Logeion | gutta

gutta , ae, f.: a drop, 3.28.

gutta, ae (archaic gen. sing. guttaiï, Lucr. 6, 614), f. [etym. dub.], a drop of a fluid (cf.: stilla, stiria).

I Lit.: numerus quem in cadentibus guttis, quod intervallis distinguitur, notare possumus, Cic. de Or. 3, 48, 186: guttae imbrium quasi cruentae, id. N. D. 2, 5, 14: gutta cavat lapidem, consumitur annulus usu, Ov. P. 4, 10, 5: si ego in os meum hodie vini guttam indidi, Plaut. Cas. 2, 3, 30 (246): guttam haud habeo sanguinis (prae metu), id. Most. 2, 2, 76 (506); cf. Verg. A. 3, 28: gutta per attonitas ibat oborta genas, i. e. tears, Ov. P. 2, 3, 90: succina, i. e. amber, Mart. 6, 15, 2; the same, Phaëthontis, id. 4, 32, 1: Arabicae, perh. oil of myrrh, Ap. Met. 2, 9, 7; cf. Sid. Carm. 5, 43: sanguinis in facie non haeret gutta, i. e. no blush, Juv. 11, 54.—
- B Transf.
- - 1 Guttae, natural spots, specks on animals, stones, etc.: nigraque caeruleis variari corpora (anguis) guttis, Ov. M. 4, 578; cf. id. ib. 5, 461: (apium) paribus lita corpora guttis, Verg. G. 4, 99: lapis interstinctus aureis guttis, Plin. 36, 8, 13, § 63; 29, 4, 27, § 84.—
  - 2 In archit., a small ornament under the triglyphs of a Doric column, drops, Vitr. 4, 3.—
II Trop., a drop, i. e. a little bit, a little (ante-class. and very rare): gutta dulcedinis, Lucr. 4, 1060: certi consilī, Plaut. Ps. 1, 4, 4 (397).

gutta, ae, f., der Tropfen, I) eig. u. übtr.: A) eig.: guttae lacrimarum, Naev. tr. fr.: guttae imbrium quasi cruentae, Cic.: guttae minimae, minutissimae, Augustin.: g. sanguinea, Plin.: guttae manantis sanguinis, Curt.: g. Phaëthontis od. sucina, Bernstein, Mart.: Arabica (viell. Myrrhenöl), Apul.: im Bilde, Veneris dulcedinis in cor stillavit gutta, Lucr. 4, 1051 sq. – B) übtr.: 1) guttae, Tropfen = tropfenförmige Punkte od. Flecken, an Bienen, Verg.: an Eidechsen, Schlangen, Ov.: an Steinen, Plin. – 2) als t. t. der Archit., eine kleine Zierat unter dem Dreischlitze der dorischen Säulenordnung, Tropfen, auch bisw. Kälberzahn gen., Vitr. 4, 3, 4. – II) bildl., ein Tröpfchen, ein bißchen, certi consilii, Plaut. Pseud. 397. – ➳ arch. Genet. guttai, Lucr. 6, 614.

1 gutta v. gota

2 gutta [CL] 1 drop (of liquid); b (as measure); c (signifying smallest possible amount). fontis laticem oleo pinguescere fecit / et liquida crassis mutavit flumina guttis Aldh. VirgV 902; per saluberrimas ~as sancti sudoris Nunnam. 68; fontibus e calidis salsae decurrere guttae / incipiunt Æthelwulf Abb. 467; tot ~e pluvie R. Melun Paul. 147; lapis ~is magnis desudabit Gir. IK II 7; tunicam ‥ exustam ‥ ex ~is ardentibus P. Cornw. Rev. I 203; Quaest. Salern. B 163 (v. grando 2a); ~a pluvie ‥ rotunda J. Blund An. 240; non tota pluvia simul excutitur a nube, sed per ~as R. Marston QD 79. b imponatur in aure ‥ una ~a olei Gilb. III 147v. 2; Eul. Hist. Annot. III 22 (v. balsamitus); super ‥ laminam aptabis aliquantos gotos, viz. quantos volueris Cutcl. LL 10. c 799 Dives ‥ quaerens de digito Lazari ~am Ep. Alcuin. 182 p. 302; nulla ~a nivis super librum ‥ cecidit (Abbanus 36) VSH I 25; a mensura in immensum, a stilla seu ~a [ME: drope] in fluvium AncrR 19; Gad. 14. 1 (v. discoagulare); mare arenosum quod totum de arena est sine ~a aque Itin. Mand. 100. 2 (drop or bead of) gum, resin. b (w. bona) storax. hoc ~um ‥ genus ungenti Osb. Glouc. Deriv. 255; cinnama, myrrha, / cassia cum gutta Neckam DS III 290; balsamus eximii guttas desudit odoris Ib. VIII 35; Bart. Angl. XVII 78 (v. ammoniacus b); ex pino ‥ gignitur lacrima sive ~a que ‥ gemmam facit Ib. XVII 120; ~a, i. armoniacum SB 23; balsama, pigmentum, cum nardo, cassia, mirra, / cum gutta sedes hic statuero suas Gower VC I 70. b Neckam Ut. 109 (v. 2 calamita); storax calamita interpretatur bona ~a, et est rubea SB 41. 3 drip, spot (of colour). apium ‥ habet ~as nigras in foliis SB 11. 4 (her.) ‘goutte’, marking shaped like a drop. ~ae antique non reperiuntur in insignibus, usitatiores videmus rubras indicaturas caedem et sanguinem Spelman Asp. 116. 5 bead or sequin. 1575 de taffata nigra enbrauderat’ cum ~is aureis [Misc. LChamb. 34 p. 303: with droppes of gold] Ac. LChamb. 66 f. 21; 1587 pro m ~arum de jett buglis nigr’ [Misc. LChamb. 36 p. 30: black jett bugle dropps] Ac. LChamb. 78 f. 7v. 6 one of several ailments attrib. to ‘defluxion’ of humours: a arthritic ailment, gout or sim. (sts. w. arthritica, erratica, sciatica). b (w. caduca or cadiva) epilepsy. c (w. calida) dysury. d (w. festra) ulcerous disease. e (w. rosea or sim.) disease (affecting face) accompanied by rash. a ~a pessima eum frequenter suo stimulo pulsavit Byrht. V. Osw. 467; ~a pessima ‥ omnibus ‥ artubus dominata Gosc. Mir. Iv. lx; genibus per triennium ~a profligatis egrotabat T. Mon. Will. III 22; matrona ‥ a ~a volatili atque per omnia membra erratica ‥ est liberata R. Cold. Godr. 421 (cf. ib. 470: ~am ‥ sevissimam habuit erratilem); morbo quem ~am eraticam vocant vexatus est Mir. Fridesw. 53; ex ~a que tibi pertingebat a renibus ad articulos pedum ‥ lecto decubueras W. Cant. Mir. Thom. VI 120; matronam ‥ quam in humero brachioque sinistro ~a gravis ‥ afflixerat Ben. Pet. Mir. Thom. II 11; ~a sciatica dicitur dolor qui nascitur ex humoribus descendentibus in nervum grossum qui est inter lacertos grossos coxe sive hanche Bart. Angl. VII 57; 1241 habuit quandam ~am in crure suo et in tibia sua sinistra per quam nervi sui cisi fuerunt JustIt 359 m. 31; reversi sunt ‥ nudipedes in nive ‥; postea accepit eum ~a in uno pede Eccleston Adv. Min. 16; de arthetica passione: ‥ generali nomine ~a vocatur, eo quod ad similitudinem ~e stillantis deorsum cadentis fluit super membra debilia ‥; est enim ~a de reumaticis causis precipue Gilb. VII 309v. 2; artetica passio ‥ a laicis dicitur ~a, quia ‥ guttatim descendit materia ad juncturas Gad. 35. 1 (v. arthriticus); SB 16 (v. chiragra); s1416 rex Aragonie, diu ~a artetica fatigatus seculo valefecit Chr. S. Alb. 103; gowte, seknesse, ~a PP; the gowte, ~a, guttula diminutivum, ciragra manuum est, podagra pedum est CathA. b ante ‥ quam per scelus hanc mulierem / ad coitum ducam, guttam mihi malo caducam R. Cant. Malch. III 239; epilempsie morbo, que usitatius ~a caduca dicitur R. Cold. Godr. 574; Gir. Spec. III 1 p. 142, etc. (v. caducus 1b). c calida ~a virilium membrorum Gilb. VII 314v. 1. d morbum quem vulgares ~am festram vocant habens in brachio sinistro Gir. Hug. II 2 (cf. ib.: carne fere tota consumpta, ossa eminentia comparebant; ib.: vulnera brachii seu potius ulcera ‥ arescere ceperunt); habuit ~am que dicitur fetre per ix septimanas Mir. Montf. 75. e ~a rosacea est infectio nasi Gilb. III 156. 1; curat ~am roseam in facie Gad. 43v. 2; si color faciei rubeus vergatur in nigredinem et habeat ~am rosaceam in naso vel in facie Ib. 45v. 2.

1 gutta, (11) æ, f. , ¶ 1 goutte dʼun liquide : Cic. de Or. 3, 186 ; Nat. 2, 14 || larme : Ov. P. 2, 3, 90 || larmes qui dégouttent de certains arbres : Mart. 6, 15, 2 ¶ 2 mouchetures [des animaux, des pierres, etc.] : Virg. G. 4, 99 ; Ov. M. 4, 578 ; Plin. 29, 84 ; 36, 63 || [archit.] gouttées, campanes, larmes, [sous les triglyphes de lʼordre dorique] : Vitr. Arch. 4, 3 ¶ 3 [fig.] une goutte, une parcelle, un brin : Pl. Ps. 397 ; Lucr. 4, 1060.

gutta, ae f

1. druppel [-ae lacrimarum; -ae imbrium]; ➤ ~ cavat lapidem non vi, sed saepe cadendo;
2. (Plaut.) druppeltje, beetje;
3. (metaf.) vlek (op dierenhuiden of op stenen).

gutta , ae. f.
一滴。身黑點。柱頭小點。 — cavat lapidem 水滴尚可凹石。 Cui neque parata — consilii neque adeo argenti 斯人財志兩空。

Suggest a Translation
See an image

, Idem videtur quod Gota, de qua voce supra, et Gutera, Canalis, rivus. Tabularium Prioratus de Paredo fol. 22 : Terminat de una parte currente Gutta, alia via publica, etc. Fol. 29 : Sunt ii fines dis lo perron, usque ad Guttam, quæ dividit villam Defensum dictam, et silvam, etc. Fol. 42 : Qui terminat de una parte Gutta mortua, etc. Fol. 62 : De una parte terra S. Vincentii, de alia Liger fluvius, de altera Gutta decurrit. Tabular. Monasterii S. Andreæ Viennensis : In alio fronte, Gutta percurrente, qui ad æstum siccat, etc. Infra, Gutta sicca dicitur. Occurrit etiam crebrius in Tabulario Conchensis Abbat. in Ruthenis. Charta ann. 1310. in Reg. 46. Chartoph. reg. ch. 44 : Ex alia parte dicti pontis S. Johannis sicut Guta ascendit,... et prout exinde protenditur ad quemdam lapidem rotundum, qui est quasi in capite dictæ Gutæ inter rivos de Laverneda,... et inde prout descendit fundus Gutæ, quæ est inter curtile de Chaselas et curtile de Loyseret. Alia ann. 1319. in Reg. 61. ch. 428 : Et exinde sicut Gutta de fossa ascendit ad cenderium de Vallieras. Vide Guttarium. In tractu Dumbensi, et fortassis etiam in aliis, per Guttas sæpius intelliguntur illi canales et alvei, quibus aqua fluvialis in vicinos fundos derivatur. Qui in iis locis, in quibus hujusmodi canales effodiuntur, jurisdictionem integram habent domini, ii piscacationis jure potiuntur. Charta Thossiaci ann. 1451 : Debet 5. sol. Vienn. pro licentia ei data de construendo in suo prato vocato la Goille quamdam Guttam piscatoriam. , Eadem notione. Tabularium Eccl. Cadurcensis : Cum ipsa terra, quæ tenet in ipso loco, quæ tenet in illa Guta. Charta Froterii Episcopi, ibidem : Et per illo termine... et descendit per mediam cumbam, usque in illa Guta, quæ dicitur Boina. , Rivulus. Tabularium Monast. S. Andreæ Viennensis : In alio fronte terra ipso quintillone, et Guttula, quæ ad æstum siccat. Tabularium Brivatense Ch. 15 : De duobus vero lateribus vineas S. Juliani, ex quarto vero latere Guttulam decurrentem, etc. Alibi : De subteriori vero latere est Gutula decurrens, de superiore vero latere strata publica.

, Italis Gotta, Hispanis Gota, Catarrhus, fluxio, quod guttatim fiat, inquit Berevicius lib. de Idea Medicinæ antiquor. nescio an vere. Domnizo lib. 2. de Vita Mathildis cap. 21 : Frigore percussa, doluit nimis illico Gutta. Vita S. Anselmi Episc. Lucensis n. 57 : Die quadam cito superveniens Gutta, ita ut unius oculi lumen sanguine cooperiret, Num. 58 : Gutta, quam dicunt fistulam, generante, putredo quædam assidue stillabat. Num. 39. et 42 : Gutta paralytica, Gutta, quam Paralysim vocant. Hydropisis, apud Tortarium Floriacensem : Gutta fugit ventris, restinguitur hic sacer ignis. Magister Ægidius Corboliensis de Urinis : Innuitur Gutta regnare per alba minuta. Ubi vide Gentilem de Fulgineo. Ebrardus in Græcismo cap. 10 : Est pluviæ gutta : sed sit situlæ tibi stilla ; Dicitur esse sene passio Gutta fore. Vide Albertum M. lib. 23. de Animalib. cap. 18. et Grimm. Mythol. German. pag. 673. , , Ἐπίλεψις. Glossæ Riblicæ MSS. : Epilenthici dicuntur, qui Guttam habent Cadivam. Robertus de Tumbalenia in Epistola ad Monachos S. Michaelis de Monte apud Mabill. tom. 5. Annal. Benedict. pag. 659. col. 1 : Hugo vocatus frater quidam... subito illa molestia arripitur, quam Medici Epilepsiam vocabulo Græco dicunt, vel Sacrum morbum, eo quod sacras hominis partes, ut est caput, et mentem occupet ; nos vero vulgariter Guttam Caducam, ex eo quod cadere faciat, vocamus. Vita MS. Caroli M. jussu Friderici Imp. exarata lib. 2. cap. 22 : Sed quod magis dolendum erat, intrinsecus epatica passio, imo ebitudo animi, Caduca Gutta, et cotidiana vecordia ipsum desipere faciebant. Vita S. Raynerii, tom. 2. Junii pag. 442 : Hæc sub occasione Caducæ Guttæ, biennio ante adventum almi Raynerii ad nos a dæmonio fuerat vexata. Goute félonnesse appellatur in Lit. remiss. ann. 1366. ex Reg. 98. Chartoph. reg. ch. 676 : Icellui Thomas ala de vie à trepassement par une maladie, si comme l'en dit, de quoy il estoit malade par plusieurs fois, appellée Goute félonnesse. Aliæ ann. 1425. in Reg. 173. ch. 311 : Icellui jeune enfant estoit entachié d'une maladie d'avertin de teste, nommée Goute, dont il cheoit voulentiers par intervalles. , Gallis Goutte Sciatique, Ischiadicus dolor, in Miraculis B. Edmundi Archiep. apud Marten. tom. 3. Anecd. col. 1895. . Vide supra Estranguria. . Filiam habebat parvulam... habentem Guttam Fantiliam, in Actis SS. Junii tom. 3. pag. 452. ubi Fantilia forte pro Infantilis, et Gutta Fantilia pro Variolæ. , Hemicraniæ species, quam Galli vocant Pome grenade. Occitanis, Mielgrano. Steph. Julianus in Vita B. Coletæ n. 234 : Affligebatur... specialiter passione Guttæ Malogranatæ, taliter quod vi doloris efficiebatur quasi furibunda. Ditmarus lib. 4. pag. 50 : Cui in capite suo multum nocuit migranea, quæ duplex : aut ex Gutta, aut ex vermibus. Morbi, non fructus, genus est, vulgo Migraine, Hemicrania. , f. pro Paralytica, ut notant docti Editores ad Append. vitæ S. Ludov. reg. Franc. tom. 5. Aug. pag. 569. col. 2. , Medicis, Rubedo in facie. . Vitus Cortonensis in Vita B. Humilianæ, tom. 4. Maii pag. 397 : Sicut autem recessisti a me, nunquam ilii et lateris dolorem sensi... Infirmitas illa vulgo Papici vocabatur, alio autem vocabulo Ignis volatilis, alio modo Gutta Salsa nominatur. , Medicis nostris Goutte Sereine, Cæcitas, licet nullum in oculis vitium appareat præterquam in pupilla, quæ tum latior apparet et obscurior. Miracula S. Mariæ Magd. de Pazzis, tom. 6. Maii pag. 322 : Ob Guttam Serenam, quam biennium passa fuerat in oculo dextro, videndi facultatem amiserat.

, et , Gallis la Goutte, Podagra, Arthritis quælibet, in Vita Innocent. VI. PP. apud Bosquetum pag. 139. Chronicon Casauriense : Illa infirmitate, quæ Gutta appellatur, graviter fuerat occupatus. Radulfus in Vita S. Richardi Episcopi Cicestrensis num. 86 : Cum Gutta, quam Podagram vel Artreticam vocant, frequenter vexaretur, etc. Pseudo-Ovidius lib. 2. de Vetula : Tussiat æternum, juncturas Gutta fatiget. Ptolemæus Lucensis ann. 1284 : Defectum patiebatur in manibus et pedibus propter Guttas, ita quod vix celebrabat. Occurrit in Hist. Mediani Monast. pag. 275. in Fragmentis Hist. Dalphin. tom. 2. pag. 624. col. 2. in Miraculis B. Simonis, tom. 2. April. pag. 823. in Vita B. Hugonis de Lacerta, apud Marten. tom. 6. Ampliss. Collect. col. 1186. et alibi.

, Hydropisis. Hartmannus in Vita S. Wiboradæ Virg. sæc. 5. Benedict. pag. 60 : Ægritudinis, inquit, (Eggehardus vel Ekkehardus) incommoditatem Gutta infestante, et totum corpus meum contrahente, etc. Hydropisin intelligendam esse patet ex Hepidanno, qui de eodem morbo disserens ibid. pag. 62. ait : Ekkehardus... cum quodam tempore Hydrope ad extrema deductus esset, etc.

, Stillicidium, Gall. Goutte, Gouttiere. Chirographum Remboldi in Tabulario S. Clodoaldi : Et si prædictus Remboldus domus pinnaculum auferre voluerit, vel heres ipsius, usque ad pannam Guttæ auferre licebit. Charta Philippi Aug. ann. 1220. in Hist. Monmorenciaca pag. 85 : Facit unam domum si voluerit, nomine suo absque forteritia in insula de Chastelles supra Sequanam, ejusdem altitudinis, cujus sunt aliæ domus in eadem insula : ita videlicet quod parietes Guttæ, altitudinem aliorum parietum ejusdem insulæ non excedant.

, Macula. Auctor Mamotrecti ad cap. 36. Gen. : Polymitus, vestis ex variis coloribus et Guttis, a polis, quod est pluralitas, et mitos, quod est Gutta. Infra : Mitos, Guttam sonat... calamita est rana, quæ moratur in cannis, varias habens Guttas. Idem ad 35. Exod. : Polymitarius, qui operatur polymito, id est, vario opere et Guttato. Ita Guttatus, color est in equis, guttis distinctus. Hac notione Ovidius : Nigraque cæruleis variari corpora Guttis. Memor. Dadon. ad ann. 893. inter Probat. Hist. Virdun. pag. 1. col. 2. Pertz. Script. tom. 4. pag. 37. lin. 41. : Berhardus dedit ad ipsum altare unum sacerdotale vestimentum auro ornatum, planetam scilicet, id est ex dirotano cum Guttis, etc. Maxime vero dicitur de maculis, quæ lacrymas effingunt. Inventar. S. Capellæ Paris. ann. 1335. in Reg. I. Chartoph. reg. ch. 7 : Item una casula, una dalmatica et una tunica de camoscato nigro gutato Gutis albis pro officio defunctorum. Aliud Gall. ex Bibl. reg. : Un chasuble, tunique et dalmatique de camocaz noir, goutté de Goutes blanches pour l'office des mors. Vide Gouttæ. . Vide Calamita.

, Species aromatica, Psal. 44. 9. Eccli. 24. 21. et in rythmica Descriptione Veronæ apud Murator. tom. 2. part. 2. col. 1095. , Sebum, ut videtur, Gall. Suif. Constit. civit. Tull. ann. 1297. in Reg. A. Chartoph. reg. ch. 1 : Quiconques seroit trouvez... dedans la ville cusant char de murie, paieroit cinq sols : mais la doient cure aux champs et desous vent, sus la poinne dessusdite ; et la blanche Goute puet en faire dedans la ville. , Gall. Mere goutte. Charta ann. 1208. ex Tabul. Fossatensi f. 29 : Annuatim unum duplarium vini sine fusto de Mera Gutta ad mensuram Parisiensem persolvent. Alia ann. 1212. fol. 31 : Et tempore vindemiarum nomine censum in cuva et de Mera Gutta... persolvent. , Eadem notione. Charta Adami Abb. S. Faronis ann. 1313. inter Instrum. Histor. Meldensis pag. 200 : Tenebitur perpetuo reddere Conventui supradicto centum viginti et duodecim modios vini de Pura Gutta ad mensuram Meldensium. , Aqua ex qua fit sapo. Vide Capitellum 2.

gutta ae, f

a drop: numerus in cadentibus guttis: guttae imbrium: liquuntur sanguine guttae, V.: Sanguinis in facie non haeret gutta, i. e. blush, Iu.—Prov.: Gutta cavat lapidem, O.— Spots, specks: Nigraque caeruleis variari corpora guttis, O.: (apium) paribus lita corpora guttis, V.

gutta

Saved

Recent