num
num, surely not?; whether
- In a direct interrogation (no corresp. term in English).
- α Num esse amicum suspicari visus est? Plaut. Merc. 1, 2, 102 (212); Ter. And. 366: num igitur tot ducum naufragium sustulit artem gubernandi? aut num imperatorum scientia nihil est, quia, etc., Cic. Div. 1, 14, 24: num exspectatis, dum L. Metellus testimonium dicat? id. Verr. 2, 3, 53, § 122; id. Rep. 1, 11, 17: num barbarorum Romulus rex fuit? id. ib. 1, 37, 58.—
- β Followed by an, contmuing the inquiry: num furis, an prudens ludis me obscura canendo? Hor. S. 2, 5, 58: num iratum timemus Jovem? ... an ne turpiter faceret, Cic. Off. 3, 28, 102.—
- γ Esp., with quis, quando ( = aliquis, aliquando): numquis hic est? nemo est, Ter. Eun. 549: num quae trepidatio? num qui tumultus? Cic. Deiot. 7, 20: num quando perditis civibus vexillum defuturum putatis? id. Phil. 5, 11, 29.—
- δ Num quid (also numquid) vis? do you wish any thing further? is there any thing else? a very common form of leave-taking, Plaut. Am. 1, 3, 44 (542); 46 (544); 3, 3, 15 (970) et saep.; cf. Ter. Eun. 340 Don.; Cic. Att. 6, 3, 6; 5, 2, 2; Liv. 6, 34, 7; for which, also: numquid me vis? Plaut. Cist. 1, 1, 119 (119); id. Mil. 2, 6, 92 (572); and elliptically: numquid me? Plaut. Poen. 3, 6, 6 (801). —
- ε Numquid is also used adverbially; v. numquid.—
- ζ Joined to nam and ne numnam, numne, in anxious and surprised inquiry: eho numnam hic relictus custos? Ter. Eun. 286: numne vis me ire ad cenam? Plaut. Truc. 2, 6, 65 (546): deum ipsum numne vidisti? Cic. N. D. 1, 31, 88; id. Lael. 11, 36 (so B. and K., Halm. But Ritschl, Opusc. 2, 248, denies the Latinity of the form numne; cf. Hand, Turs. 4, 79; and, contra, Rib. Lat. Part. p. 13).—
- II In an indirect interrogation, whether: quaero, num aliter ac nunc eveniunt, evenirent? Cic. Fat. 3, 6: videte, num dubitandum vobis sit, omni studio ad id bellum incumbere, id. Imp. Pomp. 7, 19: jusserunt speculari, num sollicitati animi sociorum essent, Liv. 42, 19: exsistit hoc loco quaedam quaestio subdifficilis: num quando amici novi, digni amicitiā veteribus sint anteponendi, Cic. Lael. 19, 67; so, num quando, id. Phil. 5, 11, 29; id. Vatin. 6, 17: num quis, id. Att. 13, 8; id. Clu. 38, 105; id. Off. 1, 3, 7: videamus ergo, num expositio haec longior demum esse debeat, whether this explanation should not be a little longer still, Quint. 4, 2, 79: consultus, num et ... vellet, whether he did not also wish, Suet. Aug. 18.
num centennis tu ob religiosa merita ‥ exceptus paene omni prole servaberis? nequaquam
num arborum silvestrum natura contempnitur ‥?
quid fecisti? num nostrum iter nocturnum lustrando explorare temptasti?
num natus proprius possit odisse patrem?
numnam miracula quibo?
putas num et tunc seculares ‥ vitam obedientium ‥ estimabunt insaniam?
num ei obtemperare ‥ consentis?
num ego ero unus ex duobus qui episcopali dignitate sullimandi sunt?
nonne sum omnium rerum pulcherrimus? num regum ditissimus? ‥ nonne hominum ydoneissimus?
cumque Philisteum constat vicisse gigantem / funda manu David, num Deus ista tulit?
num ‥ leges ‥ addiscende sunt?
quid igitur? num non ante, die sexto, homo legitur esse creatus?
qui ‥ sui ‥ recte num ne [sic ] obiti muneris racionem ‥ coram Deo reddere [debet ]
I [int. dir., de forme, équivalant à une nég.] ¶ 1 num tot ducum naufragium sustulit artem gubernandi ? aut num... ? Cic. Div. 1, 24, est-ce que les naufrages de tant de chefs ont supprimé lʼart de la navigation ? ou encore est-ce que...? || [au lieu de num répété, on trouve an ] ou bien est-ce que plutôt, cf. Cic. CM 23 ; Tusc. 1, 112 ¶ 2 num quis, num qui, num quæ, etc., est-ce que qqn, est-ce que qque, est-ce que qqne, cf. Cic. Dej. 20, etc. ; num quando Cic. Phil. 5, 29, est-ce que parfois, est-ce que jamais ? num quid vis ? veux-tu encore qqch. ? Pl. Amph. 344, etc. ; Hor. S. 1, 9, 6 [formule pour prendre congé, « tu nʼas plus rien à me dire ? », cf. Ter. Eun. 341 ; Cic. Att. 5, 2, 2 ; 6, 3, 6 ], ou encore num quid me vis ? Pl. Cist. 119 ; Mil. 575, ou numquid me ? Pl. Pœn. 801 || numquisnam, est-ce que vraiment qqn ? Cic. Amer. 107 ; Phil. 6, 12 || v. numquid adv. et numquidnam ¶ 3 num nam ? est-ce que vraiment ? est-ce que donc ? cf. Pl. Amph. 321 ; 1073 ; Aul. 389 ; Ter. Eun. 286 ¶ 4 numne, est-ce que par hasard : Cic. Nat. 1, 88 ; Læl. 36.
II [interr. ind.] quæro, num... Cic. Fato 6, je demande si... ; videte, num... Cic. Pomp. 19, voyez si... ; quæstio est, num ; rogare, num, la question est de savoir si, demander si : Cic. Læl. 67 ; Q. 2, 2, 1.
- 1. (in zelfstandige vraagzinnen; een ontkennend antwoord verwachtend) dan?, toch niet?; ➤ num barbarorum Romulus rex fuit?; — versterkt numne, numquid: deum ipsum numne vidisti?; numquid duas habetis patrias?;
- 2. (in afh. vr.) of (niet), of soms (niet), of toch (niet); ➤ Caesar e perfugis quaesivit, num hostes postridie aggressuri essent.
焉。安豈。— expectabis dum ille tibi respondeat? 汝等候其答乎。Interrogas me — in exilium? 汝問我發配與否乎。Numne vis me? 汝登願吾耶。
Suggest a Translation
See an image
- 1 NV-.
- II. Of time, now(correl. of tum), only in the phrase, etiam num, see etiam. —
- IIII. As interrogparticle.
- AA. Introducing a direct question, usu. expecting a negative answer, then, now(often only rendered by the interrogative form of the sentence): num videntur convenire haec nuptiis? does this look like a wedding?T.: num expectatis, dum Metellus testimonium dicat?are you waiting then for Metellus to give evidence?: num est ferendum?: num non vis audire, cur?etc., will you not, then, hear?—With -ne(rare): numne, si habuit amicos, ferre contra patriam arma debuerunt?—Followed by an: Num furis, an prudens ludis me?are you mad, or?etc., H.: num iratum timemus Iovem? . . . an ne turpiter faceret.—With quis, quid(indefinite; often written numquis, numquid): numquis hic est? nemo est, T.: num quae trepidatio? num qui tumultus?: num quid vis?have you any commands?(usu. a form of taking leave), T.—With nam, in eager or anxious questioning (old): Num nam perimus? are we ruined then?T.—
- BB. In an indirect question, whether: videte, num dubitandum vobis sit, etc.: speculari, num sollicitati animi essent, L.: quaero, num permittas.
-
…M. Fulvius consularis. simili senatus consulto C. Mario et L. Valerio consulibus est permissa res publica num unum diem postea L. Saturninum tribunum plebis et C. Servilium praetorem mors ac rei publicae poena remorata est…
Cicero, in Catilinam
-
…qui dies futurus esset ante diem vi Kal. Novembris, C. Manlium, audaciae satellitem atque administrum tuae num me fefellit, Catilina, non modo res tanta tam atrox tamque incredibilis, verum, id quod multo magis…
Cicero, in Catilinam
-
…dubitas id me imperante facere quod iam tua sponte faciebas exire ex urbe iubet consul hostem. interrogas me, num in exsilium non iubeo, sed, si me consulis, suadeo. quid est enim, Catilina, quod…
Cicero, in Catilinam
-
…si Catilina perierit, scitote hoc in re publica seminarium Catilinarum futurum. verum tamen quid sibi isti miseri volunt num suas secum mulierculas sunt in castra ducturi quem ad modum autem illis carere poterunt, his praesertim iam noctibus quo…
Cicero, in Catilinam
-
…neque commissum a se intellegeret quare timeret neque sine causa timendum putaret. Quod si veteris contumeliae oblivisci vellet, num etiam recentium iniuriarum, quod eo invito iter per provinciam per vim temptassent, quod Haeduos, quod Ambarros ,…
Julius Caesar, Gallic War
-
…Kalendas Novembris, tum cum multi principes civitatis Roma non tam sui conservandi quam tuorum consiliorum reprimendorum causa profugerunt. num infitiari potes te illo ipso die meis praesidiis, mea diligentia circumclusum commovere te contra rem publicam non potuisse ,…
Cicero, in Catilinam
-
…venisse inter falcarios non agam obscure in M. Laecae domum ; convenisse eodem compluris eiusdem amentiae scelerisque socios. num negare audes quid taces convincam, si negas. video enim esse hic in senatu quosdam qui tecum una fuerunt…
Cicero, in Catilinam
-
…hortor, exieris, exhaurietur ex urbe tuorum comitum magna et perniciosa sentina rei publicae. quid est, Catilina num dubitas id me imperante facere quod iam tua sponte faciebas exire ex urbe iubet consul hostem. interrogas me ,…
Cicero, in Catilinam
-
…contra tantam vim sceleris praesentis auxilium esse laturos. quod si iam sint id quod summo furore cupiunt adepti, num illi in cinere urbis et in sanguine civium, quae mente conscelerata ac nefaria concupiverunt, consules se aut dictatores…
Cicero, in Catilinam
-
…illum talem praeripiat tibi. Ego id timeo Quid te ergo aliud sollicitat cedo. Num solus ille dona dat num ubi meam Benignitatem sensisti in te claudier Nonne ubi mihi dixti cupere te ex Aethiopia Ancillulam relictis rebus omnibus Quaesivi…
Terence, Eunuchus