ἐλευθερία
ἐλευθερία, ἐλευθερίᾱ, ἐλευθερίᾱς, ἡ, freedom
- freedom, liberty, Pi. P. 1.61, Hdt. 1.62, 95; ἐλευθερίας φῶς A. Ch. 809 (lyr.), cf. 863 (anap.); διʼ ἐλευθερίας μόλις ἐξῆλθες, i.e. μόλις ἠλευθερώθης, S. El. 1509 (anap.); ὑπῆρξαν ἐλευθερίας τῆ Ἑλλάδι And. 1.142; freedom from a thing, ἀπὸ πασῶν ἀρχῶν Pl. Lg. 698a; τινός Id. R. 329c, cf. AP 6.228 (Adaeus).
- b manumission, ἡ εἰκοστὴ τῶν ἐ., = Lat. vicesima manumissionum, BGU 326ii 11 (ii A.D.).
- 2 licence, ἀκολασία καὶ ἐ. Pl. Grg. 492c; of Diogenes, Jul. Or. 6.185c.
- 3 later, = ἐλευθεριότης, UPZ 62.7.
- 4 name of a dance, S.E. M. 1.293.
A
I ref. pueblos, ciu. y grupos
1 libertad, independencia respecto a un poder externo
πόλιν κείναν θεοδμάτῳ σὺν ἐλευθερίᾳ ... ἔκτισσε
περὶ τῆς ἐλευθερίης μαχησάμενοι τοῖσι Ἀσσυρίοισι
ὁ κτησάμενος τοῖσι Πέρσῃσι τὴν ἐλευθερίην
ἐλευθερίην ὑμῖν ἥκομεν φέροντες
Ἑλλάδι γὰρ σπεύδοντες ἐλευθερίην περιθεῖναι
ὅθι παῖδες Ἀθαναίων ἐβάλοντο φαεννὰν κρηπίδ' ἐλευθερίας
ὑπῆρξαν τῆς ἐλευθερίας ἁπάσῃ τῇ Ἑλλάδι
ὑπὲρ τῆς ... ἐλευθερίας ἀγωνίζεσθαι
τῇ Ἑλλάδι ἄρχειν τῆς ἐλευθερίας
Ἀκραγαντίνοις ἔσωσε ... τοὺς νόμους καὶ τὴν ἐλευθερίαν
ἐκ τῶν ἄλλων Τρωικῶν πόλεων τῆς ἐλευθερίας <οἱ> περιεχόμενοι
διὰ τὸ ἀποδοθῆναι αὐτὸν τῇ ἐλευθερίᾳ τῶν προγόνων
por haber sido devuelto a la libertad de sus ancestros
• ref. pueblos griegos frente al predominio de alguno de ellos
ἀποστεροῦντες ... τοὺς ὑπ' ἐκείνων (τῶν Ἀθηναίων) δεδουλωμένους ἐλευθερίας
• unido a αὐτονομία:
διαφυλάξω τὴν ἐλευθερίαν καὶ τὴν αὐτονομίαν τῷ δήμῳ τῷ Ἰασέων
ταῖς συμμαχίσι ... πόλεσιν ἀργυρίου πωλεῖν τὴν ἐλευθερίαν καὶ τὴν αὐτονομίαν
• de ahí «la libertad» n. de una danza que conmemoraba la liberación tras la batalla de Platea
παρὰ τὸ συμπόσιον τὴν ἐλευθερίαν ... ὀρχεῖσθαι
2 en el plano instit. y polít. libertad como régimen interior, op. τυραννίς ‘sumisión’, ‘tiranía de un gobernante’:
a) ref. al grupo familiar e identif. c. ‘restauración del orden’, ‘salvación’
δὸς ... καί νιν ἐλευθερίας λαμπρὸν ἰδεῖν φῶς
y concede que (esta casa) vuelva a ver la brillante luz de la libertad tras el comportamiento tiránico de Egisto
b) ref. ciu. y pueblos
τοῖσι ἡ τυραννὶς πρὸ ἐλευθερίης ἦν ἀσπαστότερον
ὑπὲρ τῆς ἐλευθερίας ἥκειν καὶ καταλύσειν τοὺς μονάρχους
ἢν ὑπόσχῃ τὴν ἐλευθερίαν αὐτοῖς
Ἀθηναίοις τε ἐλευθερίαν ἀπὸ τῶν Πεισιστράτου παίδων ... κτώμενος
τὴν ἐλευθερίην ὑμῖν περιτίθημι
ἡ ἐν δημοκρατίῃ πενίη ... τοσοῦτον ἐστι αἱρετωτέρη, ὁκόσον ἐλευθερίη δουλείῃ
ἐλευθερίας ἡ πόλις μεστὴ καὶ παρρησίας γίγνεται
ὑπόθεσις μὲν οὖν τῆς δημοκρατικῆς πολιτείας ἐ.
ἀπολέσαι τὴν ἐλευθερίαν, ἐν ᾗ πρότερον ἐκόμων αὐτονομίᾳ ... χρώμενοι
οἱ μὲν ἄπληστοι τῆς ἐλευθερίας ὄντες
ἐν ἀδείᾳ καὶ ἐλευθερίᾳ βιώσεσθε
• considerada en algún caso como anarquía o libertinaje
ἡ παντελὴς καὶ ἀπὸ πασῶν ἀρχῶν ἐ. τῆς μέτρον ἐχούσης ἀρχῆς ὑφ' ἑτέρων οὐ σμικρῷ χείρων
la libertad absoluta y sin ningún gobierno es mucho peor que estar bajo el gobierno moderado de otros
II ref. la pers. como individuo en el plano social
1 libertad como un bien de clase que se puede adquirir o conquistar, frente a δουλείη ‘esclavitud’
(δοῦλοι) ἑκόντες ... ἐπ' ἐλευθερίᾳ ... κατηγοροῦσιν
τὸ μὲν γὰρ δοῦλος εἶναι ἐξεπίστεαι, ἐλευθερίης δὲ οὔκω ἐπειρήθης
προσήκει κἀμοὶ τῆς ἐλευθερίας, τὸ ἴσον καταθέντι ἀργύριον
ἐ. οὐκ ἐδόθη αὐτῇ
ἐξαιρεῖσθαι αὐτὸν εἰς ἐλευθερίαν
reclamar la libertad de ésteἀφελόμενος τὴν ... θεράπαιναν εἰς ἐλευθερίαν
δούλους τε ἐς ἐλευθερίαν ἠφίει
• liberación, manumisión frec. en locuciones c. ἐπ' ἐλευθερίᾳ:
ὡς δοῦλος ἐπ' ἐλευθερίᾳ θέλει ἀρέσαι
ἀπέδον]το τοῖ Διονύ[σοι ... ἐπ' ἐ]λευθερίᾳ σ[ῶμα] ἀνδρεῖον
ἐκάλει διὰ κηρύγματος ἐπ' ἐλευθερίᾳ τὸ οἰκετικόν
ἀπέδοτο δὲ καὶ οἰκέτας, ὅσοι τῶν ἐς ἐλευθερίαν ἀφεθέντων
εἰκοστὴ ἐλευθερίας
trad. de lat. vicesima libertatisἡ εἰκοστὴ τῶν ... ἐλευθεριῶν
impuesto del cinco por ciento sobre la manumisión de esclavos
• de ahí, concr. documento de manumisión
δύ[ο] ταβέλλαι ἐλευθερίας εὑρίσ[κον]ται
τὴ]ν ἐλευθερίαν τῷ κυρίῳ μου ... ἔδωκα
2 libertad como condición de ciudadano libre, derecho de ciudadanía
ὑπὸ μηδέπω ἐσχηκότων νομίμ[η]ν ἐλευθερίαν Ῥωμαῖος (prob. l. Ῥωμαίαν)
por aquellos (libertos) que todavía no han obtenido la libertad romana legal
III ref. al individuo en el plano personal
1 gener. libertad entendida conceptualmente como un bien natural:
a) op. ‘esclavitud’
δουλείαν ἐπίσης ἐλευθερίᾳ ἀδιάφορον πρὸς ἡδονῆς μέτρον
κατὰ τὸν ἔρωτ' οὐκ ἔστ' ἐλευθερίας τυχεῖν
ἐπιθυμητικὸν οὖν ἐστι ... ἐλευθερίας ... τὸ θυμοειδές
ἐλευθερίᾳ ... ἐπιχειρῆσαι
luchar por la libertad
b) en el pensamiento crist. libertad de elección, albedrío entre el bien y el mal, como un don concedido por Dios
ἔχοντας ἡμᾶς ... τὴν παρὰ τοῦ Σωτῆρος ἐλευθερίαν
ἡ ἐ. τῆς παρθενίας
• de ahí esp. ref. la pers. que abraza la fe crist., frente al esclavo que no ha sido liberado por Cristo
οὗ δὲ τὸ πνεῦμα κυρίου, ἐ.
ἐπ' ἐλευθερίᾳ ἐκλήθητε
ἦμαρ ἐλευθερίης πανετήτυμον ὀψὲ λαχόντες
2 entendida como un ejercicio libertad respecto a algo, liberación en el sent. de desapego frec. c. gen. obj.
τῶν γε τοιούτων ἐν τῷ γήρᾳ πολλὴ εἰρήνη γίγνεται καὶ ἐ.
en la vejez llega un gran sosiego y liberación de tales asuntosτῆς αὐταρκείας καρπὸς μέγιστος ἐ.
ἵνα ... εἰς ἐλευθερίαν αὐτὴν (τὴν ψυχήν) ἐξέληται
πάντων τούτων ἀπολύων τοὺς ἀνθρώπους εἰς ἐλευθερίαν καὶ αὐτάρκειαν ἐξαιρεῖται τοὺς τρόπους (Ὅμηρος)
ἡ ἐ. τοῦ κυνός
• en los anim. libertad
τῆς ἐλευθερίας αὐταῖς (ἀηδόσι) ἔρωτα τοσοῦτον ἐντίθησιν
ὁ δὲ (βοῦς) ... ἀρότρου τέρπετ' ἐλευθερίῃ
y él (el buey) disfrutaba una vez libre del arado
3 c. un sent. neg. licencia, libertinaje
τρυφὴ καὶ ἀκολασία καὶ ἐ.
identif. c. παρανομία
τοὺς ἀστυνόμους ... τοὺς π[τερο]κοποῦν[τ]ας [τὴν] ἐλευθερί[α]ν λέγεις
σφαλερὰ γὰρ ἡ πάροινος ἐ.
• en el lenguaje audacia de la expresión, desenfado
τοῦτο μὲν ὑπὸ τῆς συγγενοῦς ἐλευθερίας ὑφείλετο
IV como cualidad de la pers., identif. c. otras virtudes
1 espontaneidad, equiv. sinceridad, franqueza, integridad
οἰκήιον ἐλευθερίης παρρησίη
παραδοὺς ἑαυτὸν ἐλευθερίᾳ καὶ παρρησίᾳ
ἀλλὰ φθόνος ἐκποδὼν εἴη τῆς ἐλευθερίας
y que en mi franqueza no se vea envidiaτὸ ἄκαιρόν μου τῆς ἐλευθερίας
lo inoportuno de mi franquezaἘλευθερία
como servidora de Ἀλήθεια y unida a Παρρησία
• rel. c. la educación, como símbolo de ‘espontaneidad’
αἱ μὲν (μαθήσεις) γὰρ τὸ λογικὸν ἐν τῇ κατὰ φύσιν ἐλευθερίᾳ διασῴζουσι
pues unas (enseñanzas) salvaguardan lo racional dentro de su libertad natural op. ‘las enseñanzas que doblegan la parte irracional del niño’
2 lozanía, gallardía, desenvoltura propia de la juventud
τὸν δὲ τοῦ Τυδέως ἡ ἐ. γράφει
al hijo de Tideo se le reconoce por su gallardía
3 liberalidad, magnanimidad, generosidad
τοῦτο ἐλευθερίας ἐφόδιον καὶ μεγαλοψυχίας παρεσκευάσθαι τῇ πόλει
• ret., del estilo nobleza
ἡ τοῦ Πλάτωνος ἐλευθερίας περὶ τὴν φράσιν
4 independencia de criterio, libertad de actuación en el ejercicio de una función
μετὰ πάσης σπουδῆς καὶ γνησι[ό]τητος καὶ ἐλευθερίας καὶ πίστεως
5 pureza plu. concr.
τὰς γὰρ τῶν ἀέρων ἐλευθερίας οὕτω παραφθείρουσιν οἱ βάρβαροι
así echan a perder los bárbaros el aire libre y puro
V impers., casi gramaticalizado ἐ. (sc. ἐστί) c. inf. hay libertad de, hay posibilidad, se puede
τοῦ μέσου δὲ αὐτῶν (φυτῶν) ἐλευθερία βαδίζειν
pero se puede caminar entre ellos (los árboles)
B personif. Libertad
Ἐ. Διὸς ὄλβιον τέκος
Θεὰ Ἐ.
ἡ σύγκλητος Ἐλευθερίας εἰκόνα ἵδρυσεν
τεῦξεν ἐλευθερίης ἐνναέταις τέμενος
- 1freedom πόλιν κείναν θεοδμάτῳ σὺν ἐλευθερίᾳ ἔκτισσε P. 1.61 ἰατὰ δʼ ἐστὶ βροτοῖς σύν γʼ ἐλευθερίᾳ καὶ τά I. 8.15 ὅθι παῖδες Ἀθαναίων ἐβάλοντο φαεννὰν κρηπῖδʼ ἐλευθερίας fr. 77. 2.
Strong 1657
liberty: with reference to the religious life, I Co 10:29, II Co 3:17, Ga 2:4 5:1, I Pe 2:16, II Pe 2:19; ὁ νόμος τῆς ἐ., Ja 1:25 2:12; ἡ ἐ. τῆς δόξης, Ro 8:21; ἐπ’ ἐ., Ga 5:13 (on which formula, cf. Deiss., LAE, 327 ff.; Cremer, 251).†
- 1freedom, liberty, Hdt., Aesch., etc.; διʼ ἐλευθερίας μόλις ἐξῆλθες, i. e. μόλις ἐλευθερώθης, Soph.
- 2licence, Plat.
-
…Λακεδαιμόνιοι μὲν καὶ Τεγεᾶται τοὺς βαρβάρους ἐτρέψαντο, Ἀθηναῖοι δὲ καὶ Πλαταιεῖς πάντας τοὺς Ἕλληνας ἐνίκων μαχόμενοι τοὺς ἀπογνόντας τῆς ἐλευθερίας καὶ ὑπομείναντας τὴν δουλείαν. ἐν ἐκείνῃ δὲ τῇ ἡμέρᾳ καλλίστην τελευτὴν τοῖς προτέροις κινδύνοις ἐπιθέντες, βέβαιον μὲν τὴν…
Lysias, Speeches
-
…. ἐν μὲν οὖν τῇ ναυμαχίᾳ τοιούτους αὑτοὺς παρασχόντες καὶ πολὺ πλεῖστον τῶν κινδύνων μετασχόντες τῇ ἰδίᾳ ἀρετῇ κοινὴν τὴν ἐλευθερίαν καὶ τοῖς ἄλλοις ἐκτήσαντο · ὕστερον δὲ Πελοποννησίων διατειχιζόντων τὸν Ἰσθμόν, καὶ ἀγαπώντων μὲν τῇ σωτηρίᾳ, νομιζόντων δʼ…
Lysias, Speeches
-
…ἐχθρῶν ἀλλʼ ἐπὶ σωτηρίαν τῆς πόλεως ἐτράποντο, καὶ οὔτε ἐλαττοῦσθαι δυνάμενοι οὔτʼ αὐτοὶ πλέον ἔχειν δεόμενοι τῆς μὲν αὑτῶν ἐλευθερίας καὶ τοῖς βουλομένοις δουλεύειν μετέδοσαν, τῆς δʼ ἐκείνων δουλείας αὐτοὶ μετέχειν οὐκ ἠξίωσαν. ἔργοις δὲ μεγίστοις καὶ καλλίστοις…
Lysias, Speeches
-
…τῷ πλήθει τῷ τῆς Ἀσίας ἐπέδειξαν δὲ πᾶσιν ἀνθρώποις, νικήσαντες τῇ ναυμαχίᾳ, ὅτι κρεῖττον μετʼ ὀλίγων ὑπὲρ τῆς ἐλευθερίας κινδυνεύειν ἢ μετὰ πολλῶν βασιλευομένων ὑπὲρ τῆς αὑτῶν δουλείας. πλεῖστα δὲ καὶ κάλλιστα ἐκεῖνοι ὑπὲρ τῆς τῶν Ἑλλήνων ἐλευθερίας…
Lysias, Speeches
-
…, ὃ τίς οὐκ ἂν ἰδὼν ἐφοβήθη, ὡς μέγας καὶ δεινὸς τῇδε τῇ πόλει κίνδυνος ὑπὲρ τῆς τῶν Ἑλλήνων ἐλευθερίας ἠγωνίσθη ; ποίαν δὲ γνώμην εἶχον ἢ οἱ θεώμενοι τοὺς ἐν ταῖς ναυσὶν ἐκείναις, οὔσης καὶ τῆς αὑτῶν σωτηρίας…
Lysias, Speeches
-
…τῶν προγόνων. καὶ γάρ τοι οὐδεὶς τῶν ἄλλων ἔδεισεν ὑπὲρ τοῦ μέλλοντος κινδύνου, ἀλλʼ ἀκούσαντες ὑπὲρ τῆς αὑτῶν ἐλευθερίας ἥσθησαν. ὥστε οὐδὲν θαυμαστόν, πάλαι τῶν ἔργων γεγενημένων, ὥσπερ καινῶν ὄντων ἔτι καὶ νῦν τὴν ἀρετὴν αὐτῶν…
Lysias, Speeches
-
…πρῶτοι δὲ καὶ μόνοι ἐν ἐκείνῳ τῷ χρόνῳ ἐκβαλόντες τὰς παρὰ σφίσιν αὐτοῖς δυναστείας δημοκρατίαν κατεστήσαντο, ἡγούμενοι τὴν πάντων ἐλευθερίαν ὁμόνοιαν εἶναι μεγίστην, κοινὰς δʼ ἀλλήλοις τὰς ἐκ τῶν κινδύνων ἐλπίδας ποιήσαντες ἐλευθέραις ταῖς ψυχαῖς ἐπολιτεύοντο, νόμῳ τοὺς…
Lysias, Speeches
-
…πατρίδα ἐκλιπεῖν ἢ μετὰ τῶν βαρβάρων γενομένους καταδουλώσασθαι τοὺς Ἕλληνας, ἡγησάμενοι κρεῖττον εἶναι μετʼ ἀρετῆς καὶ πενίας καὶ φυγῆς ἐλευθερίαν ἢ μετʼ ὀνείδους καὶ πλούτου δουλείαν τῆς πατρίδος, ἐξέλιπον ὑπὲρ τῆς Ἑλλάδος τὴν πόλιν, ἵνʼ ἐν μέρει πρὸς…
Lysias, Speeches
-
…Θηραμένης καὶ οἱ ἄλλοι οἱ ἐπιβουλεύοντες ὑμῖν, ὅτι εἰσί τινες οἳ κωλύσουσι τὸν δῆμον καταλυθῆναι καὶ ἐναντιώσονται περὶ τῆς ἐλευθερίας, εἵλοντο, πρὶν τὴν ἐκκλησίαν τὴν περὶ τῆς εἰρήνης γενέσθαι, τούτους πρῶτον εἰς διαβολὰς καὶ κινδύνους καταστῆσαι ,…
Lysias, Speeches
-
…τὴν παλαιὰν ἀρετὴν τῶν προγόνων μιμησάμενοι, ταῖς αὑτῶν ψυχαῖς κοινὴν τὴν πόλιν καὶ τοῖς ἄλλοις κτησόμενοι, θάνατον μετʼ ἐλευθερίας αἱρούμενοι ἢ βίον μετὰ δουλείας, οὐχ ἧττον ταῖς συμφοραῖς αἰσχυνόμενοι ἢ τοῖς ἐχθροῖς ὀργιζόμενοι, μᾶλλον βουληθέντες ἐν τῇ…
Lysias, Speeches