About

Menu

pugnare

pugnare [CL] 1 to engage in single combat, to fight, wrestle. b (w. cum) to fight against. c (w. ad, w. ref. to I Cor. xv 32) to fight (a wild beast, also transf. or fig. si se velit defendere vel ~are (Quad.) GAS 151; 1221 quedam Isabella et quedam Ibelot ~averunt apud C. et Ibelot pregnans fuit et obiit quarto die PlCrGlouc 66; nemo ‥ audet eum offendere ‥ quem intelligit pungnaturum superiorem Milemete Nob. f. 61a; pungnat [ME: skirmeþ] ut pugil cum cultellis AncrR 76.  b prudens pugil diligenter attendit modum insultus quem ‥ socius cum quo ~at [ME: wrastleð] ignorat quia cum tali insultu potest eum ‥ prosternere AncrR 104.  c †833 barbaris victoribus ad dracones ~antibus CS 409; 1168 dominus Cantuariensis ‥ pro libertate ecclesie dimicat, ~at ad bestias sacerdotii sanguinem sitientes J. Sal. Ep. 281 (250). 2 to fight in battle. b (w. contra, cum, or in) to fight against. c (w. pro) to fight for. d (w. cum) to fight on the side of. credere quin fortior esset ad salvandum quam inimici ad ~andum Gildas EB 72; ut ~aret [populus] si necesse esset Comm. Cant. I 182; aemula ceu pugnat populorum turma duorum Aldh. VirgV 2458; digladior, ~o, ic feohte Ælf. Gl. 149; cumbatre, ~are Gl. AN Ox. f. 154r; bellare et judicare sunt officium regis . ‥ ~are maximum est quod agit corpus humanum et judicare est suppremum quod operatur spiritus Fortescue NLN II 8; cum centum millibus ~ancium armatorum ‥ hostiliter ‥ convenerunt ad bellandum ‥ Strecche Hen. V 153.  b ~abant contra invicem, qui hostem evaserant, cives Bede HE I 22 p. 41; ~averunt cum Saracenis et omnes interfecerunt W. Malm. GR IV 368; illi ‥ qui in castris remanserant tota die in Antiochenos ~averant Ord. Vit. IX 9 p. 528; Buchar ‥ plures ‥ bellatorum copias collegit et in Hispanias contra Christianos ~are venit Ib. XI II 10 p. 19; Christianis in littore cum Sarracenis ~antibus Ib. XIII 10. p. 23.  c in orientali parte insulae ‥ terribiles infixit ungues quasi pro patria ~aturus, sed eam certius impugnaturus Gildas EB 23; tres ‥ cohortes sibi rex constituit ‥ et pro vita sua regnique sui statu fortiter ~avit Ord. Vit. XIII 43 p. 127.  d diximus ut homini liceat ~are cum domino suo [AS: mid his hlaforde feohtan] sine wita, si quis assaeliat ipsum dominum (Quad.) GAS 77. 3 (of animal) to fight, attack. 1246 viderunt ‥ cervum mortuum, et quemdam alium cervum per duos dies ~antes adinvicem, et quod cervus occidit alium et neminem habuit in suspectum SelPlForest 82; 1382 quia canes sui ~averunt gregem tempore angnelacionis ‥ maciando iij agnos prec. xviij d. Hal. Durh. 173. 4 (transf or fig.); b (w. ref. to chess); c (in moral or spiritual context, w. contra or cum); d (w. abstr. subj.). bellum intestinum ‥ id est quando viscera ~ant contra ventrem T. Chobham Serm. 20. 95vb; lapis qui ~at cum aquis et ventis: vides enim assurgere super aquas quando currunt aque cum ventis Bacon V 118.  b belli cupit instrumentum qui ludendo fingere / ‥ / duos tabularum reges ponat per planiciem. / rex paratus ad pugnandum (Vers. Wint.) Hist. Chess 514.  c sic ‥ contra hostem fortius ~abitis et Dei auxilium efficacius impetrabitis Anselm (Ep. 312) V 39; renovamini spiritu mentis vestre et ~ate cum antiquo serpente Ord. Vit. VI 9 p. 75; pacem non habent, ~antes cum diabolo, cum mundo et vitiis et cum carne sua Ailr. Serm. 2. 41. 271; qui nititur destruere peccata dicitur ~are contra carnem et mundum et diabolum T. Chobham Serm. 5. 27rb; angeli sui tulerunt me ut pro illo cum angelis contra demones ~arem (Cainnicus 10) VSH I 156.  d jungebatur amori veneratio, ~abat ‥ fides cum obsequio W. Malm. GP V 231; temperantia ~at contra libidines Ailr. Spec. Car. I 31. 535. 5 (p. ppl. passing into nickname or surname representing AN puigné or sim.). ubi adcensavit Richardus ~atus eos [sc. liberos] DB II 139.

Saved

Recent