δεῖπνον
δεῖπνον, δεῖπνον, meal
Could not find δείπνων in Logeion dictionaries.
δείπνων Noun: neuter genitive plural of δεῖπνον
- meal: in Hom. sts. noonday meal, Il. 11.86; sts. = ἄριστον, morning meal, 2.381, 10.578, 19.171 sq., Od. 15.94 sq., 500; sts. = δόρπον, evening meal, 17.176, 20.390 sq.; later, the midday meal, σῖτον εἰδέναι διώρισα, ἄριστα, δεῖπνα, δόρπα θʼ αἱρεῖσθαι τρίτα A. Fr. 182; later, the afternoon meal, dinner or supper, σοὶ δὲ μελήσει, ὅταν ᾖ δεκάπουν τὸ στοιχεῖον, λιπαρῷ χωρεῖν ἐπὶ δ. Ar. Ec. 652: freq. in pl., S. OT 779, El. 203 (lyr.); δ. Θυέστου E. Or. 1008 (lyr.); ἀπὸ δείπνου straight-way after the meal, ἀπὸ δ. αὐτοῦ θωρήσσοντο Il. 8.54, cf. Antipho 1.17; καλεῖν ἐπὶ δεῖπνον, κεκλῆσθαι ἐπὶ δ., Eub. 72, 119.2; δ. παρασκευάζειν Pherecr. 45, 172; παραθεῖναι Id. 184; ποιεῖν Dionys.Com. 2.4; of animals, etc., Hom. Epigr. 11, Ael. VH 1.12, 12.27.
- 2 generally, food, provender, ἵπποισιν δεῖπνον δότε Il. 2.383; ὄρνισι δεῖπνον A. Supp. 801; κοράκεσσιν Epigr. ap. Philostr. Her. 19.17.
I comida para pers.
1 en Hom. y época antigua comida principal o una de las principales del día, gener. el almuerzo
a) tomado a mediodía, por op. a ἄριστον ‘desayuno’ y δόρπον ‘cena’,
ἀνὴρ ὡπλίσσατο δ.
διώρισα, ἄριστα, δεῖπνα δόρπα θ' αἱρεῖσθαι τρίτα
he establecido tomar las tres (comidas), desayunos, almuerzos y cenas
b) el almuerzo tomado por la mañana, antes de la lucha
ἔρχεσθ' ἐπὶ δ.
c) a veces sin op. temp. clara a otros términos, banquete, comida (trad. en algún caso por cont. amplio como cena),
δείπνου πασσαμένω
habiendo degustado ambos la comidaοὐ ... τι χέρειον ἐν ὥρῃ δ. ἑλέσθαι
no es malo tomar la comida a su horaαἶγας ἄγων, ... δ. μνηστήρεσσι
δ. ... τετύκοντο ... δόρπου δ' οὐκ ἄν πως ἀχαρίστερον ἄλλο γένοιτο
tenían preparado el banquete, pero nunca habría otra cena más ingrata que aquella
• ref. a la comida tomada al final de una noche Il.10.578.
2 gener. comida principal o una de las principales del día, frec. ref. la de última hora de la tarde cena op. ἄριστον ‘almuerzo’
οὐ δύνανται κατεσθίειν ἀνηριστηκότες τό δ.
ὁκόταν δὲ δείπνου ὥρη ᾖ
σοὶ δὲ μελήσει, ὅταν ᾖ δεκάπουν τὸ στοιχεῖον, ... χωρεῖν ἐπὶ δ.
a ti (sólo) te preocupará ir a la cena, cuando la sombra del reloj sea de diez piesπρὸ δείπνου ἢ ἀπὸ δείπνου
antes o después de la cenaπαρασκευάζεται δ.
ποιεῖν τὸ δ.
ἐπὶ δ. ἢ φίλον τιν' ἢ ξένον καλέσας
ἀπὸ δείπνου ὄντες
habiendo cenadoὅταν ποιῇς ἄριστον ἢ δ.
cuando des un almuerzo o una cenaἐπὶ δ. ἦλθε
δ. ἀποφόρητον
cena para llevar que se daba a los asistentes al santuario de Zeus Panamaro
• a veces ref. a una comida extraordinaria por dif. motivos, banquete frec. en plu.
ἐν δείπνοις
en un banqueteτὰ ... ἐπώνυμα δεῖπνα Θυέστου
Ἡρῴδης τοῖς γενεσίοις αὐτοῦ δ. ἐποίησεν τοῖς μεγιστᾶσιν
• esp. banquete cultual en el culto mistérico de Deméter y Perséfone en Andania
ἱερὸν δ.
ἔν τε τοῖς Ἰσι[α]κοῖς καὶ πυροφορικοῖς δείπνοις
• banquete público, gener. ligado a la fiesta y a las instituciones
καλέσαι δὲ τὴν πρεσβείαν τῶν Σαμίων ἐπὶ δ. [ἐς τὸ πρυτανέ]ον ἐς αὔριον
τὸ δ. ἀποδιδότωσαν (οἱ ἐπιμεληταί) [το]ῖς τε πολίταις πᾶσιν ... [κα]ὶ ξένοις
εὐεργετοῦσα δείπνοις ... μεγαλομερέσι
τὸ πάνδημον δ.
ποιήσας δὲ καὶ τοῖς παι[σ]ὶ τὰ δεῖπνα ἐν τοῖς Ἀνοιγμοῖς
• crist. la Ultima Cena, Eu.Io.13.2, 4
• de la Eucaristía
κυριακὸν δ.
la cena del Señorμυστικὰ δεῖπνα
• el banquete celestial
μακάριοι οἱ εἰς τὸ δ. τοῦ γάμου τοῦ Ἀρνίου κεκλημένοι
τὸ δ. τὸ μέγα τοῦ θεοῦ
•
Θυέστεια δεῖπνα
banquetes de Tiestes e.e., fiestas caníbales de las que los cristianos eran acusados por los paganos
II comida de anim. pasto, forraje
τις ἵπποισιν δ. δότω
ὄρνισι δ. οὐκ ἀναίνομαι πέλειν
no me niego a ser pasto de las avesδ. ... κοράκεσσιν
τὰ λοιπὰ τῶν σπερμάτων, ὅσα μυρμήκων δ. ἐστιν
•Quizá rel.
1. maaltijd, hoofdmaaltijd:
2. voedsel, voer:
-ου, τό.
- 1
The principal meal of the day.
- a
Taken before beginning the day’s work, whether of fighting or of a peaceful occupation Il. 2.381 = Il. 19.275, Il. 2.399, Il. 8.53, Il. 19.171, 316, 346: Od. 9.311.
- b
Taken by travellers before setting out Od. 15.77 = 94.
- c
Taken in an interval of occupation Il. 11.86, Il. 18.560: Od. 6.97.
- d
Taken after work Il. 23.158.
- e
Taken on returning from a nocturnal expedition Il. 10.578.
- f
The regular principal meal, taken in the late morning or about mid-day Od. 1.124, 134, Od. 17.176, Od. 19.321, 419, Od. 20.390, Od. 24.215, 360, 386, 394, 412.–
- g
A meal taken on shore by a ship’s company Od. 9.86 = Od. 10.57, Od. 10.155, Od. 15.500.–
- h
A meal taken in the evening (Od. 3.497) by travellers arriving at a house and finding a marriage-feast in progress Od. 4.61 (the same meal called δόρπον
213; and cf. μεταδόρπιος 194).– - i
Of an ἔρανος
on the day after a marriage-feast Od. 4.624.
- a
- 2
Simply, a meal Od. 10.116, Od. 15.316.
- 3
The material for a meal: αἶγας Od. 17.214 = Od. 20.175.
- 4
A feed for horses Il. 2.383.
- 1
- 1meal ἀμοιβαῖα θεοῖσι δεῖπνα παρέχων (sc. Σίσυφος) O. 1.39 “ξείνοις δεῖπνʼ ἐπαγγέλλοντι” P. 4.31 ἐφίλησεν οὔτε δείπνων μεθʼ ἑταιρᾶν τέρψιας P. 9.19 ἔνθα μοι ἁρμόδιον δεῖπνον κεκόσμηται N. 1.22 δείπνου δὲ λήγοντος, γλυκὺ τρωγάλιον a reference to the skolion sung after the meal fr. 124. c. ἐν δείπνοισι Λυδῶν ψαλμὸν ἀντίφθογγον ὑψηλᾶς ἀκούων πακτίδος fr. 125. 2.
Strong 1173
the chief meal of the day, dinner, supper: Mt 23:6, Mk 12:39, Lk 14:17, 24 20:46, Jo 13:2, 4 21:20, I Co 11:21; δ. ποιεῖν, Mk 6:21, Lk 14:12, 16, Jo 12:2; κυριακὸν (q.v.) δ., I Co 11:20; metaph. (Dalman, Words, 118), δ. τ. γάμου τ. ἀρνίου, Re 19:9; δ. τ. μέγα τ. Θεοῦ, Re 19:17.†
- 1in Hom. the principal meal of the day, —sometimes the noonday meal, sometimes = ἄριστον, the morning meal, sometimes = δόρπον, the evening meal. In old Attic the midday or afternoon meal, dinner or supper:— ἀπὸ δείπνου straightway after the meal, Il.; καλεῖν ἐπὶ δεῖπνον; δ. παραθεῖναι, etc.
- 2generally, fodder, provender, Il., Aesch.
-
…τῇ πόλει. προϊόντος δὲ τοῦ χρόνου, ὦ ἄνδρες, ἧκον μὲν ἀπροσδοκήτως ἐξ ἀγροῦ, μετὰ δὲ τὸ δεῖπνον τὸ παιδίον ἐβόα καὶ ἐδυσκόλαινεν ὑπὸ τῆς θεραπαίνης ἐπίτηδες λυπούμενον, ἵνα ταῦτα ποιῇ · ὁ γὰρ ἅνθρωπος ἔνδον ἦν…
Lysias, Speeches
-
…οὕτως, ἔφη ὁ Πολέμαρχος. καὶ πρός γε παννυχίδα ποιήσουσιν, ἣν ἄξιον θεάσασθαι · ἐξαναστησόμεθα γὰρ μετὰ τὸ δεῖπνον καὶ τὴν παννυχίδα θεασόμεθα. καὶ συνεσόμεθά τε πολλοῖς τῶν νέων αὐτόθι καὶ διαλεξόμεθα. ἀλλὰ μένετε καὶ μὴ ἄλλως…
Plato, Republic
-
…καὶ ἀνάξια σαυτοῦ. ὑπερχόμενος δὴ βιώσῃ πάντας ἀνθρώπους καὶ δουλεύων τί ποιῶν ἢ εὐωχούμενος ἐν Θετταλίᾳ, ὥσπερ ἐπὶ δεῖπνον ἀποδεδημηκὼς εἰς Θετταλίαν ; λόγοι δὲ ἐκεῖνοι οἱ περὶ δικαιοσύνης τε καὶ τῆς ἄλλης ἀρετῆς ποῦ ἡμῖν ἔσονται ; ἀλλὰ…
Plato, Crito
-
…μοι τύχη τοιάδʼ ἐπέστη, θαυμάσαι μὲν ἀξία, σπουδῆς γε μέντοι τῆς ἐμῆς οὐκ ἀξία. ἀνὴρ γὰρ ἐν δείπνοις μʼ ὑπερπλησθεὶς μέθῃ καλεῖ παρʼ οἴνῳ, πλαστὸς ὡς εἴην πατρί. κἀγὼ βαρυνθεὶς τὴν μὲν οὖσαν ἡμέραν μόλις κατέσχον…
Sophocles, Oedipus Tyrannus
-
…. ἀλλὰ μένʼ εἰς ὅ κε δῶρα φέρων ἐπιδίφρια θείω καλά, σὺ δʼ ὀφθαλμοῖσιν ἴδῃς, εἴπω δὲ γυναιξὶ δεῖπνον ἐνὶ μεγάροις τετυκεῖν ἅλις ἔνδον ἐόντων. ἀμφότερον, κῦδός τε καὶ ἀγλαΐη καὶ ὄνειαρ, δειπνήσαντας ἴμεν πολλὴν ἐπʼ…
Homer, Odyssey
-
…ἦγον μὲν μῆλα, φέρον δʼ ἐυήνορα οἶνον · σῖτον δέ σφʼ ἄλοχοι καλλικρήδεμνοι ἔπεμπον. ὣς οἱ μὲν περὶ δεῖπνον ἐνὶ μεγάροισι πένοντο. μνηστῆρες δὲ πάροιθεν Ὀδυσσῆος μεγάροιο δίσκοισιν τέρποντο καὶ αἰγανέῃσιν ἱέντες ἐν τυκτῷ δαπέδῳ, ὅθι περ…
Homer, Odyssey
-
…πᾶσι προστάτην εἶπεν, ὑπὸ δὲ τοῦ πάθους προαγόμενος εἰς δάκρυα μεθίστατο μὴ βουλόμενος καταφανὴς εἶναι τοῖς ἀδελφοῖς, ἐπὶ δεῖπνόν τε αὐτοὺς παραλαμβάνει καὶ κατακλίνονται οὕτως ὡς καὶ παρὰ τῷ πατρί. πάντας δὲ αὐτοὺς ὁ Ἰώσηπος δεξιούμενος διπλασίοσι μοίραις…
Flavius Josephus, Antiquities of the Jews
-
…δὲ πολλοῖσι καὶ οὐκ ἁλέσι · καὶ διὰ τοῦτο φασὶ Πέρσαι τοὺς Ἕλληνας σιτεομένους πεινῶντας παύεσθαι, ὅτι σφι ἀπὸ δείπνου παραφορέεται οὐδὲν λόγου ἄξιον · εἰ δέ τι παραφέροιτο, ἐσθίοντας ἂν οὐ παύεσθαι. οἴνῳ δὲ κάρτα προσκέαται ,…
Herodotus, The Histories
-
…ταῦτα, προσκυνήσας καὶ μεγάλα ποιησάμενος ὅτι τε ἡ ἁμαρτάς οἱ ἐς δέον ἐγεγόνεε καὶ ὅτι ἐπὶ τύχῃσι χρηστῇσι ἐπὶ δεῖπνον ἐκέκλητο, ἤιε ἐς τὰ οἰκία. ἐσελθὼν δὲ τὴν ταχίστην, ἦν γάρ οἱ παῖς εἷς μοῦνος ἔτεα τρία…
Herodotus, The Histories
-
…τε μάλιστά γε λαὸς Ἀχαιῶν πείσονται μύθοισι, γόοιο μὲν ἔστι καὶ ἆσαι, νῦν δʼ ἀπὸ πυρκαϊῆς σκέδασον καὶ δεῖπνον ἄνωχθι ὅπλεσθαι · τάδε δʼ ἀμφὶ πονησόμεθʼ οἷσι μάλιστα κήδεός ἐστι νέκυς · παρὰ δʼ οἵ τʼ ἀγοὶ ἄμμι μενόντων…
Homer, Iliad