sedile
sedile, that may be sat on, a seat, bench, stool, chair
sedīle, is, n.: a bench, seat, 1.167. (sedeō)
sĕdīle, is, n. [sedeo],
- a seat, bench, stool, chair, etc. (mostly poet. and in post-Aug. prose; not in Cic.; syn.: sella, scamnum); sing.: membra senex posito jussit relevare sedili, Ov. M. 8, 639; id. Med. Fac. 13; Verg. A. 8, 176; Cels. 1, 3, 22; cf. id. 1, 8, 66: se in sedili suo tenere, Sen. Ep. 70, 23; Gell. 2, 2, 8.—Plur., of the seats in a theatre: sedilibus magnus in primis eques sedet, Hor. Epod. 4, 15; so, spissa nimis complere sedilia flatu, id. A. P. 205; cf.: lignea in Campo Martio, Suet. Aug. 43.—Of other seats, Verg. G. 4, 350; id. A. 1, 167: factaque de vivo pressere sedilia saxo, Ov. M. 5, 317: e marmore, Plin. Ep. 5, 6, 40.—Of the rowers’ banks or benches in a vessel, Verg. A. 5, 837: avium, Varr. R. R. 3, 5, 13.—
- II Transf., a sitting still: post iter primum sedile, deinde unctio, Cels. 1, 3: alvum adstringit labor, sedile, id. ib.
sedīle, is, n. (sedeo), der Sitz, I) eig.: a) Sing., Verg., Sen. u.a.: sed. regium, Spart.: aliud filio quoque eius sedile apponere, Gell. – b) Plur., sedilia lignea, Suet.: s. e marmore, Plin. ep.: s. avium, Varro: v. den Sitzen im Theater, Hor.: in einem Hörsaale, Apul.: v. den Ruderbänken, Verg.: sedilia equitum, Sattelkissen, Fronto ad Verr. imp. 1. p. 128, 20 N. – II) übtr. = das Sitzen, Stillsitzen, post iter primum sedile, deinde unctio, Cels. 1, 3. p. 17, 20 D.: alvum astringit labor, sedile, ibid. p. 20, 22 D.
acies segnis ad pugnam ‥ quae diebus ac noctibus stupido ~i marcebat
dum ingrederentur in Aegypto, erat illic templum idolorum, qui, in praesentia Christi, omnia simulacra, de suis locis adque ~ia [sic ] exsilientes, confracta sunt
litteras ‥ vix susceptas legere despexisti, et cum magna indignatione ‥ supra quoddam ~e eas projecisti
mensa, sciphus, sēdile, torus, pretiosa supellex
persone ‥ concubina tumbe ‥ lignee, in ~is modum super aream eminenti, minus caute insedit
fieri faciant unum fortem bancum ‥ cum triplici ~io, stantem in medio aule ex opposito magni sedilis domini regis
in emendacione alti ~is in aula iiij s.
item in uno cidili novo cum frino [(sic MS ] toto ornatura vj s. viij d. in duobus paribus assensorum pro aliis sedelibus cum emendacione sidilium cum opertoriis v s.
interemptos scrobi profunde et ‥ sub ipso ~i regis immersit
[Cnut ] ~e suum in littore maris, cum ascenderet, statui jussit
regina ‥ juxta stratum ‥ regium ~e preparari fecit, cultu nobilissimo extructum et cortinis undique redimitum
stans autem archipresul in ~i suo episcopali singulos fratrum in osculo pacis recepit
omnia perspiciens sacrae sedilia cellae
finitis ‥ tribus orationibus ‥ sonetur secundum signum, residentibus cunctis in ~ibus [gl.: ] suis ordinatimon setlum
pulsante majus signum secretario, surgant omnes de ~ibus suis
in omni Gloria et ultimo versu ymni sedebunt super parva ~ia
dum dicitur Pater noster ante lectionem sedebunt super parva ~ia et dum dicitur oratio pro legente
eat [(sacerdos ] ad suum ~e et ibi dicet oraciones
oraciones solitas, que ante ipsas horas fiunt, manuum sonitu terminare debet [abbas ]; quod a priore vel aliis in choro nulla vice manibus fiet, sed semper cum aliquo ~i
volo quod in muro ad ~ile vocatum Anglice(pewe ‥ Katerine fiat scriptura sculpta in auricalco ex opposito sepulturam meam
cancellus eget reparacione ‥ ~ie ejusdem sunt fracte
ut idem flebilis memorie Willelmus super ~e in secretiori dormitorio, matutinarum oblitus, sederet, referto ventre, potibus inebriatus, et cibariis ingurgitatus
mos ‥ erat ‥ [priorem ] tali hora per omnia ~ia latrine ‥ circuire
nec debent fratres intrantes aut egredientes aliquo modo fratres in ~ibus sedentes respicere
in emendacione ~is in aula sub pedibus, cum clavis empt’, vj d.
in camera exteriori sunt ‥ jbanqwer pro sedili de panno laneo rubio, cum sertis et stellis glauci coloris insertis; item j longum ~e, j cathedra, j cupburde
unum longum ~e viz.a langsadile
scaccarium ‥ ij longa ~ia
hoc bancarium, A.banquere ‥ nomina instrumentorum aule ‥ hoc ~e, A.langsedylle
nomina domo pertinencia: hoc scamnum,a bynk ; hec mensa,a tabylle ; ‥ hoc ~e,a longsetylle
nam cito dispositi per dura sedilia, naute / cerula dum verrunt in sua transtra cadunt
comes Norffolkie et marescallus Anglie locum habuit in ~i tanquam capitalis justiciarius Anglie
allocate ‥ pro roba hostiarii xl s. et pro mensa scaccarii et ~ibus vj s. viij d.
pro panno ad cooperiendum tabulam scaccarii, tripodibus et ~ibus ejusdem
de ‥ j magno cedili ad portanda suffocalia
sĕdīlĕ, (12) is, n. (sedeo), ¶ 1 siège, banc : Virg. En. 8, 176 ; Sen. Ep. 70, 23 ; pl., Virg. G. 4, 350 ; Plin. Min. Ep. 5, 6, 40 || sièges au théâtre : Hor. Epo. 4, 15 ; P. 205 ; Suet. Aug. 43 ¶ 2 [fig.] action de sʼasseoir, repos sur un siège : Cels. Med. 1, 3.
Et non habeat aliquis Sedile, seu privatum prope aliquem puteum ;- et tom. II. pag. 492 :
Et hoc fiat expensis omnium hominum, qui habent vel habebunt necessaria, vel Sedilia super dictis andronis.
sedīle is, n
- SED-, that may be sat on, a seat, bench, stool, chair: Membra senex posito iussit relevare sedili, O.: gramineo viros locat sedili, V.: Sedilibus in primis (in a theatre), H.: Facta de vivo saxo, O.: fusi per dura sedilia nautae, benches, V.
Sedīle
In the singular, a general name for a seat. In the plural (sedilia), a row of seats in the theatre (Pliny , Epist. v. 6).