οἰκεῖος
οἰκεῖος, οἰκεῖος α ον, related, domestic, family (adjective); οἰκεῖος, ὁ, relative (noun) (13b)
- in or of the house, once in Hes., δούρατʼ ἀμάξης οἰκήϊα θέσθαι Op. 457; λέβης A. Fr. 1; κῆρυξ S. Tr. 757; of or for household affairs, domestic (for οἰκηΐη, v. οἰκία II), τὰ οἰ. household affairs, property, Hdt. 2.37, S. Ant. 661; τὰ οἰ. ἀγαθά X. Oec. 9.18; τὰ οἰ. τὰ αὑτοῦ his household goods, Lys. 13.41; opp. πολιτικά, Th. 2.40; opp. τὰ τῆς πόλεως, Pl. Ap. 23b.
- 2 Astrol., οἰ. ζῴδια domiciliary signs, Vett.Val. 37.21, al.
- II of persons, of the same household, family, or kin, related, ὥς οἱ ἐόντες οἰκήϊοι as being akin to him, Hdt. 4.65; οἰκεῖον οὕτως οὐδὲν . . ὡς ἀνήρ τε καὶ γυνή so closely akin, Men. 647; ἀνὴρ οἰ. kinsman, relative, near friend, Hdt. 1.108; οἱ οἰ. kinsmen, opp. οἱ ἀλλότριοι, And. 4.15, cf. Th. 2.51; opp. ὀθνεῖοι, Pl. Prt. 316c; οἱ ἑωυτοῦ οἰκηϊότατοι his own nearest kinsmen, Hdt. 3.65, cf. 5.5, D. 18.288; of the tie itself, κατὰ τὸ οἰ. Ἀτρεῖ because of his relationship to Atreus, Th. 1.9.
- 2 friendly, εἴχομέν ποτε . . τὸν τόπον τοῦτον οἰ. D. 4.4; οὓς ἂν ἡγήσαιτο -οτάτους τε καὶ ἑταιροτάτους Pl. Phd. 89e.
- III of things. belonging to oneʼs house or family, oneʼs own (defined as ὅταν ἐφʼ αὑτῷ ᾖ ἀπαλλοτριῶσαι Arist. Rh. 1361a21), οἰ. ἄρουραι Pi. O. 12.19; σταθμοῖς ἐν οἰκείοισι A. Pr. 398; γῆ, χθών, S. Aj. 859, Ant. 1203; οἰκεῖον, ἢ ʼξ ἄλλου τινός; born in the house, or . . ? Id. OT 1162; αἱ οἰ. πόλεις their own cities, X. HG 3.5.2; ἡ οἰ. (sc. γῆ), Ion. ἡ οἰκηΐη Hdt. 1.64; [ἀναθήματα] οἰκήϊα his own property, ib. 92; πόλεμοι οἰ. wars in oneʼs own country, of the Helot war in Laconia, Th. 1.118, cf. 4.64; σῖτος οἰ. καὶ οὐκ ἐπακτός homegrown, Id. 6.20.
- 2 = ἴδιος, oneʼs own, personal, private, οἰκείων κερδέων εἵνεκα Thgn. 46; ἐὼν ἐν κακῷ οἰκηΐῳ Hdt. 1.45, cf. 153, Antipho 1.13; αἱ χεῖρες -ότεραι τοῦ σιδήρου Id. 4.3.3; μηδὲν -οτέρᾳ τῇ ἀπολαύσει with enjoyment not more our own, Th. 2.38, cf. 7.70; ἀλλοτρίας γῆς πέρι οἰ. κίνδυνον ἔχειν Id. 3.13; οἰ. ξύνεσις mother wit, Id. 1.138; πρὸς οἰκείας χερός by his own hand, S. Ant. 1176, etc.; for A. Ag. 1220, v. βορά.
- b in Stoic Philos., endeared by nature to all animals, including man, τὸ πρῶτον οἰ. what is earliest endeared, Chrysipp.Stoic. 3.43, Hierocl. p.7 A.
- IV proper to a thing, fitting, suitable, οὔτε . . καλὸν οὐδὲν [οὐδʼ] οἰκήϊον Hdt. 3.81, cf. D. 18.59.
- 2 c. dat. rei, belonging to, conformable to the nature of a thing, προοίμιον οἰ. ἑκάστῳ Pl. Lg. 772e, cf. R. 468d, al., and freq. in Arist., as EN 1098a29: also c. gen., τὰ αὐτῶν οἰ. Pl. Phd. 96d; οἰ. τῆς διαλεκτικῆς Arist. Top. 101b2, cf. EN 1096b31, Rh. 1360a22; οἰ. πρός τι Plb. 5.105.1.
- b of persons, c. gen., a student of . ., σοφίας Str. 17.1.5; addicted to, καινοτομίας Iamb. VP 30.176.
- 3 proper, fit, οἰ. κατάγελως fit subject for ridicule, Men. 160; οἰ. ὄνομα a word in its proper, literal sense, opp. metaphor, Arist. Rh. 1404b35.
- B Adv. οἰκείως has the same senses as the Adj., οἰ φέρε bear it like your own affair, Ar. Th. 197; διαλέγεσθαι οἰ. τινί converse familiarly with him, Th. 6.57; οἰ. χρῆσθαί τινι to be on familiar terms, X. HG 2.3.16; οἰ. διακεῖσθαί τινι Id. An. 7.5.16; πρός τι Plb. 13.1.2; οἰ. δέχεσθαί τινας D. 18.215; οἰ. ἔχειν τινί Id. 4.4, etc.: Comp. -ότερον Is. 1.49; -οτέρως Arist. Cat. 7a16: Sup. -ότατα Plb. 5.106.4.
- II properly, naturally, Ar. Lys. 1118, X. Oec. 2.17; opp. ἀλλοτρίως, Epicur. Ep. 1 p.14 U.
- 2 affectionately, dutifully, ἔθαψε, περιέστειλεν οἰ. Men. 325.12, cf. Th. 2.60.
- 3 literally, actually, Gal. Phil.Hist. 39 D.
- 4 Astrol., οἰ. σχηματίζεσθαι, of a planet, to be in its domicile, Vett.Val. 58.27, al.
1. van het huis(houden), van de familie:
2. van pers. verwant; vertrouwd, bevriend:
3. van zaken eigen, persoonlijk, privé:
4. overdr. geëigend, geschikt, passend:
1) häuslich, zum Hause, zur Familie gehörig, verwandt ; σταθμοῖς ἐν οἰκείοισι, Aesch. Prom. 396 ; χεῖρας κρεῶν πλήθοντες οἰκείας βορᾶς, Ag. 1193, = τῶν οἰκείων, der Verwandten ; οἰκεῖα πάθη, Soph. Aj. 253 ; οἰκείας εἰς ἄτας ἐμπίπτεις, El. 208 ; πένθος οἰκεῖον, um den Sohn, Ant. 1234 ; οἰκεία χθών, das Vaterland, 1188 ; ἄνδρα οἰκήϊον, einen Verwandten, Her. 1.108 ; den συγγενεῖς entsprechend, 3.119 ; τετελεύτηκε ὑπὸ τῶν ἑωυτοῦ οἰκηϊωτάτων, von den nächsten Verwandten, 3.65, 5.5 ; κατὰ τὸ οἰκεῖον, nach der Verwandtschaft, Thuc. 1.9 ; τινί, Plat. oft, der es mit φίλος vrbdt, u. Euthyphr. 4b εἴτε ἀλλότριος εἴτε οἰκεῖος gegenüberstellt, wie Rep. V.463b ; τὸ μὲν οἰκεῖον καὶ συγγενές, ib. 470b ; καὶ γνώριμοι, II.376b ; οὓς ἂν ἡγήσαιτο οἰκειοτάτους τε καὶ ἑταιροτάτους, Phaed. 89d ; ὁ τούτων οἰκεῖος u. ἡμῖν οἰ. κειότατος ἦν Isae. 1.28, s. auch zu Ende ; – befreundet, οὐδὲν οἰκεῖον, πάντα δὲ ἡγοῦνται πολέμια, Pol. 4.3.1, öfter.
2) in Beziehung auf den Besitz, eigen, eigentümlich ; τὸ οἰκεῖον πιέζει πάνθʼ ὅμως, Pind. N. 1.53 ; παρʼ οἰκείαις ἀρούραις, Ol. 12.21, οἰκεῖον ἢ ʼξ ἄλλου τινός, Soph. O.R. 1162, πότερα πατρῴας ἢ πρὸς οἰκείας χερὸς ὄλωλεν, oder von eigener Hand, Ant. 1161 ; οὐ τὰ τῶν Ἰώνων πάθεα, ἀλλὰ τὰ οἰκήϊα, Her. 1.153 ; ὡς οἰκείας αὐτῷ ταύτης οὔσης τῆς ἐπιστήμης, Plat. Polit. 266e ; τὴν οἰκείαν λιπόντες φύσιν, Soph. 264e ; τῶν οἰκείων χρημάτων ἐπιμελούμενοι, Legg. IX.627d ; Ggstz τὰ τῆς πόλεως, Apol. 23b ; νομίσῃ τε μηδεὶς ἀλλοτρίας γῆς πέρι οἰκεῖον κίνδυνον ἕξειν, Thuc. 3.13 ; auch im Ggstz von κοινός u. πολιτικός, den Privatmann betreffend, Her. 1.45, 5.47, Thuc. u. A.; οὐδὲν ἐμοὶ πρὸς τούτους οἰκεῖον οὐδὲ κοινὸν γέγονεν, Dem. 19.236 ; πρὸς τοὺς οἰκείους πολέμους οἰκείᾳ χρῆσθαι δυνάμει, 13.7.
3) wozu geeignet, geschickt ; οὔτε οἶδε καλὸν οὐδὲν οὐδʼ οἰκήϊον, Her. 3.81, noch was sich schickt ; vgl. Plut. Symp. 8.4.3, τοὺς ῥήτορας ἐάσομεν περαίνειν τὸ οἰκεῖον, das ihnen Eigentümliche, ihre Pflicht ; οἰκείαν τιμὴν τῷ ἡβῶντι, Plat. Rep. V.468d ; οἰκειοτάτη γοῦν διάλεκτος αὕτη αὐτοῖς, Theaet. 183b ; λόγους οἰκείους καὶ ἀναγκαίους τῇ γραφῇ ποιεῖν, Dem. 18.59 ; adv., εἰ μέλλει οἰκείως λέγεσθαι, Plat. Rep. III.397c ; οἰκειότερος καιρός, passendere Gelegenheit, Pol. 3.8.9 ; auch πρός τι, 5.105.1 ; geneigt wozu, λίαν οἰκείους ὄντας τῶν τοιούτων ἐγχειρημάτων, 4.57.4 ; πάντα ἦν οἰκεῖα τῆς μεταβολῆς, 14.9.5, oft ; dah. οἰκείως διακεῖσθαι πρός τι, zu Etwas geneigt sein, 13.1.2, wie οἰκειότατα ἔχειν πρός τι, 5.106.4 ; aber οἰκειότατα χρῆσθαί τινι ist = sehr vertraut mit Einem umgehen, Isae. 6.1 ; u. so οἰκείως ἔχειν πρός τινα, in freundschaftlichem Verhältnisse zu Einem stehen, Thuc. 6.57, wie Xen. Mem. 2.7.9 vrbdt φιλικώτερον καὶ οἰκειότερον ἀλλήλοις ἕξετε ; – οἰκειοτέρως ἔχειν, Ath. V.177e.
- 1oneʼs own ὁμιλέων παρʼ οἰκείαις ἀρούραις O. 12.19 τὸν δʼ αὖ καταμεμφθέντʼ ἄγαν ἰσχὺν οἰκείων παρέσφαλεν καλῶν θυμὸς ἄτολμος ἐών N. 11.31 n. s. pro subs., τὸ γὰρ οἰκεῖον πιέζει πάνθʼ ὁμῶς· εὐθὺς δʼ ἀπήμων κραδία κᾶδος ἀμφʼ ἀλλότριον N. 1.53
Strong 3609
in or of the house (opp. to ξένος, ἀλλότριος);
(a) of things; τὰ οἰ., household affairs or goods;
(b) of persons, of the same family or kin; as subst., οἱ οἰ., kinsmen: I Ti 5:8; c. gen. pers., of the family of: metaph., τ. θεοῦ, Eph 2:19; τ. πίστεως (Lft., in l.), Ga 6:10.†
- Iin or of the house, domestic, Hes., etc.; τὰ οἰκεῖα household affairs, property, Lat. res familiaris, Hdt., Thuc., etc.
- IIof persons, of the same family or kin, related, Lat. cognatus, Hdt., Attic; οἱ ἑωυτοῦ οἰκηιότατοι his own nearest kinsmen, Hdt.; κατὰ τὸ οἰκεῖον Ἀτρεῖ because of his relationship to Atreus, Thuc.
- 2friendly, Dem.
- IIIof things, belonging to oneʼs house or family, oneʼs own, Aesch., etc.; ἡ οἰκεία (sc. γῆ) , Ionic ἡ οἰκηίη, Hdt.; τὰ οἰκήια oneʼs own property, Hdt.; οἰκεῖοι πόλεμοι wars in oneʼs own country, Thuc.; of corn, home-grown, Thuc.
- 2personal, private, opp. to δημόσιος, κοινός, Theogn., Hdt., Attic; μηδὲν οἰκειοτέρᾳ τῇ ἀπολαύσει with enjoyment not more our own, Thuc.; οἰκεία ξύνεσις mother wit, Thuc.
- IVproper to a thing, fitting, suitable, becoming, Hdt., Dem.
- 2c. dat. rei, belonging to, conformable to the nature of a thing, Plat.
- 3οἰκ. ὄνομα a word in its proper, literal sense, Arist.
- Bthe adv. οἰκείως has the same senses as the adj., familiarly, Thuc., Xen.
- IIaffectionately, dutifully, Xen.
-
…δεδόσθαι, ἐνθένδε ἂν κατανοήσαιτε · οὐ γὰρ ἀνθρωπίνῳ ἔοικε τὸ ἐμὲ τῶν μὲν ἐμαυτοῦ πάντων ἠμεληκέναι καὶ ἀνέχεσθαι τῶν οἰκείων ἀμελουμένων τοσαῦτα ἤδη ἔτη, τὸ δὲ ὑμέτερον πράττειν ἀεί, ἰδίᾳ ἑκάστῳ προσιόντα ὥσπερ πατέρα ἢ ἀδελφὸν πρεσβύτερον πείθοντα…
Plato, Apology
-
…ψυχῆς εἶναι ; φαμέν. ἆρʼ οὖν ποτε, ὦ Θρασύμαχε, ψυχὴ τὰ αὑτῆς ἔργα εὖ ἀπεργάσεται στερομένη τῆς οἰκείας ἀρετῆς, ἢ ἀδύνατον ; ἀδύνατον. ἀνάγκη ἄρα κακῇ ψυχῇ κακῶς ἄρχειν καὶ ἐπιμελεῖσθαι, τῇ δὲ ἀγαθῇ πάντα…
Plato, Republic
-
…ἄλλως ποίει, ἀλλὰ τοῖσδέ τε τοῖς νεανίσκοις σύνισθι καὶ δεῦρο παρʼ ἡμᾶς φοίτα ὡς παρὰ φίλους τε καὶ πάνυ οἰκείους. καὶ μήν, ἦν δʼ ἐγώ, ὦ Κέφαλε, χαίρω γε διαλεγόμενος τοῖς σφόδρα πρεσβύταις · δοκεῖ γάρ…
Plato, Republic
-
…χρήσαιτο αὐτῷ. καὶ ἄλλους σοι παμπόλλους ἔχω λέγειν, οἳ αὐτοὶ ἀγαθοὶ ὄντες οὐδένα πώποτε βελτίω ἐποίησαν οὔτε τῶν οἰκείων οὔτε τῶν ἀλλοτρίων. ἐγὼ οὖν, ὦ Πρωταγόρα, εἰς ταῦτα ἀποβλέπων οὐχ ἡγοῦμαι διδακτὸν εἶναι ἀρετήν · ἐπειδὴ…
Plato, Protagoras
-
…φῇ ἀγαθὸς αὐλητὴς εἶναι, ἢ ἄλλην ἡντινοῦν τέχνην ἣν μή ἐστιν, ἢ καταγελῶσιν ἢ χαλεπαίνουσιν, καὶ οἱ οἰκεῖοι προσιόντες νουθετοῦσιν ὡς μαινόμενον · ἐν δὲ δικαιοσύνῃ καὶ ἐν τῇ ἄλλῃ πολιτικῇ ἀρετῇ, ἐάν τινα καὶ εἰδῶσιν ὅτι…
Plato, Protagoras
-
…ἀγνοεῖς ὅτι ἡ μὲν δικαιοσύνη καὶ τὸ δίκαιον ἀλλότριον ἀγαθὸν τῷ ὄντι, τοῦ κρείττονός τε καὶ ἄρχοντος συμφέρον, οἰκεία δὲ τοῦ πειθομένου τε καὶ ὑπηρετοῦντος βλάβη, ἡ δὲ ἀδικία τοὐναντίον, καὶ ἄρχει τῶν ὡς ἀληθῶς εὐηθικῶν τε…
Plato, Republic
-
…κακὸν πώποτέ τι συνεβούλευσα, νυνὶ αὐτοὺς ἀναβαίνοντας ἐμοῦ κατηγορεῖν καὶ τιμωρεῖσθαι · εἰ δὲ μὴ αὐτοὶ ἤθελον, τῶν οἰκείων τινὰς τῶν ἐκείνων, πατέρας καὶ ἀδελφοὺς καὶ ἄλλους τοὺς προσήκοντας, εἴπερ ὑπʼ ἐμοῦ τι κακὸν ἐπεπόνθεσαν αὐτῶν οἱ…
Plato, Apology
-
…οὖν ἐπιεικῆ ἄν μοι δοκῶ πρὸς τοῦτον λέγειν λέγων ὅτι ἐμοί, ὦ ἄριστε, εἰσὶν μέν πού τινες καὶ οἰκεῖοι · καὶ γὰρ τοῦτο αὐτὸ τὸ τοῦ Ὁμήρου, οὐδʼ ἐγὼ ἀπὸ δρυὸς οὐδʼ ἀπὸ πέτρης πέφυκα ἀλλʼ ἐξ ἀνθρώπων…
Plato, Apology
-
…ἡγούμενος τοὺς μὲν διαπραττομένους βίᾳ ὑπὸ τῶν βιασθέντων μισεῖσθαι, τοὺς δὲ πείσαντας οὕτως αὐτῶν τὰς ψυχὰς διαφθείρειν, ὥστʼ οἰκειοτέρας αὑτοῖς ποιεῖν τὰς ἀλλοτρίας γυναῖκας ἢ τοῖς ἀνδράσι, καὶ πᾶσαν ἐπʼ ἐκείνοις τὴν οἰκίαν γεγονέναι, καὶ τοὺς παῖδας…
Lysias, Speeches
-
…τινὰς τῶν ἐκείνων, πατέρας καὶ ἀδελφοὺς καὶ ἄλλους τοὺς προσήκοντας, εἴπερ ὑπʼ ἐμοῦ τι κακὸν ἐπεπόνθεσαν αὐτῶν οἱ οἰκεῖοι, νῦν μεμνῆσθαι καὶ τιμωρεῖσθαι. πάντως δὲ πάρεισιν αὐτῶν πολλοὶ ἐνταυθοῖ οὓς ἐγὼ ὁρῶ, πρῶτον μὲν Κρίτων οὑτοσί…
Plato, Apology