praecordialis

praecordialis [ML < CL prae-+cordialis] 1 (anat.) of or related to the internal organs, vitals, or bowels (also as sb. n. pl.). b of, related to, or connected to the heart. precordium ‥, i. intestinum, ‥ unde hic et hec ~is, et hoc ~e Osb. Glouc. Deriv. 102; duo fratres germani, quorum alter ~ium passionibus nimis graviter torquebatur, alter manum habebat ‥ contractam (Thom.) NLA II 403.  b quippe caput sancti regis longius remotum a suo corpore prorupit in vocem absque fibrarum opitulatione aut arteriarum ~i munere Abbo Edm. 12 (= Ciren. I 345); motus in eo arteriarum nullus, multo intercurrente more spatio, poterat dinosci: hanelitum tandem, licet perexilem, et ~em motum vix ei subesse deprehensum est Ad. Eyns. Visio 2; omnes barbari illi et eorum duces ac magistratus sanguinem vene ~is in magno vase per minutionem fuderunt M. Par. Maj. III 365; cruor ~is diffunditur, exta distrahuntur Id. Min. I 441. 2 occurring or operating in, or emerging from, the internal organs, (from) deep within, deep, hearty. b (of emotion or feeling) deeply felt, deep, hearty, heartfelt, sincere. c (of action or activity). egregia ‥ insignes forma sanctitatis, ‥ indeficientis ~ibus orationis compti privilegiis, et plurimis Patris spirituum debriantur bonitatum speculis Byrht. HR 2 p. 5.  b 949 ego Eadredus ‥ cuidam mihi intimo ~is affectu amoris fideli ‥ xviij mansas dedi CS 877; 956 (12c) intimo ~is affectu caritatis ego Eaduuig ‥ meo ministro ‥ Eadrico xxij mansas impendo CS 963 (= Chr. Abingd. I 207); ad sanctam Willelmum quem ~i semper dilexerat devotione T. Mon. Will. V 22; aspirans ~i affectu ad vere hujus perfectionis meritum et premium V. Har. 13 f. 17b; quis enim plene posset enarrare dolores eorum ~es, cum viderent hostes Christi armis, vexillis, et cognitionibus picturatis, quas bene noverant, cum derisionibus superbire? M. Par. Maj. V 162; subjicitur Wallia ‥ legibus Anglie, ‥ unde Wallenses ~i dolore sauciantur Oxnead Chr. 187.  c conditoris sui, que numquam ei deerat, ~is recordatio Ad. Eyns. Hug. II prol.; tam pape quam regi, non sine ~ibus omnium suspiriis, est satisfactum M. Par. Abbr. 292; tracto ‥ ab alto ~i suspirio, respondit rex ‥ G. S. Alb. I 238; cum ~i querimonia Flor. Hist. II 333 (cf. M. Par. Maj. VI 145: cum lugubri querimonia); a1374 ad quecumque ‥ ~ia munera graciarum Pri. Cold. 42; 1442 beatitudo vestra ad benignos et ~es rogatus hos nostros Bekynton I 149. 3 close to one’s heart, intimate. b dear, beloved; c (in letter as term of address, esp. in superl.); d (as sb. m.) dearly beloved person. quicquid a pio genitore legationibus vel alloquutionibus postulasset, hoc ~e erat Gosc. Edith 64; est mihi secretum ~e quod tibi habeo revelare G. S. Alb. I 16; ut nec saltem suas auderent scribendo querimonias ~es revelare Ib. I 216; s1294 pro quibusdam arduis et ecclesie Romane ~ibus negotiis B. Cotton HA 259.  b a1103 ~em amicum nostrum consolari volumus Ep. Anselm. IV 173; sponsa jam michi ~is M. Par. Edm. 225; 1279 eleccionis negocium de persona percordialis [sic] in Christo filii Reg. Ebor. 3; 1280 non ad predecessoris nostri ~is diffamacionem ‥ scribimus ista Reg. Heref. 261; a1316 ad vos ‥ ~issimum et confidentissimum amicum nostrum confugimus Chr. Rams. app. 399.  c c1120 ~issimo et ‥ dilectissimo patri ‥ Osb. Clar. Ep. 1 p. 39; charissimo et ~i amico suo ‥ H. Bos. Ep. 22. 1456D; 1219 Henricus ‥ archiepiscopus ‥ dilecto et ~i amico et in Christo carissimo ‥ RL I 31; 1280 ~issimo sibi in Christo domino Antonio Bek’ ‥ Peckham Ep. 95; 1329 Robertus ‥ rex Scottorum David ~issimo filio suo ‥ Melrose 364; 1460 ~issime magister ac amice singularis Paston Let. 608.  d predixit eis ~em suum ipso die affuturum V. Chris. Marky. 61.