Logeion | pastillus

pastillus, i, m. dim. [panis],

a little loaf or roll: pastillus forma panis parvi utique deminutivum est a pane, Paul. ex Fest. p. 222 Müll.—
II Transf., medicine in the form of a round ball or cake, a lozenge, troche, trochisch, Plin. 22, 12, 14, § 29: emplastra pastillique, quos τροχίσκους Graeci vocant, Cels. 5, 17, 2; cf. id. 5, 20: sucum in sole coctum dividunt in pastillos, Plin. 13, 22, 43, § 126: digerere aliquid in pastillos, id. 12, 27, 60, § 131: in pastillos cogere, id. 20, 1, 2, § 3: densare in, id. 25, 13, 95, § 152: diluere in, id. 25, 12, 91, § 143.—Also of aromatic lozenges, used to impart an agreeable smell to the breath: pastillos Rufillus olet, Hor. S. 1, 2, 27; 1, 4, 92; Mart. 1, 88, 2.

pāstillus, ī, m. (nach Paul. ex Fest. 222, 18 Demin. v. panis), I) ein Kügelchen aus Mehl, Plin. 22, 29; vgl. Paul. ex Fest. 222, 18. – II) ein Kügelchen von Arzneien, die Pille (griech. τροχίσκος), Cels. u. Plin.: alqd dividere in pastillos, aus etw. Pillen machen, Plin.: von wohlriechenden Sachen, zum Auf-od. Zwischenstreuen (griech. διάπασμα), zum Kauen, um dem Atem einen angenehmen Geruch zu geben, eine Würzmorselle, Pastille, Hor., Mart. u. Plin.

pastillus [CL], ~illum, ~ellus [OF pastel], ~illa 1 small loaf of bread. b lozenge, pastille. ~illus, litel hlaf Ælf. Gl. 127; ~illus, i. parvus panis Osb. Glouc. Deriv. 421; brede, ‥ panis, paniculus, ~ellus CathA. b ~ellus, hunig æppel GlC P 137; 9‥ passtellus, hunig æppel WW. 2 pasty, pie. pastilli cum farcturis D. Bec. 2570; pueros duos ad virum Dei destinavit triplici munerum benedictione onustos, pane, ~ellis, et duobus vasis vini J. Ford Wulf. 84; 1212 per servicium ferendi patillos de primo allece domino regi ubicunque inventus fuerit in Anglia Fees 128; 1219 per sergantiam ferendi xxiiij ~illa allecis domino regi Ib. 281; 1275 tenent ‥ per servicium quod ducent quolibet anno domino regi ubicumque fuerit in Anglia xxvj ~ella de novo allece, et burgenses de Norwico debent facere ~ella Hund. I 467a; 1292 in factura ~illarum anguillarum cum pulvere, viij s KR Ac 308/15 m. 7; 1305 in furnag’ patell’, iij s. ‥ in pistura patell’, iij s. ‥ in furnag’ pastell’, iij s KR Ac 309/10 m. 1; datum fuit michi ‥ iij ~ella venyson W. Worc. Itin. 264; ~ellus, a pastey, pastethe WW. 3 (med.) plaster, poultice. emplastetur ~ellum per iij dies Gilb. III 143. 1; liga desuper ~ellum herbarum quod dicitur sigillata vel fora Ib. VII 333 1. 4 paste of woad as dye, pastel. 1409 diverse mercandise ut panni, vina, pascelle de gaides, frumentum, ‥ . pro dolio de pascel septem ardicos Foed. VIII 580; 1523 de vinis, gualdis sive ~ellis vocatis Thoulouse woad ‥ aut aliorum bonorum Ib. XIV 3; 1567 navem quandam Gallicam ‥ ~ello onustatam HCA 1/38/228.

pāstillus, (14) ī, m. (panis), ¶ 1 petit gâteau [sacré] : P. Fest. 222 ¶ 2 tablette, pastille, pilule : Plin. 22, 29 ; 25, 152 ; Cels. Med. 5, 17, 2 || pastille [parfumée pour lʼhaleine] : Hor. S. 1, 2, 27 ; Mart. 1, 87, 1.

pāstillus, ī m (poët.; postklass.) pil, pastille.

pastillus , i. m.
香片。乾藥。

Suggest a Translation
See an image

dimin. a Pastus. Vide in hac voce.

. Celsus lib. 5. cap. 17 : Malagmata atque emplastra Pastillique, quos τροχίσκους Græci vocant, cum plurima eadem habeant, differunt eo quod malagmata maxime ex floribus, eorumque surculis : emplastra Pastillique magis ex quibusdam metallicis fiunt.... Inter emplastrum autem et Pastillum hoc interest, quod emplastrum utique liquati aliquid accipit ; in Pastillo tantum arida medicamenta aliquo humore junguntur. Hinc , et appellatus Panificium carne aut alio edulio fartum, nostris Pasté, quod in modum medicorum pastilli compositum et fartum sit. Bulla Honorii III. apud Margarinum : Tenentur præstare.... unam gallinam et 2. panes, et unum Pastillum, vel loco pastilli unam gallinam. Transactio inter Abbatem et Monachos Crassenses ann. 1351 : Tenetur dare dictus.... Abbas pro flanzonibus, artecreis sive Pastillis faciendis pastam necessariam de frumento. Vita S. Ulrici Eremitæ n. 26 : Duos pueros cum panibus, Pastellis et duobus vasis vini....... misit. Monasticum Angl. tom. 2. pag. 935 : Habebunt etiam annuatim duas summas frumenti pro Pastellis, cum voluerint, faciendis. Occurrit præterea apud Marten. tom. 4. Anecd. col. 1248. et tom. 1. Hist. Dalphin. pag. 26. Consule D. le Vert in Dissert. de Missa et Communione pag. 138. , in Ordinat. Humberti II. tom. 2. Hist. Dalphin. pag. 313 : Item, volumus quod serviatur nobis in dicta die Veneris de uno intromeysio, videlicet de Pastillis de Lotaringia cum aliquibus aliis frixuris. , in Medicina Salernit. pag. 152 : Cæterum pro caponum et gallinarum pinguium Pastillatarum condimento, præter exiguam specierum dulcium copiam nihil penitus adhibendum est, idque in fine tantum, per æstatem quidem cum omphacio, per hyemem vero cum optimo vino. , in Pastillum evadere. Cariopontus lib. 3. Passion. cap. 24 : Et simul omnia mixta tamdiu malaxa, donec Pastillescant. , Pastillus. Alexander Iatrosophista lib. 1. Passionum : Galbanum et sapa quæ tundes simul, et facies Pastelliones, qui possint in foramen dentis intrare. , Pastillorum confector, apud S. Augustinum lib. 2. de Moribus Manichæor. cap. 15. Ordinatio Hospitii S. Ludovici Regis ann. 1261 : Joannes Pastillarius....... habebit autem pretium pastillorum, tartarum, et flatonum, sicut solet. Occurrit præterea in Statutis Collegii S. Bernardi ann. 1493. apud Lobinell. tom. 3. Hist. Paris. pag. 176. , Eadem notione. Edictum Philippi VI. Franc. Reg. ann. 1329. tom. 2. Ordinat. pag. 33 : Quod Pasticerii dictæ villæ Andegaviæ, et singuli eorum jurare teneantur, quod ipsi facient fieri, et facient bonos et legitimos pastillos, et pasta, carnibus, et pretio legitimis. Obituarium S. Gerardi in Lemovic. fol. 31 : Quæ summa prædicta fuit data in custodiam Joanni Mourelli Pasticerio. Occurrit etiam in Charta ann. 1358. ex Reg. Johan. Comit. Pictav. fol. 77. v°. in Camera Comput. Paris. asservato. Pistores dulciarii seu Pasticerii simplices, in Aresto Parlam. Paris. ann. 1508. ex Lib. griseo Castelleti Paris. fol. 76.

pāstillus ī, m dim.

pastus, a lozenge, troche, pastille(to perfume the breath), H.

PASTILLUS

PASTILLUS, PASTILLUM, strictly a small round cake of fine meal (Plin. Nat.18.102), used in sacrificial offerings (Fest. p. 250). Festus (p. 222) takes it to be a diminutive of panis. For the making of these there was a guild of pastillarii (C. I. L. 6.9765, 9766). In the masculine form the word was used for small round lozenges (τροχίσχοι), compounded from herbs or fruits, and used for medicines (Plin. Nat.20.3) or sweetmeats (Id. 12.131); and especially scented lozenges of aromatic herbs, eaten to make the breath sweet. (Hor. Sat. 1.2, 27; 1.4, 92;--Mart. 1.87; Becker-Göll, Gallus, 3.367; Blümner, Technologie, 1.86.)

[G.E.M]

Pastillus

(τροχίσκος). A small round ball of flour or paste, or of perfumed and aromatic ingredients used to impart an agreeable odour to the breath, like our “cachous” and similar preparations (Pliny H. N. xiii. 43).

pastillus

Saved

Recent