memor
memor, mindful, remembering, heedful
they were not mindful of your courage
- I In gen.
- α With gen.: ut memor esses sui, Ter. And. 281: se eorum facti memorem fore, Caes. B. C. 1, 13: generis, Sall. C. 60, 7: pristinarum virtutum, Nep. Hann. 12 fin.: quique sui memores alios fecere merendo, Verg. A. 6, 664: nostri, Hor. C. 3, 27, 14; 1, 33, 1: vale nostri memor, Juv. 3, 318.—
- β With acc. and inf.: memor Lucullum periisse, Plin. 25, 3, 7, § 25: memor objectum ab eo sibi, Suet. Aug. 28.—
- γ With a rel. -clause: memor, quo ordine quisque discubuerat, Quint. 11, 2, 13: vive memor, quam sis aevi brevis, Hor. S. 2, 6, 97.—
- δ Absol.: memorem et gratum esse, Cic. Fam. 13, 25: et bene apud memores veteris stat gratia facti, grateful. Verg. A. 4, 539: cf. 6, 664 supra: ipsa memor praecepta canam, Hor. S. 2, 4, 11; id. A. P. 368: pectus, Juv. 11, 28.—Prov.: mendacem memorem esse oportet, a liar should have a good memory, Quint. 4, 2, 91.—
- B Trop., of inanim. things et cadum Marsi memorem duelli, which remembers the Marsian war, i. e. was made during that war, Hor. C. 3, 14, 18: medium erat in Anco ingenium, et Numae et Romuli memor, Liv. 1, 32: lingua, Ov. Am. 3, 14, 48: pectus, id. H. 13, 66: auris, id. ib. 20, 98: cura, id. P. 4, 2, 7: manus, id. ib. 1, 4, 56: saevae Junonis ira, vindictive, avenging, Verg. A. 1, 4: supplicium exempli parum memoris legum humanarum, unmindful of, not observing, Liv. 1, 28.—
- II Esp.
- A That easily remembers, possessed of a good memory: homo ingeniosus ac memor, Cic. de Or. 3, 50, 194.—
- B Poet., transf., that reminds one of a thing: nostri memorem sepulcro Scalpe querelam, Hor. C. 3, 11, 51: impressit memorem dente labris notam, id. ib. 1, 13, 12: indicii memor poena, Ov. M. 4, 190: tabellae, id. ib. 8, 744: versus, id. P. 2, 7, 33.—Hence, adv., in two forms.
- A mĕmŏre, by heart, readily (ante-class.): cum ista memore meministi, Pompon. ap. Non. 514, 23 (Com. Rel. v. 109 Rib.).—
- B mĕmŏrĭter.
- 1 From memory, by personal recollection: oratio est habita memoriter, Cic. Ac. 2 (Luc.), 19, 63: omnes ordines memoriter salutavit, Suet. Ner. 10: Q. Mucius multa narrare de Laelio memoriter et jucunde solebat, Cic. Lael. 1, 1.—
- 2 Esp.
- α With a good memory, by ready recollection: ista exposuisti, ut tam multa, memoriter, ut tam obscura, dilucide, Cic. Fin. 4, 1, 1: ut memoriter me Sauream vocabat, Plaut. As. 3, 2, 38 (582): hic quidem quae illic sunt res gestae memorat memoriter, id. Am. 1, 1, 261 (413): hem istuc si potes memoriter meminisse, id. Capt. 2, 1, 53 (247); cf. Afran. ap. Charis. 1, p. 89 P. (Com. Fragm. v. 365 Rib.).—
- β Fully, accurately, correctly, Ter. Eun. 915; id. Phorm. 394: memoriter respondeto ad ea quae rogāro, Cic. Vatin. 4, 10: nostra Aratea memoriter a te pronuntiata sunt, id. Div. 2, 5, 14; Auct. ad Her. 3, 17, 30: tu, qui tam memoriter tenes omnes, Plin. Ep. 6, 33, 11 (cf. Madv. ad Cic. Fin. 1, 10, 34).
dux, memor ut miles, subito se vertit ad illum
sed magis accelerans memori mandata reconde / pectore festinus
maternae ~or reverentiae
ipse ~or praecepti ejus ‥ se ‥ continentiae mancipavit
Zacharia, ~or Domini
~ores ‥ divini judicii quo de commisso vobis regno racionem reddituri estis Deo
nemo optat fugere illum quem diligit, sed ~or sue infirmitatis, justitie divine consentit
~or penurie et desolacionis sociorum
non te canonicae praetereant horae ‥ ~or propheticum illud
rex, ~or ‥ populum Dei electum cecinisse aliquid in laudem
quia ~or sum quomodo in †praesentis [MS: praeteriti ] anni sinodo statutum est
~ores per omnia quanta nos pietate recreare ‥ dignatus es
~or qualiter pro me occisus es
Angli ‥ ~ores quod pater ejus [sc. Cnutonis ] injuste suos invasisset fines
~ores sumus quod ‥ Ansellum ‥ et Ursonem ‥. ad vos transmisimus
Petrus cum ‥ praedicaret, ~or quia Dominus prima sabbati resurrexit a mortuis
~or quia calamus quassatus non est conterendus
in coelis memorem semper habere locum(
virgam illam ~orem appellat Martianus, quia sermo quelibet ad memoriam ducit
nostra nec anterior sit tibi culpa memor
fert memor abbatis Aldhuni nil probitatis(
➳ formes de nomin. memoris, memore, et compar. memorior, dʼaprès Prisc. Gramm. 6, 47.
- 1. zich herinnerend, denkend aan, zich bewust van (m. gen.; afh. vr.) [gloriae; officii];
- 2. (v. zaken) blijk gevend van, getuigend van (m. gen.); ➤ exemplum parum ~ legum humanarum wreed; ~ libertatis vox woord dat van vrijheidsliefde getuigt; responsum senatūs amicitiae Samnitium ~; oratio maiestatis patrum ~;
- 3. dankbaar [mens];
- 4. haatdragend, onverzoenlijk, wrekend [ira; poena];
- 5. (poët.) bedacht op, voorzorgsmaatregelen nemend voor, belust op (m. gen.); ➤ ~ praedae; ~ gloriae;
- 6. met goed geheugen [oratores];
- 7. (poët.) herinnerend (aan: gen.) [tabellae gedenkplaten; versus; nota blijvend]; ➤ indicii ~ poena; / abl. sg. memorī; gen. plur. memorum.
- 1 SMAR-, mindful, remembering, heedful: mens: apud memores stat gratia facti, V.: ut memor esses sui, T.: eorum facti, Cs.: generis, S.: nec aurae Nec sonitūs memor, V.: vale nostri memor, Iu.: Vive memor, quam sis aevi brevis, H.: cadum Marsi memorem duelli, i. e. as old as, H.: aevum, i. e. fame, V.: tabellae, inscribed, O.: saevae Iunonis ira, relentless, V.: exemplum parum memor legum humanarum, regardless, L.—That remembers, of a good memory: homo.—Recalling, bringing to mind, suggestive, commemorative: ingenium Numae, L.: nostri memorem sepulcro Scalpe querelam, H.: indicii memor poena, O.: versus, O.
-
…tacitis vocibus hostis erit ; nec tibi me post haec committet Cynthia nec te quaeret ; erit tanti criminis illa memor, et te circum omnis alias irata puellas differet heu nullo limine carus eris. nullas illa suis contemnet fletibus…
Propertius, Elegies
-
…qua iacet Herculeis semita litoribus, et modo Thesproti mirantem subdita regno proxima Misenis aequora nobilibus, nostri cura subit memores a ducere noctes ecquis in extremo restat amore locus an te nescio quis simulatis ignibus hostis sustulit e nostris ,…
Propertius, Elegies
-
…proelium conmitti posset, maxumo clamore cum infestis signis concurrunt pila omittunt, gladiis res geritur. Veterani pristinae virtutis memores comminus acriter instare, illi haud timidi resistunt maxuma vi certatur. Interea Catilina cum expeditis in prima acie vorsari…
Sallust, Catilina
-
…, postremo omnes, quos flagitium aut facinus domo expulerat, ii Romam sicut in sentinam confluxerant. Deinde multi memores Sullanae victoriae, quod ex gregariis militibus alios senatores videbant, alios ita divites, ut regio victu atque cultu…
Sallust, Catilina
-
…aggreditur. Manlius et Faesulanus in primis pugnantes cadunt. Catilina postquam fusas copias seque cum paucis relictum videt, memor generis atque pristinae suae dignitatis in confertissumos hostis incurrit ibique pugnans confoditur. Sed confecto proelio tum vero cerneres ,…
Sallust, Catilina
-
…patria, pro libertate, pro vita certamus, illis supervacaneum est pugnare pro potentia paucorum. Quo audacius aggredimini memores pristinae virtutis Licuit vobis cum summa turpitudine in exsilio aetatem agere, potuistis nonnulli Romae amissis bonis alienas opes exspectare…
Sallust, Catilina
-
…quod aes alienum per omnis terras ingens erat et quod plerique Sullani milites largius suo usi rapinarum et victoriae veteris memores civile bellum exoptabant, opprimundae rei publicae consilium cepit. In Italia nullus exercitus, Cn. Pompeius in extremis…
Sallust, Catilina
-
…verteret arces ; hinc populum late regem belloque superbum venturum excidio Libyae sic volvere Parcas. Id metuens, veterisque memor Saturnia belli, prima quod ad Troiam pro caris gesserat Argis necdum etiam causae irarum saevique dolores exciderant animo manet…
Vergil, Aeneid
-
…oris Italiam, fato profugus, Laviniaque venit litora, multum ille et terris iactatus et alto vi superum saevae memorem Iunonis ob iram ; multa quoque et bello passus, dum conderet urbem, inferretque deos Latio, genus unde…
Vergil, Aeneid
-
…Rullo eductae, hos omnium rerum, ut iam ostendam, dominos habebimus. atque hi, ut grati ac memores benefici esse videantur, aliquid se viiii tribuum notis hominibus debere confitebuntur, reliquis vero vi et xx tribubus nihil…
Cicero, de Lege Agraria