A statue: Jovem lapidem jurare, the statue of Jupiter at the Capitol, Cic. Fam. 7, 12, 2; Gell. 1, 21, 4; v. Iuppiter.—*
- 2 Meton.: albus, a table of white marble, a marble table, Hor. S. 1, 6, 116.
ruit in praeceps ‥ / congeries lapidum liquefactaque viscera montis
fuit ‥ ~is in interiore parte insule quem vehere ‥ iiij fratribus ‥ praecepit
erat ‥ illo in loco ~is terrae aequalis obtectus cespite tenui
per caloris actionem aurum ‥ et cetere metallice species de ~ibus [] educuntur : Trevisa stones
ad eam [sc. armaturam ] spectat omnis materia ~idum, lignorum, metallorum ‥
his ~is, hec petra, hoc saxuma stonne
dei creandi materiam lignum vel ~idem esse non posse
non ‥ nos beatus Petrus [] talium [ I Petr. ii 5 sc. materialium ] ~idum duritiam et insensibilitatem vult imitari, sed ‥
si cor meum esset ~ide durius et glacie frigidius
~ides sunt, et non vivunt
et sciebat contristari / lapidum duricia
tharsis ‥ apud Hebreos nomen est ~idis qui apud nos calcedonius vocatur
alabastrum proprium nomen ~idis, et vas sic nominatur de illo ~ide factum
in interiori parte domus carbunculus, ~is inprimis nobilis et parvus inventu, tenebras noctis fugabat
gypsus, ~is cognatus calci
qui [sc. manus ] ‥ factus non tam ~idibus quam cespitibus non profuit
duae fossae ~idum
lapidicina ‥ unde quadrati ~ides advehuntur
rex ‥ jussit ‥ viam ex cemento et lapidibus fabricari
iiij jugera terre, unde ~ides extrahuntur ad opus monasterii
secundum [sc. mirabile ] est apud Stanhanges ubi ~ides mire magnitudinis ‥ in modum portarum elevati sunt
minere ~idum et metallorum
sicut ~is [ME: ] a cemento solutus proicitur a summitate turrisstan
in uno ~ide marmoreo empto pro tumulo ‥, xxv s.
de xiv s. rec’ de ~idibus muralibus venditis
quarinam de ~idibus tegulatis [] tilestones
Ebo ‥ concessit mihi quod facerem removeri ~idem quem ipse posuit in fundamento ecclesie Varennensis
~ides ‥ in fundamento ponendi
notare licet in pavimento vel per triangulum vel per quadratum ~ides altrinsecus ex industria positos
ostracus, i. pavimentum quoddam ex minutis testis vel ~idibus factum
curavit ‥ augustiorem de ~ide fabricare basilicam
pavimentum ~ide constratum
de fragmentis ‥ que latomi de informi ~ide ‥ evulserant
aulam ~ide coopertam
capiunt ‥ in eisdem marlera et quarera marlam et ~idem cum necesse habuerunt
precipimus quod ‥ venire facias totum grisium ~idem quem invenire poteris usque turrim Londonie
in vm desclat emptis apud Suthorp et missis ibidem ix s. vj d.; in j nave conducta ad cariandum dictum ~idem apud Rames’ xvj d.
[murus ] erit exterius de puro ~ide vocatoachiler plane inscisso, interius vero de fracto ~ide vocatoroghwall et de bono calce ‥ compositus
quod in summis ‥ montium verticibus ‥ Parii ~ides reperiri soleant, qui et liberi vulgo dicuntur
ab austro terra regis Aduni ‥ usque in ~idem adpositum in ultimo terrae
juxta uno acerbo ~idum quem nos Stancestil vocamus
~is quem ipse pro limite ‥ posuit
transiendo recto tramite illam moram usque ad tres magnos ~ides ex altera parte existentes
inde sequendo terminum monachorum, sc. ~ides stantes, usque in Couepul
pro meliore notificacione perpetua bundarum predictarum habenda positi sunt quatuor ~ides
in loco ‥ qui dicitur Degsastan [? ], id est Degsa ~isDawston Rig, Roxburghshire
in locum qui vocatur Ad ~idem [? ]Stoneham, Hants
usque ad Cornesauuoche, sc. ~idem aucipitris
placuit ‥ ut lapis, quo monumentum tegebatur, amoveretur
bene ‥ apparet in sepulcrali ~ide quod ‥
en tegit iste lapis hominem magne probitatis(
manent omnes cruces ‥ vocanturquebiscepstane , id est ~ides episcopi
erexit ~idem in signum triumphi sui
jactando quendam ~idem per infortunium occidit quandam garciam
Mabilia ‥ lusit cum quodam ~ide ‥ et cecidit ~is super capud Walteri C.
alii cum hasta, alii ponderosorum ~idum ictu ‥ contendentes
densis ‥ ~idum imbribus obruti crudele mortis spectaculum praebuerunt
en Stephanus lapides suffert, Laurentius ignes [cf. ]Act. vii 57
curatorem suum ~idibus contrucidarunt
nisi ‥ eos [canes ] immissi ~idis impetat ictu
interea funditores ~idibus, sagittarii jaculis ‥ instare
jactis missilibus et ~idibus hostes relisit
balearis, funda que plures †similes [MS: simul ] jacit ~ides
~ides ‥ pugillares
pro iiij canonibus grossis ‥ factis pro ~idibus rotundis jactandis
pro factura septem millium ~idum pro gunnis de diversis sortibus
bombardica ad emittendum ~idem preparata
item unum magnum voglare ‥ portans ~idem de undecim pollicibus in cruce ‥; item unum aliud voglare ‥ ordinatum pro trahendo ~ides ferreos ardentes [etc. ]
agricolae virgulta ‥ acutis ~idibus ‥ solent incidere
imponentes super ventrem ejus ~idem ‥(v. 3
ejus fiducia ~idis contemnunt hiemem
: tradito magnetis usu
in aliquo ‥ angulari latibulo ~ides molares erexit ubi grana ‥ molendo ‥ comminuebat
villani ‥ quadrigant ‥ ~idem molendini apud Dunelm’
: molam molendini
ij d. in quodam ~ide qui vocaturgrindingstan’ portando
in j par ~idum molarium empt’ ad molend’ de S. xiij s. iiij d.
ocra eligenda est ‥ sine ~ide fricabilis
in aqua fervente accipiat homo ~idem, qui per funem suspendatur in simpla probatione per mensuram palmae, in tripla autem unius ulnae(
si(anfeald tihla sit, inmergatur manus post ~idem [AS: ] ‥ usque adæfter þam stane wriste
sacrista ‥ recipiat ‥ aquam benedictam et ~idem pacis, quem circumferat monialibus et sororibus incipiens semper pacem dare in dextro choro
quadrans, chilindrum, ‥ tabula ymaginum celestium, carta maris, ~is calculatorius
a ‥ monasterio hec distat heremus decem fere ~idibus [v. l. milibus ]
pervenit in villam ‥ quinto ~ide remotam
de pondere petre: ‥ ~is [(Scot.: ] ad lanam et ad alias res ponderandas debet ponderare xv lib.þe stane
quilibet burgensis potest habere ‥ in domo sua ‥ ulnam, ~idem et pondus ad ponderandum [Scot.: ]a stane and punde wecht for til wey
accidit ‥ virum quendam ‥ creditori suo x ~ides lane debere
in tribus ~idibus cere et dimidio, xxj s. ij d.
[Lucifer ] novem lapidum forma faleratus amoena
omnem ~idum pretiositatem
textum evangeliorum auro argentoque et ~idibus ornatum
in quocunque ~ide inveneris ‥ sagittarium insculptum, illi ~ides ignei sunt et orientales et se ferentes faciunt Deo ‥ gratos
crux ‥ cum duobus camahutis in brachiis et duobus magnis ~idibus superius et inferius ‥ et aliis multis ~idibus et perlis in circuitu
ij parve capselle cum ‥ fragmentis ‥ ~idum que cadebant de ornamentis ecclesie
hi pretiosi lapides / carnales signant homines
copia ‥ auri et argenti, ~ides preciosi, purpura et sericum
tolle ~idem preciosum quem gero circa collum
carorum ‥ lapidum
j baculus pastoralis cum capite eburneo et ~idibus preciosis
nisi ‥ crustam metalli obumbret honor ~idum, vel topaziorum flamma vel ametistorum viola ‥
item ‥ persone de M. unum anulum cum uno ~ide vocatosaphir , et est ~is veritatis
recepimus de jocalibus ‥ unum scrinium ‥ cum diversis lapidibus continens ‥ unum ~idem pregnantem et unum ~idem bedewin’ et j ~idem citrinum
unum plaustrum ~idum ardentium [= ]coals ?
addunt ‥ ~idem lazuli
unam placiam terre in qua ~ides ferri [] quondam fodebantur [ ironstones sic ]
j ~is de berillo
unum anulum aureum in quo includitur unus ~is albus de Jerosalem [= ~is de Israel ] in quo figuratur facies hominis
ultra lv doliis ~idum de Cane [] ‥ et xxxiij doliis de Caen touchstone
percussio fulminum, impetus ~idum, lesio tempestatum
: fragor grandinum ‥, impetus tempestatum
grandinum ~ides(v.
que lapidis sit origo patet, qui robora †fingit [l. findit ], / fortia vi multa dejicit, alta ferit
calculum [sic ] dicitur infirmitas ejus qui non potest mingere, quasi ~is †obdurat [] virilia altered from obturat
habebat ‥ ~idem in vesica
generantur in renibus ~ides ex viscosis et spissis humoribus
: calculo vexabatur
[malva ] scrofis et lapidi, morsibus apta salus
sentiens molestiam ~idis per viij annos
est ‥ ~is materia indurata in ‥ meatibus membri officialis operacionem impediens
vidi in ore patris mei sub lingua ~idem
viscago ‥ valet contra ~idem
si ~idem in ventre habuerit [falco ], da ei butirum comedere
vocat hic ~ides tauri testiculos ejus
[pueri ] ludebant ad ~ides cerasorum
in hoc ‥ ~ide quatuor continentur elementa, assimilaturque mundo
ista ‥ operacio, sc. convertere corpus in spiritum, a multis ~is sapientium philosophorum appellatur
~is vero preparatus est medicina inde facta, quod est ipsum elixir, potens transmutare metalla viliora in nobiliora
~is ‥ Aristotelis, qui non est ~is
~idem animalem, vegetabilem et mineralem, qui non est ~is ‥ et dicitur minor mundus;
~is non ~is, ~is de virtute et efficacia, non ~is substantia; Avicenna vero et Kodar asserunt quod ~is non ~is sit elixir
~is noster a philosophis dicitur omnis res que habet in se et de se omnem rem necessariam ad sui perfectionem
~idem magnum quem omnes philosophi quesierunt
~is noster nihil aliud est quam masculus et femina ‥, sulphur et mercurius
~is occultus, id est benedictus, id est ovum
~is philosophorum ‥ vocatur elixir et medicina universalis
dicunt ‥ philosophi quod sunt corpora spiritus et planete et ~ides et multa
aurum ‥ aliquando deignatur per ~idem vel corpus Hiberi fluminis vel Pactoli vel Tagi vel alterius, quia in istis reperiuntur grana auri; et quia Hybernici dicuntur ab Hybero fluvio ‥ ideo aurum vocatur corpus Hybernicum vel ~is Hybernicus
: pro Hibero ~ide;;
:cum vapore margarite vel ~idis Tagi
dicuntur ‥ ~ides illa super que operatio fit in principio; sed sunt ~ides non preparati, ut sunt spiritus, si super eos fiat operatio, vel partes animalium, sicut sunt sanguis, capilli et ova; ~is vero preparatus (etc., v. a supra)
sint sex ad ~idem Tagi et quinque ad ~idem unionis
argentum vocatur margarita ‥ et unio dicitur
sunt usi sapientes ‥ ~ide quadrato nobilis animalis [i. e. ]human blood ?
totum beneficium ~idis vegetabilis adipiscimur per virtutem ignis nature
ut ‥ revelemus ‥ secretum ~idis animalis ‥, nempe intellegere quid sit et quando debeat elixirari
~is in chymia est omnis res fixa, quae non evaporat
~ides saeculi justos et fide fortes appellat
cur ~ide justitie perstringis ossa ejus? [sc. animae meae; cf. ]Luc. xi 11
huic sanctorum choro, ut regis eterni diademati ‥, adicit inestimabilis glorie ~ides ‥, Adrianum dico ‥ et Mildritham
noster Henricus ‥ quasi ~is angularis utrumque populum copulavit
ad ~idem adjutorii [cf. ], successorem Petri, confugere cogiturI Reg. vii 12
quod ‥ ponatur super eum [hominem ] ~is obstinationis
~ides ‥ fundamentales edificii ‥ libri sunt prophetarum
delucet ~is corone tue politissimus [i. e. ]your brother has been killed
ne alius forte ad hunc ~idem imprudenter impingat
Winberhto Aldhelmus ‥ in angulari duorum testamentorum ~ide [cf. ] ‥ salutem, Is. xxviii 16 etc. Eph. ii 20
[Judaei ] pervenerunt ad ~idem angularem qui duos parietes amplecteretur, id est, invenerunt ‥ Christum ‥ venturum
sine Domino Jesu Christo, ~ide sc. vivo [cf. ], nulla spiritalis aedificatio stare potestI Petr. ii 4
lapidem findit alapa preciosum
cum hoc precioso ~ide [cf. ] hunc preciosum tractatum finireI Petr. ii 6
clades ‥ quae ‥ vivos ecclesiae ~ides ‥ ad aedificium caeleste transferret
lapides vivi pereunt altaria circum
vivi ~ides ‥ variis infortuniorum tunsionibus ‥ poliuntur
nullum non movent ~idem quo patent se nos a proposito nostro posse deflectere [cf. Eng.: ]to leave no stone unturned, and sim.
absit ne sim fratribus meis occasio mortis, ne sim illis petra scandali et ~is offensionis
in montis hujus ‥ ascensu, cum iter sit arduum, plurimus est ~is offensionis in ipso
➳ arch. : abl. lapi Enn. Ann. 398 ; gén. lapiderum Cn. Gellius d. Char. 54, 26 || f. , Enn. Ann. 553 ; Varro R. 3, 5, 14.
- 1. (kiezel)steen [ardens meteoriet; fundae slingersteen; bibulus puimsteen; varii bontgekleurde mozaïeksteentjes]; ➤ lapide (door een steenworp) ictum ex muro perire; lapidibus alqm obruere; ad lapides et arma discurrere;
- 2. verharding in het lichaam, galsteen;
- 3. (meton.) voorwerp van steen, o.a.: (a) grenssteen [sacer]; (b) (in comb. m. getallen) mijlpaal, die steeds na één Rom. mijl langs de hoofdwegen stond; ➤ ad quintum lapidem vijf mijl van Rome; intra vicesimum lapidem; (c) (poët.) grafsteen, ook ~ ultimus; (d) stenen platform, waarop de slaven stonden wanneer ze verkocht werden; metaf.: tribunos de lapide emere openlijk omkopen;
- 4. (poët.) marmer [Parius wit marmer; Phrygius gekleurd marmer; albus witte plaat marmer als tafel];
- 5. (poët.; postklass.) edelsteen, parel; ➤ lapidum fulgor;
- 6. Iuppiter ~ steen v. Jupiter, belemniet, die men bij het afleggen v.e. eed als symbool in de hand hield; ➤ Iovem lapidem iurare bij de steen v. Jupiter zweren;
- 7. (metaf., als scheldw.) sukkel, domkop.
石。沙痳。寶石。賣奴之街。界石。墓碑。四里。— bibulus 浮石。— vivus 火石。 Ni fuissem lapis 若吾痴。Lapidem verberare 徒勞。Omnem movere lapidem 使各法。Lapides loqui 硬口言。Ad tertium ab urbe lapidem 離京十二里地。Homo de lapide emptus 至卑人。\Lapi pro* Lapide.
Suggest a Translation
See an image
Le Beuftom. 2. Collect. var. script. pag. xvj. :
Ignoscere ergo debetis, quadragesimo tantum Lapide pene tardus occurri.
Ecclesiæ vero retinebunt de salibus suis ad usus suos hoc modo ;... Præpositus Oriodiensis cum capitulo suo duo millia Lapidum.
Stein.
Si mulier mulierem percusserit solvet 20. sol. si convicta fuerit, vel portabit Lapides catenatos a sua Parochia ad aliam.Charta ann. 1247. Tabul. Campaniæ fol. 343 :
La fame qui dira vilonie à autre, si come de putage, paiera 5. sols, ou portera la Pierre toute nuë en sa chemise à la procession, etc.Joann. Stiernhookus de Jure Sueonum vetusto lib. 1. pag. 19 :
Igniominiosa Lapidum illa civitatis gestatio in confusionem flagitiosi concubitus toties celebrata, quæ etiamnum extat, etc.Idem pag. 326. de pœna adulterii :
Jus nostrum municipale sola ignominia et relegatione contentum est : sed ignominia, qua major adulteris excogitari non potest. Asservabant enim in Curiis duos Lapides quos Lapides publicos seu civitatis, vocabant,Stadzens Stena.
Hi scapulis adulteræ impositi sunt, ac deinde funiculus ad genitale adulteri membrum adstrictus, quo sic onerata sessorem suum per oppidum publice circumducebat, etc. Vide Putagium.
Grès. Comput. fabr. S. Petri Insul. ann. 1483 :
Johanni Wyot mercatori griseorum Lapidum Bethuniensium, pro Lapidibus griseis ad cooperiendum muros atrii Ecclesiæ, xxj. lib. iv. sol.
Ad ignem focile, esca, Lapis ignitus, securis, signa.
Id etiam... quasi pro miraculo duximus, quod in summis, quibus clauditur undique montium verticibus non petrosis aut saxosis, sed mollibus potius et herbosis, Parii lapides reperiri soleant, qui Liberi vulgo dicuntur, quia secabiles ferroque quodammodo polibiles, sese quasi liberaliter præstant, ex quibus Ecclesia ipsorum jam extat egregie constructa.Est autem
Parius lapis candoris eximii, ut est apud Isidor. lib. 16. cap. 5.
ad modum vitri perspicuus. Vide Gypseæ fenestræ.
Lapides sineHis opponunturinscriptione, quos ideo quia nulla significatione apparent, Mutos appellant.
Petræ notatæ et signatæ. Ita
Lapidum scriptura, apud Dolabellam Agrimensorem. Charta Ordonii II. Regis Navarræ æræ 950. apud Anton.
de Yepeztom. 4 :
Et sunt ipsæ Ecclesiæ cantatæ in toto gyro per petras erectas et scriptas.
miræ viriditatis ac splendoris, apud Gregorium Turon. lib. 1. Miracul. Smaragdus.
Quam condidit urbem Semiramis Nini uxor, et coctili latere munivit, quem hodie dicimus Ordinarium Lapidem.
pacisappellabant, prosequebantur. Statuta Ordinis de Sempringham :
Ipsa quoque Sacrista vel alia matura recipiat ad fenestram aquam benedictam, et Lapidem pacis, quem circumferat Monialibus sororibus incipiens semper pacem dare in dextro choro, etc.Vide Osculum Pacis.
le Baillifin Dictionario Spagyrico,
est Medicina illa per quam veteres transmutarunt metalla et morbos omnes sanaverunt.
Lapis piscium, quæ valet annuatim unciam unam, tarenos sex.
Una capsia de sap, in qua consistunt ornamenta capellæ B. Joannis ; et primo, Lapis sacrus.Vide in Altare 1.
Una mitra cum Lapidibus vitreis et grossis perlis oculorum piscium... Viginti Lapides, qui videntur zaffiri ; sed magister Ricardus dixit eos esse vitreos vel cristallinos.
Ignifer, apud Agrimensor. pag. 311. Statuta Mediolanensia 2. part. cap. 329 :
Fiant scalæ Lapidum vivorum, etc.
Nullus major duodecim annis audeat de mensibus Januarii, Februarii et Martii projicere Lapides versus aliquam personam in aliqua vel per aliquam viam seu vicum aut plateam civitatis Florentiæ, aut super aliquo ponte ipsius civitatis, etc.
Per præceptum quod fecerunt et adhuc intendunt facere de veniendo dicto Johanne ad Lapidem, hoc est dicere, in prisionem venire compellunt, etc.Vide supra Lapidarius 2.
Mattone, Gall.
Statuimus et ordinamus quod strata dicte contrate Medii debeat selegari a strata sancti Stephani usque selegatam sancti Petronii de bonis Lapidibus coctis, expensis omnium personarum habitantium in dicta contrata..
Ordinamus quod unus puteus muratus de Lapidibus focariis, et cum bona delta de masigna debeat fieri..
Façariusreferri debeat scripturæ mendo, vel potius quod lapides conjungerentur inter se per eorum facies (vernacule
faça), ut hic præscribitur, tom. II. pag. 624 :
Statuimus et ordinamus quod quilibet homo habens caput et terrenum ad dictam foxiam debeat tantum selegare suis propriis expensis de Lapidibus façariis in cultellum, quantum tenet suum terrenum super foxiam dictam..
● pietra preziosa, perla, gemma
● marmo
● chicco di grandine
⯀ lapides loquĕris Pl le tue sono sassate, non parole; verberāre lapidem Pl prendere a pugni una roccia; ut ad eundem lapidem bis offenderes Aus affinché tu inciampassi per la seconda volta nella stessa pietra; super lapidem unum Vulg contemporaneamente; Jovem lapidem iurāre Cic giurare per Giove. nella cerimonia della pietra (antica forma di giuramento)
♢ anche f.
♢ abl, lapidi Lucr, lapi Enn, gen. pl. lapiderum [GellS].
- a stone: undique lapides in murum iaci coepti sunt, Cs.: eminus lapidibus pugnare, S.: lapides omnīs flere ac lamentari coëgisses: Ossa lapis fiunt, O.: bibulus, pumicestone, V.: Parius, Parian marble, V.: lapides varios radere, mosaic, H.: lapide diem candidiore notare, to mark as a lucky day, Ct.—As a term of reproach: i, quid stas, lapis? Quin accipis? T. —A monument to mark distance, mile-stone (at intervals of 1000 paces): sextus ab urbe lapis, O.: intra vicensimum lapidem, L.—The auctioneer's stone at a slave sale, platform: praeter duos de lapide emptos tribunos.—A landmark, boundary-stone: sacer, L.—A grave-stone, tomb-stone: his scriptus notis, Tb.: ultimus, Pr.—A precious stone, gem, jewel, pearl: gemmas et lapides, H.: clari lapides, H.—A statue: Iovem lapidem iurare, the statue of Jupiter: albus, a marble table, H.
-
…die sustentatum est. Gallorum eadem atque Belgarum oppugnatio est haec ubi circumiecta multitudine hominum totis moenibus undique in murum lapides iaci coepti sunt murusque defensoribus nudatus est, testudine facta portas succedunt murumque subruunt. Quod tum facile fiebat .…
Julius Caesar, Gallic War
-
…defensoribus nudatus est, testudine facta portas succedunt murumque subruunt. Quod tum facile fiebat. Nam cum tanta multitudo lapides ac tela coicerent, in muro consistendi potestas erat nulli. Cum finem oppugnandi nox fecisset, Iccius Remus ,…
Julius Caesar, Gallic War
-
…. Dum haec in conloquio geruntur, Caesari nuntiatum est equites Ariovisti propius tumulum accedere et ad nostros adequitare, lapides telaque in nostros coicere. Caesar loquendi finem fecit seque ad suos recepit suisque imperavit ne quod omnino telum in…
Julius Caesar, Gallic War
-
…litora silvis cernere et optatos quaerere Tyndaridas illic si qua meum sepelissent fata dolorem, ultimus et posito staret amore lapis, illa meo caros donasset funere crinis, molliter et tenera poneret ossa rosa ; illa meum extremo clamasset pulvere…
Propertius, Elegies
-
…heu nullo limine carus eris. nullas illa suis contemnet fletibus aras, et quicumque sacer, qualis ubique, lapis. non ullo gravius temptatur Cynthia damno quam sibi cum rapto cessat amore decus praecipue nostro. maneat sic semper…
Propertius, Elegies
-
…aut fallax ait est sollertia nobis, aut pia sunt nullumque nefas oracula suadent. Magna parens terra est, lapides in corpore terrae ossa reor dici ; iacere hos post terga iubemur. Coniugis augurio quamquam Titania mota est ,…
Ovid, Metamorphoses
-
…in dubio est adeo caelestibus ambo diffidunt monitis. Sed quid temptare nocebit Discedunt velantque caput tunicasque recingunt et iussos lapides sua post vestigia mittunt. Saxa quis hoc credat, nisi sit pro teste vetustas ponere duritiem coepere suumque rigorem…
Ovid, Metamorphoses
-
…nulla possunt ratione videre. quin etiam multis solis redeuntibus annis anulus in digito subter tenuatur habendo, stilicidi casus lapidem cavat, uncus aratri ferreus occulte decrescit vomer in arvis, strataque iam volgi pedibus detrita viarum saxea conspicimus ;…
Lucretius, De Rerum Natura
-
…, cui nomen Arethusa est, incredibili magnitudine, plenissimus piscium, qui fluctu totus operiretur nisi munitione ac mole lapidum diiunctus esset a mari. altera autem est urbs Syracusis, cui nomen Achradina est ; in qua forum maximum…
Cicero, in Verrem
-
…itaque ante diem tertium Idus Novembris, cum Sacra via descenderem, insecutus est me cum suis. clamor, lapides, fustes, gladii, haec improvisa omnia. discessimus in vestibulum Tetti Damionis. qui erant mecum facile operas…
Cicero, Epistulae ad Atticum