senator
senator, a member of the Senate
- a senator, a member of the Roman Senate, a body consisting originally of one hundred eminent citizens, selected by Romulus for their age, wisdom, and experience, out of the noblest families, to be his council in the government. When the Sabines were incorporated with Rome, the number was doubled; and Tarquin the Elder raised it to three hundred; Sulla to four hundred; Julius Caesar to nine hundred, while Augustus reduced it to six hundred. Originally, patricians alone were eligible to seats in the Senate; but later additions were made from the Knights (v. senatus). The senators were nominated by the kings; and, after they were expelled, by the consuls and dictators. Later, the censors revised the roll of senators every lustrum, excluding members regarded as unworthy. (On the powers of the Senate, the privileges, dress, etc., of its members, v. Dict. of Antiq. s. v. Senatus.) —Sing.: huic (senatori) jussa tria sunt: ut assit, etc., Cic. Leg. 3, 18, 40; id. de Or. 1, 2 fin.; 1, 49, 215; id. Clu. 47, 132; 56, 154; Quint. 11, 1, 36; 11, 1, 43; Hor. S. 1, 6, 77; 1, 6, 110 al.—Plur., Cic. Sen. 16, 56; Caes. B. C. 1, 17; Liv. 36, 3 al.—Out of Rome, of the Nervii, Caes. B. G. 2, 28.—Of the Rhodians, Cic. Rep. 3, 35, 48.—Of the Macedonians ( = σύνεδροι), Liv. 45, 32 et saep.— Of the Persians, Vulg. Dan. 6, 7.
mortuo Romulo ‥ per quinos dies ~ores rem publicam rexerunt
cives Romani elegerunt lvj ~ores, et constituerunt eos supra se; prius enim habebant unum solum ~orem ‥ qui regnavit super eos duobus annis
mense Augusti Romani elegerunt sibi novum ~orem civem Bononiensem
Conradinus, nepos Frederici olim imperatoris ‥ associato sibi ~ore urbis Henrico fratre regis Castelle
populus ‥ Romanus in quinque ordines erat distinctus ‥ patres conscripti, ~ores, ordinarii, equites, plebs
et tales [sc. consiliarii ] in Romana re publica vocabantur ~ores ‥ isti ~ores vel consiliatores sunt rei publice utilissimi quando sunt boni et virtuosi
olim apud Britones, temporibus Romanorum, in regno isto Britannie vocabantur ~ores qui postea temporibus Saxonum ‥ vocabantur aldermanni, non propter etatem sed propter sapientiam et dignitatem(
ubi gloriosus rex Offa cum ~oribus terrae, una cum archiepiscopo Jaenberhto sanctae ecclesiae Dorovernensis et ceteris episcopis regionum convenerat
hoc ‥ cum consilio pontificum meorum et ~orum firmo foedere judicavi
Eadƿerdum regem et Æþelredum ducem et Æþelflæde ~oresque eorum
singulorum denique baronum, ~orum, clericorum, laicorum, ubicumque habeant terram(
licet in placitis judicibus qui aderunt respectare placitum ex competenti, donec ~ores absentes interesse possint(
Calnae concilium indictum, ubi cum in cenaculo, absente propter aetatem rege, considentibus totius Angliae ~oribus magno conflictu et controversia res ageretur
modestiores experimur paroecias ubi nullus ~or, quem isti juratum appellant, habitat(
sanctus ‥ vir in Thyringea juxta insitum sibi mandatum apostolici pontificis ~ores denique plebis totiusque populi principes verbis spiritalibus affatus est
Alexius cum patriarcha regiae urbis ac sapientibus et ~oribus regni Grecorum consilium habuit
donec salvus de Cenomannis redeas. illic enim presul et ~orum concio consistit, ibique communis cotidie de statu rei publicae tractatus et providentia fit
illi ~ores familiae consentientes fuerunt ut illud custodiret et haberet diem suum
adolescens patriciae dignitatis, vocatus Patricius, cujusdam ~oris filius
ex impia illa ~orum multitudine fertur genus habuisse, que olim sceleratissimum predonem Inguarem comitata, navali manu in regnum Anglorum est advecta
hujus Pipini genealogia supra infraque contexitur ita: Ansbertus ~or ex filia Lotharii patris Dagoberti Blithilde genuit Arnoldum
maluerunt pro verbo Christi paupertati ‥ exponi quam in consilio impiorum regnare cum principibus florere pre fortunatis et sedere cum ~oribus terre
coeli senator inclyte, / sancte pater ecclesiae / Adelwolde
~ores sidereos et in Capitolio celesti patres conscriptos apostolos, tamquam Dei populares et amicos, elegit sibi interventores legatorios
quae sparsim de summis ~oribus aecclesiae rimatus sum simplici brevitate collegi
ad invocationem hujus glorio[si ]ssimi celestis curie ~oris
omnes beati coregnantes cum Christo, quorum ~ores quidam sedent super tronos homines judicantes
reliquias ‥ transmitto vobis, id est ossa sancti ~oris et sancti Paterni atque sancti Scubilionis
- SEN-.—In Rome, a member of the Senate(originally one hundred advisers, selected by Romulus from the nobles. Later, a hundred Sabine nobles were added; and the number was increased by Sulla to four hundred, and by Julius Caesar to nine hundred, but Augustus reduced it to six hundred. The later additions were made largely from the Knights. Under the republic the censors revised the roll every five years, striking out names of bad repute. Only men of wealth were eligible, as no salary was paid. The senator wore a tunic with a broad purple band, and black leathern shoes with a ‘luna’ of silver or ivory): huic (senatori) iussa tria sunt; ut adsit, etc.: in senatoribus cooptandis: Artes quas doceat quivis senator Semet prognatos, H.: novom senatorem cooptabitis, L.—In other nations, a senator, councillor of state: se si dediderunt ex sexcentis ad trīs senatores (Nerviorum), Cs.: (Rhodiorum) omnes erant idem tum de plebe tum senatores: senatores quos (Macedonii) synedros vocant, L.
-
…in aedem Iovis Statoris convocavi, rem omnem ad patres conscriptos detuli. quo cum Catilina venisset, quis eum senator appellavit, quis salutavit, quis denique ita aspexit ut perditum civem ac non potius ut importunissimum hostem quin etiam…
Cicero, in Catilinam
-
…qui supererant consensu legatos ad Caesarem miserunt seque ei dediderunt ; et in commemoranda civitatis calamitate ex DC ad tres senatores, ex hominum milibus LX vix ad D, qui arma ferre possent, sese redactos esse dixerunt. Quos…
Julius Caesar, Gallic War
-
…extorqueret. Fuere tamen extra coniurationem complures, qui ad Catilinam initio profecti sunt. In iis erat Fulvius, senatoris filius, quem retractum ex itinere parens necari iussit. Isdem temporibus Romae Lentulus, sicuti Catilina praeceperat, quoscumque…
Sallust, Catilina
-
…. Ea re cognita rursus in Nonas Februarias consilium caedis transtulerant. Iam tum non consulibus modo, sed plerisque senatoribus perniciem machinabantur. Quod ni Catilina maturasset pro curia signum sociis dare, eo die post conditam urbem Romam pessumum…
Sallust, Catilina
-
…summum habere ; aliter sine populi iussu nullius earum rerum consuli ius est. Post paucos dies L. Saenius senator in senatu litteras recitavit, quas Faesulis adlatas sibi dicebat, in quibus scriptum erat C. Manlium arma cepisse…
Sallust, Catilina
-
…expulerat, ii Romam sicut in sentinam confluxerant. Deinde multi memores Sullanae victoriae, quod ex gregariis militibus alios senatores videbant, alios ita divites, ut regio victu atque cultu aetatem agerent, sibi quisque, si in armis…
Sallust, Catilina
-
…. Igitur perterritis ac dubitantibus ceteris C. Cornelius eques Romanus operam suam pollicitus et cum eo L. Vargunteius senator constituere ea nocte paulo post cum armatis hominibus sicuti salutatum introire ad Ciceronem ac de inproviso domi suae inparatum confodere…
Sallust, Catilina
-
…. Caesari, Gabinius M. Crasso, Caeparius nam is paulo ante ex fuga retractus erat Cn. Terentio senatori traduntur. Interea plebs coniuratione patefacta, quae primo cupida rerum novarum nimis bello favebat, mutata mente Catilinae consilia…
Sallust, Catilina
-
…facit, ut, quod illi a populo datum sit, id non violet, quod senatus dederit, id senator properet auferre. alter belli Gallici rationem habet, fungitur officio boni senatoris, legem quam non putat, eam…
Cicero, de Provinciis Consularibus
-
…necatos esse arguo. si haec apud Scythas dicerem, non hic in tanta multitudine civium Romanorum, non apud senatores, lectissimos civitatis, non in foro populi Romani de tot et tam acerbis suppliciis civium Romanorum, tamen animos…
Cicero, in Verrem