scelus
scelus, a wicked deed, heinous act, crime, sin, enormity, wickedness
wickedness must be covered up by wickedness
- I Lit.
- 1 Absol.: facinus est vincire civem Romanum, scelus verberare, prope parricidium necare, Cic. Verr. 2, 5, 66, § 170; cf. so (opp. to flagitia and delicta) Tac. G. 12: majus in sese scelus concipere nefariis sceleribus coöpertus, Cic. Verr. 2, 1, 4, § 9; id. Rosc. Am. 13, 37: detestabile scelus, id. Lael. 8, 27: scelus atque perfidia, id. Rosc. Am. 38, 109; so (with perfidia) id. Phil. 11, 2, 5; id. Att. 2, 22, 2; 3, 13, 2; Sall. J. 107, 2; Liv. 40, 39 al.; cf. (with audacia) Cic. Verr. 2, 5, 66, § 170; (with furor) id. ib. 2, 5, 62, § 161; (with avaritia) id. ib. 2, 5, 9, § 24; id. Clu. 8, 23: documentum Persarum sceleris, id. Rep. 3, 9, 15: ex hac parte pudor pugnat, illinc petulantia ... hinc pietas, illinc scelus, id. Cat. 2, 11, 25: scelus est igitur, nocere bestiae, quod scelus qui velit, etc., id. Rep. 3, 11, 19: quid mali aut sceleris fingi aut excogitari potest, quod, etc., id. Cat. 2, 4, 7: nefario scelere concepto, id. Verr. 2, 4, 32, § 72: concipere in se, id. ib. 2, 1, 4, § 9 (v. supra): tantum sceleris admittere, id. Att. 9, 10, 3: scelus nefarium facere, id. de Or. 1, 51, 221; cf. id. Rosc. Am. 9, 25: perficere, id. Clu. 68, 194: scelus an-helare, id. Cat. 2, 1, 1: moliri, id. Att. 7, 11, 1: edere, id. Phil. 13, 9, 21; cf.: edere in aliquem, id. Sest. 27, 58: suscipere, id. Phil. 11, 1, 2: scelere se alligare, id. Fl. 17, 41: scelere astringi, id. Sest. 50, 108: scelere obstringi, id. Verr. 2, 4, 32, § 71: obrui, Liv. 3, 19 et saep.—
- 2 With gen. obj.: scelus legatorum contra jus gentium interfectorum, the crime of murdering their deputies, Liv. 4, 32.—Prov.: vulgo dicitur: Scelera non habere consilium, Quint. 7, 2, 44.—
- II Transf.
- A Of animals or inanimate things (post-Aug.; perh. only in Plin.), a bad quality, vicious nature, a vice, fault: nec bestiarum solum ad nocendum scelera sunt, sed interim aquarum quoque et locorum, Plin. 25, 3, 6, § 20: maximum salamandrae, id. 29, 4, 23, § 74: Scythae sagittas tingunt viperină sanie ... inremediabile id scelus, id. 11, 53, 115, § 279.—
- B Concr., in vulgar lang. as a term of reproach, rascal, scoundrel, villain, rogue; and of women, drab, baggage, etc.: minime miror, navis si fracta tibi, Scelus te et sceleste parta quae vexit bona, Plaut. Rud. 2, 6, 22 (506); id. Am. 2, 1, 7 (557); id. Bacch. 5, 1, 9 (1095); id. Mil. 3, 2, 14 (826); 3, 2, 27 (839); id. Pers. 4, 9, 6 (743); Ter. And. 317; 666; id. Eun. 941; id. Ad. 768; 774 al.; cf.: scelus viri, you scoundrel of a man, Plaut. Truc. 2, 7, 60 (610).— With a masc. pron.: is me scelus attondit, etc., Plaut. Bacch. 5, 1, 9 (1095): ubi illic est scelus, quid me perdidit? Ter. And. 607; cf.: scelus, quemnam hic laudat? id. ib. 844.—
- C In Plaut., Ter., and Mart., a mishap (qs. arising from wickedness), a misfortune, calamity (cf. sceleratus, B. 2., and scelestus, II.): perdidi unum filium puerum quadrimum ... Major potitus hostium est: quod hoc est scelus! Plaut. Capt. 3, 5, 104 (762): Pa. Quid hoc est sceleris? Ch. Perii, Ter. Eun. 325 Ruhnk.; Mart. 7, 14, 1.—
- D A natural catastrophe: scelera naturae, i. e. earthquakes, inundations, etc., Plin. 2, 93, 95, § 206.
obscenitatis amator ‥ lupanar cum sodalibus scelerum [gl.: i. criminum ] aggrederetur
hoc enim viciosus ~us reputat dum aliquis vicium suum negat
ipsum interfecerunt; et ut ~us lateret, in puteum precipitaverunt
nec tamen modernis tantum temporibus ~era hujusmodi sunt attentata
quod audiens, auctor ~eris ‥ regem arguit aliquam terre sue partem donandam bruti animalis committere cursui
excommunicationis sententiam non facile ferens, sua adhuc augendo ~era, magorum quesivit adjumenta duorum
cum ~erum suorum ‥ comparticipibus sit condemnatus
quodsi perfidiae vel ~eris convictus fuerit ‥(
virile ~us semel faciens iiij annos peniteat
acrior gentem peccatricem ultio diri ~eris secuta est
differentes confiteri et emendare ~era
pro remedio animae meae et pro expiatione ~erum meorum
pro absolutione ~erum meorum
ob illius ~eris expiationem ‥ monasterium ‥ edificatum
majus quoque ~us furor ventorum ausus tectum ecclesie ‥ sullevavit
facinus, i. culpa. †slcelus [l. ~us ],leahtor
felonie ‥ hoc ~us, -eris
- 1. misdaad, vergrijp (jegens: gen.) [divinum et humanum tegenover goden en mensen]; fout, schandvlek; ➤ scelus facere, edere, committere, suscipere begaan; tantum sceleris admittere; scelere se alligare zich aan een misdaad schuldig maken;
- 2. ramp [naturae];
- 3. (meton.) (a) goddeloosheid, slechtheid, gemeenheid; ➤ hinc pietas pugnat, illinc ~; (b) misdadiger, schurk [artificis gemene intrigant; viri stuk ongeluk].
- SCEL-, a wicked deed, heinous act, crime, sin, enormity, wickedness: civem scelus verberare: scelus atque perfidia: inde omnia scelera ac maleficia gignuntur: documentum Persarum sceleris: nefario scelere concepto: ad perficiendum scelus incitare: in me edere: se scelere adligare: obrui, L.: caecum domūs scelus omne retexit, V.: legatorum interfectorum, the crime of murdering the deputies, L.: quod scelus Calydona merentem (concessit)?i. e. the penalty of what crime?V.—As a term of reproach, rascal, scoundrel, villain, rogue, baggage(colloq.): Abin hinc scelus! T.: ubi illic est scelus, T.: Artificis scelus, i. e. cunning rogue, V.—A misfortune, calamity: Pa. Quid hoc est sceleris? perii, T.
-
…nemo in scaena levior et nequior qui se non eiusdem prope sodalem fuisse commemoret. atque idem tamen stuprorum et scelerum exercitatione adsuefactus frigore et fame et siti et vigiliis perferendis fortis ab istis praedicabatur, cum industriae subsidia atque instrumenta…
Cicero, in Catilinam
-
…ad libidinem facem praetulisti quid vero nuper cum morte superioris uxoris novis nuptiis locum vacuefecisses, nonne etiam alio incredibili scelere hoc scelus cumulavisti quod ego praetermitto et facile patior sileri, ne in hac civitate tanti facinoris immanitas aut exstitisse…
Cicero, in Catilinam
-
…facem praetulisti quid vero nuper cum morte superioris uxoris novis nuptiis locum vacuefecisses, nonne etiam alio incredibili scelere hoc scelus cumulavisti quod ego praetermitto et facile patior sileri, ne in hac civitate tanti facinoris immanitas aut exstitisse aut non…
Cicero, in Catilinam
-
…tam graviter atque offensum viderem, carere me aspectu civium quam infestis omnium oculis conspici mallem tu, cum conscientia scelerum tuorum agnoscas odium omnium iustum et iam diu tibi debitum, dubitas quorum mentis sensusque volneras, eorum aspectum praesentiamque…
Cicero, in Catilinam
-
…, illinc petulantia ; hinc pudicitia, illinc stuprum ; hinc fides, illinc fraudatio ; hinc pietas, illinc scelus ; hinc constantia, illinc furor ; hinc honestas, illinc turpitudo ; hinc continentia, illinc libido ; hinc…
Cicero, in Catilinam
-
…ac debilitatus subito pertimuerit, sententiam mutaverit, deseruerit suos, consilium belli faciendi abiecerit, et ex hoc cursu sceleris ac belli iter ad fugam atque in exsilium converterit, non ille a me spoliatus armis audaciae, non obstupefactus…
Cicero, in Catilinam
-
…insidiae sunt, intus inclusum periculum est, intus est hostis. cum luxuria nobis, cum amentia, cum scelere certandum est. huic ego me bello ducem profiteor, Quirites ; suscipio inimicitias hominum perditorum ; quae sanari poterunt…
Cicero, in Catilinam
-
…, quam urbem pulcherrimam florentissimam potentissimamque esse voluerunt, hanc omnibus hostium copiis terra marique superatis a perditissimorum civium nefario scelere defendant. rem publicam, Quirites, vitamque omnium vestrum ,…
Cicero, in Catilinam
-
…voce perterritus ire in exsilium animum induxeris, quanta tempestas invidiae nobis, si minus in praesens tempus recenti memoria scelerum tuorum, at in posteritatem impendeat. sed est tanti, dum modo tua ista sit privata calamitas et a…
Cicero, in Catilinam
-
…magnas praeterea militum copias ; deos denique immortalis huic invicto populo, clarissimo imperio, pulcherrimae urbi contra tantam vim sceleris praesentis auxilium esse laturos. quod si iam sint id quod summo furore cupiunt adepti, num illi in cinere…
Cicero, in Catilinam