superstes

superstes , itis: adj. (superstō), remaining over, surviving, 11.160.

sŭperstĕs, ĭtis, adj. [super-sto].

• One who stands by or is present at any thing, a by-stander, witness (only in the foll. passages): superstites testes praesentes significat, cujus rei testimonium est, quod superstitibus praesentibus ei, inter quos controversia est, vindicias sumere jubentur. Plautus in Artemone: nunc mihi licet quidvis loqui, nemo hic adest superstes, Fest. p. 305 Müll.; cf. Serv. Verg. A. 3, 339: suis utrisque superstitibus praesentibus istam viam dico: inite viam, an old legal formula in Cic. Mur. 12, 26. —
• • B Poet., pregn., standing over as in triumph: spoliisque animosa superstes, Unda, velut victrix, sinuataque despicit undas, Ov. M. 11, 552; Stat. Th. 8, 471.—
• II That remains alive after another’s death, outliving, surviving (the predom. signif.); constr. usually with dat.; less freq. with gen. or absol.
• • • • • α With dat.: sicut tuum vis unicum gnatum tuae Superesse vitae sospitem et superstitem, Plaut. As. 1, 1, 2 (17): ut vitae tuae superstes suppetat, id. Trin. 1, 2, 19 (57): ut tibi superstes uxor aetatem siet, id. As. 1, 1, 6 (21): ita mihi atque huic sies superstes, Ter. Heaut. 1030: ut viro tuo semper sis superstes, Plaut. Cas. 4, 4, 2 (815): ut sui sibi liberi superstites essent, Cic. N. D. 2, 28, 72: superstes filio pater, Liv. 1, 34, 3: rei publicae, Cic. Fam. 6, 2, 3; 9, 17, 1: ubi privatus superstes regno suo consenescat, Liv. 42, 50, 8: patriae (Aeneas) Hor. C. S. 42: gloriae suae, Liv. 2, 7, 8: priscis illa superstes avis, Ov. A. A. 3, 128: ceteri (liberi) superstites patri fuerunt, Suet. Calig. 7: cenis tribus perna superstes, Mart. 10, 48, 17: Tiberio, Tac. A. 5, 8.—
        • β With gen. (mostly post-Aug.): utinam te non solum vitae, sed etiam dignitatis meae superstitem reliquissem! Cic. Q. Fr. 1, 3, 1: alterius vestrum superstes, Liv. 40, 8, 18: omnium, Plin. 7, 48, 49, § 156: superstes omnium meorum, Quint. 6, prooem. § 4; cf.: omnium suorum, Suet. Tib. 62 fin.: iniquorum, Tac. A. 3, 4 fin.: non modo aliorum sed etiam nostri superstites sumus, id. Agr. 3: multique superstites bellorum infamiam laqueo finierunt, id. G. 6 fin.—
        • γ Absol.: quod superstitem Augustum reliquissent, Suet. Aug. 59: mortem obiit repentinam superstitibus liberis, etc., id. ib. 4: liberis superstitibus, Quint. 6, prooem. § 6: per ecastor scitus puer est natus Pamphilo. Deos quaeso, ut sit superstes, that he may live, Ter. And. 487: superstes hereditatem regni accipiam (sc. patri), Liv. 40, 11, 6: illum aget pennā metuente solvi Fama superstes, Hor. C. 2, 2, 8: me tamen exstincto fama superstes erit, Ov. Tr. 3, 7, 50: dimidiā parte superstes ero, id. ib. 1, 2, 44: post mea mansurum fata superstes opus, id. Am. 3, 15, 20: superstite Romā, Luc. 7, 660: (silva fertur) Nymphas etiam mutasse superstes, i. e. survived their transformations, Stat. Th. 6, 95.

superstes, stitis (super u. sto), I) derdabeisteht, der gegenwärtig ist, der Zeuge, nemo hic adest superstes, Plaut. fr. b. Fest. 305 (a), 32: suis utrisque superstitibus praesentibus, alte juristische Formel b. Cic. Mur. 26; vgl. Serv. Verg. Aen. 3, 339. – II) übrigbleibend = am Leben bleibend, fortlebend, u. in bezug auf einen anderen = jmd. überlebend, a) mit Dat.: ut sui sibi liberi snperstites essent, Cic.: s. filio pater, Liv.: s. patriae, Hor.: gloriae suae, Liv.: Agricola posteritati narratus et traditus superstes erit, Tac.: videbatur vivere tamquam s. sibi, sich selbst-, seinen Tod zu überleben, Sen. – b) m. Genet.: alterius vestrûm superstes, Liv.: tot bellorum superstes, Tac.: alqm non solum vitae, sed etiam dignitatis suae superstitem relinquere, Cic.: pauci non modo aliorum, sed etiam nostri superstites sumus, wenige haben andere überlebt, ohne selbst geistig tot zu sein, Tac. – c) absol.: liberi superstites (Ggstz. amissi), Plin. ep.: liberis superstitibus, Quint.: alqm superstitem relinquere, Suet.: deos quaeso, ut (puer) sit superstes, leben bleibe, Ter.: übtr., superstite Romā, überdauernd, Lucan. 7, 660. – ➳ Nbf. superstēns, Corp. inscr. Lat. 3, 410: Akk. superstem, ibid. 6, 6295.

superstes [CL] 1 (as sb.) leader, chieftain, one who stands over others. s910 (911) migravit de mundo Æðered, Myrciorum ~stes Æthelw. IV 4. 2 one who is present or stands by, witness. s878 rex [sc. Danorum] ‥ suscipit baptismatis fontem, quem ~stes de lavacro sumit rex Ælfred Æthelw. IV 3; quid trutino dando cur quantum qualia quando? / sed tu, cum miseris, nulla superstes eris Garl. Epith. VIII 650. 3 remaining alive, surviving (after death of person or other event, also as sb.); b (w. dat. of person or thing survived); c (of last member(s) of group). d (without ref. to spec. event or other person) (still) alive. e (of vital spirit after death) surviving. f (transf.) remaining, surviving, continuing to exist. his ad caelum migrantibus, ~stites [gl.: vivi, belifendes] Chrisantus et Daria reciprocis cruciatibus singillatim artabantur Aldh. VirgP 35; 796 post dominum suum regem excellentissimum remansit ~stes Alcuin Ep. 103; uxorem fratris defuncti fratrem ~stitem ducere Turgot Marg. 8 p. 245; in Regum minor numerus ponitur quam hic, quia ibi numerantur subperstites tantum, hic autem et ~stites et interfecti S. Langton Chron. 128; duo fuerunt religiosi in monasterio uno, quorum unus premoriens apparuit alteri ~stiti secundum condictum prehabitum Spec. Laic. 58.  b 796 precanda est divina clementia, ut mihi ~stes sit in hac vita Alcuin Ep. 114; Lotharius ‥ omnibus ~stes annis lj in Francia regnavit Ord. Vit. V 9 p. 342; quis ‥ victorie Scottorum se velit esse ~stitem, ut videat uxorem suam Scottorum subjacere libidini? Ailr. Stand. f. 198; 1169 qui fratrum suorum ‥ neci ~stites relicti sunt Becket Ep. 587; si ‥ illi ego fuero ~stes, letabor obedientie excussum a meis cervicibus jugum Ad. Scot OP 596C.  c fitque modo mirabili ut ~stites gentilium accolae ‥ praefati antestitis doctrinae documentum ‥ susciperunt Willib. Bonif. 8; Ambrosius, solus Romanorum ~stes W. Malm. GR I 8; Ludovicus Aquitanorum princeps, de genere Karoli Magni ~stes Ib. II 135.  d quo adhuc ~stite, sed gravissima infirmitate ab administrando episcopatu prohibito Bede HE IV 5; dum me ~stite alium in praefata ecclesia abbatem secundum juge desiderium meum constituerit Anselm (Ep. 165) IV 38; quo cum ~stitis regis licentia et auctoritate ‥ mirifice inchoato pro posse diatim proficiebat Chr. Battle f. 29v; 1294 Silvester et Willelmus, filius ejus et pater Willelmi, qui modo ~stes est, vendiderunt ‥ feodum SelPlMan 78; obiit ‥ Bonifacius papa octavus, et sepultus fuit Rome ‥ in ‥ sepulcro ‥ quod ~stes fieri fecit ibidem pontificatus sui anno nono Ad. Mur. Chr. 6.  e [martinete] mortue ‥ in sicco per rostra suspense, rediviva plumarum renovatione singulis annis immutantur, tanquam vitalis spiritus ex parte ~stitis occultis adhuc reliquiis vegetate Gir. TH I 18.  f quamvis informi Terpsicore paucula versu / luserit, ardet amor quo pluscula cara superstes / expediat, famulumque Dei super ethera tollat Frith. 133; ejus domus macerie adhuc ~stites celo patuli tecto vacant W. Malm. GP V 217; adhuc viperea Jude cognacio / superstes dominum vendit pro precio Walt. Wimb. Sim. 6.

sŭperstĕs, (10) ĭtis (super, sto), ¶ 1 qui est présent, témoin : Pl. d. Fest. 305, 32 ; Cic. Mur. 26 ; Serv. En. 3, 339 ¶ 2 qui reste, qui subsiste, qui survit, survivant : Suet. Aug. 59 ; Quint. 6, pr. 6 ; Hor. O. 2, 2, 8 ; Ov. Tr. 3, 7, 50 || [avec dat.] : alicui Cic. Nat. 2, 72, qui survit à qqn, cf. Cic. Fam. 6, 2, 3 ; Liv. 1, 34, 3 ; Tac. Ann. 5, 8 || [avec gén.] : utinam te non solum vitæ, sed etiam dignitatis meæ superstitem reliquissem Cic. Q. 1, 3, 1, plût au ciel que je tʼeusse laissé survivant non seulement à moi, mais encore à ma gloire, cf. Liv. 40, 8, 18 ; Quint. 6, pr. 4 ; Tac. Ann. 3, 4 ; G. 6.

superstes , itis. m. f. n.
剩活。平安。在此。見證。Esse superstitem toti convivio 爲末退席者。Esse superstitem sibi 將死復活。

Suggest a Translation
See an image

superstes itis, adj.

• super+STA-, standing by, present, witnessing: suis utrisque superstitibus praesentibus.—Poet.: spoliisque animosa superstes, Unda, velut victrix, etc., standing up as in triumph, O.—Remaining alive, outliving, surviving: puer, ut sit superstes, that he may live, T.: superstes hereditatem regni accipiam (sc. patri), L.: Fama, posthumous, H.: Dimidiā parte superstes ero, O.: Ita mihi atque huic sis superstes, T.: ut sibi sui liberi superstites essent: filio pater, L.: ubi privatus superstes regno suo consenescat, L.: priscis illa superstes avis, O.: te dignitatis meae superstitem reliquisse: alterius vestrum superstes, L.: etiam nostri superstites sumus, i. e. our better selves, Ta.