fugare

fugare [CL] 1 to cause to flee, drive out or away. b (~ans aves) boy to drive away birds, scarecrow. c (mil.) to rout, put to flight. d to dispel (night or sim.); e (w. abstr. obj.); f (absol.). [Moyses] comutis vultibus incredulum ~asse vulgus describitur Aldh. VirgP 4 p. 232; Lib. Monstr. III 23 (v. exterrere a); Bede CuthbP 41 (v. daemon 2b); Acca episcopus de sua sede ~atus Id. HE Cont. 361; sic ~antur volucres a nostris segitibus Rit. Durh. 146; psallens David cithara ~at a Saul spiritum malignum Ad. Dore Pictor 157; 1219 contra finem illum fugavit quendam King’ hominem suum CurR VIII 110; 1221 ipse receptavit W. de H. latronem qui suspensus [est] postquam ‥ pater ejusdem W. ~avit eum de eo pro latrocinio PlCrGlouc 54; virtus ‥ ~andi demones Ps.-Gros. Summa 594 (v. gagates 1a); sic ~are [ME: driven ut] poteris omne venenum a corde AncrR 42; soror ejus ‥ comminatorie ~avit eam a se Offic. R. Rolle xxv.  b 1299 item ~anti aves de blado ad utramque seysonam xij d. Ac. Man. Cant. (Milton) (cf. ib.: 1336 in solidatis j ~antis aves qui est lacsowere per tempus seminis); 1311 in liberacione j ~antis aves et euntis ad carucas dum seminator seminaverit ad seysonam avene Ib. (Backing).  c Gildas EB 6 (v. dare 11a); inito certamine ~ati sunt et caesi pagani Bede HE III 24; superato in bello et ~ato Vulfhere Ib. IV 12 p. 229; s1192 (v. fugere 1b).  d putor et caligo luce serena et odoramentis ~antur nectareis Aldh. VirgP 35 p. 279; c1107 ~atis tenebris, antiquum lumen refulsit (Lit. Papae) Ep. Anselm. 423.  e 1170 quid ab extincta vel ~ata et perdita sibi provenerit caritate J. Sal. Ep. 296 (300 p. 700); amor et justicia / fugati sunt de patria Ledrede Carm. 37. 31.  f ~et cum vincitur hostis aut cedit, fugiat cum hostis immanis intollerabiliter cedat vel instet R. Niger Mil. I 13. 2 to pursue, chase. 1225 duo latrones ~ati fuerunt cum duobus equis furatis, ita quod dimiserunt equos coram domo J. de R. et equi capti fuerunt et nullus secutus fuit eos. et ideo sint domino regi SelPlCrown 118; 1231 (v. fugatio 2). 3 to hunt (animal); b (absol.); c (w. ad & acc.). c1112 licentiam ~andi lupos ubicumque voluerit in meis forestis Cart. Beauchamp 2; a1126 extra silvam poterit ~are lepores Ib. 356; 1155 prohibeo ne quis in ea [warenna] ~et vel leporem capiat sine licentia Act. Hen. II I 96; 1253 quod cum tribus leporariis, sex brachettis, ~are possit leporem, vulpem, tessonem et catum per omnes forestas nostras (Pat) RGasc I 269 (= CalPat 245); 1285 tempore predicti R. solebant fere domini regis ~ari in parcum predictum per saltoria predicta ad magnam destruccionem ferarum domini regis; set post obitum predicti R. nullus heredum suorum se de hujus modi fuga se intromisit (TR Forest Proc. 5 r. 37d.) Ib. cxviii; 1334 (v. debere 5d); 1409 cuniculos in warenna domini ~averunt, chasaverunt, et quam plures ceperunt CourtR Banstead.  b 1130 xx m. argenti ne aliquis ~et inter novam forestam regis et suam Pipe 110; a1133 (v. fugatio 3); 1256 nullus intret terras illas ad ~andum in eis (Scarborough) BBC 105; 1272 R. de G. cum aliis de familia et societate sua intravit parcum ‥ tempore quo idem habuit custodiam ejusdem parci et ~avit in eodem pro voluntate sua et cepit quinque feras ad minus, cuniculos eciam et lepores tam in parco quam in warenna SelPlForest 41; 1315 quod nullus ‥ in parco alterius ~et nec in vivario alterius piscetur (Lit. Regis) Ann. Lond. 235 (cf. MGL II 358); 1573 ita quod nullus parcum illum vel aliquam partem warrenne predicte intret ad ~andum in eis ‥ sine licencia Pat 1103 m. 32.  c 1243 de libertate ei concessa ~andi ad vulpem et leporem et ad quedam alia et ad ea capiendi Cl 9; 1289 cum dederimus licenciam ‥ Emerico B. ~andi ad omnimodas feras in foresta ‥ de Baconeys RGasc II 374; 1290 forestario matris regis ‥ ~anti cum ipso rege ad cervum in dicto parco (AcWardr) Chanc. Misc. 4/5 f. 51; 1309 non licet ministris domini regis ~are ibidem ad cuniclos nisi cum cane et baculo S. Jers. XVIII 251; 1396 tenent leporarios et ~arunt ad cuniculos et lepores Proc. J. P. 411. 4 to drive: a (livestock); b (fish). a a1229 quod possint ~are pecora sua in H. pro voluntate sua (Barnard Castle) BBC 71; 1260 ~at drowam (v. drova); c1280 ~avit porcos ad pessonam quocumque dominus voluerit et eos in pessona custodiet Crawley 236; 1283 ad oves congregandas et ~andas ad aquas Cust. Battle 30; 1285 (v. drovemannus); 1295 r.c. ‥ de xv s. ij d. de xj animalibus recrutis per viam in ~ando de partibus Scotie versus Angliam Doc. Scot. II 16; c1300 (v. 3 districtio 5c); 1305 cum ‥ predicta averia apud Castrum Herefordie ~asse voluissent Reg. Heref. 409; 1383 licebit ‥ omnimoda animalia sua ultra brueram predictam ~are et refugare ad mercatum vel alibi G. S. Alb. III 261; 1428 ad ~andum et refugandum tam averia sua propria quam aliena ‥ in dicto prato ‥ depascenda Rec. Leic. II 239; 1473 in ‥ dominio ‥ intrare et distringere, districciones sic captas abducere, ~are, et penes se retinere Lit. Cant. III 266.  b si fas est comedere coctas in lebete / †carnas [l. carnes] vel pisciculos fugatos ad rete Ps.-Map 70. 5 to drive (plough, cart, i. e. to drive the team drawing plough or cart); b (intr.). c to drive (draught beasts). c1230 (v. carrucarius 2a); 1248 cum dictus Henricus ‥ araret cum caruca sua in camp’ de Bretteby et Robertus filius suus eandem carucam ~aret ICrim 1/7; c1250 si quis ‥ hominum domini abbatis propter indigentiam carucas domini voluerit ~are vel tenere, accipiet pro stipendio tanquam extraneus conductus Cart. Rams. I 473; 1336 iij hominibus ~antibus tria plaustra Cal. Scot. III 349; s1349 mulieres et parvuli invise missi sunt ad carucas et ad plaustra ~anda Eul. Hist. III 214; 1389 Johanna ~avit j carectam cum ij equis et ‥ per infortunium cessidit de ‥ carecta et rota transit super collum ejus SelCCoron 95.  b 1285 calcetum ‥ ad ~andum et cariandum debet sustentari (Compositio) Thorne 1940 (cf. Reg. S. Aug. 512: a chacer et a carier); 1395 nullus carettarius ~are potest per viam predictam Pub. Works II 43.  c Fleta 166 (v. fugator 4); 1366 Johannes ‥ ~avit iiij equos tractantes unam carectam, et per infortunium cecidit ad terram et ‥ equi tractaverunt eandem carectam super corpus dicti J. per quod statim moriebatur SelCCoron 105. 6 to drive in, drive home (piles, spikes, or sim.). 1325 operariis ‥ operantibus et ~antibus pilos in dicto fundamento cum quodam magno ingenio vocato ram KR Ac 469/7 m. 10; 1374 in stipendio iij carpentariorum ‥ piles inde [sc. stagni] fugancium (Custus stagni et molendinorum) Doc. Leeds 112; 1384 pro bragges ~andis in colerio axis (v. 2 collare 4); 1384 (v. fugatio 6); 1397 pro pilis supradictis ~andis cum j grosso ramme (Custus Operum J. Morys) Ac. Coll. Wint.. 7 to drive, compel (to). s685 ad officium episcopatus ‥ suscipiendum pellitur et ~atur Brompton 792. 8 (conf. w. fugere) to flee (intr.). 1209 cum ipse R. cepisset predictum H., ‥ T. frater ejus extracto gladio eum liberavit et ~averunt ambo SelPlForest 8; 1276 quidam homo ~avit ad ecclesiam de Stanton’ tanquam felonus, qui occidit quendam hominem in Drayton Hund. I 49; s1290 Thomas de W. ‥ ~avit ad ecclesiam de Bacwell et accepit habitum fratris minoris, quia receptavit homicidam Ann. Lond. 97.