depello

depello, to drive out, drive away, remove, expel, put out, put off, turn aside

BWL

patris inimicos depulit
he drove out the enemies of his father

Frieze-Dennison Vergil

dēpellō, pulī, pulsus, 3, a.: to push, drive from or away; drive away from, w. acc. and abl., 5.727.

Could not find depellenda in Logeion dictionaries.

depellenda Verb: present passive gerundive singular, Verb: present passive gerundive plural, Verb: present passive gerundive plural, Verb: present passive gerundive singular, Verb: present passive gerundive singular, Verb: present passive gerundive plural of depello

See depellenda in Morpho

dē-pello, pŭli, pulsum, 3, v. a., to drive out, drive away, remove, expel; to drive, thrust, or cast down (class. and very freq.).

I Lit.
- A In gen.: demoveri et depelli de loco, Cic. Caecin. 17, 49; cf.: anseres de Falerno, id. Phil. 5, 11: eum de provincia, Nep. Cat. 2: aquam de agro, Cato R. R. 155: ab aris et focis ferrum flammamque, Cic. Sest. 42; cf.: tantam molem a cervicibus nostris, id. Cat. 3, 7, 17: jugum a civibus, id. Rep. 2, 25: vincula a singulis vobis, Liv. 6, 18 med. al.: non equitem dorso, non frenum depulit ore, Hor. Ep. 1, 10, 38: qui recta via depulsus est, Quint. 2, 17, 29; cf.: recto cursu, Hor. S. 2, 5, 78: aliquem urbe, to banish, Tac. A. 3, 24; cf.: aliquem Italia, id. ib. 14, 50; 16, 33: nubila caelo, Tib. 1, 2, 49: ignem classibus, Verg. A. 5, 727; cf. id. ib. 9, 78, and 109: tela, Cic. Quint. 2, 8; cf.: nobis aerata tela, Tib. 1, 10, 25; and ictus alicui, Val. Fl. 6, 652: stellas Aurora, Ov. M. 7, 100; cf.: noctem Aurorae lumina, id. ib. 7, 835: cum cibo et potione fames sitisque depulsa est, Cic. Fin. 1, 11, 37; cf.: frigus duramque famem, Hor. S. 1, 2, 6: morbum, Cic. Fam. 7, 26 fin.; Caes. B. G. 6, 17; cf.: pestem augurio, Verg. A. 9, 328: mortem fratri, Ov. H. 14, 130 et saep.: quo (sc. Mantuam) solemus ovium teneros depellere fetus, to drive down, Verg. E. 1, 22: cognoscere, corpora se spatio depellere paulum, push or repel one another, Lucr. 2, 219 Munro ad loc. (Lachm. ex conj. decellere).—
- B In partic.
- - 1 Milit. t. t., to drive away, expel, dislodge an enemy from his position: defensores vallo munitionibusque, Caes. B. G. 3, 25; so, hostem loco, id. ib. 7, 49; id. B. C. 3, 52: terrā, Nep. Alcib. 8, 3: totā Siciliā, id. Timol. 2: inde vi depelli, Sall. J. 58, 3; cf. Front. Strat. 2, 5, 17: praesidia ex his regionibus, Nep. Paus. 2: praesidium facile, Front. Strat. 1, 10, 3 et saep.—
  - - b Transf. beyond the milit. sphere, to thrust out, remove from a situation: afflicti jam et depulsi loco, Cic. Rep. 1, 44; cf.: iterum ab eodem (sc. Themistocle) gradu depulsus est, driven from his position, Nep. Them. 5.—
  - 2 Econom. t. t., a matre, a mamma, or absol., to remove from the breast, to wean, Varr. R. R. 2, 2, 17; 2, 4, 16; Col. 7, 6, 8; Verg. E. 3, 82; 7, 15; id. G. 3, 187.—Of human beings, Suet. Tib. 44. —
II Trop., to deter, divert, dissuade from: aliquem de suscepta causa propositaque sententia, Cic. Lig. 9; id. Fam. 1, 7, 7; for which, aliquem sententiā, id. Tusc. 2, 6, 16; Liv. 23, 8: aliquem de spe conatuque, Cic. Cat. 2, 7, § 14; for which, aliquem spe, Liv. 31, 25, 11; 41, 23, 13: te ex illa crudeli actione meo consilio esse depulsum, Cic. Rab. perd. 5, 17: Caesar ab superioribus consiliis depulsus, Caes. B. C. 3, 73; cf.: a qua re depulsus, Nep. Dat. 7, 3; and: judicem a veritate, Quint. 5 prooem. § 1 et saep.: nec tuis depellor dictis quin rumori serviam, to be deterred, Plaut. Trin. 3, 2, 14 (640); cf.: Vibidiam depellere nequivit, quin, etc., to prevent, hinder, Tac. A. 11, 34.—
- - 2 With things as objects, to remove, turn away, divert: servitutem depellere civitati, Cic. post Red. in Sen. 8, 19 fin.; cf.: alicui turpitudinem, id. Tusc. 3, 32, 77: morte voluntaria turpitudinem, id. Prov. Cons. 3, 6: duobus hujus urbis terroribus depulsis, id. Rep. 1, 47, 71: pericula amici, id. Cluent. 6, 17: multam praedibus ipsique T. Mario, id. Fam. 5, 20, 4: mortem fratri. Ov. H. 14, 130: omnes molestias, id. ib. 2, 16: auditiones falsas, Tac. A. 4, 11: curas vino, Tib. 1, 5, 37: ostenta a semet in capita procerum, Suet. Ner. 36 et saep.: quae nequeat ratio depellere dictis. to deny, Lucr. 3, 322.—
  - 3 Absol.: dis depellentibus (i. e. averruncantibus) agnam Percute, Pers. 5, 167; cf. depulsor fin.

1. dē-pello, pulī, pulsum, ere, I) hinabtreiben, v. Hirten, teneros (fetus) Mantuam, Verg. ecl. 1, 22. – II) herab-, hinweg-, fort-, niedertreiben, -stoßen, -werfen, vertreiben, A) eig.: 1) im allg.: simulacra deorum depulsa, Cic.: defensores vallo munitionibusque, Caes.: oppidanos muris, Liv.: equitem dorso (v. Pferde), Hor.: in inferas partes depelli, Plin. – demoveri et depelli de loco, Cic.: aquam de agro, Cato: alqm ex urbe, Cic.: alqm a cruce, Cic.: alqm urbe (sc. in exsilium), verbannen, Tac.: u. so d. Italiā, Tac. – 2) insbes.: a) als milit. t. t. = den Feind aus seiner Stellung treiben, werfen, vertreiben, hostem loco, Caes.: terrā, Nep.: barbarorum praesidia ex his regionibus, Nep. – bildl., übh. jmd. aus seiner Stellung treiben, verdrängen, alqm loco, Cic.: gradu, Nep. – b) als ökon. t. t. = das säugende Junge von der Mutterbrust entfernen, absetzen, entwöhnen, gew. Tiere, alqm a matre, Varro: a mamma, Varro: ab ubere matris, Verg.: a lacte, Verg.: verb. ab ubere lacte, Hor.: auch bl. alqm, Col. u. Verg. – aber auch Kinder, infantes lacte, Suet. Tib. 44, 1. – c) als naut. t. t., zur See abwärts treiben, vom Kurse abtreiben, alqm obvii aquilones depellunt, Tac. ann. 2, 54: adversante vento portum Herculis Monoeci depelli, genötigt werden, in den Hafen des H. M. einzulaufen, Tac. hist. 3, 42. – B) übtr.: 1) vertreiben, famem sitimque, Cic.: morbum, Cic.: mortem fratri, Ov.: bellum ex Italia, Cic. – 2) verdrängen, abbringen, entfernen, beseitigen, von etw. abzustehen (abzugehen) nötigen, etw. aufzugeben nötigen, a) übh. alci metum, alci timorem, Cic.: turpitudinem, Cic. (vgl. über diesen Dat. Klotz Nachtr. zu Cic. Tusc. p. 149): suspicionem a se, Cic.: alqm de causa suscepta, Cic.: multam tam gravem Valerianis praedibus ipsique C. Mario, abwenden von usw., Cic.: ostenta a semet in capita procerum, abwälzen, Suet.: bellum ex Italia, Cic. ep.: terrores, Cic.: crimen, abweisen, Cic.: so auditiones, Tac.: omnes molestias, Cic.: itinerum atque agrorum latrocinia, abstellen, Cic.: alqd dictis, abweisen, ableugnen, Lucr.: nec depelli dictis, quin etc., abgehalten werden, Plaut.: alqm depellere nequire, quin etc., abhalten, abwehren, Tac.: di depellentes, i.e. averrunci, Pers. 5, 167: conviviis et epulis depulsis, aufgehoben, Treb. Poll.: a superioribus consiliis depulsus, abzustehen genötigt, Caes.: so auch a qua re depulsus, Nep.: de spe conatuque depulsus, Cic.: magnā spe depulsus, Liv.: de sententia depelli, Lact. 2, 19, 5: nos de vetere illa nostra diuturnaque sententia iam esse depulsos, Cic. ep. 1, 7, 7: nec eum patria maiestas sententiā depulerat, Liv. 23, 8, 3. – b) insbes., jmd. von einer Tätigkeit, von einer Verwaltung, einem Amte vertreiben, verdrängen, abzutreten nötigen, entfernen, ausschließen, alqm de provincia, Nep.: alqm tribunatu, Cic.: alqm senatu, auszutreten nötigen, Tac.: alqm ex illa crudeli, non tribunicia actione, Cic.

2. dē-pello, āre (de u. pellis), enthülsen, schälen, amygdalas, Apic. 2, 53: nuces, Apic. 6, 229.

1 dēpellō, (9) pŭlī, pulsum, ĕre, tr., ¶ 1 chasser, écarter, repousser : depelli de loco Cic. Cæc. 49, être repoussé dʼun lieu ; ab aliquo, ab aliqua re aliquid depellere Cic. Rep. 2, 46 ; Sest. 90, écarter qqch. de qqn, de qqch. ; defensores vallo Cæs. G. 3, 25, 1, chasser du retranchement les défenseurs ; [fig.] depulsus loco Cic. Rep. 1, 68 ; gradu Nep. Them. 5, 1, à qui on a fait lâcher pied = battu ; depellere aliquem urbe Tac. Ann. 3, 24, bannir qqn de Rome || verbera Cic. Verr. 2, 5, 162, éloigner de soi les coups ; Apollinem morbos depellere Cæs. G. 6, 17, 2, [ils croient] quʼApollon chasse les maladies || quo solemus ovium depellere fetus Virg. B. 1, 21, [Mantoue] où nous avons lʼhabitude de mener les rejetons de nos brebis [en les séparant du troupeau] || a mamma, a matre ou depellere seul, sevrer : Varro R. 2, 2, 17 ; 2, 4, 16 ; Virg. B. 3, 82, etc. ¶ 2 [fig.] écarter de, détacher de : de suscepta causa aliquem Cic. Lig. 26, détacher qqn de la cause quʼil a adoptée ; de spe depulsus Cic. Cat. 2, 14, frustré dans ses espérances ; sententia depelli Cic. Tusc. 2, 16, être détourné dʼune opinion ; ab superioribus consiliis depulsus Cæs. C. 3, 73, détourné de ses projets antérieurs ; ex crudeli actione depulsus Cic. Rab. perd. 17, détourné dʼune action cruelle || non dep. quin subj., ne pas détourner qqn de faire qqch. : Tac. Ann. 11, 34 ¶ 3 repousser qqch. : servitutem civitati Cic. Sen. 19, éloigner de la cité lʼesclavage ; ut multa tam gravis ipsi T. Mario depelleretur Cic. Fam. 5, 20, 4, pour quʼune amende si dure fût épargnée à T. Marius lui-même ; morte voluntaria turpitudinem Cic. Prov. 6, se soustraire au déshonneur par une mort volontaire ; ostenta a semet in capita procerum Suet. Nero 36, détourner de soi sur la tête des grands des malheurs présagés || di depellentes [= averrunci ] Pers. 5, 167, les dieux qui écartent le mal.

2 dēpellō, āre (de et pellis), éplucher, écaler : Apic. 6, 229, etc.

…, non ille a me spoliatus armis audaciae, non obstupefactus ac perterritus mea diligentia, non de spe conatuque depulsus, sed indemnatus innocens in exsilium eiectus a consule vi et minis esse dicetur et erunt qui illum, si…

Cicero, in Catilinam
…Quirites, huius invidiae falsae atque iniquae tempestatem subire, dum modo a vobis huius horribilis belli ac nefarii periculum depellatur. dicatur sane eiectus esse a me, dum modo eat in exsilium. sed mihi credite, non est…

Cicero, in Catilinam
…stultitiam non putarent, quam multos qui etiam defenderent, quam multos qui propter improbitatem faverent ac si illo sublato depelli a vobis omne periculum iudicarem, iam pridem ego L. Catilinam non modo invidiae meae verum etiam vitae periculo…

Cicero, in Catilinam
…non in curia, non denique intra domesticos parietes pertimescemus. loco ille motus est, cum est ex urbe depulsus. palam iam cum hoste nullo impediente bellum iustum geremus. sine dubio perdidimus hominem magnificeque vicimus, cum illum…

Cicero, in Catilinam
…hostes ad insequendum tardabat et nostros spe auxili confirmabat. Tandem Germani ab dextro latere summum iugum nacti hostes loco depellunt ; fugientes usque ad flumen, ubi Vercingetorix cum pedestribus copiis consederat, persecuntur compluresque interficiunt. Qua re animadversa…

Julius Caesar, Gallic War
…cur, etiamsi ita sit, mors tamen non sit in malis Ut videtur, sed me nemo de inmortalitate depellet. Laudo id quidem, etsi nihil nimis oportet confidere ; movemur enim saepe aliquo acute concluso, labamus mutamusque…

M. Tullius Cicero, Tusculanae Disputationes
…hoc tu ε sicut eras eo tempore secl. Garat ., Halm pare P semper om. Schol. depellerent expellerent ed. R. depulissem ε e depulissent t Lamb. tum. .. depellerent om. rell…

Cicero, post Reditum in Senatu
…latrocinio posse defendi ; qui primus post meum discessum metum bonis, spem audacibus, timorem huic ordini, servitutem depulit civitati. quam rationem pari virtute animo fide P. Sestius secutus pro mea salute, pro vestra auctoritate ,…

Cicero, post Reditum in Senatu
…, iudices, cum Clodia, muliere non solum nobili verum etiam nota ; de qua ego nihil dicam nisi depellendi criminis causa. sed intellegis pro tua praestanti prudentia, Cn. Domiti, cum hac sola rem esse nobis…

Cicero, pro Caelio
…, quod datum est vitae, tranquille placideque traducere. Sed cetera alias ; nunc aegritudinem, si possumus, depellamus. id enim sit propositum, quandoquidem eam tu videri tibi in sapientem cadere dixisti, quod ego nullo modo…

M. Tullius Cicero, Tusculanae Disputationes

Menu

Word wheel

depello

BWL

Frieze-Dennison Vergil

Saved

Recent