praesidium
praesidium, defence, protection, guardianship, help, aid, assistance
he left two legions behind at the camp for defense
he held the cities by means of garrisons
praesidium , iī, n.: protection, 11.58. (praesideō)
praesĭdĭum, ii, n. [praeses].
- Lit., a presiding over; hence, defence, protection, help, aid, assistance; esp. of soldiers who are to serve as a guard, garrison, escort, or convoy: proficisci praesidio suis, Nep. Ages. 3: praesidio esse alicui, id. ib. 7: Caes. B. G. 1, 44: hanc sibi rem praesidio sperant futuram, Cic. Verr. 2, 5, 65, § 167: tectus praesidio firmo amicorum, id. Sull. 18, 51: absque me foret et meo praesidio, etc., Plaut. Pers. 5, 2, 61 (837): ut meae stultitiae in justitiā tuā sit aliquid praesidii, Ter. Heaut. 646: in tutelā ac praesidio bellicae virtutis, Cic. Mur. 10, 22: Veneris praesidio ferox, Hor. C. 1, 15, 13.—Esp. of soldiers acting as a guard, convoy, escort: legiones, quae praesidio impedimentis erant, Caes. B. G. 2, 19: regale, Hor. Ep. 2, 2, 30.—
- II Transf.
- A That which aids, defends, or protects, defence, assistance, protection: ad hoc ipsum judicium cum praesidio venit, Cic. Rosc. Am. 5, 13: armatorum, id. Phil. 2, 44, 112; cf.: O et praesidium, protector, Hor. C. 1, 1, 2: quantum praesidium perdis, Verg. A. 11, 58.—
- 2 In partic., in milit. lang., those who by their presence protect a place, a camp, or a supply of arms or provisions, a guard, garrison, convoy, escort, troops, soldiers, etc.: praesidium est dictum, quia extra castra praesidebant loco aliquo, quo tutior regio esset, Varr. L. L. 5, § 90 Müll.: occupatoque oppido, ibi praesidium collocat, garrison, Caes. B. G. 1, 38: (turres) praesidiis firmare, with a garrison, with troops, Sall. J. 23, 1: quam (Italiam) praesidiis confirmaretis, Cic. Agr. 1, 5, 16: obsidere atque occupare, id. ib. 2, 28, 75: ex oppido educere, Caes. B. C. 1, 13: dimittere, Cic. Fam. 2, 17, 3: oppido imponere, Liv. 24, 7: praesidium dedit, ut eo tuto perveniret, an escort, Nep. Ep. 4, 5: praesidium ex arce expellere, a garrison, id. ib. 10, 3: praesidium ex regionibus depellere, id. Paus. 2, 1: praesidia interficere, troops, id. Milt. 4, 1: praesidia custodiasque disponere, posts, pickets, Caes. B. G. 7, 55: Italia tota armis praesidiisque tenetur, troops, Cic. Att. 9, 3, 1: praesidia deducere, Caes. B. G. 2, 33: galeatum ponit ubique Praesidium, Juv. 8, 239.—
- B Any place occupied by troops, as a hill, a camp, etc.; a post, station, intrenchment, fortification, camp: qui propter metum praesidium relinquit, leaves his post, Cic. Tusc. 3, 8, 17: praesidio decedere, Liv. 4, 29: procul in praesidio esse, Nep. Timol. 1, 4: praesidium occupare et munire, Caes. B. C. 3, 45: cohortes ex proximis praesidiis deductae, id. B. G. 7, 87: milites in praesidiis disponere, id. ib. 7, 34: in praesidiis esse, in the camp, with the army, Cic. Lig. 9, 28: in adversariorum praesidiis, id. Rosc. Am. 43, 126: posito castello super vestigia paterni praesidii, fort, Tac. A. 1, 56: obsidium coepit per praesidia, redoubts, id. ib. 4, 49.—Trop.: de praesidio et statione vitae decedere, Cic. Sen. 26, 73.—
- C In gen., aid, help, assistance of any kind, Plaut. Pers. 1, 3, 45 (125): quod satis esset praesidii, dedit, every thing needful for his support and safety, Nep. Them. 8, 5: quaerere sibi praesidia periculis, et adjumenta honoribus, Cic. Imp. Pomp. 24, 70: magnum sibi praesidium ad beatam vitam comparare, id. Tusc. 2, 1, 2: omnibus vel naturae, vel doctrinae praesidiis ad dicendum parati, id. de Or. 1, 9, 38: me biremis praesidio scaphae tutum aura feret, Hor. C. 3, 29, 62: ad praesidium aquae calidae decurritur, Col. 12, 50: praesidia afferre navem factura minorem, Juv. 12, 56.—Trop., defence, protection, help: fortissimum praesidium pudoris, Cic. Sull. 28, 77: insigne maestis praesidium reis, Hor. C. 2, 1, 13: si qua aliunde putas rerum exspectanda tuarum, Praesidia, Juv. 7, 23.—
- 2 In partic., a remedy against diseases: aurium morbis praesidium est, Plin. 22, 22, 44, § 90: contra serpentes praesidio esse, id. 28, 4, 7, § 35.
praesidium, iī, n. (praeses), der Vorsitz, das Vorsitzen; dah. I) eig., der Schutz, die Hilfe, a) übh.: alci esse praesidio, Cic.: ferre alci praesidium, Cic.: in fuga sibi praesidium ponere, Caes.: alci proficisci praesidio, Nep. – b) als milit. t. t., die Bedeckung, das Geleit, legiones, quae praesidio impedimentis erant, Caes.: duas legiones praesidio relinquere, Caes.: ut tantum sexaginta naves ad praesidium Italiae salvae essent, Eutr. – scherzh., Me. Perii, in insidias (Hinterhalt) deveni. Pe. Immo in praesidium (Rückhalt), Plaut. Men. 140 Br. – II) meton.: A) der Schutz, die Hilfe, Bedeckung, a) übh.: classis, praesidium provinciae, Cic.: generis praesidia, die Stützen der Familie, Sall.: ad iudicium cum praesidio venire, Cic.: praesidium constituere, eine Schutzwache aufstellen, Cic.: illa omnia, centuriones, cohortes non periculum, sed praesidium nobis denuntiant, Cic. – b) insbes., als milit. t. t., Soldaten, die einen Ort, Transport, ein Lager usw. durch ihre Gegenwart decken, die Bedeckung, Verstärkung, Besatzung, der Posten, praesidium agitare, Posten stehen, Sall. u. Liv.; ebenso praesidia agitare, Sall.: praesidium in urbem accipere, Liv.: praesidium validum imponere, Liv.: praesidia in urbes principum inducere adversus amentiam eorum, qui etc., Cic.: praesidium ad fores ponere, Liv.: praesidia disponere, Liv., ad ripas disponere, Caes.: ibi (in castris) praesidium relinquere (zurücklassen), Liv.: praesidium dare, Nep.: Italia... praesidiis tenetur, Cic.: tenere praesidiis urbes, Liv.: praesidia per occasiones submittere, Liv.: praesidia deducere, Liv.: in praesidio relictus, Liv.: in praesidium relictus, Curt. – dah. bildl., in praesidio collocatus, Cic.: in praesidio fuit, Nep. – B) jeder Ort, den man mit Soldaten besetzt, Hügel, Lager usw., der Posten, die Linien, die Schanze, pr. Galliarum, Eutr.: cum legio praesidium occupavisset, Caes.: in praesidiis esse, Cic.: intra praesidia Pompei esse, Caes.: praesidium regium expugnatum est, Tac.: praesidio decedere, vom P. weggehen, desertieren, Liv.: so auch propter metum praesidium relinquere (verlassen), Cic.: pr. tutari, Liv.: pr. communire, verschanzen, Liv.: intra sua praesidia se recipere, Nep.: praesidia Romana intrare, Tac. – bildl., vetat Pythagoras iniussu imperatoris, id est dei, de praesidio et statione vitae decedere, Cic.: vigilantem consulem de rei publicae praesidio demovere volunt, von seinem Posten als Staatsoberhaupt verdrängen, Cic. – C) jedes Hilfsmittel, a) übh.: quaerere sibi praesidia, Cic.: magnum sibi praesidium ad beatam vitam comparare, Cic.: quod satis esset praesidii, alles zum Lebensunterhalt u. zur Sicherheit Nötige, Nep. Them. 8, 5. – b) insbes., ein mediz. Hilfsmittel, eine Arznei, Plin. 22, 90 u.a.
qui hastati et scutati famulo Dei ~ium [gl.: adjutorium, auxilium, ] laturi venisse legunturgebeorh
cum nil alicubi ~ii nisi in fuga esse videretur
quod ‥ destituta pontifice provincia recte pariter divino fuerit destituta ~io
preses dicitur a presidendo quoniam et aliis presidere aliisque ~ium ferre debet
cum vos ‥ concesseritis unam medietatem decime nobis solvendam ‥ ita quod ‥ predicti prelati ac clerus ‥ taxacionibus, ~iis seu aliis oneribus, similibus vel dissimilibus, non vexentur ‥
cujus [jaspidis ] forti presidio / resistitur diabolo
specialiter sancti æcguuyni antistitis imploravit ~ium
ut regnum ipsum ‥ episcoporum vel abbatum ~iis oporteat communiri
esse ‥ in oculis habendum eternum regem cujus vicerint ~io
hujus me, Domine, suffragiis commendatum et fultum ~iis, a castris tuis ad palatium ‥ jubeas citius emigrare
adinvenientes tale ~ium, immo excidium patriae
declinavit se a via paulisper in loca palustria, vite ~ium petiturus
propugnacula ‥ que ‥ ad hujusmodi civitatis ~ium sororisque sue subsidium edificatum iri promittunt
jusserat ‥ rex totam vastari Tanetum ne foret ~io imminenti exercitui Danorum
quod est maximum nobis ~ium contra insidias ‥ terrentis inimici
quantoque hanc escam paraveris nobis contra lassitudinem subsidio, et contra hostes ~io
Cherubin, ‥ i. angelorum ~ium
Christus etenim vocatur petra quia inexpugnabile ad se confugientibus ~ium tribuit quia sperantes in se ab antiqui hostis insidiis munitos reddit et tutos
Eboracensis ~ii custos
proinde ad hanc turrim velut ad certum ~ium ‥ confugiendum est omnibus a facie tentatoris
1 præsĭdĭum, (6) ĭī, n. (præses), ¶ 1 protection, défense, secours : præsidio esse alicui Cic. Verr. 2, 5, 167, servir de défense, de protection, de sauvegarde à qqn ; in tutela ac præsidio bellicæ virtutis Cic. Mur. 22, sous la tutelle et la protection du mérite guerrier || duæ legiones præsidio impedimentis erant Cæs. G. 2, 19, 3, deux légions protégeaient, gardaient les bagages ¶ 2 garde, escorte : ad judicium cum præsidio venire Cic. Amer. 13, venir au tribunal avec une escorte, cf. Cic. Phil. 2, 112 || escorte militaire, détachement dʼescorte : Cæs. G. 1, 42, 5 ; 7, 1, 7 ; 7, 38, 9, etc. ¶ 3 détachement, garnison, poste : præsidium castris relinquere Cæs. G. 1, 51, 1, laisser une garnison au camp ; præsidium ponere Cæs. G. 2, 5, 6 ; collocare Cæs. G. 1, 38, 7, établir un poste, installer une garnison ; hæc firmis præsidiis tenebantur Cæs. G. 7, 69, 7, ces redoutes étaient gardées au moyen de solides détachements ¶ 4 lieu défendu par une garnison, gardé par un poste, poste : Cæs. G. 6, 34, 1 ; 6, 38, 1 ; 7, 34, 1 ; 7, 62, 8 ; Cic. Tusc. 3, 17 || camp, quartiers dʼune armée, lignes : in præsidiis esse Cic. Lig. 28, être dans le camp, dans les lignes, cf. Cic. Lig. 30 || [fig.] non deserui præsidium, in quo a populo Romano locatus sum Cic. Fin. 1, 10, je nʼai pas déserté le poste où le peuple romain mʼa placé, cf. Cic. CM 73 ¶ 5 [fig.] ce qui garde, protège, défend : vitæ sine metu degendæ præsidia firmissima Cic. Fin. 1, 35, [la gloire et lʼaffection] les plus solides garanties (défenses) dʼune vie paisible, cf. Sulla 77 ; quærere sibi præsidia periculis Cic. Pomp. 70, se chercher des moyens de défense contre les dangers ; magnum sibi præsidium ad beatam vitam comparare Cic. Tusc. 2, 2, se ménager une bonne garantie en vue du bonheur || remède, préservatif : Plin. 22, 90 ; 28, 35.
- 1. bescherming, hulp (van, voor: gen.) [militum; urbis; provinciae]; ➤ -um alci ferre; -o esse civibus zich hulpvaardig betonen; -o litterarum met behulp van;
- 2. (meton.) (a) afweermiddel, hulpmiddel; ➤ -a periculis (dat.: tegen gevaren) quaerere; magnum sibi -um ad beatam vitam comparare; contra serpentem -o esse; (b) (poët.) (v. personen) beschermer, steun;
- 3. (milit.) dekking, geleide, escorte [militum]; ➤ pabulatoribus -o esse; cum (sine ullo) -o; duas legiones -o relinquere; legiones quae -o impedimentis erant (Caes.);
- 4. (milit.) bezettingstroepen, garnizoen, (wacht)post (sg. en plur.) [trium legionum bestaand uit]; ➤ in -o esse op zijn post staan; locum -o tenere; -is firmare; -um validum imponere; -um ad fores ponere; -um collocare; -a ad ripas disponere; -a deducere; -um ex oppido educere;
- 5. (milit.) (wacht)post, (militaire) basis, bolwerk, schans; ➤ -um occupare et munire; milites in -is disponere; in -o of intra -a esse; -um communire verschansen, versterken; -o decedere en -um relinquere zijn post verlaten = deserteren;
- 6. (metaf.) bolwerk [pudoris].
praesidium , ii. n. (praesideo.)
把守兵。汎地。塘汎。Praesidia 訴寃之端。In meis castris praesidiisque versaris 汝享吾護。汝得吾庇廕。
Suggest a Translation
See an image
把守兵。汎地。塘汎。Praesidia 訴寃之端。In meis castris praesidiisque versaris 汝享吾護。汝得吾庇廕。
Suggest a Translation
See an image
Ergone manibus meis Præsidium paternum ut efferrent de domo, etc.Supra :
Fures mihi ac prædones cui bono ? ut si quid tibi spei aut Præsidii est, totum auferant.Rursum :
Præsidium abstulisti, et cineres abdidisti.
Casa sua per nocte fuit effracta, et omnes Præsidios suos, aurum, argentum, æramentum, vestimentum, utensilia,Quid eo loci nominepecunia, seu strumenta cartarum quamplurimas.... fuit deportata.
Præsidiiintelligendum sit haud obscurum est ex Marculfi Append. form. 46. quæ eadem de re sic habet :
Casa sua cum omni mobili, vel intro domo compendia, seu et strumenta chartarum, etc.
Inter cætera vero, et ad locum in seriem testamenti ita posuit : De Præsidio, inquit, meo vestimenta, scamnalia, mensalia, et electubilia, aurum vel argentum,... dono, etc.Vetus Charta exarata ann. 3. Childeberti Regis in Tabul. S. Germani de Pratis :
Sed et omnia, quæ de Præsidio meo in die depositionis meæ inventum penes me aut repertum fuerit, hoc est aurum, argentum, vestimentum, vel prædia, etc.Placitum Childeberti III. Regis, editum a viro doctissimo Joanne Mabillonio :
Farinariis, gregis cum pastoribus, Præsidiis, mobilebus, et immobilebus, etc.Primum Testamentum Widradi Abbat. Flaviniac. :
Libros vel vestimenta Ecclesiæ, vel omne Præsidium, quod mihi legibus vivens possidere videor.
Quidquid vero sui juris olim esse poterat, populus postea adveniens distraxit, turribus ac domibus subversis, Præsidiis vero fisci titulo sociatis.
Speciositas virginum sublata est. Abstulerunt a se mutatorias vestes et pallia, proicerunt a se inaures, et anulos, et dextralia, et pereselidas, et monilia, et olfactoria, et acus, et specula, et lunulas, et liliola, et Præsidia, et laudosias, etc.
Mineræ, aquæ, et similia quæ in locis civium inveniuntur, sint civium ipsorum, præter eas quæ in Præsidiis regis concessis ipsis civibus reperientur.
Suffragiumdicitur. Vide in hac voce.
praesidium ī, n
- praeses, defence, protection, guardianship, help, aid, assistance: proficisci praesidio suis, N.: amicitiam populiR.sibi praesidio esse oportere, Cs.: tectus praesidio firmo amicorum: Ut meae stultitiae in iustitiā tuā sit aliquid praesidi, T.: Veneris praesidio ferox, H.—A guard, escort, convoy, garrison: ad iudicium cum praesidio venit: omnium bonorum praesidio ornatus: servorum praesidio uti: regale, H.: occupatoque oppido, ibi praesidium conlocat, garrison, Cs.: (turrīs) praesidiis firmare, with troops, S.: praesidium dedit, ut tuto perveniret, escort, N.: praesidium ex arce expellere, garrison, N.: praesidia interficere, troops, N.: praesidia custodiasque disponere, picket guards, Cs.: galeatum, Iu.: O et praesidium et dulce decus meum, H.: quantum Praesidium perdis, V.—An occupied place, post, station, intrenchment, fortification, camp: in praesidio conlocatus, on guard: qui propter metum praesidium relinquit, leaves his post: praesidio discedere, L.: procul in praesidio esse, N.: praesidium occupare et munire, Cs.: milites in praesidiis disponere, Cs.: in praesidiis esse, with the army.—Aid, help, assistance: quod satis esset praesidi dedit, what was needful for his support and safety, N.: quaerere sibi praesidia periculis: me biremis praesidio scaphae Tutum . . . Aura feret, H.: fortissimum pudoris: aliunde rerum exspectanda tuarum Praesidia, encouragement, Iu.
-
…Roma non tam sui conservandi quam tuorum consiliorum reprimendorum causa profugerunt. num infitiari potes te illo ipso die meis praesidiis, mea diligentia circumclusum commovere te contra rem publicam non potuisse, cum tu discessu ceterorum nostra tamen qui remansissemus…
Cicero, in Catilinam
-
…oppidani a militibus iniuriam acciperent. Illi ante inito, ut intellectum est, consilio, quod deditione facta nostros praesidia deducturos aut denique indiligentius servaturos crediderant, partim cum iis quae retinuerant et celaverant armis, partim scutis ex cortice…
Julius Caesar, Gallic War
-
…dixi, vestra tecta vigiliis custodiisque defendite ; mihi ut urbi sine vestro metu ac sine ullo tumultu satis esset praesidi consultum atque provisum est. coloni omnes municipesque vestri certiores a me facti de hac nocturna excursione Catilinae facile urbis…
Cicero, in Catilinam
-
…omnibus equis Gallis equitibus detractis eo legionarios milites legionis X ., cui quam maxime confidebat, imponere, ut praesidium quam amicissimum, si quid opus facto esset, haberet. Quod cum fieret, non inridicule quidam ex militibus…
Julius Caesar, Gallic War
-
…fines Sequanorum ab Helvetiis dividit, milia passuum XVIIII murum in altitudinem pedum sedecim fossamque perducit. Eo opere perfecto praesidia disponit, castella communit, quo facilius, si se invito transire conentur, prohibere possit. Ubi ea dies…
Julius Caesar, Gallic War
-
…patientia nostra quam diu etiam furor iste tuus nos eludet quem ad finem sese effrenata iactabit audacia nihilne te nocturnum praesidium Palati, nihil urbis vigiliae, nihil timor populi, nihil concursus bonorum omnium, nihil hic munitissimus habendi senatus…
Cicero, in Catilinam
-
…eas ita dicere non esse fas Germanos superare, si ante novam lunam proelio contendissent. Postridie eius diei Caesar praesidium utrisque castris quod satis esse visum est reliquit, alarios omnes in conspectu hostium pro castris minoribus constituit, quod…
Julius Caesar, Gallic War
-
…quod abesse a periculo viderentur neque ulla necessitate neque imperio continerentur, exaudito clamore perturbatis ordinibus omnes in fuga sibi praesidium ponerent. Ita sine ullo periculo tantam eorum multitudinem nostri interfecerunt quantum fuit diei spatium ; sub occasum solis sequi…
Julius Caesar, Gallic War
-
…educite. iam vero urbes coloniarum ac municipiorum respondebunt Catilinae tumulis silvestribus. neque ego ceteras copias, ornamenta, praesidia vestra cum illius latronis inopia atque egestate conferre debeo. sed si, omissis his rebus quibus nos suppeditamur ,…
Cicero, in Catilinam
-
…dicebas quid cum te Praeneste Kalendis ipsis Novembribus occupaturum nocturno impetu esse confideres, sensistin illam coloniam meo iussu meis praesidiis, custodiis, vigiliis esse munitam nihil agis, nihil moliris, nihil cogitas quod ; non ;…
Cicero, in Catilinam