opus

oppidum natura et opere munitum
a town fortified by nature and workmanship tuo adventu nobis opus est maturo
we need you to arrive quickly

opus , indecl. n.: need, necessity, w. abl. of the thing needed, 6.261.

opus , eris, n.: work, labor, 1.436; task, toil, 6.183; enterprise, 3.20; the thing produced by work; a work (of art), 1.455; of buildings, 5.119.

ŏpus, ĕris, n. [Sanscr. ap-as, work; whence apuas, gain; v. ops; cf. also Germ. üben].

• Lit.
• • A In gen., work, labor (cf.: labor, ars, opera): quod in opere faciundo operae consumis tuae, in doing your work, Ter. Heaut. 73: menses octo continuos opus hic non defuit, cum vas nullum fieret, nisi aureum, Cic. Verr. 2, 4, 24, § 54: oratio in causarum contentionibus magnum est quoddam opus, atque haud sciam, an de humanisoperibus longe maximum, id. de Or. 2, 17, 71.—
  • B Esp.
  • • 1 Work, art, workmanship: naturā et opere munitus, Caes. B. G. 5, 21.—
    • 2 Of agricultural labor: opus faciam, ut defatiger usque, Ter. Eun. 220; Cic. Sen. 7, 24: grave Martis opus, Verg. A. 8, 515.—
    • 3 Of honey-making: foris pascuntur (apes), intus opus faciunt, Varr. R. R. 3, 16.—
    • 4 Of literary labor: (Graeci) opus quaerunt, seek employment, Cic. Tusc. 3, 34, 81; cf. Liv. 5, 3.—
    • 5 In mal. part., Plaut. As. 5, 2, 23 (873).—
• II Transf., a work that has been done or made.
• • A A military work, either a defensive work, fortification, or a work of besiegers, a siege-engine, machine, etc.: nondum opere castrorum perfecto, Caes. B. C. 2, 26; so, opere perfecto, id. B. G. 1, 8; Nep. Them. 7, 1: Mutinam operibus munitionibusque saepsit, Cic. Phil. 13, 9, 20: operibus Toletum cepit, Liv. 35, 22; 37, 5.—
  • B Any result of labor.
  • • 1 Of public works, esp. buildings: aedium sacrarum, publicorumque operum depopulatio, Cic. Verr. 1, 4, 12; Liv. 1, 56, 2; 1, 57, 1; Quint. 3, 11, 13: de exstruendis reficiendisve operibus, Suet. Tib. 30: opera, templum theatrumque, id. Calig. 21; cf. of an aqueduct, etc., id. Claud. 20: in titulis operum, in public inscriptions, id. ib. 41 fin.—
    • 2 Of writings, a work, book: habeo opus magnum in manibus, Cic. Ac. 1, 1, 3: an pangis aliquid Sophocleum? Fac opus appareat, id. Fam. 16, 18, 3: quod Homerus atque Vergilius operum suorum principiis faciunt, Quint. 4, 1, 34; 3, 6, 64; 10, 1, 83.—
    • 3 Of a work of art: quorum iste non opere delectabatur, sed pondere, Cic. Verr. 2, 4, 56, § 124: hydria Boëthi manu facta praeclaro opere, of admirable workmanship, id. ib. 2, 4, 14, § 32: haec omnia antiquo opere, id. ib. 2, 4, 21, § 46.—
  • C In gen., a deed, action, performance, business: miserum'st opus, Plaut. Most. 2, 1, 2 (349): ut si mures corroserint aliquid, quorum est opus hoc unum, monstrum putemus, Cic. Div. 2, 27, 59: opus meae hastae, Ov. M. 12, 112.—For magno opere, tanto opere, quanto opere (and, joined in one word, magnopere, tantopere, quantopere), lit., with great, such, or what labor, v. h. vv.—
  • D Esp. (eccl. Lat.).
  • • 1 A work of superhuman power, a miracle, Vulg. Joh. 5, 36; 7, 21; 14, 10.—
    • 2 Bona opera, = καλὰ ἔργα, good works, deeds wrought by grace, Cypr. Ep. 18, 2; Lact. 3, 9, 15; 6, 18, 9; Vulg. Matt. 5, 16.—
• III Transf., abstr. in nom. and acc., need, necessity; hence,
• • A Opus est, it is needful, wanting; there is need of, use for: opus est mihi, tibi, etc., I (thou, etc.) have need of, need, want. It is contrasted with necesse est: emas non quod opus est, sed quod necesse est. Quod non opus est, asse carum est, Cato ap. Sen. Ep. 94, 28. Also with indigere: ait (Chrysippus) sapien. tem nullā re indigere, et tamen multis illi rebus opus esse, contra stulto nullā re opus est, nullā re enim uti scit, sed omnibus eget, Sen. Ep. 9, 12. The person who needs any thing is put in the dat., and the thing needed in the nom. or abl. (prop. abl. instrum.: opus est mihi, I have work with, i. e. I need), rarely in the gen., acc., inf., acc. and inf., or with ut.
  • • • • α With the nom. of the thing needed as subject: materiem, et quae opus sunt, dominus praebebit, Cato R. R. 14, 3: minus multi opus sunt boves, Varr. R. R. 1, 18, 4: maritumi milites opus sunt tibi, Plaut. Capt. 1, 2, 61 (170): dux nobis et auctor opus est, Cic. Fam. 2, 6, 1: hujus nobis exempla permulta opus sunt, id. Inv. 2, 19, 57: ullā in re, quod ad valetudinem opus sit, id. Fam. 16, 4, 2: si quid opus erit in sumptum, id. Att. 5, 8, 2: parari, quae ad transitum Hellesponti opus essent, Liv. 37, 18, 10: quae curando vulneri opus sunt, id. 1, 41, 1; cf.: ferociora utraque quam quietis opus est consiliis, id. 30, 30, 11; cf. with esse: nil sibi divitias opus esse, Quadrig. ap. Gell. 17, 2, 15.—
        • β With abl.: magistratibus opus est, there is need of, they are needed, Cic. Leg. 3, 2, 5: viro et gubernatore opus est, Liv. 24, 8: opus est auctoritate tuā, Cic. Fam. 9, 25, 3: non longis opus est ambagibus, Ov. M. 4, 475: nunc opus est leviore lyrā, id. ib. 10, 152.—With pers. subj. (very rare): responderunt regem discordiis opus esse, Just. 11, 7, 10.— So with abl. of the part. perf.: maturato opus est, there is need of haste, it is necessary to act speedily, Liv. 8, 13; cf.: erat nihil cur properato opus esset, of haste, Cic. Mil. 19, 49 (cf. Zumpt, Gram. § 464, A, 1).— With abl. of the sup.: ita dictu opus est, it is necessary to say, I must say. Ter. Heaut. 941: quod scitu opus est, Cic. Inv. 1, 20, 28.—
        • γ With gen.: ad consilium pensandum temporis opus esse, Liv. 22, 51: quanti argenti opus fuit, id. 23, 31.—
        • δ With acc. (ante-class.): puero opus est cibum, Plaut. Truc. 5, 10 (902); 1, 1, 71 (92): opus est modium unum (calcis), Cato R. R. 15.—
        • ε With inf.: quid opus est de Dionysio tam valde affirmare? Cic. Att. 7, 8, 1.—Ellipt.: quid opus est plura? (sc. proferre), Cic. Sen. 1, 3.—
        • ζ With acc. and inf.: nunc opus est te animo valere, Cic. Fam. 16, 4, 2.—
        • η With ut: opus nutrici autem, utrem ut habeat veteris vini largiter, Plaut. Truc. 5, 11 (903); Tac. Dial. 31 init.; Vulg. Johan. 2, 25; 16, 30.—
        • θ With subj. alone: non est opus affingas aliquid, Plin. Ep. 9, 33, 11.—
        • ι Absol.: sic opus est, Ov. M. 1, 279.—
    • 2 Sometimes opus est is employed without the notion of strict necessity, as i. q. expedit, juvat, conducit, it is good, useful, serviceable, beneficial: atque haud sciam, an ne opus sit quidem, nihil umquam omnino deesse amicis, Cic. Lael. 14, 51; id. Off. 3, 11, 49; id. ib. 3, 32, 114; Hor. S. 1, 9, 27; 2, 6, 116.—
  • B Opus habere, to have need of (very rare); with abl., Col. 9, 1, 5: opus habere ut, Ambros. de Fide, 5, 17, 213; cf.: non dicimus opus habeo, sed opus est mihi, Diom. 301 P.

1. opus, eris, n. (altindisch äpaḥ, das Werk), das Werk, I) im engeren Sinne, das Werk = die materielle Arbeit, die Beschäftigung, A) eig.: 1) im allg.: a) leb. Wesen: α) der Menschen, opus ingens, Liv.: opus rusticum, Komik. u. Colum.: opus servile, Liv.: opus militare, Arb. der Soldaten, Suet.: opera fabrilia, Handarbeiten, ICt., bes. Schmiedearbeiten, -geschäfte, Verg.: opus manuum, Ov.: opera nostrarum artium, Cic.: admonitor operum, Ov.: immunes operum, Ov.: famuli operum soluti (von der Arbeit entbundene), Hor.: in opus se collocare (sich verdingen), Plaut.: milites ad opus privatum mittere, ICt.: omnia opera mature conficere, Cato: opus facere, arbeiten, Ter.: opus rusticum od. opus ruri facere, Feldarbeit verrichten, Ter.: differre opus, Ov.: exigere (prüfen) opus, Ov.: favere operi, fleißig arbeiten, Ov.: u. so instare operi, Verg.: istaec opera perficere, Plaut.: in totum diem velut opus ordinare, gleichs. das Tagewerk verteilen, Quint.: opus quaerere (suchen), Cic. u. Liv.: pauper, cui in opere vita erat, der von der A. lebte, Ter.: menses octo continuos his opus non defuit, Cic.: magni operis videbatur m. folg. Infin., es schien ein großes Stück Arbeit zu sein, Curt: in od. ad opus publicum (öffentl. Strafarbeit) damnari od. dari, ICt. – β) der Tiere (vgl. Cic. de off. 2, 11): si mures aliquid corroserint, quorum est opus hoc unum, Cic.: bes. v. der Arbeit der Bienen, opus facere, Varro: pro me opus facere, Ps. Quint. decl.: fervet opus, Verg.: iustis operum peractis, Colum.: omnibus (apibus) una quies operum, labor omnibus unus, Verg. – b) lebl. Subjj., die Wirkung, der Effekt, opus meae bis sensit Telephus hastae, Ov. met. 12, 112: e sagittifera prompsit duo tela pharetra diversorum operum, Ov. met. 1, 469: v. Abstr., suum quasi opus efficere, sozusagen ihre W. hervorbringen, Cic. top. 62.

2) prägn.: a) die Arbeit des Landmannes u. der Pflugstiere, die Feldarbeit (vollst. opus rusticum, s. oben), arma operis sui, Ov.: intentus operi diurno, Curt.: opus facere, Ter. (u. so bovem commodare, ut opus faceret, ICt.): facere patrio rure opus, Ov.: opere se exercere, Sen.: alqm in ipso opere deprehendere, Flor. – b) die Praxis des Arztes, opus facere, seine Praxis betreiben, Alfen. dig. 38, 1, 26: manere (erwarten) medicum, dum se ex opere recipiat, bis er von seiner Praxis zurückkommt, Plaut. Men. 883. – c) das Weidwerk des Jägers, Romanis sollemne viris opus, Hor. ep. 1, 18, 49. – d) die Arbeit des Bauhandwerkers od. -meisters, das Bauen, der Bau, muri od. fossa ingentis operis, Curt.: moles novi operis, die neu zu erbauenden Dämme, Curt.: lex operi faciundo, Baukontrakt, Cic.: publicorum operum exactio, Cic.: opus pupillo redimere (für den Mündel erstehen), Cic.: interim omnes servi atque liberi opus facerent, sollten beim Bau Hand anlegen, Nep. – e) die Bergwerksarbeit, der Bergbau, in opus metalli od. metallicum damnari od. dari, ICt.: u. so bl. in opus damnari, Plin. ep.: in opus salinarum dari, ICt. – f) als milit. t. t., die Schanzarbeit, labor operis, Caes.: opus castrorum, Lagerarbeit, Lagerbefestigung, Sall.: fessus od. fatigatus operibus proeliisque, Liv.: in opere occupatum esse, Caes.: dies noctesque in opere versari, Caes.: opus facere, schanzen, Caes.: milites opere prohibere, Caes.: milites ab opere deducere, revocare, Caes.: in operibus, in agminibus multus adesse, Sall. – g) die Kriegsarbeit = Kampfesmühe, Kampf, militia et grave Martis opus, Verg. Aen. 8, 516: opus belli, Prop. 3, 11, 70: opera bellica (Kriegshandwerk, Ggstz. civiles artes,) Vell. 2, 97, 2. – h) die Arbeit im Ggstz. zur Natur, natürlichen Lage, die Händearbeit, Menschenhand, Kunst, mons naturā velut opere praeceps, Sall.: locus egregie naturā et opere munitus, Caes.: oppidum magis opere quam naturā munitum, Sall.: nihil est opere aut manu factum, quod non aliquando consumat vetustas, Cic. – i) die Art der Bearbeitung eines Kunstwerkes, die Arbeit, hydria praeclaro opere, Cic.: haec omnia antiquo opere et summo artificio facta, Cic.: quarum (bullarum) iste non opere delectabatur, sed pondere, Cic.: erit exstructa moles opere magnifico, in großartigem Stile, Cic.: fabricavit Argus opere Palladio ratem, nach Art der Arbeit der Pallas (= künstlich), Phaedr. – k) dezent, das Werk = der Beischlaf, et pudor obscenum diffiteatur opus, Ov. am. 3, 14, 28: cum fit amoris opus, Ps. Ov. her. 15, 46: opere faciundo lassus, Plaut. asin. 873: accedere ad opus, Mart. 7, 18, 5. B) meton.: 1) der Stoff für eine Arbeit, digitis subigebat opus, Ov. met. 6, 20. – 2) das gefertigte Werk, opera magnifica atque praeclara, Cic. ut enim pictores et ii, qui signa fabricantur, et vero etiam poëtae suum quisque opus a vulgo considerari vult, Cic.: gerebat auribus cum maxime singulare et vere unicum naturae opus, Plin.: mirabilia Orientis opera, Wunderwerke, Curt.: u. so septem opera esse in orbe terrae miranda, Gell. – So nun prägn., a) das Werk = das Bauwerk, der Bau, das Gebäude, Plur. die Bauten, curator operum, ICt.: opus publicum, ICt.: opera publica, Liv. u. ICt.: urbana, Liv.: opus balinei, ein Badehaus, Plin. ep.: opus exornare tuā statuā, Plin. ep.: reficere exstruereque opera, Suet. – b) als milit. t. t., militaria opera, milit. Werke (Bauten), Curt. 9, 8 (32), 14; insbes. α) das Schanzwerk, das Befestigungswerk, Verteidigungswerk, opus castrorum, Lagerbefestigung, Caes.: opus hibernorum, Winterlagerbefestigung, Caes.: emporium opere magno munitum, Liv.: fundas libriles sudesque in opere disponere, Caes. – Plur., Werke = Schanzwerke, Befestigungswerke, Schanzen, Befestigungslinie, magnitudo operum, Hirt. b. G.: castra magnis operibus communita, Sall. fr.: castra od. tumulum magnis operibus munire, Caes. – β) Belagerungswerk, opera munitionesque, Cic. u. Liv.: magnitudo operis, Caes.: urbem operibus circumdare, claudere, Vell. u. Nep.: Mutinam operibus munitionibusque saepire, Cic.: urbem ingentibus operibus saepire, Liv. – γ) Belagerungswerkzeug, -maschine, urbem vineis aliisque operibus oppugnare, Liv.: operibus urbem expugnare, Liv. – δ) das Werk = der Damm, summi operis fastigium, Curt.: opus accipere (in den Boden aufnehmen), Curt.: opus iacĕre (aufwerfen), Curt.: flumen operibus obstruere, Caes. – c) ein Werk der Kunst (Bildhauerei, Malerei, Weberei usw.), ein Kunstwerk, Silanionis opus tam perfectum, tam elegans, v. einer Statue, Cic. (u. so singularis talium operum auctor, Vell.): opus admirabile, Cic.: opus caelatum, Auct. b. Hisp.: pocula faginea, caelatum divini opus Alcimedontis, Verg.: totum Numidae sculptile dentis opus, Ov.: op. marmoreum, Marmorbild, Ov.: op. Mentoreum, ein von Mentor verfertigter metallener Becher mit Reliefs, Prop.: opus plumarium, Vulg.: ut reconcinnetur (palla) atque ut opera (Stickereien) addantur quae volo, Plaut.: hanc vestem, quā indutus sum, sororum non donum solum, sed etiam opus vides, Curt.: materiam superabat opus, Ov. – d) ein Werk der Architektur, opus albarium, tectorium, musivum, s. albāriususw. – e) ein Werk der Backkunst, opus pistorium, Backwerk, Cels. u. Plin. – u. ein Werk der Kochkunst, ein Gericht, opus spumeum, Anthim. 34 u. 40: fit etiam de hordeo opus bonum, Anthim. 64. – f) ein Werk, Erzeugnis der Biene, cerea opera sua, Colum. 9, 7, 3: ceris opus (= den Honig) infundite, Phaedr. 3, 13, 9. – g) eine Arbeit, ein Werk der Literatur, tantum opus, Liv.: caelatum novem Musis opus, Hor.: in utriusque operis sui ingressu, Quint.: opus habeo in manibus, Cic.: pangis aliquid Sophocleum? fac opus appareat (daß man etwas von dem W. zu sehen bekommt), Cic.: nullum opus otii exstat, Cic.: sane texebatur opus luculente, so war das Werk gewiß recht schön angelegt, Cic.: id quoque adiungere operi, Quint.: opere ipso (Geschichtswerk) coniungere alqd, Curt.: opus exigere, das W. (die Dichtung) zu Ende führen, Ov. – dah. ein Hand- u. Lehrbuch, opus geographicum, der Geographie, Mart. Cap. 6. § 609. – h) die Gattung, das Fach der Darstellung in Kunst u. Literatur; in der Kunst, Vell. 1, 16, 2; 1, 17, 4; in der Literatur, Hor. sat. 2, 1, 2. Quint. 10, 1, 31; 10, 1, 67 u. 69.

II) im weiteren Sinne, a) die Arbeit = Aufgabe, Obliegenheit, Leistung, Verrichtung, Handlung, der Dienst, viri docti, Plaut.: oratorium, Aufgabe, Verrichtung des Redners (zB. reden, Zeugen abfragen usw.), Cic.: censorium, Geschäft des Zensors (Erteilen einer Rüge), Cic.: opus πολιτικόν, eine Handlung, ein Dienst zum Besten des Staates, Cic.: periculosae plenum opus aleae, Hor.: operum hoc tuorum est, das wäre eine von deinen Aufgaben (ein Stück Arbeit für dich), Hor.: Amynander quod sui maxime operis erat, impigre agebat, was ihm vornehmlich oblag, Liv.: u. so sui maxime operis esse credens m. folg. Acc. u. Infin., Liv.: sunt quibus unum opus est (die es sich zur einzigen Aufgabe gemacht haben) m. folg. Infin., Hor.: aggredi ad pacis maximum opus, Liv.: certatim ad hoc opus (dem Mord des Tyrannen) curretur, Cic.: nobis nostrum intueri opus sat est, unsere Aufgabe im Auge zu behalten, Quint. – b) das Werk = das Unternehmen, die Tat, opus egregium, Curt.: mirabile, Curt.: virtutis opus, Verg. u. Curt.: magnum opus conari, Caes. fr.: gloria plus habet nominis quam operis, beruht mehr auf dem N. als auf Taten, Curt.: neve operis famam posset delere vetustas, Ov. – Plur., opera magna, Curt., maiora, Ov.: bellica, Curt.: alqm operibus anteire, Caes.: his immortalibus editis operibus, Liv.: Aeneae etiam ultimum mortalium operum fuit, Liv. – im christl. Sinne, Plur. opera = die guten Werke (καλὰ ἔργα), Cypr. epist. 18, 2. Ambros. de off. 1, 31, 163. Lact. 3, 9, 15. Vulg. Matth. 5, 16. – c) Plur. opera, polit. Werke = Schöpfungen, Einrichtungen, commendans illi sua atque ipsius opera, Vell. 2, 123, 2: primum principalium eius operum erat ordinatio comitiorum, Vell. 2, 124, 3. – d) die wissenschaftl. Materie, Wissenschaft, is libros de iure civili plurimos et qui omnem partem operis fundarent (vollständig behandelten) reliquit, Pompon. dig. 1, 2, 2. § 44: Tubero doctissimus quidem habitus est iuris publici et privati et complures utriusque operis libros reliquit, ibid. § 46. – e) die Mühe, Bemühung, magno opere, maximo opere, s. māgnopere: maiore opere, Cato fr.: non minimo opere, Licin. fr.: summo opere, Lucr. (vgl. summopere): quanto opere, s. quantopere: quantillo opere, wie leicht, Plaut.: tanto opere, s. tantopere: ebenso opere tanto, Plaut.: nimio opere, gar sehr, Cic. (s. Haupt opusc. 2, 457).

2. opus, n. indecl., das Werk = die nötige Sache, das Bedürfnis, nur in den Verbindungen: I) opus est = es ist nötig, -notwendig, -vonnöten, mit Dat. pers., mit Angabe der nötigen Sache, α) im Nom.: dux nobis et auctor opus est, Cic.: opus sunt boves, Varro: nobis exempla opus sunt, Cic.: sponsae aurum, vestem, ancillas opus esse, Ter.: deciens nummos mihi opus esse, Cic.: si quid ipsi Caesare opus esset, wenn er etwas von C. bedürfte, Caes.: in eam rem fidem suam, si quid opus esse putaret (nötigenfalls), interponeret, Cic.: illud te rogo, sumptu ne parcas ulla in re, quod ad valetudinem opus sit, Cic.: quaecumque ad proximi diei oppugnationem opus sunt, noctu comparantur, Caes.: quorsum est opus? Hor.: quae curando vulneri opus sunt, Liv. – β) im Abl.: sive forte opus sit cuneo aut globo, Cato fr.: silentio opus est, Afran. fr.: auctoritate tuā nobis opus est, Cic.: expedito homine opus est, Cic.: tacito cum opus est, clamas, Cornif. rhet.: quid verbis opus est? was bedarf es noch der Worte? (bei Abbrechung einer weiteren Erörterung), Plaut.: in cuius laudes exsequendas Cicerone laudatore opus fuerit, Liv. epit. – u. so immer mit Abl. des Partic. Perf. Pass.: non opus est recitato, Cato fr.: rescripto nihil opus est, Antwort ist nicht nötig, Fronto: quid opus sit facto? Nep.: facto, non consulto in tali periculo opus esse, Sall.: cur properato opus esset, Cic.: opus est puellā servatā, Ov.: sibi opus esse domino eius convento, Liv. – γ) selten im Genet.: quanti argenti opus fuit, Liv.: ad consilium pensandum temporis opus esse, Liv.: magni nunc erit oris opus, Prop.: sive illi laterum seu fuit artis opus, Priap. – δ) im Acc.: puero opus est cibum, Plaut.: opus est calcis modium unum, Cato. Vgl. über no. α bis δ Diom. 316, 27 sqq. – ε) im 2. Supin.: sed ita dictu opus est, Ter.: quod scitu opus est, Cic. – ζ) im Infin. od. Acc. u. Infin.: quid tibi opus vixisse, Plaut.: quid opus est affirmare? Cic.: opus sit nihil deesse amicis, Cic.: quid opus est caveri lege ne puniatur infans, si pulsaverit patrem? Sen. rhet.: non opus est nunc intro te ire, Plaut.: m. Nom. u. Infin., tu, quae istic opus erunt administrari, prospicies, Brut. in Cic. ep. 11, 11, 2. – η) m. ut od. ne u. Konj.: mihi opus est, ut lavem, Plaut.: tibi opus est, aegram ut te assimules, Plaut.: ad hoc efficiendum intellegebant opus esse, non ut etc.... nec ut etc.... sed ut etc., Tac. dial. 31 in.: reus, cui opus esset ne reus videretur, Plin. ep. 7, 6, 3. – θ) m. bl. Coniunctiv: seu sit opus quadratum acies consistat in agmen, Tibull. 4, 1, 101: quamquam non est opus affingas aliquid aut adstruas, Plin. ep. 9, 33, 11: quam (avaritiam tuam) refrenes aliquantulum opus est, Augustin. ep. 12: opus est multum vestiariis, quia frigus pati non potes, Augustin. serm. 38, 25. – ι) absol.: sic opus est, Ov. met. 1, 279. – II) opus habere alqā re, etwas nötig haben, Colum. 9, 1, 5. Itala 1. Thess. 5, 1 (bei Ambros. de fid. 5, 17, 213) u.a. Eccl.: vgl. jedoch Diom. 316, 33 nos non dicimus ›opus habeo, opus habebam‹, sed ›opus est mihi, opus erat mihi‹.

opus [CL] 1 something that is done, work, act, deed; b (dist. from fides, verbum, voluntas, or sim.); c (by God, w. ref. to creature or creation); d (med., w. ref. to surgical operation); e (opus carnis or Veneris; w. ref. to sexual intercourse or sim.); f (abl. sg. opere as quasi-adv.) in practice, indeed. post pauca, cum ergo sciret eorum opera, tradidit eos in tenebras Gildas EB 59; subaudis: in malis operibus, ut sequitur Comm. Cant. I 71; in omnibus operibus tuis memorare novissima tua et in aeternum non peccabis Aldh. PR 142 (143) p. 203; videte fratres quomodo iste antequam per laborem operum suorum agnoscatur, per providentiam Dei electus ostenditur V. Cuthb. I 3; cuncta opera bona quae facimus Bede Ep. Cath. 62.  b peccata quae fiunt opere et scientia Comm. Cant. I 376; Jacobus illis scribebat qui fidem sine operibus otiosam tenebant [cf. Jac. ii 20] Bede Ep. Cath. 23; officium episcopatus et verbo exercebat et opere Id. HE IV 13 p. 232; quantum distat inter volentem et facientem seu inter voluntatem et opus H. Bos. Thom. III 17 p. 244; ac si diceret †œverba mea prius audistis et opera mea postea vidistis” Bald. Cant. Commend. Fid. 625; falsus testis est qui quod ore docet opere destruit T. Chobham Serm. 12. 47va..  c exaemeron id est opera sex dierum Aldh. VirgP 27 p. 263; imitantes opus redemptoris nostri Bede Ep. Cath. 61; Deus ‥ die ‥ septima requiescit, non a labore sed ab opere [cf. Gen. ii 2] Bald. Cant. Serm. 14. 4. 442; Deus ‥ in operibus sex dierum complevit ornatus eorum R. Niger Chr. I 1; dicendum quod opus prime creationis fuit opus justitie Gros. Quaest. Theol. 205; in principio quando creasti omnia ex nihilo / sphericum opus et obscurum ex confuso chao Ripley 9.  d vertebellum instrumentum est carpentariorum, i. terebellum, et simili instrumento in quibusdam operibus utuntur cyrurgici SB 43.  e amat ‥ ille terram; amat hic opera carnis Bald. Cant. Serm. 3. 51. 527; requiritur quod neuter alteri corpus deneget nec alieno concedat ad opus carnale Holcot Wisd. 156; si opus fiat Veneris [Trevisa: ȝif me dooþ leccherie; ME: if the synne of lechery be fullefillede] / juxta procinctum lapidis Higd. I 38 p. 426.  f non esse ‥ Dei ministros qui earum doctrinas ‥ opere ‥ non adimpleverint Gildas EB 106; malorum cogitationum indulgentia est si opere non impleantur nec consensu Theod. Pen. I 7. 4; 705 quae omnia opere adhuc non inplebantur Wealdhere Ep. 22. 2 (alch): a (opus album) silver-making; b (opus rubeum) gold-making. c vessel used for experiments. a opus tamen rubeum fermento indiget rubeo, sicut opus album albo Dastin Ros. 5.  b Dastin Ros. 5 (v. 2a supra).  c tere in pulverem quem pone in opere philosophorum Ripley 203. 3 a (w. ref. to artefact); b (w. ref. to work of art; in quots., sculpture); c (w. ref. to literary work or document). a nisi ‥ arte plumaria omne textrinum opus diversis imaginum thoracibus perornent Aldh. VirgP 15 p. 244; ecclesiae ‥ aedificium multifario decore ac mirificis ampliavit operibus Bede HE V 20 p. 331; c1130 dixit nobis quoddam opus, sc. missale, apud vos incepisse Ch. Westm. 248A; aurificium, i. ipsum opus ex auro Osb. Glouc. Deriv. 20; 1295 ne ab aliqua parte Yspanie ‥ portetur ‥ ad civitatem ‥ Baione ‥ absque ‥ licencia ‥ fabrorum, aliquod opus operatum ferreum ad vendendum RGasc III 289b; 1401 illud opus ferreum cum luminari circa feretrum Ac. Durh. 452; 1417 pro opere lapideo nove fenestre ‥ pro opere vitreario ejusdem fenestre Ib. 406; 1445 casula antiqua de albo damasco cum aurificiis rectis medio avibus et aliis operibus contextis Invent. S. Paul. 522.  b erexerunt statuam ‥ quae ‥ prope omnia Romanae urbis opera miro rumore praecellit Lib. Monstr. I 3; [Edeiha] ‥ versu et prosa celebris et eximia, et opere et pictura altera erat Minerva Osb. Clar. V. Ed. Conf. 4.  c incipit auctoritas operis presentis Theod. Laterc. tit.; me ‥ quendam hominem in primordio operis utriusque sexus cognovisse testor Lib. Monstr. I 1; librum ‥ de metrico Paulini opere in prosam transtuli Bede HE V 24 p. 359; scripsi in eodem opere, commentarium secutus Hieronimi Id. Retract. 997; †966 (12c) ego Eadgifu predicti regis ava hoc opus egregium crucis caumate consolidavi CS 1191; inter opera Boetii que ad logicam spectant J. Sal. Met. 909A; est ‥ trimembris operis hujus partitio Gir. TH intr. p. 7; de judicis officio ultimo decrevimus subjungendum cum sit totius hujus operis finis et principium Ric. Angl. Summa 41 p. 104; de semibrevibus ‥ verum ‥ judicium ‥ dabimus in hoc opere sequente Haudlo 108; nec dicat aliquis nos hoc opus propter arroganciam ‥ incepisse Hauboys 180. 4 a a building, construction. b defensive structure, fortification. c (pl.) works, architectural or engineering operations. d (eccl. & mon.) department of works or fabric fund (v. et. fabrica 5). e (in place-name, Opus Australe) Southwark. a ruina turris, de qua re que opiniones fuerint parco dicere ‥ presertim cum pro instabilitate operis machina ruinam fecisse potuisset W. Malm. GR IV 333; cum ecclesie majoris opus, quod ipse a fundamentis inceperat, ad hoc incrementi processerat ut ‥ Id. GP IV 141; s1468 magna et mirifica construxit de novo et opera antiqua ad condignum reparavit Herrison Abbr. Chr. 12.  b a1190 forum et opus ville MS BL Harley 8656 f. 26v.  c civitatum principes ‥ magistratus et prefectos operum ad hanc rem convocatos fuisse Andr. S. Vict. Dan. 35.  d 1377 solvitur ‥ custodibus operis ecclesie IMisc 213/6 m. 4; legavit ‥ item operi ecclesie de Mungomery duodecim denarios FormA 424.  e de venia data exuli in Southwerk. strata foras urbem, qua pulchra suburbia restant, / hec Opus Australe dicitur, est etenim R. Maidstone Conc. 288. 5 workmanship, make, manner, or style of building or manufacture; b (dist. acc. material or technique); c (dist. acc. place, style of manufacture, name of artist, or sim.). cum ecclesia ‥ rotundo schemate et pulcherrimo opere conderetur Bede Nom. Act. 1038; ecclesiam operis egregii de lapide fecit Id. HE II 16 p. 117; corpus sacratissimum ‥ basilicā pulcherrimi operis ‥ honoravit W. Malm. GP IV 179; 1245 thuribulum ‥ album consimile alteri in opere et forma Invent. S. Paul. 467.  b velum opere plumario variatum Bede Tab. 424D; in ecclesia Sancti Salvatoris que ‥ opere cementario pulcherrime composita cernitur W. Malm. GP V 243; acus habeat ‥ parvas et subtiles ad opus anaglafarium [gl.: overaine leve] Neckam Ut. 101; acus habeat ‥ minus subtiles ad opus plumale Ib.; 1235 in nobili palatio opere cementario constructo (v. caementarius 1b); 1245 in cujus [calicis] pede levantur opere levato flores glageoli Invent. S. Paul. 465; calix ‥ planus est undique, et sine opere trifuriali Ib.; trifuriato opere Ib. 467; casula ‥ de albo diaspero orbiculari opere quasi ex leonibus Ib. 483; amictus ‥ interius operatur orbo opere Ib. 488; 1256 duas fialas argenteas et deauratas cum opere levato Cl 2; 1295 vas argenteum de opere costato Vis. S. Paul. 311b; stola et manipulus de opere pectineo cum nodulis in fine ejusdem operis Ib. 320b; amictus de opere plumario Ib.; 1295 de opere plano nigellato [correction of Vis. S. Paul. 313b] Arch. L 461; 1300 una coronella auri de opere fili super uno tissuto serico AcWardr 350.  c arcus ‥ auro et argento opere Theutonico fabrefactos erexit Chr. Pont. Ebor. A 354; c1170 duas patenas argenteas auro decenter ornatas, cum duobus urceolis preciosissimis, ex operibus Salomonis [? shaped like Solomon’s temple] et crusto aureo columnis deliciis octoginta sexdecim MonA II 437a; 1208 item j cuppa deaurata et plana ‥ item deaurata de opere Dunelm’ ponderis vij m. et j uncie (Exch. Invent.) Pipe R. Soc. NS XXXI 122; 1232 tres garlandesch’ de auro, quarum una fuit de veteri thesauro nostro cum saphiris et due alie de opere Paris’ minores Pat 43 m. 8; 1292 pro ij paruris et stola ‥ de opere Aleman’ Sacr. Ely II 5; 1295 duo candelabra cuprea de opere †Lemonicensi [l. Lemovicensi] Vis. S. Paul. 311b; vestimentum ‥ de opere Saraceno Ib. 320a; due palle benedicte, quarum j de opere Romano Ib. 333a; 1303 lxxi s. de alia cambuca argentea de opere Parisiensi Ac. Exec. Ep. Lond. 49; simul cum magna curtina de serico de opere paganorum Cart. Bath 808 p. 158; huic nempe puelle spectatissime fecerat rex apud Wodestoke mirabilis architecture cameram opere Dedalino sinuatam, ne forsan a regina facile deprehenderetur Knighton I 147; 1388 palle ‥ sive togelle magni altaris ‥ de opere Parisie vel Northfolchie (Invent. Westm.) Arch. LII 230. 6 something that has to be done, (act of) working, task, obligation, trade, or sim; b (forced) labour or service, usu. w. ref. to building, maintenance, or payment. si cui inponitur opus aliquod et contemptus gratia illud non fecerit, cena careat Gildas Pen. 15; complevit opus aedificii templi Domini Theod. Laterc. 12; genus utriusque sexus ‥ quod dexteram mammam virilem pro exercendis operibus ‥ habet Lib. Monstr. I 19; interrogantis opus est ut faciat respondentem improbabilissima dicere J. Sal. Met. 911B; fullonium, opus fullonum Osb. Glouc. Deriv. 245; 1564 in consideratione quod ‥ stipendium ‥ quod antea persolvetur capellano ‥ cederet in augmentationem stipendii lectoris predicti ‥ ipse teneatur aliquid operis obire quod antea spectabat ad capellanum StatOx 397.  b c743 (11c) ut ab omni tributo vectigalium operum onerumque saecularium sit libera CS 165; 767 terram liberam ‥ a cunctis operibus vel regis vel principis praeter instructionibus pontium CS 202; 767 liber et securus ‥ vi exactorum operum CS 451; 946 (14c) omne sacrificium quod nos dicimus munus ecclesiasticum, et opus ecclesiasticum, et munus rogificum ab omni familia illius terre reddatur CS 816; a1083 precipio etiam ut terre et homines sint ab omni opere castelli liberi Regesta 164 p. 124; c1107 ‥ quietos ‥ ab omnibus placitis et querelis ‥ et opere pontium et omnibus aliis operibus et auxiliis Ib. 827 p. 316; 1136 liberi et quieti de operibus Novi Castelli et omnium castellorum in Northumbreland Ib. 904; c1177 quieti ‥ de ‥ wardis et operibus castelorum et pontium et parcorum Danelaw 179; a1180 liberam ‥ ab opere putei et pontis (v. ericius 4). 7 (eccl & mon.,opus divinumor sim.) the work of God, usu. the Divine Office, or liturgical worship in general. donec socios operis divini sufficientes vel nutriret ipse, vel aliunde colligeret Hist. Abb. Jarrow 14; pietatis et castitatis opera diligenter observantes Bede HE III 4 p. 134; opus evangelizandi exsequens Ib. III 19 p. 163; sancta ut se invicem prevenirent ad opus Dei emulatio V. Gund. 8; alio etiam tempore solemne vigiliarum munus celebranti et more lux vel inimici dolo vel nutu Dei intercepta est et ab explendo opere Dei virum sanctum subsistere fecit J. Ford Wulf. 33; 1316 ut ‥ alia caritatis opera pro salute anime predicti Ermanni exercere valeat RGasc IV 1749 p. 509a.. 8 (feud, right to or income from) customary service; b (dist. acc. season); c (dist. from tascha); d (dist. from census; v. et. census 4b. reddebat inde omnes consuetudines firmae sicuti reddebant antecessores sui, excepto rustico opere sicut deprecari poterat a preposito (Worcs) DB I 172vb; si quis liber homo facit opera in die feriato, inde episcopus habet viij solidos DB I 263ra; 1100 militibus qui per loricas terras suas deserviunt terras dominicarum carrucarum suarum quietas ab omnibus geldis et ab omni opere ‥ concedo (Ch. Regis) GAS 522; c1120 in terra Warlanda sunt xj bovate ad opus et xv ad malam Cart. Burton 18; 11‥ non majus quam de tot civitatis mercatoribus opus ab eis exigatur Feod. Durh. xli n; 1215 dum milites de Anglia wardam suam faciunt et opus de eis non fuerit salvis mihi serviciis suis que facere debent Ch. Chester 394 p. 390; 1279 cum opus statutum debeat fieri triturabit duas thravas per duos dies Hund. II 657a; c1285 Ylle, Hallee, et Bockinge‥ valent cv lib. sine operibus et consuetudinibus Cant. Cath. Pri. 220; c1330 ista vero opera supra dicta mutata sunt in pecuniam, et sic isto die non faciunt opera sed solvunt (Ext. Barrington) Growth Eng. Ind. 386; 1338 werkmende Westgate cariabunt simul cum eis sine allocacione operis; et tales cariaciones vocantur opera incerta Cl 161 m. 11; 1351 de Fistingpond [l. Fiscingpond] ad quod quilibet virgatarius in opere reddere solebat per annum xiij d. Rec. Elton 365.  b 1242 et de xxv s. v d. de operibus estivalibus et autumpnalibus relaxatis eo quod executores Hugonis de Gurnay habuerunt blada existentia in terra de anno xxij per breve regis ad testamentum ejusdem Hugonis exequendum Pipe 140; 1281 Willelmus de la Dune in misericordia pro subtraxione operum autumpnalium ij s. SelPlMan 30; 1296 M. de M. quia absentat se de operibus in autumpno, vj d. Hal. Durh. 5.  c 1306 in v quarteriis ‥ avene triturandis ‥ ad tascham ‥ et residuum bladi triturabatur per opera (Ac.) Crawley 244.  d in diebus illis fuerunt ibi triginta virgate, omnes ad censum ‥ et triginta duo virgate ad opus Cart. Rams. III 307; et sexdecim virgate erant ibi ad opus; et una virgata ad censum quinque solidorum Ib. 331 (cf. ib. 275: tenet unam virgatam que dudum fuit operaria. et dat modo pro ea quatuor solidos ad censum). 9 day’s work. 1185 dies operis Rec. Templars 86; 1232 de vj d. de edelot[? l. edebot] pro defectu operis (Ac) Crawley 202; faciet qualibet ebdomada j opus vel, si dominus voluerit, acquietabit se de iij d. et erit operarius qualibet ebdomada per ij dies Cust. Taunton 10; non operabitur per ebdomadam nisi j opus Ib. 26; c1280 tenet j mesuagium et x acras terre faciendo pro eis qualibet septimana ‥ duo opera ‥ et valet opus ob’ quart’ (Ac) Crawley 235; c1283 si operatus fuerit per totum diem inter festum S. Michaelis et Hokedeye, allocabitur ei ille dies pro uno opere et dimidio ‥ et valet quodlibet opus ob. Cust. Battle 6. 10 maintenance, support, succour. si quis fecerit opus expulsi, quod Angli vocant utlages weorc, videat rex de pace (Inst. Cnuti 13) GAS 317. 11 use, benefit, advantage (ad opus or sim & gen.) for the benefit or use (of). b need, necessity. 774 (13c) ad opus familiae Christi, id est monachorum CS 215; c980 judex provinciae ad opus regis Text. Roff. f. 150; a1086 Wlfstanus episcopus et abbas de Evesham et Rambaldus cancellarius dirasionati sunt ad opus Sancti Petri de Westmonasterio ut illud haberet in dominio Regesta 213 p. 126; emendam accipiet ad opus regis (Kent) DB I 2ra; omnes ad opus domini arabant et herciabant DB I 166rb; c1144 omnia aisiamenta sua ‥ ad suos proprios usus sicut ego ipse melius habeo ad opus meum Regesta Scot. 41; 1197 in anulis et aliis ferramentis ad opus prisonum Pipe 188; 1216 retenta ad opus nostrum medietate ‥ aliam medietatem ‥ Gossewino ‥ habere faciatis Pat 8; 1325 si quis liber ville ‥ ultra certum numerum statutum falcaverit, dabit pro mille domino et hominibus ville pro opere ecclesie CBaron 145.  b ad presens nos aliud urget opus, ut de successore Lanfranci rerum seriem protendamus W. Malm. GP I 45; castrum metatus est, ut si opus accidisset ad illud confugeret Eul. Hist. II 214. 12 (opus est) it is necessary, needed, or essential, one needs; b (w. inf.); c (w. ad or ad & gdv.); d (w. ut & subj.); e (w. abl.); f (w. dat. of person & inf.). ipse ‥ quae opus esse videbantur operabatur Bede HE IV 3 p. 208; nec solum monendi sunt amici sed si opus fuerit objurgandi Ailr. Spir. Amicit. III 104. 695.  b de vino ‥ multa fare [sic] non est opus Hugeb. Wynn. 6; annon potius opus erat oculos submittere ‥ ? Andr. S. Vict. Dan. 71.  c preparatis que ad nupcias opus essent V. Chris. Marky. 12; 1215 quantum opus fuerit ad domum suam ‥ reedificandam (v. escapelare); s1453 ad cogitandum de crastino ‥ multum opus esset Reg. Whet. I 103.  d estne opus, ut confortetur sapiens? Andr. S. Vict. Sal. 126; qui cernitur et amatur non est opus ut credatur Ailr. Spec. Car. I 31. 535.  e quid opus est eucharistia? Bede HE IV 22 p. 261; 1165 prosunt quidem leges et canones, sed michi credite quia nunc non erat his opus J. Sal. Ep. 138 (144 p. 32); in abolitione ‥ veteris vite opus est virtute Bald. Cant. Commend. Fid. 596; in quibuscumque negotiis sermone opus non est, sufficiente consensu, his etiam surdus intervenire potest Vac. Lib. paup. 122.  f non ‥ opus erat eis plura loqui Bede Ep. Cath. 65; quia et tibi et multis opus est peccata sua bonis operibus redimere Id. HE IV 23 p. 265; non opus est nostris illud monstrare camenis Alcuin WillV 23. 10. 13 (opus habere) to need (to), to have (to); b (w. inf.); c (w. ut & subj.); d (w. abl.). 1241 nescit placitare secundum consuetudinem Anglie nec habet consilium sicut opus haberet CurR XVI 1493 p. 289.  b nam perfectus sapiens non habet opus argui Bede Prov. 967; ista non nisi non intelligenti aut calumnioso habes opus dicere Anselm (Casus Diab. 1) I 235.  c opus habemus ut ‥ facta sanctorum ‥ sollicita mente perscrutemur Bede Cant. 1164.  d nostri reatus quanto graviores sunt tanto majore ‥ paenitentia lacrimisque et elemosinis opus habent Bede Cant. 1239; cum orbem universum ‥ cultore spiritali opus habere perspexit Id. Prov. 1033; nolumus ‥ fontem illum intrare quia nec opus illo nos habere novimus, sed tamen pane illo refici volumus Id. HE II 5 p. 91; nobis, qui benedictione opus habebamus Ailr. Serm. 26. 32. 345. 14 place where metals are obtained, a mine, works. b (opus mortuum) rock that yields no ore. c (opus nigrum) black ore, slag. 1305 opera stannaria (CourtR 156 no. 27) VCH Cornw I 533; 1389 intraverunt opus suum stanneum et eum inde expulerunt CourtR 161/84 r. 6; 1503 opus stannar’ ‥ vocatum le Nether Worke (v. haivare); 1587 mineras et opera stannar’ vocata Tynne Workes Pat 1301 m. 17.  b 1323 in ‥ cariagio mine ‥ perforacione et avallacione mortuorum operum (v. avalatio 2); 1323 in ‥ avallacione motuorum [sic] operum (v. mori 12d).  c 1302 fornellario fundenti nigrum opus et plumbum sterile KR Ac 260/22 m. 6; a1307 in factura carbonum busce pro fusione nigri operis ad fornellos Ib. 260/19 m. 3; 1322 in fraccione, locione, et combustione dim’ carr’ plumbi de nigro opere per bolam, ij s. MinAc 1146/11 m. 12; 1323 in ‥ combustione dim. car[ettate] plumbi de nigro opere per bol[am] MinAc 1147/11 A. 12; pro toto residuo nigri operis de dicta minera proveniente Ib.; 1325 de v carratis plumbi fertilis provenient’ de pluribus nigris operibus (v. fusio 3). 15 peltry, undressed skin, usu of squirrel (v. et. 2 bissus 2 and grisus 2). 1223 salva nobis prisa nostra grisi operis, cere, et pannorum sericorum Pat 364; 1228 commisimus ‥ Gervasio ‥ camerariam nostram Londonie ‥ salva nobis prisa grisii operis, cere, et pannorum sericorum Pat 226; 1234 mandamus vobis quod de grisio opere ‥ retineatis ad opus nostrum duodecim milia Cl 472; 1236 ad opus regis faciat retineri quindecim milliaria grissii operis et duo milliaria cere Cl 277; 1243 xxv milia de grisio opere et xv milia de cuniculis et xc milia cere, et de pannis RGasc I 187a; 1298 de qualibet centena grisei operis venali, sex denarios Reg. Carl. I 115; 1303 timbra de grosso opere ob’. qualibet pellis lucrina debet ob’ EEC 166; pro lxix libratis operis bissi Ib. 269; pro stranglino [ME: strandlinge=sort of squirrel fur] et polan, et cujuslibet alterius nigri operis MGL II 94; 1397 pro v tymbriis operis rubei ‥ EEC 439; 14‥ de qualibet M operis de ruskyn ven’ Ib. 213.

1 ŏpus, (6) pĕris, n. , œuvre, ouvrage, travail : ¶ 1 his opus non defuit Cic. Verr. 2, 4, 54, lʼouvrage ne leur a pas manqué, cf. Cic. de Or. 2, 72, etc. ; opus quærere Cic. Tusc. 3, 81, chercher de lʼouvrage, du travail || operibus hominum, id est manibus, cibi varietas invenitur Cic. Nat. 2, 151, cʼest par le travail humain, cʼest-à-dire par la main de lʼhomme que se trouvent les nourritures diverses ; pecudum opere effici Cic. Off. 2, 11, être le résultat du travail des animaux ; non cessavit in suo studio atque opere Cic. CM 13, il ne cessa pas dʼétudier et de travailler || travail des abeilles : Varro R. 3, 16, 4 ¶ 2 travail des champs : opus faciam Ter. Eun. 220, je travaillerai la terre, cf. Haut. 73 ; opera Cic. CM 24, travaux de la campagne || le travail artistique : hydria præclaro opere Cic. Verr. 2, 4, 32, aiguière dʼun travail admirable, cf. Cic. Verr. 2, 4, 46 ; 4, 124, etc. ¶ 3 a) nondum opere castrorum perfecto Cæs. C. 2, 26, 2, les travaux du camp nʼétant pas encore achevés, cf. Cæs. G. 1, 8, 2 ; [dʼoù] ouvrage militaire : Cæs. G. 1, 49, 4 ; 4, 17, 10, etc. ; [et au pl.] travaux dʼart pour un siège : Cic. Phil. 13, 20 ; Nep. Milt. 7, 2 ; Liv. 35, 22, 8, etc. ; b) publica opera Cic. Verr. 1, 1, 12, bâtiments publics ; c) ouvrage, œuvre : [dʼun artiste] Corinthia opera Cic. Par. 36, les œuvres (bronzes) de Corinthe, cf. Cic. Verr. 2, 4, 67 ; 4, 132, etc. ; [dʼun écrivain] Cic. Ac. 1, 2 ; Fam. 16, 18, 3 ; Quint. 4, 1, 34, etc. ¶ 4 œuvre, acte [accomplissement dʼune chose qui est dans les attributions de] : opus censorium Cic. de Or. 2, 367 ; oratorium Cic. Br. 200, un acte de censeur, dʼorateur ; si mures corroserint aliquid, quorum est opus hoc unum Cic. Div. 2, 59, si qqch. a été rongé par les rats, dont cʼest lʼunique fonction ¶ 5 [expr.] : magno opere Cic. Verr. 2, 5, 107, avec beaucoup dʼeffort, v. magnopere, quantopere, nimiopere, etc.

2 ŏpus, (7) n. indécl., ¶ 1 a) chose nécessaire : quæcumque ad oppugnationem opus sunt Cæs. G. 5, 40, 6, tout ce qui est nécessaire pour lʼattaque, cf. Cæs. G. 1, 24, 2 ; 2, 22, 1 ; Cic. Fam. 16, 4, 2, etc. ; mihi frumentum non opus est Cic. Verr. 2, 3, 196, je nʼai pas besoin de blé ; quis neget opus esse oratori... Roscii gestum et venustatem ? Cic. de Or. 1, 251, qui prétendrait quʼun orateur nʼa pas besoin de la science du geste, de lʼélégance de Roscius ? cf. Cic. Rep. 5, 4 ; Cic. Fam. 2, 6, 4 ; 7, 31, 2, etc. ; ut det ei, si quid opus erit in sumptum Cic. Att. 8, 6, 2, quʼil lui donne ce dont il aura besoin pour ses dépenses [noter : quæ opus erunt administrari Brut. d. Cic. Fam. 11, 11, 2, ce qui aura besoin dʼêtre réglé] ; b) [impers.] opus est avec abl. : mihi opus est aliqua re, jʼai besoin de qqch., ou opus est aliqua re, besoin est de qqch. ; nihil opus est conjectura Cic. Amer. 107, il nʼest pas du tout besoin de conjecture || sed opus fuit Hirtio convento ? Cic. Att. 10, 4, 11, mais était-il besoin dʼaller trouver Hirtius ? cf. Sall. C. 31, 7 || opus est facto Cæs. G. 1, 34, 2, il est besoin dʼagir ; si quid opus facto est Cæs. G. 1, 42, 5, en cas de nécessité ; properato opus est Cic. Mil. 49, il est besoin de se hâter ; mature facto Sall. C. 1, 6, il est nécessaire dʼagir promptement, cf. Sall. C. 20, 10 ; 43, 5 ; 45, 1 ; 46, 2 || opus est promptu Pl. Cist. 111 ; jactu Ter. Ad. 740 ; dictu Ter. Haut. 941, il est besoin de prendre, de jeter, de dire || [avec inf.] Cic. Tusc. 1, 89 ; Fin. 4, 37 ; Att. 7, 8, 1 || [avec prop. inf.] Cic. Nat. 1, 89 || [avec ut subj.] Pl.  ; Tac. D. 31 ; [avec subj. seul] Pl. Merc. 1004 ; Plin. Min. Ep. 9, 33, 11 || [avec ne ] Plin. Min. Ep. 7, 6, 3 || [rare avec gén.] : Lucil. Sat. 334 ; Liv. 22, 51, 3 ; 23, 21, 5 ; Quint. 12, 3, 8 || [avec acc.] Pl. *Truc. 902 ; Cato *Agr. 15 ¶ 2 [qqf.] chose utile : illud, etiamsi opus est, minus est tamen necessarium Cic. de Or. 2, 43, ce genre, même sʼil est utile, ne laisse pas dʼêtre moins nécessaire, cf. Cic. de Or. 2, 326 ; Fam. 1, 9, 25 ; non opus est id sciri Cic. Off. 3, 49, il nʼest pas bon que cela soit su (il est mauvais, nuisible), cf. Cic. Clu. 140.

3 ŏpus, ī, v. opos.

opus , eris. n.
工程。手工。Operibus urbem sepire 以城塹護府。Operibus urbem claudere 以城塹圍城。Nimio opere 甚。Opere orare vel Opere maximo orare 再三求。

Suggest a Translation
See an image

opus est. imp.
緊要。需。— erit elegantioris alicujus 必緊要更雅緻者。Puer habet — cibo et Puero — est cibum 孩缺食。Ad comparanda ea quibus — erat 欲備所需之物。Nunc — aegram ut te assimules 今小姐須陽病。Dux nobis — est 我等緊需將軍。Praesidio firmiore — est ad istam provinciam 此省緊要益壯營汎。Ad comparanda ea quae opus erant 欲備所緊要之物。

Suggest a Translation
See an image

opus eris, n

• 2 AP-, work, labor, toil: Quod in opere faciundo operae consumis tuae, in doing your work, T.: grave Martis, military service, V.: (Graeci) opus quaerunt, seek(literary) employment: Sunt quibus unum opus est urbem celebrare, H.: magnum: dies Longa videtur opus debentibus, H.: naturā et opere munitus, art, Cs.—A product of labor, work, structure, public building, fortification: opere castrorum perfecto, Cs.: opus fieri (of a wall), N.: Mutinam operibus munitionibusque saepsit: Regis opus (of a harbor), H.—A work, book, composition, essay: habeo opus magnum in manibus: Fac opus appareat: ultra Legem tendere opus, H.—Artistic work, workmanship, art: quarum iste non opere delectabatur, sed pondere: haec omnia antiquo opere.—A deed, action, achievement: Hoc virtutis opus, V.—Abl.in adverb. phrases, māgnō opere, tantō opere, quantō opere, see māgnōpere, tantōpere, quantōpere.—Rarely with nimio: haec opera Graecos homines nimio opere delectant, excessively.—A working, effect: opus meae bis sensit Telephus hastae, O.—The subject of work, stuff, material: Seu digitis subigebat opus, O.—Fig., in nom.and acc.in phrases with the verb sum, work, business, need, want, necessity: longius, quam quoad opus est, procedetur, than the occasion requires: Sic opus est, O.: quae bello opus erant, S.: dux nobis et auctor opus est, we need a leader: omnia, quae tibi essent opus: quod ipsi opus esse videretur, censere, expedient: quorsum est opus?what for?H.: quae curando volneri opus sunt, L.: magistratibus opus est, there is need of: Cognati, quīs te salvo est opus, to whom your safety is important, H.: haud mihi vitā Est opus hac, I have no business with, etc., H.: Plus scis quid facto opus est, what must be done, T.: tantum modo incepto opus est, to make a beginning, S.: maturato opus est, haste is necessary, L.: ita dictu opus est, I must say, T.: quanti argenti opus fuit, L.: quid opus est de Dionysio adfirmare?: dixit id consilium sciri non opus esse, inexpedient: nil opus est te Circumagi, H.