agnomen
a-gnōmen (adn-), ĭnis, n. [gnomen, nomen],
- a surname (this word seems to have been first employed in later Lat. by the gramm. in order to distinguish the surname of individuals, e. g. Africanus, Asiaticus, Cunctator, and the like, from that belonging to all the members of a family (the agnati), e. g. Scipio, Cicero, Cato, and the like; while both these ideas were, through the whole class. per., designated by cognomen, q.v.: “propriorum nominum quattuor sunt species: Praenomen, Nomen, Cognomen, Agnomen: praenomen est quod nominibus gentilitiis praeponitur, ut Marcus, Publius; nomen proprium est gentilitium, id est, quod originem gentis vel familiae declarat, ut Portius, Cornelius; cognomen est quod uniuscujusque proprium est et nominibus gentilitiis subjungitur, ut Cato, Scipio; agnomen vero est quod extrinsecus cognominibus adici solet, ex aliquā ratione vel virtute quaesitum, ut est Africanus, Numantinus, et similia,” Diom. p. 306 P.; so Prisc. 578 P. al.; Capit. Ver. 3.
agnōmen, minis, n. (ad u. nomen), der Beiname, den man wegen persönl. Eigenschaften (zB. Pius, Frugi) od. Verdienste (wie Africanus, Asiaticus) erlangte u. der auch gewöhnlich auf die Nachkommen sich vererbte (zB. P. Cornelius Scipio Africanus, wo Publius das praenomen, Cornelius das nomen, Scipio das cognomen, Africanus das ihm wegen seiner Taten in Afrika beigelegte agnomen ist; vgl. Diom. 321, 3 sqq. Prisc. 2, 22 sq. Cod. Iust. 6, 23, 4), bellica agnomina, Flor. 3, 8, 1: nec aliud ei honorificentiae adnomen adiunctum est, Capit. Ver. 3, 5.
rusticus in socios non sis agnominis auctor
quod in vita non habuit, post mortem eventus ~en dedit
duce Johanne, agnominepe Wode , quod Latine sonat Insano vel Vehementi
a Barri scilicet primo ~en, postea cognomen de Barri suscipientes
agnomen florens contulit illa mihi
Willelmus nomine sedSerjant , quod servientem sonat, ~ine
juratores testantur quod quidam H., cujus ~en ignorant, fuit tunc in molendino
agnōmen, ĭnis, n. , surnom : prænomen, nomen, cognomen, agnomen, ut Publius Cornelius Scipio Africanus Char. 152, 22, [on distingue] le prénom, le nom, le surnom qui fait corps avec le nom, le surnom qui sʼy ajoute, ex. Publius Cornélius Scipion lʼAfricain.
➳ nʼest pas chez les écrivains classiques ; se trouve chez les gramm.
AGNOMEN
AGNO´MEN[NOMEN]
Agnōmen
See nomen.