irrationalis
irrătĭōnālis (inr-), e, adj. [2. in-rationalis],
- without reason, irrational (post-Aug.): animal, Quint. 7, 3, 3; 24; Sen. Ep. 113, 17; 118, 14; 124, 23: usus, mechanical exercises, Quint. 10, 7, 11: anima, Tert. Poen. 12.—Subst.: irrătĭōnālĭa, ĭum, n. plur., things or creatures without reason: de irrationalibus, Quint. 8, 6, 13.—Adv.: irră-tĭōnālĭter, irrationally, Tert. adv. Marc. 2, 6 al.
ir-ratiōnālis, e (in u. rationalis), I) unvernünftig, Cels., Sen. u.a.: Ggstz. rationalis, Diom. 420, 11 u. 13. Mart. Cap. 4. § 349. – II) ohne Anwendung der Vernunft ausgeführt, usus, mechanische Übung, Quint. 10, 7, 11.
sic interrogas quasi [homo ] aliquando habuerit animam ~em
homo ~is est animal
commoda infima et immunda quibus ~ia animalia delectantur
animal ~e, omni penitus tam ratione quam oratione carens
accidit ‥ interrogari et alia multiplicia ut ‘an mundus sit rationalis vel ~is an non’
nam ~is canum natura dilectionem mihi humanitatis blandiendo exhibuit
stupendus plane ~is ille rationalium in semetipsos furor
potentia ‥ quedam est rationalis et quedam ~is; rationalis est tantum in animatis, ~is est in animatis et inanimatis
sonus ‥ animalis est duplex, sc. racionalis et ~is
si [impregnata ] appetat ~ia, fiat ei syrupum ex nuce mus’, goriot’ ligno, ‥
totus decimus Euclidis destruit illam composicionem linee ex punctis, quia nulla esset omnino linea ~is sive surda, cum tamen principaliter tractet ibi de irrationabilibus sicut patet ibi de multis speciebus ~is linee
irrătĭōnālis, (13) e (in, rationalis), dépourvu de raison : Quint. 7, 3, 3 ; Sen. Ep. 113, 17 || où la raison nʼintervient pas : usus Quint. 10, 7, 11, routine.