praesidere

praesĭdēre [CL], praesĕdēre 1 to sit to the fore, at the head. gloriosa unitas ‥; scio te sine qualitate bonam ‥ absque situ ~sidentem H. Bos. LM 1365D. 2 to be in charge of or preside over; b (w. dat.); c (w. acc.); d (w. ad & acc.). ~sidente agonitheta theatrales ‥ pompae ‥ peraguntur Aldh. PR 121 p. 167; 813 ~sidente Christi gratia CS 342; 957 (14c) omnipotentia divinae majestatis ubique ~sidente et sine fine cuncta gubernante CS 1000; s1075 congregatum est concilium in Lundonia, ~sidente Lanfranco archiepiscopo Dorobernensi W. Malm. GP I 42.  b qui nunc in caelis excelsae praesidet [v. l. praesedet] arci Aldh. Aen. 79 (Sol et Luna) 6; ipsa ‥ caritas ‥ quia interiori homini ~sidet semper ibidem haberi potest Bede Ep. Cath. 62; congregata synodo ‥ cui ‥ Theodorus archiepiscopus ~sidebat Id. HE IV 26 p. 272; ut Cantuariensis ecclesie dignitatem cui tot preclari patres ‥ ~sederunt W. Malm. GP III 124; post quem tres ~sederunt sub parvo tempore Romane sedi pontifices Osb. Clar. V. Ed. Conf. 11 p. 87; tractat secum ‥ de pastori substituendo, qui ~sedat et presit ovibus destitutis Serlo Gram. Mon. Font. 81; in illa superna curia spirituum beatorum cui ~sidet Michael Canon. G. Sempr. f. 105v; preses dicitur a presidendo quoniam et aliis ~sidere aliisque presidium ferre debet Gir. PI I 19 p. 105.  c Petrus apostolice qui culmen praesidet aedis Aldh. VirgV 530; glorioso praefatae sedis Gregorio juniore apostolici culminis cathedram ~sidente Willib. Bonif. 6 p. 34; 949 Odone archiepiscopo metropolitanam cathedram ~sidente CS 880.  d hic [episcopus] quoque presul nominatur vel quia ~sidere ad consultum putatur vel quasi pre solo, hic [l. hoc] est pre terra seu patria, in spiritualium cura prestitutus Gir. PI I 19 p. 108. 3 (pr. ppl. as sb.; usu. w. gen. to specify authority) president, head: a (in the Exchequer); b (eccl. & mon.). c (acad.) president or head of college. a qui porrigentes ~sidenti litteras excusationis et absentie domini sui causas ‥ allegantes Dial. Scac. II 4A.  b s1238 per ~sidentes capituli graviter puniatur M. Par. Maj. III 500; c1250 ~sidens in refectorio duplex habeat de quolibet ferculo Ord. Ely 2; nec debet [gardinarius], cum egritudinis causa fuerit extra conventum, illuc incedere, nisi ‥ de licencia ordinis ~sidentis Cust. Westm. 89; 1298 prior [sc. ecclesie Christi Cantuariensis] vel in ejus absencia ~sidens Reg. Cant. 819; 1331 quod tantum ~sidentes regule Sancti Benedicti habeant potestatem absolvendi fratres suos si delinquant in aliquo trium substancialium Lit. Cant. I 370; 1343 mandatum est ~sidentibus capituli generalis nigrorum monachorum in Anglia apud Northampton RScot 640b; 1406 quilibet ~sidens cujuscumque ecclesie cathedralis Lit. Cant. III 98.  c a1350 ut heresis ‥ memoria non existat quam in sui ortu non occiderit catholicorum doctorum solercia et ~sidencium vigilis cura StatOx 17; 1524 servientes cum ~sidente collegii domine Marie Magdalene DocCOx 57; 1535 in consimili redditu presid’ et scolaribus collegii Magdalen’ Oxon’ Val. Eccl. II 279a; 1548 magistros, prepositos, ~sidentes, socios, vel scholares ‥ indignos ‥ statutis collegii ‥ expellendum et amovendum (Pat) Foed. XV 179; 1590 in quadam camera ‥ infra collegium Magdalenense in aedibus doctoris Bande, tunc dicti collegii ~sidentis StatOx 442. 4 (in gl., assoc. w. praesidium, understood as) to act as a praeses, to protect, defend (also pr. ppl. as sb.). ~sedit, proagit, defendit GlC P 733; presul, judex, vel ~sidens vel defensor Gl. Leid. 1. 87; ~sideo ‥ i. defendere Osb. Glouc. Deriv. 541. 5 (in sense of CL supersedere, in quot. w. inf.) to refrain or desist (from). 747 ut singulis annis unusquisque episcopus parochiam suam pertransiendo et circumeundo speculandoque visitare non ~sideat (Clovesho) Conc. HS III 363; c750 dum ambo ‥ Romae estis et limina beatorum apostolorum frequenter visitando trivere [v. l. terere] non praesedistis (Æthelberht) Ep. Bonif. 105 p. 229.