praerogativus
praerogativus, voting first, asked before others
Could not find praerogativam in Logeion dictionaries.
praerogativam Adjective: feminine accusative singular of praerogativus
praerogativam Noun: feminine accusative singular of praerogativa
praerŏgātīvus, a, um, adj. [praerogo], that is asked before others for his opinion, that votes before or first, prerogative (class.).
- I Adj.: centuria praerogativa, Cic. Planc. 20, 49; cf. Fest. p. 249 Müll.; Becker, Antiq. II. 3, p. 3 sq., and the authorities there cited; Mommsen, Die Röm. Tribus, p. 64 sq.—More freq.,
- II Subst.: praerŏgā-tīva, ae, f. (sc. tribus or centuria). Lit., the tribe or century to which it fell, by lot, to vote first in the Comitia, Cic. Div. 1, 45, 103: praerogativa Veturia juniorum (because it was double, juniorum and seniorum), Liv. 26, 22, 2; cf.: cum sors praerogativae Aniensi juniorum exisset, id. 24, 7 fin.; cf. id. 26, 22, 2: Q. Fabium et praerogativae et primo vocatae omnes centuriae consulem dicebant, i. e. the centuriae equitum who, in that ancient time, voted first, id. 10, 22, 1; cf.: praerogativae sunt tribus, quae primae suffragium ferunt ante jure vocatas. Mos enim fuerat, quo facilius in comitiis concordia populi firmaretur, bina omnia de iisdem candidatis comitia fieri: quorum tribus primae praerogativae dicebantur, quod primae rogarentur, quos vellent consules fieri, secundae jure vocatae, quod in his, sequente populo, ut saepe contigit, praerogativarum voluntatem, jure omnia complerentur, Ascon. ap. Cic. Verr. 1, 9, 26.—Collect. of the same; praerogativa, with plur.: praerogativa tribunum militum non petentem creant, Liv. 5, 18, 1.—In plur.: praerogativae of two comitia, Cic. Verr. 1, 9, 26: omen praerogativae, i. e. the choice of the century that voted first, which was regarded as an omen, id. Mur. 18, 38; cf.: praerogativam etiam majores omen justorum comitiorum esse voluerunt, id. Div. 1, 45, 103: praerogativam referre, said of the herald who informed the magistrate holding the comitia of the choice of the century that voted first, id. ib. 2, 35, 74; also praerogativam renuntiare, id. Phil. 2, 33, 82.—Because the other tribes or centuries readily followed the praerogativa; hence, transf.
- B A previous choice or election: militaris, Liv. 21, 3, 1: comitiorum militarium, id. 3, 51, 8: equitum, id. 28, 9 fin.—
- 2 A sure sign, token, pregnostie, omen: quod si triumphi praerogativam putas supplicationem, Cato ap. Cic. Fam. 15, 5, 2: voluntatis suae, Cic. Verr. 1, 9, 26: fecunditatis in feminis, Plin. 7, 16, 14, § 67.—
- 3 Preference, privilege, prerogative: decoris in gemmis, Plin. 37, 9, 46, § 129: magni enim faciunt provinciales, servari sibi consuetudinem istam, et hujusmodi praerogativas, Dig. 1, 16, 4; cf. ib. 26, 7, 11: vetus illa imperatoriae domūs praerogativa, Eum. Pan. ad Constant. 2; Ambros. in Psa. 43, 13; 118, Serm. 2, 14 fin.
praerogātīvus, a, um (praerogo), vor anderen-, zuerst um seine Meinung gefragt, I) eig., als publiz. t. t., zuerst in den Komitien abstimmend, centuria praerogativa, gew. subst. bl. praerogātīva, ae, f., die zuerst stimmende Zenturie, in den Zenturiatkomitien (deren Name, wenn er einen guten Klang hatte, wie Valeria u. dgl., als eine glückliche Vorbedeutung für den günstigen Ausgang der Komitien galt, s. unten), c. praer., Cic. Planc. 49, u. bl. praer., Cic. in Pis. 11; post red. in sen. 17; Phil. 2, 82; de div. 1, 103; 2, 74 u. 83. – Jede Klasse bestand aus centuriae seniorum u. iuniorum, dah. praer. Aniensis iuniorum, d.i. die iuniores der ersten Klasse in der tribus Aniensis, Liv. 24, 7, 12: ebenso praer. Veturia iuniorum, Liv. 26, 22, 2 u.a. – dah. der Plur. centuriae praerogativae, Fest. 249 (a), 7, u. bl. praerogativae, Liv. 10, 22, 1: valete classes populi et urbanarum tribuum praerogativae et centuriae iure vocatae, Auson. grat. act. VIII. 44. p. 25 Schenkl. – aber tribus pr., die Tribus, von der eine Zenturie als zuerst stimmende Zenturie ausgelost worden ist, Ps. Ascon. Cic. Verr. 1, 9, 26. p. 139 B. – adiecisse equitum praerogativae auctoritatem consules, Liv. 28, 9. § 20: invitis patribus P. Licinium Calvum praerogativa (die Ritterzenturien) tribunum militum creant, Liv. 5, 18, 1 (wo vielleicht praerogativae zu lesen ist; vgl. Mommsen Röm. Staatsrecht 3, 1. S. 397. Anm. 4): pro praerogativis (bei der Konsulwahl), Cic. I. Verr. 9, 26. – praerogativam referre, v. Stimmensammler (rogator), Cic. de div. 2, 74: praerogativam renuntiare, v. Herold, Cic. Phil. 2, 82. – dah. omen praerog., die zuerst stimmende Zenturie (wegen ihres Namens [s. oben] oder ihrer Stimme) als Vorbedeutung, Cic. Mur. 38; vgl. Cic. de div. 1, 103. – II) übtr., praerogātīva, ae, f., A) (weil die zuerst stimmende Zenturie vor den übrigen stimmte) die Vorwahl, pr. comitiorum militarium, Liv. 3, 51, 8: pr. militaris, Liv. 21, 3, 1 (versch. von unten no. II, C). – B) (weil die Stimme der zuerst stimmenden Zenturie, nach der sich meist die übrigen Zenturien beim Abstimmen richteten, eine Art Vorbedeutung für den Ausgang der Komitien hatte) die günstige Vorbedeutung, der Vorgeschmack, das Vorzeichen, das Merkmal, daß etwas eintreten werde, pr. triumphi, Cic. ep. 15, 5, 2: pr. suae voluntatis, Cic. I. Verr. 26: pr. fecunditatis in feminis, Plin. 7, 67. – C) der Vorrang, Vorzug, das Vorrecht, pr. decoris in gemmis, Plin. 37, 129: vetus imperatoriae domus illa pr., Eumen. pan. Const. 2, 4: militares praerogativae, Lampr. Alex. Sev. 15, 2: uti praerogativā deductionis, Ulp. dig. 26, 7, 11; u. so oft b. ICt. (auch im Plur.)
gaudens ~o sibi collatum munere quod non esset secunda huic in regno ecclesia
vestra devotio erga nos ‥ ~a quadam benevolentia dinoscitur prefulsisse
Sancti Andree ecclesiam inter ceteras regni Scocie ~is modis insignitam
per suam [sc. archepiscopi ] ~am jurisdiccionem
quia ignarus fui quid de hac re tue religionis ~a decrevere voluisset
~a,frumgifu velsynder wurðmynt
cum omnes martyres ~am habeant glorie sempiterne, titulus tamen illorum illustrior est ceteris ‥ qui duplici honore digni doctorum funguntur officio
facta est contentio inter R. Cantuarie archiepiscopum et R. Eboracensem, quis eorum sedis �prorogativa [l. prerogativa ] alium in consilio precederet
propter senioris etatis ~am
antiquitus ‥ aldermanni talem habebant ~am ut in inquisicionibus non ponerentur
Romani pontificis ‥ ~as fictas ‥ fuisse ‥
debetur hec ~a dignitatis publice potestati
ad ‥ dominum regem pertinet per ~am suam de eodem hundredo totaliter disponere
transferimus regnum, regimen, titulum, et coronam Scocie una cum insulis ‥ regaliis, dignitatibus ‥ prorogativis [l. praerogativis ], privilegiis
nos volentes de debitis nostris prout convenit racione ~e nostre pre ceteris anteferri
eodem episcopo usurpando et clamando ~am dicti domini regis nunc sibi pertinere
principis indisputabilem ~am
curia ~ae, in qua commissarius de haereditatibus ‥ jus dicit
ad judicem curiae ~ae spectant probationes, approbationes, et insinuationes testamentorum ac commissiones administrationum ab intestato decedentium intra provinciam Cantuariensem
a prerogative , ~um, -i
hanc solam puritatis ~am [gl.: i. gratiam premissam, ]þysne ænne wurþscipe
pater cenobii accessit ad fratrem quem pro sanctitatis sue ~a pre ceteris dilexerat
terre istius clerus ‥ castitatis ~a preeminet
~a morum genus vicit et seculum
nonne et beatus Gregorius ~a meritorum preditus fuit cum tamen esset corpore invalidus?
tales quibus propter ~am meritorum et utilitatem publicam fieri debeat gratia specialis
perfidi, perjuri, ‥ qui sane propriam habent malitie ~am(
capitales ‥ et criminales cause suam ubique retinent malicie ~am(
saniorem ‥ partem [sc. communitatis ] ex ~is in sciencia et prioritate domus aliisque consimilibus, ex quibus unus alio ‥ sanior solet numerari
antequam veniamus ad totam intentionem nostri sermonis ex ~a dicimus quod ‥
prærŏgātīvus, (13) a, um (præ, rogo), qui vote le premier : prærogativa centuria et abst prærŏgātīva, æ, f. , Cic. Planc. 49 ; Div. 1, 103 ; Liv. 26, 22, la centurie prérogative [qui vote la première] || -tīva, n. pl., les premiers suffrages : *Liv. 5, 18, 1.
praerogativus , a, um. adj.
先保舉者。Praerogativa centuria 先保舉之保甲。Omen praerogativum 第一保甲先言彼作官。
Suggest a Translation
See an image
先保舉者。Praerogativa centuria 先保舉之保甲。Omen praerogativum 第一保甲先言彼作官。
Suggest a Translation
See an image
In quibus præceptis regum et privilegiis Prærogativo consensu, etc.
praerogātīvus
adj.
- prae-rogo, to ask first, voting first, asked before others: centuria, which cast the first vote in the comitia(originally the century of the equites, afterwards that which obtained the right by lot).—Hence, as substf. (sc. centuria), the prerogative century: praerogativam maiores omen iustorum comitiorum esse voluerunt: sors praerogativae, L.: Calvum praerogativae tribunum militum creant, i. e. the equites, L.: omen praerogativae, i. e. in the choice of the century that voted first: praerogativam referre, to report the vote of the prerogative century.—A previous choice, preliminary election: militaris, L.: comitiorum militarium, L.—A sure sign, token, prognostic, omen: voluntatis suae.