οἰκέω

οἰκέω, Ep. οἰκείω Hes. Th. 330, Locr. ϝοικέω IG 9(1).334.29; Aeol. pres. part. οἴκεις Alc. 69; Arg. 3 sg. pres. opt. οἰκείη BCH 33.452: impf. ᾤκεον Il. 20.218, al., Att. ᾤκουν, Ion. οἴκεον Hdt. 1.57: fut. οἰκήσω E. IA 1508 (lyr.): aor. ᾤκησα Hdt. 1.1: pf. ᾤκηκα S. El. 1101:— Pass. and Med., fut. οἰκήσομαι in med. sense, Men.Rh. p.363 S.; but in pass., v. A. II: aor. ᾠκήθην Il. 2.668, etc.; ᾠκησάμην Aristid. 1.103 J.: pf. ᾤκημαι as Med. and Pass., Ion. 3 pl. οἰκέαται, v. A.I.2, 3: (οἶκος):

• A trans., inhabit, ὑπωρείας ᾤκεον πολυπίδακος Ἴδης Il. 20.218 (elsewh. in Hom. always intr., v. infr. B); οἰ. τοῦτον τὸν χῶρον Hdt. 1.1, cf. 175, etc.; οἰ. δόμους A. Supp. 961; ἄντρον Id. Eu. 194: metaph., οἰ. αἰῶνα καὶ μοῖραν have, enjoy, E. l.c.:—Pass., to be inhabited, οἰκέοιτο πόλις Πριάμοιο Il. 4.18; ἐς γῆν . . οἰκουμένην S. Ph. 221; διὰ τῆς οἰκεομένης through the inhabited country, Hdt. 2.32; ὁδοιπόρεον ἐς τὴν οἰκεομένην Id. 4.110; τὰς ἄλλας πόλιας οἰκεομένας μηδὲν ἧσσον although inhabited no less than before, Id. 1.170: for ἡ οἰκουμένη, v. sub voce.
• • • 2 colonize, settle in, τὰς πλείστας τῶν νήσων Th. 1.8, cf. 2.27, etc.; πόλιν prob. in E. Fr. 360.11; νῆσον οἰκῆσαι, i.e. to be deported, POxy. 1101.24 (iv A. D.): in pf. Pass., to be settled in, occupy, τοῖσι τὰς νήσους οἰκημένοισι Ἴωσι Hdt. 1.27; αἱ δύο [πόλιες] νήσους οἰκέαται ib. 142 (cf. infr. 3).
    • 3 in Pass., to be settled, of men or tribes to whom new abodes are assigned, τριχθὰ ᾤκηθεν καταφυλαδόν Il. 2.668: Ion. pf. Pass. οἴκημαι, as pres., οἱ ἐν τῇ ἠπείρῳ οἰκημένοι Ἕλληνες those who have been settled, i.e. those who dwell . ., Hdt. 1.27; οἱ ἐντὸς Ἅλυος ποταμοῦ οἰ. ib. 28, cf. 8.115; also of cities, to be situated, lie, παρʼ ὃν [ποταμὸν] Νίνος πόλις οἴκητο Id. 1.193.
  • II manage, direct a household or a state, S. OC 1535 (dub. sens.), E. El. 386, Th. 3.37; οἴκει τὴν πόλιν ὁμοίως ὥσπερ τὸν πατρῷον οἶκον Isoc. 2.19: metaph., μὴ τὸν ἐμὸν οἴκει νοῦν donʼt manage . ., E. Fr. 144:— Pass., εὖ οἰκούμεναι πόλεις well governed, Id. Hipp. 486; μετρίως, ὀρθῶς, ἄριστα οἰ., Pl. Lg. 936b, R. 371c, 520d, etc.; πατρίδος τετυχηκὼς ἣ νόμοις . . μάλιστα οἰκεῖσθαι δοκεῖ D. 21.150: fut. οἰκήσεται in pass. sense, καθʼ ὅτι ἄριστα ἡ πόλις οἰκήσεται Th. 8.67, cf. Pl. La. 185a, Aeschin. 1.22, D. 58.62, Arist. Pol. 1284b38.
• B intr., dwell, live, of persons, families, or tribes, have their abodes, settlements, in Hom. and Hdt. generally with ἐν . ., ᾤκεον δʼ ἐν Πλευρῶνι Il. 14.116, cf. Od. 9.200, 400; οἴκεε ἐν Πίνδῳ Hdt. 1.56, cf. A. Ag. 1234, Ar. Av. 967 (Orac.), Antipho 5.78; esp. of metics, ἐγ Κολλυτῷ οἰκοῦντι IG 1(2).373.60, al.; κατὰ στέγας E. Ion 314; ὑπὸ χθονός Id. Fr. 450: after Hom. with dat. (loc.) alone, Σαλαμῖνι IG 1(2).1.2 (vi B. C.); οὐρανῷ Pi. N. 10.58; ναοῖσι E. Ion 314; ἐλθόνθʼ ἁγνὸν ἐς Θήβης πέδον οἰ. Eub. 10; παρὰ κρημνοῖσιν Pi. P. 3.34; παρὰ ὄχθον E. IT 1098 (lyr.); οἰ. μετά τινος, = συνοικεῖν τινι, S. OT 414, 990; κέρδη μὲν οἰκήσαντα . . having fixed my dwelling [there] with gain to my hosts, Id. OC 92; τὸ τὴν φροντίδʼ ἔξω τῶν κακῶν οἰκεῖν γλυκύ sweet it is for the mind to keep free from cares, Id. OT 1390; ἐπὶ προστάτου οἰ. (v. προστάτης) Lys. 31.9.
• • II of cities, to be situated, Hdt. 2.166, X. HG 7.1.3, 7.5.5; but τὴν πόλιν σποράδην καὶ κατὰ κώμας οἰκοῦσαν formed of detached villages, Isoc. 10.35, cf. 4.39 (so in Pass., X. An. 1.4.1).
  • • 2 to be governed or administered, τίς τῶν πόλεων διὰ σὲ βέλτιον ᾤκησεν; Pl. R. 599d, cf. 462d, 472e, 473a, 543a, al.: freq. hardly distinguishable from the Pass. (supr. A. II); σωφρόνως γε οἰκοῦσα [πόλις] εὖ ἂν οἰκοῖτο a state administered by self-control would be well governed, Id. Chrm. 162a; ἀρετῆς, ᾗ πόλεις τε καὶ οἶκοι εὖ οἰκοῦσι X. Mem. 1.2.64; εἰς ὀλίγους, εἰς πλείους οἰκεῖν, to be governed in the interest of the few or the many, Th. 2.37.

οἰκέω, 1) sein Haus haben, wohnen, von einzelnen Menschen oder Familien, wie von ganzen Völkern, ihre Wohnsitze haben ; ᾤκεον δʼ ἐν Πλευρῶνι, Il. 14.116 ; ᾤκει γὰρ ἐν ἄλσεϊ, Od. 9.200, 400 ; παρὰ Βοιβιάδος κρημνοῖσιν ᾤκει, Pind. P. 3.34 ; οὐρανῷ, N. 10.58 (wie οὔρεσιν οἰκήσω Callim. Dian. 20); ὑπὲρ ἁλός, 7.65 ; χρυσόρρυτον ἀμφὶ νᾶμα, Aesch. Prom. 808 ; ἐν χρήμασι πατρῴοις, Eum. 728 ; αἴγισθον ἔνθʼ ᾤκηκεν ἱστορῶ, Soph. El. 1090 ; μετά τινος, von der Frau, O.R. 990 ; auch übertr., τὸ τὴν φροντίδʼ ἔξω τῶν κακῶν οἰκεῖν γλυκύ, 1390 ; ναοῖσιν οἰκεῖς τοῖσδέ γʼ ἢ κατὰ στέγας, Eur. Ion 314 ; ἐν ταὐτῷ, Ar. Av. 967 ; in Prosa, οἴκεε ἐν Πίνδῳ, Her. 1.56, der auch νόμος ἐν νήσῳ οἰκέει sagt, = das Gesetz herrscht daselbst, 2.166 ; ὅσοι ὑπὸ βαρβάροις οἰκοῦσι, Plat. Symp. 182b, öfter. – Auch πόλις εὖ οἰκεῖ u. ä., die Stadt befindet sich wohl, wird gut verwaltet, Plat. Legg. III.702a ; ἕως ἂν ἡ πόλις σοι οἰκῇ σωφρόνως, Rep. VI.423a, denn bei πόλις ist immer an die πολῖται zu denken (vgl. auch 3); so auch Dem., τὰς ἀσφαλῶς οἰκεῖν οἰομένας πόλεις, Lept. 49. Vgl. Xen. Cyr. 8.1.2, Mem. 1.2.64 ; πόλεις περὶ τὴν ὑμετέραν οἰκοῦσι, Hell. 7.1.3.
2) trans., bewohnen ; ὑπωρείας ᾤκεον Ἴδης, Il. 20.218 ; pass., οἰκέοιτο πόλις, 4.18 ; auch von Menschen, angesiedelt werden, τριχθὰ δʼ ᾤκηθεν καταφυλαδόν, 2.668 (dah. ᾤκησεν εἰς Θήβας, Schol. Eur. Phoen. 1116, hinziehen ; vgl. Luc. Asin. 1); πόλιν οἰκεῖ, Pind. N. 7.9 ; Ἀλφεόν, Ol. 6.34 ; ἕδος, I. 1.31, öfter ; ἐν Ἄργει δώματʼ οἰκήσει πατρός, Aesch. Eum. 624 ; Suppl. 989 ; pass., ἀκτὴ οἰκουμένη, Soph. Phil. 2, γῆν οὔτʼ εὔορμον, οὔτʼ οἰκουμένην, 221 ; häufig bei Eur., χθόνα, ἑστίαν, δόμους u. ä., auch pass., εὖ οἰκουμένας πόλεις, Hipp. 486, auch ποῦ τοὺς Φρύγας λέγουσιν ᾠκῆσθαι, I.A. 662, wie οὗ φασι Κενταύρειον οἰκεῖσθαι γένος, I.A. 706, sich ansiedelten ; so braucht Her. bes. das perf. οἴκημαι, ἐν τῇ ἠπείρῳ 1.27, vgl. 5.73, 8.115, auch mit dem accus., wie das act., τὰς νήσους, bewohnen, 1.127 ; komisch sagt Ar. Ran. 105 μὴ τὸν ἐμὸν οἴκει νοῦν· ἔχεις γὰρ οἰκίαν, nimm meinen Geist nicht ein ; οἴκεε γῆν Her. 1.56, τούτους τοὺς χώρους οἴκησαν 6.33 ; ἔδοσαν Θυρέαν οἰκεῖν, Thuc. 2.27 ; Plat. u. A.; – οἰκεῖσθαι auch allgemeiner, = gelegen sein, πόλις ἐπὶ τῇ θαλάττῃ οἰκουμένη, eigentl. die am Meere bewohnt wird, Xen. An. 1.4.1, vgl. Krüger zu 5.4.15 ; οἰκεῖται ἡ πόλις ἐπί τινος χερρονήσου, Pol. 4.56.5 ; ἡ οἰκουμένη, überh. die bewohnte Erde, ist oft im engeren Sinne die von den Griechen bewohnte, im Ggstz der Barbarenländer, und später unter den Römern der orbis Romanus.
3) verwalten, einrichten ; ἄμεινον τὰς πόλεις, Thuc. 3.37, der auch vrbdt διὰ τὸ μὴ εἰς ὀλίγους, ἀλλʼ εἰς πλείονας οἰκεῖν δημοκρατία κέκληται, 2.37 (v.l. ἥκειν), d.i. weil die Regierung nicht in den Händen Weniger, sondern des Volkes ist (vgl. unter li ; καθʼ ὅτι ἄριστα ἡ πόλις οἰκήσεται, 8.67, für οἰκηθήσεται, wie Plat. Lach. 185a ; Aesch. 1.22 ; Dem. 58.62 u. A.; τὴν οἰκίαν εὖ οἰκεῖν, Plat. Men. 71e ; διʼ ὧν πόλις ἄριστα οἰκεῖται, Legg. IV.713b, öfter ; Xen. Cyr. 8.1.4 u. öfter, u. Folgde.

οἰκέω

[οἶκος.]

• • 1

    To live, dwell, abide, have one’s home : οἴκεον ἐν πλευρῶνι Il. 14.116. Cf. Od. 6.204, Od. 9.200, 400.

  • 2

    To live in, dwell in, inhabit : ὑπωρείας ᾤκεον Ἴδης Il. 20.218.

    In pass., of a city, to be a habitation, continue in being, stand : οἰκέοιτο πόλις Πριάμοιο Il. 4.18.

  • 3

    In aor. pass. in mid. sense, of a people, to settle, organize or dispose themselves : τριχθὰ ᾤκηθεν καταφυλαδόν Il. 2.668.

οἰκέω (οἰκεῖ, -έοισι; οἰκέων, -έοντας; οἰκεῖν: impf. ᾤκει: aor. ᾤκησαν.)

• 1dwell (in) abs., c. acc., c. dat., c. prep. λάχε τʼ Ἀλφεὸν οἰκεῖν O. 6.34 ἐπεὶ παρὰ Βοιβιάδος κρημνοῖσιν ᾤκει παρθένος P. 3.34 νιν πολυμήλου καὶ πολυκαρποτάτας θῆκε δέσποιναν χθονὸς ῥίζαν ἀπείρου τρίταν εὐήρατον θάλλοισαν οἰκεῖν P. 9.8 πόνων δὲ καὶ μαχᾶν ἄτερ οἰκέοισι P. 10.43 τὸ μὲν παρʼ ἆμαρ ἕδραισι Θεράπνας, τὸ δʼ οἰκέοντας ἔνδον Ὀλύμπου P. 11.64 χώρας Μυρμιδόνες ἵνα πρότεροι ᾤκησαν N. 3.14 πόλιν γὰρ φιλόμολπον οἰκεῖ δορικτύπων Αἰακιδᾶν N. 7.9 οὐ μέμψεταί μʼ ἀνήρ, Ἰονίας ὑπὲρ ἁλὸς οἰκέων N. 7.65 ἐπεὶ τοῦτον, ἢ πάμπαν θεὸς ἔμμεναι οἰκεῖν τʼ οὐρανῷ, εἵλετʼ αἰῶνα Πολυδεύκης N. 10.58 [<οἰκεῖν> supp. Benedictus N. 10.84] Τυνδαρίδας δʼ ἐν Ἀχαιοῖς ὑψίπεδον Θεράπνας οἰκέων ἕδος I. 1.31 ὁ κινητὴρ δὲ γᾶς Ὀγχηστὸν οἰκέων I. 4.19 σφιν Ἀπόλλων δῶκεν ὁ χρυσοκόμας Ἀστερίας δέμας οἰκεῖν Pae. 5.42 ἡροίαις δὲ πομπαῖς θεμισκόπον οἰκεῖν ἐόντα πολυθύτοις of Neoptolemos, buried in the Pythian sanctuary N. 7.47

οἰκέω (ϝοῖκος), ipf. ᾤκεον, ᾤκει, pass. pres. opt. οἰκέοιτο, aor. 3 pl., ᾤκηθεν: dwell, inhabit; aor. pass., ‘were settled,’ ‘came to dwell,’ Il. 2.668.

οἰκέω οἶκος

• Atrans. to inhabit, occupy, Il., Hdt., Attic:—Pass. to be inhabited, Il., Hdt., etc.; cf. οἰκουμένη.
• • • 2Pass. to be settled, of those to whom new abodes are assigned, Il.; οἱ ἐν τῆι ἠπείρωι οἰκημένοι those who have been settled, i. e. those who dwell on the mainland, Hdt.; of cities, to be situate, to lie, Hdt.
  • IIto manage, direct, govern, like διοικέω, Soph., etc.
• Bintr. to dwell, live, be settled, Hom., etc.; ἔξω τῶν κακῶν οἰκεῖν γλυκύ sweet is it to live free from cares, Soph.
• • IIof cities, in a pass. sense, to be settled, be situated, Hdt., Xen.
  • • 2to conduct oneself or be conducted so and so, σωφρόνως γε οἰκοῦσα πόλις εὖ ἂν οἰκοῖτο a state with habits of self-control would be well governed, Plat.