vergere

vergere [CL], ~i 1 to move gradually downwards, sink (esp. of celestial body appearing to descend towards the horizon, also fig.). b (trans.) to cause to move downwards (also in fig. context). c to pour (fluid). septenis caelorum orbibus ‥ per praeceps ~entibus Aldh. Met. 3 p. 72; cum sol occiduis finibus ~eretur Felix Guthl. 28 p. 94; ab ea ‥ parte qua sol ~itur in occasum Abbo Edm. 2; 1008 quamdiu hujus volubilis orbis ~itur rota Ch. Burton 31; sic ~ente volubili rota fortune de solio regni rex precipitatus est Ord. Vit. XIII 43 p. 128; allegationibus partium fecit finem sol ~ens in vesperum Devizes f. 37v; scansile tenuit ‥ sella ne ~eret Map NC II 23 f. 32. b sum gravior plumbo, scopulorum pondera vergo Aldh. Aen. 100 (Creatura) 40; quos [pedes] nunc arsis, nunc thesis discordante temporum trutina ~unt et inclinant Id. PR 112 p. 151. c ipsa aqua in baptisterio debet ~i Egb. Pont. 15; hic ~et oleum cum cornu super caput ipsius Rec. Coronation 5. 2 (also refl.) to slope or be arranged or spread out downwards, (also) to extend or to have an aspect, face, look, point (in spec. direction). b (trans.) to cause to slope or angle downwards. latus meridianum tabernaculi quod vergebat ad austrum Bede Tab. 440B; trabalem molem incuria artificum deorsum ~entem ‥ loco restituit suo W. Malm. GP I 19; mons ~ens ad austrum J. Ford Serm. 35. 4; c1210 dedi ‥ illam acram ‥ que ~it se ad viam que ducit ad molendinum Cart. Osney IV 282. b nescius ex utero compressis currere plantis, / nam geminas retro vergebant vulnera plantas Mir. Nin. 290. 3 to sink or descend (towards, close to, or into condition, state, or sim.); b (transf., in quot. of colour). c (of time) to tend (towards). impiorum corda ‥ perpetuam ~ebant in mortem Bede Sam. 524B; cunctabundus ne res male ~eret W. Malm. GP I 43; jam Theodorus in mortem ~ebat Ib. III 103; cum ‥ pater in senium ~isset orta est contentio inter eos quis eorum in regno succederet G. Mon. II 16 (= Eul. Hist. II 233) (cf. Gir. TH I 33: mundo ‥ tanquam in decrepite etatis senium jam ~ente); merita virtutum ejus tamquam incredibilia ‥ ad antiquitatis fabulas ~erent J. Sal. Pol. 647B; c1157 non modo emulatio sed jam rixa est; jam fere ~it in pugnam Ep. J. Sal. 43 (105); omnis quippe creatura de nihilo facta, naturaliter labilis et instabilis, fluens et defluens et ad nihilum ~ens Ailr. Serm. 68; languore ‥ ingravescente, incommodo de die in diem in deterius ~ente Mir. Fridesw. 9; tempore semper in deterius ~ente et mundi vespera quasi in crepusculum declinante Gir. GE II 6 p. 187; ad tanti pondus regiminis ~entis etatis causabatur inportunitatem Canon. G. Sempr. f. 51; ea que ‥ provide fieri creduntur, in contrarium ~ere plerumque videntur Gir. RG III 4; tractatu vite sue ‥ a letis inchoante sed ad tristia demum et mesta ~ente Id. JS VII p. 344; 1549 bonis causis ‥ in ‥ ecclesiarum utilitatem ~entibus Conc. Scot. II 94. b inopos est color urine ~ens in nigredinem ut vinum nigrum SB 25. c die ad vesperam ~ente ibidem pernoctare statuens Gir. Æthelb. 5; tempus jam ad hiemem ~ens Alb. Lond. DG 4. 8. 4 to move (towards or to, esp. destination regarded as distant, also in fig. context). b to turn for help. verum quidem dixit, verumtamen quo ejus verbum ~eret ignoravit Lanfr. Corp. & Sang. 421B; que [naves] hac et illac ~endo et vacillando ‥ discurrunt R. Cold. Cuthb. 33; hec ‥ fumositas ~ens circa arterias, nervos lingue motivos sic impedivit Quaest. Salern. Ba 47; quis ‥ nesciat quam prosperum fuit quod Paulus ad Italias ~ebat Gir. Invect. VI 24; mare Sabrinum jamjam prope in Hibernicum vergens Id. IK I 12 p. 92. b nec mentem Deo dicatam nec minarum ferocitas reflectit nec blandimentorum levitas demulcet ut a catholicae fidei perpendiculo ad tortas simulacrorum caeremonias ~eretur [gl.: converteretur, inclinaretur] Aldh. VirgP 33; quo se ~at ‥ penitus ignorat Chr. Rams. 331; quicumque ‥ primo perceperit aliquem in ecclesia defectum, continuo se ~ere debet ‥ ad illum defectum supplendum Cust. Cant. 108. 5 to redound (to), to tend to lead (to consequence). mors indita ‥ ad ignominiam nobis ~eret et confusionem Gir. EH I 14 p. 251; bona confiscabilia ad destruccionem manifestam regnorum ~encia Wycl. Ver. III 90; quantum viderit hoc prodesse ecclesie et ad honorem Dei ~ere Id. Apost. 238. 6 (of person) to incline, be inclined or minded (towards or to conduct, opinion, or sim.). unde videmus in hac quaestione nonnullos sic in unam partem ~entes ut alteram omnino deserant Anselm (Casus Diab. 21) I 267; spectato ‥ regis ingenio, quocumque ille ~endum putasset, et ipse vergere W. Malm. GP III 133; diu ‥ fluctuavit Anselmi sententia quo ~eret Ib. I 57.

vergere

Saved

Recent