enim
enim, for, for instance, namely, that is to say, I mean, in fact
- I To corroborate a preceding assertion, like equidem, certe, vero; hence freq. connected with these particles, esp. with vero (v. under B.), truly, certainly, to be sure, indeed, in fact: Ch. Te uxor aiebat tua Me vocare. St. Ego enim vocari jussi, certainly, I did order you to be called, Plaut. Cas. 2, 4, 2 (280): ornanda est enim dignitas domo, Cic. Off. 1, 39, 139: in his est enim aliqua obscuritas, in fact, indeed, id. Tusc. 1, 32, 78: ille (Dumnorix) enim revocatus resistere ac se manu defendere coepit, in fact, indeed, Caes. B. G. 5, 7, 8: tum M. Metilius, id enim ferendum esse negat, it was really not to be endured, Liv. 22, 25: enim istaec captio est, this is clearly a trick, Plaut. Ep. 5, 2, 36 (701): enim me nominat, positively he mentions my name, id. Trin. 5, 2, 10 (1134): enim non ibis nunc vicissim, nisi scio, you shall positively not go, id. Pers. 2, 2, 54 (236); id. Capt. 3, 4, 60 (592); cf. id. Most. 5, 2, 12 (1133): Th. Quid tute tecum? Tr. Nihil enim, nothing truly, Plaut. Most. 3, 1, 24 (555); so, nihil enim, Ter. Ad. 656; id. Hec. 850; cf.: enim nihil, Plaut. Bacch. 4, 4, 51 (690): Pa. Quid metuis? Se. Enim ne nosmet perdiderimus uspiam, id. Mil. 2, 5, 19 (429): tua pol refert enim, id. Stich. 4, 2, 36 (614): certe enim hic nescio quis loquitur, id. Am. 1, 1, 175 (327): certe enim, id. ib. 2, 2, 26 (658); id. As. 3, 3, 24 (614); Ter. And. 503.—So too in ironical or indignant discourse: tu enim repertu's Philocratem qui superes veriverbio! you indeed! Plaut. Capt. 3, 4, 36 (568): ex his duo sibi putant concedi: neque enim quisquam repugnat, Cic. Ac. 2 (Luc.), 13, 41 Goer.; cf. id. Mil. 3, 8; id. Deiot. 12, 33 sq.; id. Verr. 2, 1, 13; id. Phil. 7, 8; Liv. 7, 32; 34, 7; Hor. Ep. 1, 19, 44 al.: non assequimur. Isti enim videlicet Attici nostri quod volunt, assequuntur, Cic. Brut. 84, 288; so (with videlicet), id. Font. 9, 19; id. Cat. 2, 6, 12: Ca. Faxo haut tantillum dederis verborum mihi. Me. Nempe enim tu, credo, me imprudentem obrepseris, yes, indeed, I believe you are trying to take me in, Plaut. Trin. 1, 2, 23 (61).—
- B Strengthened by vero, and combined with it into one word, ĕnimvēro (unlike enim, usually beginning the sentence), yes indeed, yes truly, of a truth, to be sure, certainly, indeed: enimvero Chremes nimis graviter cruciat adulescentulum, Ter. Heaut. 1045: enimvero, inquit Crassus, mirari satis non queo, etc., Cic. de Or. 1, 36; Liv. 5, 25; 1, 51 fin.: postridie mane ab eo postulo, ut, etc.: ille enimvero negat, and of a truth, he denies it, Cic. Verr. 2, 4, 66; so, ille enimvero, id. ib. 2, 5, 39; Liv. 3, 35 fin.: hic enimvero, Cic. Verr. 2, 3, 60: enimvero iste, id. ib. 2, 3, 25.—In corroborating replies (cf. certe, I. A. 2.): Me. Ain vero? So. Aio enimvero, Plaut. Am. 1, 1, 188 (340); cf. id. Pers. 2, 2, 2 (184): Sy. Eho, quaeso, an tu is es? Ch. Is enim vero sum, id. Trin. 4, 2, 145 (987): Al. Tun' te abisse hodie hinc negas? Am. Nego enimvero, id. Am. 2, 2, 127 (759); id. As. 3, 3, 98 (688); id. Am. 1, 1, 254 (406): Pa. Incommode hercle. Ch. Immo enimvero infeliciter, Ter. Eun. 328.—And in ironical or indignant discourse: Da. Ubi voles, arcesse. Si. Bene sane: id enimvero hic nunc abest, that, to be sure, is wanting here as yet, Ter. And. 848; id. Phorm. 465: enimvero ferendum hoc quidem non est, Cic. Verr. 2, 1, 26; Liv. 43, 1; cf. id. 6, 14; 25, 41; 27, 30; 33, 46; 34, 58.
- II Transf.
- A To prove or show the grounds of a preceding assertion, for: haec sunt non nugae; non enim mortualia, Plaut. As. 4, 1, 63 (808): mihi vero omne tempus est ad meos libros vacuum: numquam enim sunt illi occupati, Cic. Rep. 1, 9: quas (geometricas formas) ut vidisset, exclamavisse, ut bono essent animo, videre enim se hominum vestigia, id. ib. 1, 17 et saep. —In parenthetical sentences: quocirca (dicendum est enim saepius), cum judicaveris, diligere oportet, Cic. Lael. 22, 85; cf. id. Tusc. 2, 24, 58; id. Ac. 2 (Luc.), 7, 22: rumpor et invideo (quid enim non omnia narrem?), etc., Ov. H. 16, 221: di maris et caeli (quid enim nisi vota supersunt?), etc., id. Tr. 1, 2, 1 et saep.—
- 2 Sometimes the assertion, the reason for which is given, is to be mentally supplied, Cic. Tusc. 5, 9, 26; cf. id. de Or. 2, 6, 24; id. Leg. 2, 7, 17: Am. Qui istuc potis est fieri, quaeso, ut dicis, jam dudum, modo? Al. Quid enim censes? te ut deludam contra? etc., what then do you think? Plaut. Am. 2, 2, 62 (694); cf. Cic. Tusc. 1, 6, 10; Hor. S. 2, 3, 124; Curt. 5, 8; 10, 2 al.—So the expression: quid enim dicam? commonly ellipt.: quid enim? qs. for what can be objected to the assertion just made? quid enim de T. Tatio Sabino dicam, Liv. 4, 3, 12: quid enim? fortemne possumus dicere eundem illum Torquatum? Cic. Fin. 2, 22, 72; 2, 28, 93; id. Fam. 5, 15, 2; Lucc. ap. Cic. Fam. 5, 14, 2; Hor. S. 1, 1, 7; 2, 3, 132 et saep.—
- B To explain a preceding assertion, for instance, namely: Sy. Si futurum est, do tibi operam hanc. Mi. Quomodo? Ut enim, ubi mihi vapulandumst, tu corium sufferas, Plaut. Poen. 4, 2, 33 (855); Sc Metuo maxime. Pa. Quid metuis? Sc. Enim ne nos nosmet perdiderimus, id. Mil. 2, 5, 19 (429): Lu. Di me perdant, si bibi, Si bibere potui. Pa. Qui jam? Lu. Quia enim obsorbui, why because, id. ib. 3, 2, 21 (833); id. Am. 2, 2, 34 (666); id. Capt. 4, 2, 104 (884); id. Cas. 2, 6, 33 (385); Ter. Heaut. 188: quod enim, Ap. Met. 9, 25, 3; non igitur videtur nec frumentarius ille Rhodios nec hic aedium venditor celare emptores debuisse. Neque enim id est celare, quicquid reticeas; sed cum, etc., Cic. Off. 3, 13 fin.: antiquissimam sententiam, tum omnium populorum et gentium consensu comprobatam sequor. Duo sunt enim divinandi genera, etc., id. Div. 1, 6, 11; cf. id. de Imp. Pomp. 2, 6. See Hand, Turs. II. p. 374-409.
canonico ‥ talibus verbis alloquitur: “~m,” inquid, “scio quod per longum tempus me dilexisti”
~m sunt nomina testium
te ‥ exhortari non piget. hoc ~m ideo agimus quia ‘karitas Christi ‥ urget nos’
supra se ‥ habet urbem Alcluith, quod ‥ significat petram Cluith; est ~m juxta fluvium nominis illius
intravit cubiculum quo dormire disponebat; erat ~m prima hora noctis
dum ~m mihi omnipotens ‥ sceptra regni largitus est ideo ‥ ex eo quod dedit retribuo
non solum vox tua sonet laudes Dei ‥ cum ~m voce cantaveris, silebis aliquando vita‥. si ~m ore clamas et fraudem cogitas, siluisti a Deo, ‥ cum ~m laudatur Deus de bono opere tuo, laudas Deum
confirmative sive adjunctive [sc. conjuncciones ] sunt hec ‘quod’, ‘~m’, ‘cum’, ‘dum’, ‥ [etc. ] ‥ causales vero sunt ut ‘quia’, ‘quamobrem’, ‘quapropter’, ‘~m’
quid hue venisti? non ~m mihi aliquid ‥ salutis potes ultra conferre
equus niger et superbe hinniens ‥ videbatur uncis ferreis protuberantibus, super quos misera imposita mox ab oculis intuentium ‥ disparuit; audiebantur ~m [] clamores per quatuor fere miliaria : tamen W. Malm. GR II 204
priores [i. e. Christi tirones ] ‥ cum lacrimis forte, quae ex Dei caritate profluunt, alii ~m [i. e. apostatae ] atque cum tristitia, sed quae de indignatione ‥ deprehensae conscientiae extorquetur, illud [? debitum ] excipient
membra sua propria ‥ laniavit. non solum ~m seipsum ‥ decerpebat, quin etiam omnes ‥ morsibus lacerabat
[ea terra ] ad curiam regis pertinet juste. Godricus ~m occupavit injuste
gens fortis et animosa, vita et moribus conveniens cum Germanicis; non ~m ita inhiat spoliis et rapinis ut gens Germanica
I adv., ¶ 1 cʼest un fait, bien sûr : certe enim hic nescio quis loquitur Pl. Amph. 331, évidemment, cʼest un fait, il y a ici qqn qui parle, je ne sais qui, cf. Aul. 811 ; Capt. 568 ; Cas. 323 ; Epid. 648, etc.; Cæs. G. 5, 7, 8 ; C. 2, 32, 7 ; Virg. En. 8, 84, etc.; Liv. 34, 7, 14 || [dans le dialogue] effectivement, parfaitement, oui : Pl. Cas. 280 ; 365 ; Ter. Andr. 503 ¶ 2 en fait, en réalité : Ter. Phorm. 694 ; immo enim nunc quom maxume... Ter. Andr. 823, bien au contraire, en fait, cʼest maintenant plus que jamais que... ; nec nomina quæ sint est numerus ; neque enim numero comprendere refert Virg. G. 2, 104, il nʼest pas possible dʼénumérer les noms des vins ; et en fait une énumération est inutile ; populares ? quid enim eos per populum egisse ? Liv. 3, 39, 9, des partisans du peuple ? or, en fait, quʼavaient-ils fait par lʼentremise du peuple ? ¶ 3 expressions : a) at enim [dans le dialogue, en réponse] oui, mais ; je veux bien, mais : Pl. Trin. 806 ; Ter. Haut. 699 ; Cic. de Or. 3, 47 ; 3, 188 ; Off. 1, 144 || [dans un développt ] tout cela est incontestable, mais : Cic. Mur. 74 || [pour introduire une objection] v. at ; b) sed enim, mais de fait : Cic. de Or. 1, 16 ; Cæl. 60 ; Virg. En. 1, 19 ; 2, 164 ; 5, 395, etc.
II conjonction qui introduit soit la confirmation, soit la cause :
A confirmation : ¶ 1 en effet, de fait : rem haud sane difficilem admirari videmini : quibus enim nihil est... Cic. CM 4, cʼest une chose bien simple qui vous étonne, ce semble : en effet ceux qui nʼont rien... || [souvent rapproché de nam (cause)]: Cic. Cat. 3, 23 ; Off. 3, 21 ; 3, 69 ; 3, 101, etc. || [confirmation par un fait] de fait, par exemple : Cic. Off. 1, 73 || [la confirmation souvent se trouve dans tout le développement et non pas seulement dans la phrase qui suit] : Cic. Off. 1, 26 ; 1, 34 ; CM 39 ; 69, etc. || [confirm. sous forme de réflexion] de fait, le fait est que : disertus esse possem, si contra ista dicerem. — Quis enim non in ejusmodi causa ? Cic. Tusc. 1, 11, jʼaurais pu étaler de beaux développements, si jʼavais combattu tes idées sur ce point. — De fait, qui ne le pourrait sur un tel sujet ? cf. Cic. Mil. 8 ; Div. 1, 65, etc. ; [avec ironie] : Cic. Verr. 2, 1, 35 ; Dej. 33 ; Cat. 2, 12 ; Phil. 7, 21 ; Br. 288 || [elle porte sur une opposition] : hic in domum multiplicatam retulit... ignominiam et calamitatem. Ornanda enim est dignitas domo, non ex domo tota quærenda... Cic. Off. 1, 139, celui-ci, dans une maison ainsi agrandie ne fit entrer que lʼignominie et le malheur. Le fait est que, si la dignité doit être rehaussée par la maison, elle ne doit pas se tirer tout entière de la maison, cf. Lucr. 5, 988 ; Cic. Fin. 1, 57 ; de Or. 1, 125, etc. ¶ 2 [introduit un développement annoncé] voici le fait, voici la chose, eh bien ! [je commence] : dicendum igitur putas de sortibus ? quid enim sors est ?... Cic. Div. 2, 85, tu penses donc quʼil faut parler des sorts ? eh bien ! quʼest-ce quʼun sort ? cf. Fin. 1, 32 ; CM 65 ; Div. 1, 11, etc. || [dans le dial. introduit une réponse] : quid metuis ? — enim ne... Pl. Mil. 429, que crains-tu ? — cʼest de... ; Cas. 372 ; Men. 162 ; Pœn. 855 || [avec redoublement familier] quia enim Pl. Amph. 666 ; Capt. 884 ; Cas. 385 ; Ter. Haut. 188 || quid illo facias ? — at enim... — quid enim ? Ter. Haut. 317, que prétends-tu faire avec cela ? — eh bien mais, voici... — quoi, voici ?
B cause : ¶ 1 cʼest que : nil sentio — non enim es in senticeto... Pl. Capt. 860, je ne sens rien — cʼest que tu nʼes pas dans un sentier épineux... ( Bacch. 457 ) ; quid est ? num conturbo te ? non enim fortasse... intellegis Cic. Phil. 2, 32, eh quoi ? te troublé-je ? cʼest que peut-être tu ne comprends pas..., cf. Cic. Verr. 2, 4, 25 || car, en effet : fortunatum Nicobulum, qui illum produxit sibi — hic enim rite productust patri Pl. Bacch. 457, heureux Nicobule, qui a élevé cet enfant — cʼest en effet un enfant bien élevé quʼa le père ; defectio virium adulescentiæ vitiis efficitur... ; libidinosa enim adulescentia... Cic. CM 29, lʼaffaiblissement provient de vices de la jeunesse...; car une jeunesse déréglée..., cf. Rep. 1, 29, etc. || [dans des parenth.] Cic. Læl. 85 ; Tusc. 2, 58 ; Ac. 2, 22, etc. ; Virg. En. 6, 317 || [souvent rapproché de nam (confirmation)] : vivere et eam quidem vitam, quæ est sola vita nominanda. Nam, dum sumus inclusi in his compagibus corporis, munere quodam necessitatis et gravi opere perfungimur ; est enim animus cælestis Cic. CM 77, vivre, et de la vie qui seule mérite le nom de vie. De fait, tant que nous restons enfermés dans cette prison du corps, nous accomplissons un devoir imposé par la nécessité et une tâche pénible ; car lʼâme, qui est dʼorigine céleste..., cf. Læl. 19 ; 92 ; Off. 2, 51 ; 2, 73 ¶ 2 [pour justifier une question, une allégation, une expression] car, le fait est que : quando denique nihil ages ? —... mihi enim liber esse, non videtur, qui non aliquando nihil agit Cic. de Or. 2, 24, bref, quand seras-tu à ne rien faire ? — le fait est que, à mes yeux, nʼest pas libre celui qui nʼest pas parfois sans rien faire ; an malumus Epicurum imitari ? qui multa præclare sæpe dicit ; quam enim sibi convenienter dicat, non laborat Cic. Tusc. 5, 26, ou bien aimons-nous mieux imiter Épicure ? il dit souvent beaucoup de bonnes choses ; car il ne se préoccupe pas dʼêtre dʼaccord avec lui-même, cf. Tusc. 1, 76 ; 1, 78 (le 2e enim justifie clarioribus ) ; Leg. 2, 17 ; Off. 1, 30 || [en part. sous la forme interrog.]: quid enim ? Cic. Fin. 2, 72, eh quoi, de fait ? cf. 2, 93 ; Fam. 5, 15, 2, etc.; Hor. S. 1, 1, 7.
➳ enim se tient dʼordinaire à la seconde place dans la phrase, même à la troisième ; qqf. en tête chez les comiques [ex. Pl. Epid. 701 ; Trin. 1134 ].
- 1. namelijk, immers, toch immers; ➤ illi viri vituperandi, non enim omnes cives salvos esse voluerunt (Cic.); habes legis prooemium, sic enim haec appellat Plato (Cic.);
- 2. natuurlijk, vind je ook niet?; ➤ quid metuis? :: enim ne nosmet perdiderimus uspiam;
- 3. quid enim? wat dan?, hoezo?;
- 4. at enim, sed enim maar het is toch zo dat, maar natuurlijk.
因爲。定然。但。 Video difficile esse consilium, sum — solus 自想此謀難因無人助故也。
Suggest a Translation
See an image
Cur me incusas quod Enim sim. Interdum pro
autemusurpatur. Regula Magistri cap. 82 :
Hoc enim ne sit in aliquo, frequenter omnes scrutentur a Præpositis.Anastasius Bibl. in Nicolao I. pag. 209 :
Fecit Enim in confessione ipsius sacratissimæ Basilicæ jugulum de auro, etc.Eckeardus de Casibus S. Galli cap. 3 :
Scio, inquit ille, et optime scio, nam Enim semper facit, quod semper fecit, etc.
- conj.(usu. after the first word in its clause).
- II. In explaining or specifying, for, for instance, namely, that is to say, I mean, in fact: similis sensus exstitit amoris ... nihil est enim virtute amabilius: non videtur celare emptores debuisse; neque enim id est celare, etc. — In a parenthesis, for, in fact, observe: ut antea dixi (dicendum est enim saepius): Hic tibi—fabor enim ... —bellum geret, V.—In a transition to an explanatory fact or thought, for, in fact, now, really: quod scelus unde natum esse dicamus? Iam enim videtis, etc.: nihil est enim tam populare quam bonitas.—Often in exhortations, etc.: attendite enim cuius modi edicta sint.—
- IIII. In giving a reason, for, the reason is that, because: tolle hanc opinionem, luctum sustuleris. Nemo enim maeret suo incommodo.—Ellipt., giving a reason for something implied, for, of course, naturally, but: qui multa praeclara dicit; quam enim sibi constanter dicat, non laborat, i. e. but that goes for little, for, etc.: ne tibi desit? Quantulum enim summae curtabit quisque dierum, si, etc., i. e. that is no reason, for, etc., H.—Without a verb: quid enim? why not? what objection can be made?: quid enim? fortemne possumus dicere eundem illum Torquatum?: Militia est potior; quid enim? concurritur, etc., H.—
- IIIIII. In confirming, in fact, indeed, truly, certainly, assuredly, to be sure: quid illas censes (dicere)? nil enim, nothing at all, T.: Caesar ... interfici iussit, arbitratus ... Ille enim revocatus resistere coepit, and in fact, Cs.: Sed neque ... nomina quae sint Est numerus; neque enim numero conprendere refert, and truly, V.: quis est, qui velit ... vivere? Haec enim est tyrannorum vita.—With imper, come, now: attende enim paulisper!—In replies, of course, certainly, no doubt: A. quid refert? M. Adsunt enim, qui haec non probent.
-
…; convenisse eodem compluris eiusdem amentiae scelerisque socios. num negare audes quid taces convincam, si negas. video enim esse hic in senatu quosdam qui tecum una fuerunt. O di immortales ubinam gentium sumus quam rem publicam habemus…
Cicero, in Catilinam
-
…sceleri ac furori tuo non mentem aliquam aut timorem tuum sed Fortunam populi Romani obstitisse ac iam illa omitto neque enim sunt aut obscura aut non multa commissa postea quotiens tu me designatum, quotiens vero consulem interficere conatus es quot…
Cicero, in Catilinam
-
…sedes pararentur. Futurum esse paucis annis uti omnes ex Galliae finibus pellerentur atque omnes Germani Rhenum transirent ; neque enim conferendum esse Gallicum cum Germanorum agro neque hanc consuetudinem victus cum illa comparandam. Ariovistum autem, ut semel Gallorum…
Julius Caesar, Gallic War
-
…in aliquas terras et vitam istam multis suppliciis iustis debitisque ereptam fugae solitudinique mandare refer inquis ad senatum ; id enim postulas et, si hic ordo placere sibi decreverit te ire in exsilium, obtemperaturum te esse dicis. non…
Cicero, in Catilinam
-
…. interrogas me, num in exsilium non iubeo, sed, si me consulis, suadeo. quid est enim, Catilina, quod te iam in hac urbe delectare possit in qua nemo est extra istam coniurationem perditorum hominum…
Cicero, in Catilinam
-
…posse Quod sua victoria tam insolenter gloriarentur quodque tam diu se impune iniurias tulisse admirarentur, eodem pertinere. Consuesse enim deos immortales, quo gravius homines ex commutatione rerum doleant, quos pro scelere eorum ulcisci velint, his secundiores…
Julius Caesar, Gallic War
-
…si quidem hanc sentinam urbis eiecerit uno me hercule Catilina exhausto levata mihi et recreata res publica videtur. quid enim mali aut sceleris fingi aut cogitari potest quod non ille conceperit quis tota Italia veneficus, quis gladiator, quis…
Cicero, in Catilinam
-
…ad necem civium transtulisti ibis tandem aliquando quo te iam pridem tua ista cupiditas effrenata ac furiosa rapiebat ; neque enim tibi haec res adfert dolorem, sed quandam incredibilem voluptatem. ad hanc te amentiam natura peperit, voluntas exercuit…
Cicero, in Catilinam
-
…aere alieno maiores etiam possessiones habent quarum amore adducti dissolvi nullo modo possunt. Horum hominum species est honestissima sunt enim locupletes voluntas vero et causa impudentissima. tu agris, tu aedificiis, tu argento, tu familia, tu…
Cicero, in Catilinam
-
…desperatorum hominum flagitiosi greges, o nos beatos, o rem publicam fortunatam, o praeclaram laudem consulatus mei non enim iam sunt mediocres hominum libidines, non humanae et tolerandae audaciae ; nihil cogitant nisi caedem, nisi incendia ,…
Cicero, in Catilinam