παίω
παίω, παίω, strike, beat
- poet. Verb (not in Hom., rare in Att. Prose), strike, smite, whether with the hand, or with a rod or other weapon, σκυτάλοισί τινας Hdt. 3.137, cf. A. Ag. 1384, etc.: freq. with acc. omitted, παισθεὶς ἔπαισας Id. Th. 957; παῖε πᾶς strike home!, E. Rh. 685; παισάτω πᾶς (παῖς codd.), παῖ δή, παῖ δή X. Cyn. l.c.; π. τινὰ ἐς τὴν γῆν Hdt. 9.107; π. τινὰ μάστιγι S. Aj. 242 (lyr.), etc.; π. ὑφʼ ἧπαρ αὑτήν Id. Ant. 1315; παίσας πρὸς ἧπαρ φασγάνῳ E. Or. 1063; π. τινὰ ἐς τὴν γαστέρα Ar. Nu. 549; εἰς τὰ στέρνα X. Cyr. 4.6.4; τινὰ ἐς πλευρὰν ξίφει E. Rh. 794; κατὰ τὸ στέρνον X. An. 1.8.26; κάρα S. Aj. 308, cf. OT 1270; τὸν νῶτόν τινος Alciphr. 3.43: c. dupl. acc., π. ῥοπάλῳ τινὰ τὸ νῶτον Ar. Av. 497: c. acc. cogn., ὀλίγας π. (sc. πληγάς) X. An. 5.8.12; τί μʼ οὐκ ἀνταίαν ἔπαισέν τις (sc. πληγήν); S. Ant. 1309 (lyr.); π. ἅλμην, of rowers, A. Pers. 397, E. IT 1391:—Med., ἐπαίσατο τὸν μηρόν he smote his thigh, X. Cyr. 7.3.6, cf. Plu. Pomp. 24:—Pass., παιομένους Th. 4.47, cf. A. Pers. 416, Antipho 2.4.4, etc.; πὺξ παιόμενος, opp. ἐγχειριδίῳ πληγείς, Lys. 4.6.
- b rarely of missiles, X. Cyr. 6.4.18:—Pass., τὰ παιόμενα τοῖς κεραυνοῖς Plu. QConv. 2.665d; of atoms, παίονται καὶ παίουσι τὸν ἅπαντα χρόνον ib. Col. 1111e.
- 2 c. acc. instrumenti, drive, dash one thing against another, ναῦς ἐν νηῒ στόλον ἔπαισε struck its beak against . ., A. Pers. 409; π. λαιμῶν εἴσω ξίφος E. Or. 1472 (lyr.); [ναῦς] θάλασσα π. πρὸς χωρία δύσορμα Plu. Pyrrh. 15: metaph., ἐν δʼ ἐμῷ κάρᾳ θεὸς . . μέγα βάρος ἔπαισεν S. Ant. 1274 (lyr.).
- 3 drive away, τοὺς σφῆκας ἀπὸ τῆς οἰκίας Ar. V. 456.
- 4 of sexual intercourse, Id. Pax 874.
- 5 hit hard in speaking, π. στρογγύλοις τοῖς ῥήμασιν Id. Ach. 686, cf. Lib. Or. 63.34.
- 6 metaph., quench oneʼs thirst, διψῶντα . . ὄξει παίειν Eub. 138 (anap.); cf. πατάσσω II.2.
- II intr., strike, dash against or upon, λόγοι παίουσʼ εἰκῇ πρὸς κύμασιν ἄτης A. Pr. 885 (anap.); πρὸς τὰς πέτρας π. X. An. 4.2.3: c. acc., ἔπαισεν ἄφαντον ἕρμα A. Ag. 1007 (lyr.); λανθάνει στήλην ἄκραν παίσας, of a charioteer, S. El. 745. (From *παϝιω, cf. Lat. pavio, pavimentum.)
- III devour, παίειν ἐφʼ ἁλὶ τὴν μάδδαν Ar. Ach. 835, cf. Hsch.; perh. to be read in Epich. 35.12: it has been doubted whether this is the same word as παίω I, but cf. ἐρείδω II.2, κόπτω 1.10, σποδέω III, φλάω I.2.
1. act. met acc.
a. slaan, treffen:
b. causat.
2. intrans. slaan, stoten:
1) schlagen, hauen ; absolut, παῖε πᾶς, schlag zu, Eur. Rhes. 685 ; gew. c. accus., παῖε πᾶς τὸν μιαρόν, Ar. Ach. 282 ; παίειν τινὰ ἐς τὴν γῆν, Einen zu Boden schlagen, Her. 9.107 ; παισθεὶς ἔπαισας, Aesch. Spt. 940 ; ἐπαίσθην ὡς διανταίῳ βέλει, Ch. 182 ; auch πότμος ἔπαισεν ἕρμα, Ag. 978 ; παίσαντές τε καὶ πληγέντες, von den sich wechselseitig Tötenden, Soph. Ant. 171 ; τί μʼ οὐκ ἀνταίαν ἔπαισέν τις ; warum gab mir keiner den Todesstoß ? 1294 ; u. von schwerem Unglück, εἰ δʼ ἐμῷ κάρᾳ θεὸς μέγα βάρος μʼ ἔχων ἔπαισεν, Ant. 1260 ; τόδʼ εἰ στέρνον παίειν προθυμῇ, παῖσον ; Ar. παίειν εἰς τὴν γαστέρα, Nub. 541 ; παιόμενος, Plat. Legg. IX.872c ; μαχαίρᾳ, λόγχῃ, Xen. An. 5.9.5, 8.16 ; ὀλίγας, sc. πληγάς, 5.8.12 ; auch von Wurfgeschossen, 1.8.26, vgl. mit DS. 14.23 u. Plut. Artax. 11 ; med. ἐπαίσατο τὸν μηρόν, Xen. Cyr. 7.3.6. – Vom Beischlaf, Ar. Pax 839, bei dem παίειν ἐφʼ ἁλὶ τὴν μάδδαν, Ach. 800, das hastige Essen (vulgär »hineinschlagen«) bedeutet.
2) intransit., hinschlagen, anschlagen, λίθοι φερόμενοι παίοντες πρὸς τὰς πέτρας διεσφενδονῶντο, Xen. An. 4.2.2 ; u. übertr., θολεροὶ δὲ λόγοι παίουσʼ εἰκῆ στυγνῆς πρὸς κύμασιν ἄτης, Aesch. Prom. 887.
- Ito strike, smite, Hdt., Trag.; π. τινὰ ἐς τὴν γῆν Hdt.; π. τινὰ ἐς τὴν γαστέρα Ar.; εἰς τὰ στέρνα or κατὰ τὸ στέρνον Xen.; c. dupl. acc., π. τινὰ τὸ νῶτον Ar.:—also c. acc. cogn., ὀλίγας π. (sc. πληγάς) Xen.;— π. ἅλμην, of rowers,, Aesch.:—Mid., ἐπαίσατο τὸν μηρόν he smote his thigh, Xen.
- 2c. acc. instrumenti, to strike, dash one thing against another, ναῦς ἐν νηὶ στόλον ἔπαισε one ship struck its beak against another, Aesch.; metaph., ἐν δʼ ἐμῶι κάραι θεὸς μέγα βάρος ἔπαισεν the god dashed a great weight upon my head, i. e. smote me heavily, Soph.; ἔπαισας ἐπὶ νόσωι νόσον Soph.
- 3to drive away, τοὺς σφῆκας ἀπὸ τῆς οἰκίας Ar.
- 4to hit hard in speaking, Ar.
- IIintr. to strike or dash against, Lat. illido, πρός τινι or τι Aesch., Xen.; c. acc., παίειν ἄφαντον ἕρμα strikes on a hidden reef, Aesch.; so, στήλην παίσας, of a charioteer, Soph.
- to eat, Ar.
-
…οὐχ ἧσσον εὐδάκρυτά μοι λέγεις τάδε, εἰ τῆσδε χώρας μήποτε ψαύσει ποδί. κἀμοὶ προσέστη καρδίας κλυδώνιον χολῆς, ἐπαίσθην δʼ ὡς διανταίῳ βέλει · ἐξ ὀμμάτων δὲ δίψιοι πίπτουσί μοι σταγόνες ἄφρακτοι δυσχίμου πλημμυρίδος, πλόκαμον ἰδούσῃ τόνδε ·…
Aeschylus, Libation Bearers
-
…. ὡς αἰτίαν γε τῶνδε κἀκείνων ἔχων πρὸς τῆς θανούσης τῆσδʼ ἐπεσκήπτου μόρων ποίῳ δὲ κἀπελύσατʼ ἐν φοναῖς τρόπῳ ; παίσασʼ ὑφʼ ἧπαρ αὐτόχειρ αὑτήν, ὅπως παιδὸς τόδʼ ᾔσθετʼ ὀξυκώκυτον πάθος. ὤμοι μοι, τάδʼ οὐκ ἐπʼ ἄλλον βροτῶν…
Sophocles, Antigone
-
…τλήμων, δεινὰ δʼ ἦν τἀνθένδʼ ὁρᾶν. ἀποσπάσας γὰρ εἱμάτων χρυσηλάτους περόνας ἀπʼ αὐτῆς, αἷσιν ἐξεστέλλετο, ἄρας ἔπαισεν ἄρθρα τῶν αὑτοῦ κύκλων, αὐδῶν τοιαῦθʼ, ὁθούνεκʼ οὐκ ὄψοιντό νιν οὔθʼ οἷʼ ἔπασχεν οὔθʼ ὁποῖʼ ἔδρα κακά ,…
Sophocles, Oedipus Tyrannus
-
…πάντας ἀσφαλεῖς δρόμους ὡρμᾶθʼ ὁ τλήμων ὀρθὸς ἐξ ὀρθῶν δίφρων · ἔπειτα λύων ἡνίαν ἀριστερὰν κάμπτοντος ἵππου λανθάνει στήλην ἄκραν παίσας · ἔθραυσε δʼ ἄξονος μέσας χνόας κἀξ ἀντύγων ὤλισθεν · ἐν δʼ ἑλίσσεται τμητοῖς ἱμᾶσι · τοῦ δὲ πίπτοντος πέδῳ…
Sophocles, Electra
-
…ἰδεῖν. οἴμοι, ἔχω μαθὼν δείλαιος · ἐν δʼ ἐμῷ κάρᾳ θεὸς τότʼ ἄρα τότε μέγα βάρος μʼ ἔχων ἔπαισεν, ἐν δʼ ἔσεισεν ἀγρίαις ὁδοῖς, οἴμοι, λακπάτητον ἀντρέπων χαράν. φεῦ φεῦ, ὦ πόνοι βροτῶν δύσπονοι…
Sophocles, Antigone
-
…ἀνελὼν τοῦ μὲν κεφαλὴν καὶ γλῶσσαν ἄκραν ῥιπτεῖ θερίσας, τὸν δʼ ὀρθὸν ἄνω κίονι δήσας μέγαν ἱπποδέτην ῥυτῆρα λαβὼν παίει λιγυρᾷ μάστιγι διπλῇ, κακὰ δεννάζων ῥήμαθʼ, ἃ δαίμων κοὐδεὶς ἀνδρῶν ἐδίδαξεν. ὥρα τινʼ ἤδη τοι κρᾶτα καλύμμασι…
Sophocles, Ajax
-
…ἂν εἰς ἀκόντιον ἀφικνῆται, ἀκοντίζῃ τὸν φεύγοντα τοῖς σφαιρωτοῖς, ὅπου δʼ ἂν εἰς δόρατος πληγήν, τῷ δόρατι παίῃ τὸν ἁλισκόμενον. ἀγαθὸν δὲ κἄν ποτε συμπέσωσιν, ἑλκύσαντα ἐφʼ ἑαυτὸν τὸν πολέμιον ἐξαίφνης ἀπῶσαι · τοῦτο γὰρ καταβλητικόν…
Xenophon, On the Art of Horsemanship
-
…ἐπῆρε δαιμόνων ; Ἀπόλλων τάδʼ ἦν, Ἀπόλλων, φίλοι, ὁ κακὰ κακὰ τελῶν ἐμὰ τάδʼ ἐμὰ πάθεα. ἔπαισε δʼ αὐτόχειρ νιν οὔτις, ἀλλʼ ἐγὼ τλάμων. τί γὰρ ἔδει μʼ ὁρᾶν, ὅτῳ γʼ ὁρῶντι μηδὲν ἦν…
Sophocles, Oedipus Tyrannus
-
…γὰρ ἐκ χερῶν πέτροισιν ἠράσσοντο, τοξικῆς τʼ ἄπο θώμιγγος ἰοὶ προσπίτνοντές ὤλλυσαν · τέλος δʼ ἐφορμηθέντες ἐξ ἑνὸς ῥόθου παίουσι, κρεοκοποῦσι δυστήνων μέλη, ἕως ἁπάντων ἐξαπέφθειραν βίον. Ξέρξης δʼ ἀνῴμωξεν κακῶν ὁρῶν βάθος · ἕδραν γὰρ εἶχε…
Aeschylus, Persians
-
…ἠρέσσετο, ὅσαιπερ ἦσαν βαρβάρου στρατεύματος. τοὶ δʼ ὥστε θύννους ἤ τινʼ ἰχθύων βόλον ἀγαῖσι κωπῶν θραύμασίν τʼ ἐρειπίων ἔπαιον, ἐρράχιζον · οἰμωγὴ δʼ ὁμοῦ κωκύμασιν κατεῖχε πελαγίαν ἅλα, ἕως κελαινῆς νυκτὸς ὄμμʼ ἀφείλετο. κακῶν δὲ πλῆθος…
Aeschylus, Persians