denso
denso, to make thick, thicken, press, pack, close
denso, āvi, ātum, 1, and (less freq.) denseo, no perf., ētum, 2 (cf. Prisc. p. 837 P.; Charis. p. 233 ib. The MSS. often confound the two forms; densare appears to be critically certain in Liv. and Quint.; densere act. only denset, Verg. A. 11, 650; imp. densete, id. ib. 12, 264: densebant, Lucr. 5, 491: denserent, Tac. A. 2, 14; also active forms, Apul. Mund. p. 61, 13; Prud. Cath. 5, 53 al.; Sil. 4, 159; gerund, densendo, Lucr. 6, 482; pass. inf. parag. denserier, id. 1, 395; 647: densetur, Ov. M. 14, 369 al.: densentur, Hor. Od. 1, 28, 19; Verg. A. 7, 794, and other forms in Verg.; cf. Wagner, Verg. G. 1, 248.—See also addenso and condenso), v. a., to make thick, to press together, thicken (not in Cic. and Caes.).
- I Lit.: Juppiter uvidus austris Densat, erant quae rara modo, et, quae densa, relaxat, Verg. G. 1, 419 (paraphrased: densatus et laxatus aer, Quint. 5, 9, 16); cf.: rarum pectine denset opus, Ov. F. 3, 820; Lucr. 1, 395: ignem, id. 1, 647; 656: omnia, id. 1, 662: agmina, Verg. A. 7, 794; cf. catervas, id. ib. 12, 264: ordines, Liv. 33, 8 fin.: scutis super capita densatis, Liv. 44, 9: funera, * Hor. Od. 1, 28, 19: glomerata corpus in unum densatur, Ov. M. 13, 605; cf.: (nubes) largos in imbres, Luc. 4, 76; Plin. 11, 41, 96, § 239: obtenta densantur nocte tenebrae, Verg. G. 1, 246; cf. Ov. M. 14, 369: hastilia, i. e. hurls thickly, Verg. A. 11, 650; cf. ictus, Tac. A. 2, 14: super acervum petrarum radices ejus densabuntur, Vulg. Job 8, 17.—Absol.: (aestus) quasi densendo subtexit caerula nimbis, Lucr. 6, 482.—
- II Trop. of speech, to condense: instandum quibusdam in partibus et densanda oratio, Quint. 11, 3, 164: figuras, id. 9, 3, 101.
dēnso, āvī, ātum, āre (densus), dicht machen, verdichten, I) eig.: im allg.: Iuppiter uvidus austris denset erant quae rara modo, et quae densa relaxat, Verg.: lac in pingue butyrum, Plin.: densari in salem, Plin.: eboris corpus ita naturā densatum est, ut etc., Macr.: quodam loco male densatus agger, Liv. – II) insbes.: a) als t. t. der Weberkunst, ein Gewebe mit dem Kamm dicht schlagen, Ov. fast. 3, 820. Anthol. Lat. 742, 47 (1143, 47). Isid. 19, 22, 19. – b) dicht aneinanderfügen, -reihen, -stellen, α) als milit. t. t.: scuta super capita u. bl. scuta, Liv.: ordines, Liv.: catervas, Verg.: se in cuneos, Amm.: prägn.: loca, dicht besetzt halten, Calp. 7, 29. – β) in der Rede häufen, ne eae quidem (figurae), quae recte fiunt, densandae sunt nimis, Quint. 9, 3, 101: prägn., instandum quibusdam in partibus et densanda oratio, an einigen Stellen muß man eine drohende und die Ausdrücke häufende Sprache führen, Quint. 11, 3, 164.
dēnsō, (14) āvī, ātum, āre, tr., c. denseo Virg. *G. 1, 419 ; Liv. 33, 8, 14 ; 44, 9, 7 ; Quint. 5, 9, 16 || entasser, multiplier : Quint. 9, 3, 101 || condenser le style : Quint. 11, 3, 164.
- 1. comprimeren, dichtmaken [solum aanstampen];
- 2. (milit. t.t.) dicht op elkaar plaatsen [scuta; ordines; catervas].
dēnsō —, ātus, āre
- densus, to make thick, thicken, press, pack, close: catervas, V.: densari ordines iussit, L.: scutis super capita densatis, L.: corpus in unum densatur, O.: obtentā densantur nocte tenebrae, V.: male densatus agger, L.