About
Menu

promere

promere [CL] 1 to bring forth, produce (also w. abl. or de or ex & abl.). b to serve (a drink). nil fecundum stereli de viscere promo Aldh. Aen. 97 (Nox) 2; nam tu perpetuum prompsisti lumine lumen Id. VirgV pref 24; dum promit germina tellus Ib. 165; gemitus cordis ‥ effunduntur, singultus dolentis anime ~untur Bald. Cant. Serm. 8. 6; do totum pueris, quod pervigilio / promo de pauperi sensus erario Walt. Wimb. Palpo 168.  b to birle, ~ere, haurire Levins Manip. 142. 2 to bring into view or out of concealment, reveal. arcana Dei verbis oracula prompsit Aldh. VirgV 252; sapientia ‥ / implevit sacrum pectus et ora Deo. / pectus eam voluit, vox protulit, actio prompsit W. Malm. GR III 284; nuda ‥ vitia manifeste ~ebat et occultorum conscios probrosis redargutionibus stimulabat Ord. Vit. VIII 27 p. 450; hoc mihi me revocans pia gratia verbere prompsit L. Durh. Dial. III 515. 3 to utter, express, declare (an utterance); b (substance of utterance); c (w. acc. & inf.). d (w. ref. to literary composition) to compose. ecce, molosorum nomen mihi fata dederunt, / Argolicae gentis sic promit lingua loquelis Aldh. Aen. 95. 2; tunc aeger juvenis mutusque adducitur illi, / promere qui nullis poterat jam verba loquelis Alcuin SS Ebor 1100; prumpsit, locutus est GlC P 824; hec ‥ ultro ori occurrebant exempla que ~ebat per temporum intervalla W. Malm. GR I 61; Henricus ‥ ingentes querelas contra utrumque fratrem ~ebat Ord. Vit. VIII 18 p. 378; rex sapiens in regendo, voce pressa verba ~ens Strecche Hen. V 147.  b ipsa se nobis veritas liquidissimis labiorum ~at nectareis Theod. Laterc. 1; nunc clara ingenito dicatur gloria Patri / nec minus et genito promatur gloria Nato Aldh. CE 3. 84; licet mihi ‥ meum ~ere desiderium Anselm (Ep. 76) III 198; dulce sapit qui dulce canit, qui gaudia promit, / qui bona pro modulo disserit ampla suo L. Durh. Dial. IV 369.  c alii ‥ sagacioris sententiae conjecturis ~ere coeperunt hunc ex divina dispensatione in perpetuae beatitudinis praemia praedestinatum fore Felix Guthl. 8.  d ex priorum ‥ scriptis ‥ ea quae ~eremus didicimus Bede HE pref. p. 6; nequeam si promere dignos / laude tua versus Alcuin SS Ebor 428; Normannorum gesta ‥ Normannis ~ere scripto sum conatus Ord. Vit. V 1 p. 301. 4 (p ppl. as adj.) ready to hand, available. b (pecunia ~pta or sim.) ready money, cash in hand. c (~ptum habere) to be ready to. d (in ~pto as adv. phr.) readily. e in an improvised or unpremeditated manner, hurriedly. 1212 omnes naves ‥ ~ptas esse faciatis ad eundem in servicium nostrum Steelyard 13 (= Cl I 127b).  b 1259 si forte pecuniam ~ptam ad presens non habeat Cl 431; 1275 emit de ‥ R. R. et R. T. unum equum pro xxiiij s. nec ipsos denarios ~ptos habuit ad solvendum SelPlMan 150; 1459 volo quod ‥ uxor mea ‥ et filius meus emant de bonis meis ‥ ita quod solvant ‥ in ~pta pecunia Test. Ebor. II 245.  c ~ptum quidem habeo velle sanctos patrie me laudare sed destituit conantem scire et posse W. Malm. GP IV prol..  d s1433 ipso pro actibus suis remissionem regis in ~pto demonstrante Plusc. XI 6.  e in ~pto missis undeque nunciis Plusc. IX 25. 5 a (of person) quick, ready, prompt to act (also w. abl. or in & abl.). b (w. ref. to speech) fluent. c (of quality) ready. d characterized by promptness. a agmina tanta / venerat haud trepido contra rex pectore promptus Alcuin SS Ebor 534; nec manu ~ptus nec consilio bonus W. Malm. GR I 4; secum duxit ‥ ~ptos et utiles librarios Ord. Vit. IV 18 p. 294; erat ‥ in militia ~ptus, in dando nimis prodigus, gaudens ludis Ib. VI 2 p. 4; ille sanctus abbas ‥ ~ptus in miraculis fuit (Molua 39) VSH II 220; 1257 ut ecclesiarum prelati ~ptiores et efficaciores existerent (Bulla Papae) Reg. Newbattle 229.  b juvenis ‥ loquella ~tus Bede HE V 2 p. 284; cui prompto gaudens respondit episcopus ore Alcuin SS Ebor 157; qui sermone fuit nitidus sensuque fidelis, / ingenio calidus, promptus et ore suo Id. Carm. 99. 17. 6; potens in seculo et oris volubilitate ~ptus esset W. Malm. GP III 133.  c 752 prompta voluntate ‥ emendare me velle spondeo Bonif. Ep. 108; 796 dum voluntas prumpta est in eo Alcuin Ep. 115; ~pte audatie et impigri animi ‥ Edwinum W. Malm. GR I 48; utinam quam ~pta voluntas est, tam etiam sit presto facultas Ailr. An. II 1; ~ptiori quadam velocitate predas persequuntur Gir. TH I 12.  d in omnibus de negociis regni poscentibus ~ptum et utile consilium impertiebatur Ord. Vit. VII 16 p. 248. 6 (of person or thing) ready or prepared to or for, readily inclined to: a (w. dat.); b (w. ad or in & acc. or pro & abl.); c (w. inf.); d (w. mente or sim. as adv. phr.) readily. a ventre castigatior, vigiliis et orationibus ~ptior ‥ nec in adolescentia incurrit culpam W. Malm. GP III 100; omnes ‥ ejus ‥ jussui se ~ptos exhibent Ord. Vit. VII 5 p. 167; Christus ‥ qui semper suis ~ptus auditor est, nobis ‥ auxilium prestolantibus celeriter auxiliatus est Ib. IX 11 p. 566.  b ad caedem ~ptas protenderet manus Gildas EB 18; hic decus ecclesiae, promptus in omne bonum Alcuin Carm. 92. 2. 6; quia ‥ linguam ad benedicendum ~ptam haberet W. Malm. GP I 49; c1156 devotum animum et ad obediendum domino †pronitissimum [l. promtissimum] Cart. Glouc. II 111; dictum est predictis Henrico et Nicholao qui alias †prouiti [l. promti] fuerunt pro abbettamento illius indictamenti quod tunc sint ibi calumpniaturi pro rege juratores State Tri. Ed. I 38; navibus ‥ anchoris illatis, erectis velis si ventus flaverit, ad navigandum prontis et paratis Strecche Hen. V 151; 1511 homines ad arma ‥ ~pti sint et parati ad deserviendum nobis Foed. XIII 300.  c qui adversa ‥ ~ptus est sustinere Bede Acts 964A; vestra largitas Lugduni ~pta fuit me conducere Anselm (Ep. 262) IV 176; ~ptus erat aliena procaciter rapere Ord. Vit. III 12 p. 133; ~ptus est Deus ad se convertentibus dare indulgenciam (Mochoemog 18) VSH II 173; Ysaac non moritur cum sit promptus mori Carm. Lew. 347; 1299 quos ~pti sumus eidem marescallo liberare MGL II 135.  d 780 quem quocumque quidem, Christo ducente, cucurrit, / prumptus mente pede jamque secutus eram Alcuin Carm. 2. 8; omnipotentiam tuam, Domine, prumta mente confiteor Nunnam. 68; sollemnia recensemus, quae prumtis cordibus ambientes ‥ suscipimus Rit. Durh. 87; pauperibus Christi quod prompta mente dedisti Ord. Vit. VIII 9 p. 318.

Saved

Recent