nolle

nolle [CL] 1 to be unwilling, not to wish; b (w. dir. obj.). si vero ~uerit aut non potest, constitutum tempus penitentiae manet per omnia Theod. Pen. I 3. 3; tam in ~endo ‥ quam in volendo Ad. Scot OP 510D; nunc ergo rogo te, ‥ quod tu me diligas saltem post talis facti mortem, ex quo ~uisti dum viverem AncrR 153; additur ‥ non ad istud verbum volo et dicitur ~o Holcot Wisd. 173.  b intellexi quia ~ebat reditum meum in Anglia Anselm (Ep. 315) V 242; nisi ab hac improbitate resipueris, quod ~es patieris Ord. Vit. III 3 p. 52; amantes nihil possunt ‥ quod expediat ~le Ailr. Spir. Amicit. I 48. 666; non posset voluntas illud ~le Duns Ord. II 100; homo experitur quod, quantumcumque racio dictet aliquid, potest tamen voluntas hoc velle vel non velle vel ~le Ockham Quodl. 88. 2 to be unwilling: a (w. inf.); b (w. acc. & inf.); c (w. ne, ut, or quod and subj.); d (w. ellipsis of ut). a quamvis contradicant qui hoc percipere ~unt Theod. Laterc. 24; ea quae sospes facere ~uerat Bede HE V 13 p. 311; ~unt accipere legem nisi regis E. DB I 44vb; †1163 contra istas libertates ~o ipsum ‥ in aliquo aggravare Regesta Scot. 238; ? c1210 si ‥ antedictos vj d. ‥ solvere ~uerrimus, ‥ Cart. Mont. S. Mich. 41; 1221 eum verberavit et turpiter tractavit quod ~uit ita verberari pro c solidis SelPlCrown 109; 1301 dominus R. P. ~uit permittere decenarios intrare curiam suam SelCCoron 59; ~uit Francorum duplicitas ‥ peticionibus justissimis assentire G. Hen. V 19 p. 136.  b asinae ‥ ~entis se vehiculum fore Gildas EB 2; Deo ~ente animam hominis interire Ib. 50; humanum genus restaurari ~ebat Anselm (CurD 9) II 63; ~imus hunc regnare super nos: regnum ejus accipiat alter Quadr. Reg. Spec. 36.  c ~uit ut illud peterem Anselm (Ep. 176) IV 58; ~ebat ut tantum differretur Ailr. Serm. 9. 5. 252; 1220 quoniam ~lemus ne ‥ dampnum eveniret Pat 250; c1228 dicit quod, si esset episcopus, ~let pro mille marcis quod pars illa [bosci] ‥ alienaretur ab episcopatu Feod. Durh. 238; s1282 (v. liberalitas 2a); 1368 ~o ‥ quod familiares mei induantur vestibus nigris (Test. Episc.) Reg. Exon. 1550; ~umus ‥ ut ‥ gravamen aliquod in posterum inferatur Elmh. Cant. 398.  d nolo fidem frangas Aldh. Aen. 41 (Pulvillus) 1. 3 (imp. w. inf. as prohibition); b (w. ellipsis of inf.). o mulier ~i flere V. Cuthb. IV 6; ~i tristari Felix Guthl. 52 p. 166; 793 ~ite gloriari in vanitate vestium Alcuin Ep. 20; ~ite credere mundo Anselm (Ep. 81) III 206; securi estote et ~ite timere Gir. TH II 19; ~i michi imputare causam belli Trevet Troades 65.  b fac illud et ~i hoc Ailr. Spec. Car. I 12. 516; hoc ergo quere. ubi, inquis? ~i in salute corporis ‥ ~i in divitiis Id. Comp. Spec. Car. 5.624. 4 (velit nolit or sim.) willy-nilly, whether one wants or not. 705 ecclesiastici etiam in hanc ipsam dissensionem ‥ volentes ~entesque ‥ inplicantur Wealdhere Ep. 22; jam velim ~im cogor fateri Anselm (Ep. 148) IV 4; sciant omnes, velint an ~int, quoniam ‥ in manu illius revertetur ‥ imperium W. Malm. GR II 111; delectatio ‥ quam patimur velimus ~imus Ailr. Serm. 43. 14; s1230 Judei ‥ tertiam partem rerum suarum ‥, vellent ~lent, regi persolverunt Wend. II 383; s1385 vellet ~let (v. descendere 8b). 5 (pr. ppl.): a unwilling, against one’s will; b (in abl. absol.). a aut volens hoc facit aut ~ens Anselm (Lib. Arb. 8) I 220; nullus enim ~ens negavit Ailr. An. 2. 31; vim mihi ipsi inferens, ut jam essem volens, qui ante fueram ~ens Ad. Scot QEC prol. 801C.  b illo ~ente et contradicente Bede HE III 18 p. 163; ~entibus illis DB I 2rb. 6 (inf. as. sb.). omnipotens ‥ suo ~le potest impedire vel destruere omne possibile Duns Ord. II 235; per suum ~le Ib.. 7 (w. inf., forming negative auxiliary of future tense). 1420 si bona mea et catalla mobilia ‥ satisfacere ~uerint ad complementum denariorum in presenti testamento meo legatorum Reg. Cant. 220. 8 (noli me tangere) (med.) ulceration of the skin. quamvis quedam sint tactus poscentia crebros, / sunt que tractari vulnera sepe timent, / est, medici norunt, noli me tangere morbus / huic similis Neckam Poems 459; pessimas et mortiferas inducit in corpore passiones sicut herisipilam et ~i me tangere et cetera Bart. Angl. IV 10; omnes estuant hoc mali genere / quod vocant medici noli me tangere Walt. Wimb. Palpo 135; [aqua vite] cancrum et fistulam et ~i me tangere curat Gad. 67. 1; noli me tangere dicitur morbus qui fit in ore aut in vultu et naso ‥ et dicitur ~i me tangere quia inficit tangentem Ib. 121; ~i me tangere est apostema venenosum faciei SB 31.