expromo
expromo, to show forth, discover, exert, practise, exhibit, display
Frieze-Dennison Vergil
- I Lit. (rare): heminas octo in urceum, Plaut. Mil. 3, 2, 18 (830): mox inde sensim ad mandendum manibus expromit, Plin. 10, 72, 93, § 199: maestas voces, Verg. A. 2, 280.—
- II Trop., to show forth, discover, exert, practise, exhibit, display (class.; syn. proferre).
- A In gen.: exprome benignum ex tete ingenium, Plaut. Mil. 4, 2, 64 (1054); cf.: quidquid est incoctum non expromet, bene coctum dabit, id. ib. 2, 2, 53 (208): supplicia in civis Romanos, Cic. Verr. 2, 5, 53, § 139: in meo inimico crudelitatem exprompsisti tuam, id. Mil. 13, 33: vim eloquentiae in ea causa, id. Or. 36, 125: omnem industriam vitae et vigilandi laborem in antelucanis cenis, id. Cat. 2, 10, 22: suum odium, id. Att. 2, 12, 2: sed quid ego vestram crudelitatem expromo, id. Dom. 23, 60: vel hilarissimum convivam hinc indidem expromam tibi, I'll show myself to you, Plaut. Mil. 3, 1, 72 (667). (In Plaut. Bacch. 4, 4, 9 (648), promat, v. Ritschl ad h. l.)—
- B In partic., of speech, to utter, disclose, declare, state (syn.: exponere, narrare, etc.): occulta apud amicum, Ter. Heaut. 575: sed jam exprome, si placet, istas leges de religione, Cic. Leg. 2, 7, 17: sententiam, Tac. A. 12, 9: multas mente querelas, Cat. 64, 223: causas, Ov. F. 3, 725 et saep.—With acc. and inf. or rel.-clause as object: expromit, repertum in agro suo specum altitudine immensa, Tac. A. 16, 1: quid in quamque sententiam dici possit, expromere, Cic. Div. 2, 72, 150: expromerent, quid sentirent, Liv. 29, 1, 7: indignationem expromens, Vell. 2, 19.
- —Hence, expromptus, a, um, P. a., ready, at hand: nunc opus est tua mihi exprompta malitia atque astutia, Ter. And. 723.
- 1. tevoorschijn halen, voor de dag halen [apparatūs supplicii; supplicia in cives toepassen; vinum in urceum];
- 2. aan de dag leggen, ontvouwen, duidelijk tonen [sensūs; amorem; crudelitatem in inimico];
- 3. te kennen geven, uiteenzetten, uiten [sententiam; preces; suum odium; causas et ordinem belli; leges de religione]; (ook m. aci.; afh. vr.);
- 4. (poët.) (klanken) uitstoten, laten horen [maestas voces]; / p. adj. exprōmptus, a, um (Ter.) bij de hand, gereed.
- to show forth, discover, exert, practise, exhibit, display: supplicia in civīs: apparatūs supplicii, L.: vigilandi laborem in cenis.—To give utterance to, utter, disclose, express, state: apud alquem omnia, T.: maestas voces, V.: causas, O.: mente querelas, Ct.: quid dici possit: quid sentirent, L.: repertum (esse) specum, Ta.
-
…et talaribus tunicis, velis amictos, non togis ; quorum omnis industria vitae et vigilandi labor in antelucanis cenis expromitur. in his gregibus omnes aleatores, omnes adulteri, omnes impuri impudicique versantur. hi pueri tam lepidi ac…
Cicero, in Catilinam
-
…cogitabamus. facile est accusare luxuriem. dies iam me deficiat, si quae dici in eam sententiam possunt coner expromere ; de corruptelis, de adulteriis, de protervitate, de sumptibus immensa oratio est. Vt tibi reum neminem…
Cicero, pro Caelio
-
…ut numquam dubitaret in conventu palam supplicia, quae in convictos malefici servos constituta sunt, ea in civis Romanos expromere. virgis quam multos ceciderit quid ego commemorem tantum brevissime, iudices, dico nullum fuit omnino civitatis isto praetore…
Cicero, in Verrem
-
…artificia tolli quereris a nobis nisi ut opifices concitentur ; qui si undique omnes convenerint facile contra vos incitabuntur. Expromam primum illa invidiosa, quod eos omnes qui in contione stabunt exules servos insanos esse dicatis. deinde ad illa…
M. Tullius Cicero, Lucullus
-
…, penitus pernoscendi, quod omnis vis ratioque dicendi in eorum, qui audiunt, mentibus aut sedandis aut excitandis expromenda est ; accedat eodem oportet lepos quidam facetiaeque et eruditio libero digna celeritasque et brevitas et respondendi et lacessendi subtili…
Cicero, de Oratore
-
…Sicilia didicisses, tamen esset magnum tantam causam, tam exspectatam, et diligentia consequi et memoria complecti et oratione expromere et voce ac viribus sustinere. fortasse dices quid ergo haec in te sunt omnia Vtinam quidem essent verum tamen…
Cicero, Divinatio in Q. Caecilium
-
…conclusa reprehendere et eadem vel anguste disserere, ut dialectici qui appellantur, vel, ut oratorem decet, late expromere, illius exercitationis et subtiliter disputandi et copiose dicendi artis est. de bonis vero rebus et malis, aequis…
M. Tullius Cicero, De Partitione Oratoria
-
…. F. . Coram me tecum eadem haec agere saepe conantem deterruit pudor quidam paene subrusticus, quae nunc expromam absens audacius ; epistula enim non erubescit. ardeo cupiditate incredibili neque, ut ego arbitror, reprehendenda, nomen…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…, sicut Arcesilas, diceret, et tamen ut in omnibus rebus, quicquid ex utraque parte dici posset, expromeret. Cum autem tertia pars bene vivendi praecepta quaereret, ea quoque est ab isdem non solum ad privatae vitae…
M. Tullius Cicero, de Finibus Bonorum et Malorum