receptaculum
receptaculum, a place of deposit, reservoir, magazine, receptacle
- I In gen.: corpus quasi vas est aut aliquod animi receptaculum, Cic. Tusc. 1, 22, 52: cibi et potionis (alvus), id. N. D. 2, 54, 136: frugibus, Tac. G. 16: cibi receptaculum ventriculus, Lact. Opif. Dei, 11: avium, Col. 8, 15, 4: aquatilium animalium, id. 8, 1, 3: praedarum, Plin. Pan. 36, 1: olei, Pall. 1, 20, 2: cloaca maxima, receptaculum omnium purgamentorum urbis, Liv. 1, 56, 2: aquae, a reservoir, Vitr. 8, 7; cf. Nili, Tac. A. 2, 61: ignium, Vulg. Exod. 27, 3. —
- II In partic., a place of refuge, a lurking-place, shelter, retreat, = locus ad receptum aptus (so usually): castra sunt victori receptaculum, victo perfugium, Liv. 44, 39: (Sicilia) illud receptaculum classibus nostris, Cic. Verr. 2, 2, 1, § 3: pro castello ac receptaculo turrim facere, Caes. B. C. 2, 8; cf. Cic. Pis. 5, 11; and: castella diruit, ne receptaculo hostibus essent, Liv. 9, 41, 6: Capua receptaculum aratorum, Cic. Agr. 2, 23, 89; Caes. B. G. 7, 14: servitiis ex Achaiā fugientibus receptacula Macedonia erat, a rendezvous, Liv. 41, 23; cf. id. 8, 11.— With gen.: illud tibi oppidum receptaculum praedae fuit, a hiding-place for booty, Cic. Verr. 2, 5, 23, § 59: receptaculum adversae pugnae, a place of refuge, Liv. 6, 33: hostium, id. 1, 33: receptaculum fugae, id. 8, 9; with which cf. exsulum, Curt. 8, 2, 12: perfugarum, Tac. A. 14, 29: receptaculum habuere castra sociorum, Just. 2, 4, 30; 9, 1, 2: perdices spinā et frutice sic muniunt receptaculum, their nest, Plin. 10, 33, 51, § 160: (mors) aeternum nihil sentiendi receptaculum, Cic. Tusc. 5, 40, 117.
fonticuli per occultas fistulas aquas ‥ in ~um ‥ emanant
quia sperma naturaliter non habet aliquod ~um in membris
oceanus ad occulta ~a ‥ revocans undas
avida viscerum ~a ‥ implere contendunt [apes ]
sinum, exterius sinuatae vestis ~um
ut montem potius quam corpus divinis reficeret lectionibus, et ~um casti pectusculi, Sancti Spiritus flatu perfusum, gustu nectare devote suppleret sensum
tanto auri et argenti spectaculo ut ipsi parietes ecclesie angusti viderentur thesaurorum ~is
Empedocles non ponit vacuum in corporibus, set ponit poros plenos subtili corpore ~os solidorum
ampla quoque regalis ~a pectoris curarum turbas ‥ recipit
avida viscerum ~a
cum ‥ appetitus gulae in sumendis alimentis rapitur, atque idcirco umorum ~a gravantur, habet exinde animus aliquem reatum(
quid est cor? ~um vitae
~a, viscera
hota [gl.: hotis est auris nervosa et cartiloginosa, vocum et sonorum ~um ]
alvus ‥ dicitur ~um illud in quo sordes sunt
o venter, ~um tocius immundicie
monachi multi ‥ habent ‥ excisum in saxosa rupe montis parvas ~as ubi et ubi
latrones ‥ illum rapientes in suum ~um nemoris
Ascalonem, que hostibus esset ~o, nostris obstaculo
habebit ‥ liberum ingressum in castrum predictum ‥ et liberum exitum et ~um in eo cum gente sua
ab omnibus ‥ mercatoribus in baillia tua commorantibus seu ~um habentibus
auriga ‥ currus ~i Ursi
brumalia mansionum ~a densarum catervarum cohortes [sc. apium ] ‥ ad aethera glomerant
lustrum ‥ pro ferarum ~is ‥ accipitur
ad familiare ‥ ~um se transfert falco noster
inveniuntur ‥ pisces maris ‥ cum fuerit luna crescens lumine exeuntes de ~is suis
ad ~um faciendum ‥ equarum et vaccarum
duo quercus in publica via que ducit per medium bosci nostri ‥ sunt ~a malefactorum ‥ in ‥ periculum transeuncium
cum ‥ apud Sanctam Columbam archiepiscopus ~um exerceret et rex Anglie ei in nullo posset nocere
~um, habitatio receptionis et xenodochium
episcopus ‥ habebat ~a intus in æcclesia, ut cottidie potuit aspicere ubi sancti requiescebant
habent ‥ ibi feminae sua ~a et sacraria ubi orare et gratias Deo agere ‥ et salutaria sacramenta possint percipere
combusta sunt ‥ apud Westmonasterium camera et capella et ~um et alie plures domus officiales
habeant iidem senescalli ‥ clericum juratum ‥ et ~um ad quod honeste valeant declinare
distinccio est scissurarum duarum vel trium ~um
de Mariae perpetua virginitate, quae ante sacri seminis ~um [gl.: i. uterum, i. sinus, habitaculum, ] virgo ‥ exstitit et post ‥ puerperii praeconium virgo ‥ permansitanfengce
- 1. bewaarplaats, depot [cibi et potionis (v.d. maag); animi (v.h. lichaam); frugibus; animalium];
- 2. magazijn, stapelplaats voor waren;
- 3. vergaarbak, afwateringskanaal [Nili];
- 4. toevluchtsoord, schuilplaats, verzamelpunt [militum; fugientibus; hostibus; classibus]; ➤ (metaf.) mors aeternum nihil sentiendi ~ toevlucht.
In quibus continetur quod nullus a Rhodano usque ad Alignum... a S. Albano usque ad Podium novas munitiones aut aliqua nova Receptacula potest ædificare sine nostra permissione.
Joannes Salvagii Domicellus... recognoscit se tenere in feodum ligium ab eodem domum suam de Malmont, cum tota forterescia, Receptaculo et fossatis. Joannes de S. Saturnino Domicellus confitetur se tenere pro uxore sua a domino Baugiaci in feodum ligium domum suam de la Jasderi cum Receptaculo et fossatis.Ibidem pag. 19 :
Hugoninus de Castellione... recognoscit se tenere ab eodem in feodum... domum fortem Guillermi de Felins domicelli, quam idem Guillelmus tenet apud Lugniacum ab ipso Hugone cum Receptaculo dictæ domus.Quibus in locis non integra domus, aut munitio quævis, sed pars domus munitæ seu certa quædam munitionis species, ac forte turris, videtur esse intelligenda.
Recetnostris olim.
MS. :Maint bon Rechet auras, et maint bon herbergage.
Au bois d'Ardene est un Recet felon Entre deus eues, dont je sai bien les noms.
Chi emprès en cette forest à deus archies a un mien Rechet biel et riche, ou vous pourrés reposer et aaisier.Infra :
Chacun de ses deus freres a son rechet en sa terre devisée l'une de l'autre.Vide Receptum.
Receit, pro
Terrier, cuniculus, in Lit. ann. 1324. tom. 5. Ordinat. reg. Franc. pag. 380 :
Que li dessus dit, et cil qui d'aux auront ou pourront avoir cause, puissent abatre, bouscher... tous Receiz et terriers à commis et à toutes autres bestes quelconques.
- recepto, a place of deposit, reservoir, magazine, receptacle: cibi et potionis (alvus): frugibus, Ta.: omnium purgamentorum urbis, L.—A place of refuge, lurking-place, shelter, retreat: nisi illud receptaculum classibus nostris pateret: pro receptaculo turrim facere, Cs.: castella diruit, ne receptaculo hostibus essent, L.: praedonum receptacula sustulit: oppidum receptaculum praedae, a hiding-place: adversae pugnae, refuge from defeat, L.: exsulum, Cu.: (mors) aeternum nihil sentiendi receptaculum.
-
…dextram partem operis administrabant, ex crebris hostium eruptionibus magno sibi esse praesidio posse, si ibi pro castello ac receptaculo turrim ex latere sub muro fecissent. quam primo ad repentinos incursus humilem parvamque fecerunt. huc se referebant ;…
Julius Caesar, Civil War
-
…tandem, dii boni, quod laboremus portus enim praesto est, quoniam mors ibidem est, aeternum nihil sentiendi receptaculum. Theodorus Lysimacho mortem minitanti magnum vero inquit effecisti, si cantharidis vim consecutus es, Paulus Persi deprecanti ,…
M. Tullius Cicero, Tusculanae Disputationes
-
…esse deleta. videte quantum intervallum sit interiectum inter maiorum nostrorum consilia et inter istorum hominum dementiam. illi Capuam receptaculum aratorum, nundinas rusticorum, cellam atque horreum Campani agri esse voluerunt, hi expulsis aratoribus, effusis ac dissipatis…
Cicero, de Lege Agraria
-
…si quid in eam cibi forte incidisset spiritus impediretur. Sed cum alvi natura subiecta stomacho cibi et potionis sit receptaculum, pulmones autem et cor extrinsecus spiritum ducant, in alvo multa sunt mirabiliter effecta, quae constant fere e…
M. Tullius Cicero, de Natura Deorum
-
…. Mamertini tibi et urbem quo furta undique deportares, et navem in qua exportares praebuerunt ; illud tibi oppidum receptaculum praedae fuit, illi homines testes custodesque furtorum, illi tibi et locum furtis et furtorum vehiculum comparaverunt. itaque…
Cicero, in Verrem
-
…o proditor templorum omnium vidente te constituebantur ab eo latrone cui templum illud fuit te consule arx civium perditorum, receptaculum veterum Catilinae militum, castellum forensis latrocini, bustum legum omnium ac religionum. erat non solum domus mea sed…
Cicero, in Pisonem
-
…gradus imperi factus est ; neque enim tam facile opes Carthaginis tantae concidissent nisi illud et rei frumentariae subsidium et receptaculum classibus nostris pateret. quare P. Africanus Carthagine deleta Siculorum urbis signis monumentisque pulcherrimis exornavit, ut, quos…
Cicero, in Verrem
-
…igitur nosce te dicit, hoc dicit nosce animum tuum. nam corpus quidem quasi vas est aut aliquod animi receptaculum ; ab animo tuo quicquid agitur, id agitur a te. hunc igitur nosse nisi divinum esset, non…
M. Tullius Cicero, Tusculanae Disputationes
-
…potuisset at potuisset nisi eius sceleri virtus M. Bruti obstitisset Macedoniam, Illyricum, Graeciam perdidissemus ; esset vel receptaculum pulso Antonio vel agger oppugnandae Italiae Graecia quae quidem nunc M. Bruti imperio, auctoritate, copiis non instructa…
Cicero, Philippicae
-
…, inquit, gloriam Pompei. immo tu auges molestiam. ille enim classis praedonum, urbis, portus, receptacula sustulit, pacem maritimam summa virtute atque incredibili celeritate confecit ; illud vero neque suscepit neque suscipere debuit ut ,…
Cicero, pro Flacco