laudare

laudare [CL] 1 to praise, approve, commend. b to praise (God, as form of worship). c (w. pred.) to praise as (also iron.). d to praise (as form of bewitchment). e (gdv.) that should be praised, praiseworthy. f (p. ppl. laudatus) praised, valued, prized. versibus egregiam nitor laudare puellam Aldh. VirgV 1674; quae laude sunt digna in ejus actibus ~ans Bede HE III 17 p. 161; ~etur ‥ animus liber Gir. TH intr. p. 8; homo, qui nec ~at nec vituperat, non approbat, tamen non reprobat Bacon Tert. 26.  b vita mea ~abit Dominum eo ipso jugi laudacioni sufficiens W. Newb. Serm. 872; ~ate Dominum in timpano et choro Mens. & Disc. (Anon. IV) 48.  c Map NC V 3 f. 61 (v. donator a).  d Mir. Wulfst. II 4 (v. fascinare 1a).  e in istis ~andus pontifex ducebat dies suos V. Gund. 24; nimis deliciose fecit melos canendo apparere, qua de causa fuit valde ~andus Parisius, sicut fuit magister Petrus Trothun Aurelianis in cantu plano Mens. & Disc. (Anon. IV) 50.  f equi emissarii ~issimi Gir. IK II 12 p. 143. 2 (w. ut, quod, quatenus) to advise, recommend (that); (w. ne) to advise (that not); b (w. gdv.). c to endorse, approve (treaty, agreement, settlement or sim.). c1083 non ~o ut in Angliam terram venias Lanfr. Ep. 59 (52); ~o ut petamus ab illo filiam suam ‥ ad opus ducis nostri G. Mon. I 10; fuerant ‥ qui ~abant ut filiam suam alicui nobilium Romanorum ‥ maritaret Ib. V 9; ~atum est regi, quatinus consuetudines justas et sapienter deductas non auferret (Leg. Ed.) GAS 670; s1139 ‘hoc’ ait ‘~at vobis rex, ne quisquam vestrum presumat facere’ W. Malm. HN 476; 1198 ~amus et consulimus vobis quod ‥ compromittatis ‥ (Lit. Regis) Gerv. Cant. Chr. 564; s1208 quamvis hec omnia alias dixerim, ~o quod dissimuletur me hec dixisse Chr. Evesham 228.  b xij triduana pro anno pensanda, Theodorus ~avit Theod. Pen. I 7. 5.  c aliter pactum non ~o Enc. Emmae 13; 1281 nos, P. R., judex et procurator ‥ arbitrium, ordinacionem et dictum ‥ episcopi ‥ auctoritate ‥ domini regis, ~amus, omologamus ac ‥ approbamus RGasc II 122; 1289 quod vendiciones facte ‥ per dominos rerum ‥ ~entur infra novem dies Ib. 423. 3 (leg.) to decree, ordain: a (w. ace. or gdv.); b (w. quod). a 1335 premissa ‥ ordinamus, ‥ statuimus, dicimus, ~amus, pronunciamus, diffinimus Eng. Clergy 261; 1413 pronunciavit et declaravit ‥ fraxinum omnesque alias arbores et herbas ‥ prostrandas Reg. Bath II 135; 1427 potestatem ‥ concessit ‥ cognoscendi, decernendi, ~andi, arbitrandi ‥ ac partes concordandi FormOx 458.  b 1294 (1368) Christi nomine invocato, ~amus, ordinamus, atque precipimus quod ‥ (Vis. Norw.) KR Misc. Bks. 30 f. 23; 1298 de ablatis non extantibus sed deperditis et consumptis ~amus quod rex Anglie ‥ satisfieri faciat (Lit. Papae) W. Guisb. 320; 1465 volumus, ordinamus, statuimus, ~amus, et arbitramur, quod etc. (Lit. Episc.) FormA 105. 4 to name. 1166 nec ego illas scripsi . ‥ fortasse Benedictus ipse me litterarum ~avit auctorem J. Sal. Ep. 160 (162).