illibatus

illībātus (inl-), a, um, adj. [in-libo],

• undiminished, unimpaired, uninjured, unharmed (not freq. till after the Aug. per.): veteres illibataeque divitiae, * Cic. Sest. 43, 93: vires, Liv. 42, 30, 6: robur, Col. 12, 1, 1: imperium, Liv. 3, 61, 5: magnitudo, Vell. 2, 48: gloria, Tac. A. 2, 46: libertas, Just. 28, 4: quae (with integra), Plin. Pan. 25, 1: versus, complete, unabridged, Diom. p. 497 P.: potestas, Rescript. ap. Just. Inst. 1, 8, 2: foedera prisci tori, unviolated, Luc. 2, 342: virginitas, Val. Max. 6, 1, 4.

il-lībātus, a, um (in u. libo), unvermindert, unverkürzt, ungeschmälert, ungeschwächt, unversehrt, unverletzt, a) übh.: divitiae, Cic.: virginitas, Val. Max., vires, Liv.: ut eo imperium illibatum referrent, Liv.: se illibatam Germanorum gloriam servavisse, Tac.: Ggstz., si corpus illibatum (untadelig) fortuna praestiterit, quam si ex aliqua parte mulcatum (irgendwie mangelhaft), Sen. ep. 66, 23. – b) als gramm. t. t. = ἀπληγής, unverkürzt, vollständig, illibati versus = ἀπληγεις, Diom. 498, 24 u. 30.

illibatus [CL] 1 kept or left entire, undiminished, whole; b (esp. w ref. to property, rights, agreement). demones ‥ extremas catenas diruperunt; media, que operosius elaborata est, ~ata duravit [gl.: integra remansit] W. Malm. GR II 204 p. 255.  b 878 nos ‥ sedis tuae privilegium ‥ ~um tibi volumus procul dubio conservare (Lit. Papae) Conc. Syn. 5; a1151 volumus ut hec eadem actio omnibus venturis temporibus firmum robur optineat ~aque permaneat Doc. Theob. 54; ~a crumena Map NC I 23 (v. exhibitio 6a); c1180 ut nostra hec donatio rata et ~a infuturum perseveret Ch. Westm. 303; a1200 hanc ‥ confirmationem ut stabilis et ~a perseveret ‥ communimus AncD A 2890; c1211 integra et ~a jura Gir. Ep. 6 p. 216; ubi fortitudo et potestas civitatis concordiam inter se suosque ~am conservet N. Dunstable Rel. f. 188; 1430 ad ea que ecclesiarum ‥ utilitates et commoda ‥ respiciunt diligenter intendimus et que pro hiis provide facta sint ut †illabata [l. illibata] persistant libenter ‥ apostolico munimine roboramus (Lit. Papae) Reg. Brechin II 28. 2 untainted, unimpaired. b (w. ref. to dead body) incorrupt. Gir. TH II 2 (v. dulcedo 1c).  b corpus Pallantis ‥ Rome repertum est ~um W. Malm. GR II 206; Eul. Hist. I 403 (v. illibatio); manus ‥ integra et ~a servatur Elmh. Cant. 179. 3 (of abstr.) inviolate, unimpaired; b (w. ref. to chastity). cujus in nobis gratiam ‥ integram semper inlibatamque conservare curemus Bede Hom. I 1. 26; in sui tamen relinquens memoriam ~e innocentie perseverantiam G. Cold. Durh. 1; si ‥ [libros] nunc locis idoneis redditos ~e custodie commendemus R. Bury Phil. 17. 216.  b generatio stirpis Seth, quamdiu cum progenie Cain non est commixta, inlibatam suae castitatis normam servaverit Bede Gen. (vi 1–2) 83; memento, salutis Auctor, / quod nostri quondam corporis, / ex inlibata [AS: ungewæmmedu] virgine, / nascendo formam sumpseris AS Hymns 39; o ~a virginitas quae talem possidet sponsum! Gosc. Edith 76; si violentia impudicorum claustra signaculi pudicitie vexaverit, voluntatis contradicente arbitrio, ab inspectore Deo ad integritatis sue premium mente ~a dupplicato reducetur meritu V. Fridesw. B 8; virgo ‥ tandem Apollinis oppressa fantasmate concepit, peperitque Platonem. ecce quam ~am servaverunt vigilie defloravit illusio per sompnium Map NC IV 3 f. 46v; P. Blois Ep. 35. 113C (v. flos 8); in ‥ carne florida florem virginitatis ~um perpetuo permansurum V. Edm. Rich P 1776. 4 (in neutral sense) untouched, unused. ex materia hactenus ~a Hybernicas et Walensicas ‥ historias juvenilibus annis tractare curavimus Gir. Ep. 3 p. 172 (cf. ib. 168: historice materie hactenus intacte noticia).

illībātus (13) (inl-), a, um (in, libo), entier, dans son intégrité : Cic. Sest. 93 ; Liv. 3, 61, 5 ; 42, 30, 6 ; Tac. Ann. 2, 46 || complet, régulier : Diom. 498, 24 || pur, non souillé : Luc. 2, 342.

illibatus , a, um. adj.
未損。未動者。

Suggest a Translation
See an image

in-lībātus (ill-) adj.,

• undiminished, unimpaired: divitiae: vires, L.: imperium, L.